...C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/599 Esas
KARAR NO:2023/981
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:29/04/2022
KARAR TARİHİ:12/12/2023
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Alacak davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket tarafından 19.10.2021 tarihinde, davacı şirketin T. ... Bankası A.Ş. ... Sanayi/İstanbul şubesindeki ... İban ve .../... Hesap numaralı hesabından, davalı şirketin T. ... Bankası A.Ş. .../İstanbul şubesinde mevcut ... İban ve .../... Hesap numaralı hesabına sehven 15.134,00 TL tutarlı havale yapıldığı, banka ile yapılan görüşme ve yazışmalar neticesinde, davalı şirket hesaplarında başkaca alacaklar sebebiyle bloke bulunduğu gerekçesi ile dava konusu meblağ müvekkil şirkete iade edilmediği bildirilerek, 15.134,00-TL lik tutarın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacı şirket hesabına iade edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesi talep edilmiştir.
S A V U N M A /
Davalı şirket .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. 'ne usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip tutanağının tebliğ edildiği, ancak süresinde herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
Davalı ... Bankası vekili cevap dilekçesinde özetle; Davada davacı, 19.10.2021 tarihinde .../... numaralı hesabından müvekkili bankanın herhangi bir dahili olmaksızın bizzat internet şubesi üzerinden sehven diğer davalı .... San. ve Tic. Ltd. Şti'nin 5/... numaralı hesabına 15.134,00.-TL havale işlemi gerçekleştirdiğini, müvekkili banka ise havale talimatına uygun olarak söz konusu tutarın havale alıcısının hesabına geçmesini sağladığını, görüldüğü üzere, müvekkili Bankanın söz konusu işlemdeki rolü sadece ve sadece davacının havale talimatına uygun olarak havale işleminin gerçekleşmesini sağlamaktan ibaret olduğunu, dava konusu havale dekontu ve hesap hareketleri incelendiğinde görüleceği ve bizzat davacının da kabulünde olduğu üzere müvekkili Bankanın davacının talimatına aykırı herhangi bir işlemi söz konusu olmadığını, dava konusu olayda müvekkili Bankaya izafe edilecek herhangi bir kusur söz konusu olmadığını, diğer taraftan, eğer gerçekten dava konusu olayda davacı sehven havale yapmış ise, dava konusu olayda sebepsiz zenginleşen diğer davalı .... San. ve Tic. Ltd. Şti olacağını, bu nedenle davacının husumetini münhasıran diğer davalı şirkete yöneltmesi gerektiği kanaatinde olduklarını, zira, havale işlemi ile birlikte diğer davalı .... San. ve Tic. Ltd. Şti'nin mevduatına dönüşen söz konusu tutar, diğer davalının uhdesinde ve hesabında bulunmakta olduğunu, sonuç olarak, müvekkili bankanın huzurda görülen davaya konu uyuşmazlığa taraf olmadığı gibi, herhangi bir sebepsiz zenginleşmesinin de söz konusu olmaması ve davacı yan eğer gerçekten herhangi bir borcu olmamasına rağmen sehven dava konusu tutarı diğer davalıya göndermiş ise bu tutarı ancak diğer davalı .... San. ve Tic. Ltd. Şti'den talep edebilecek olması nedenleri ile öncelikle işbu davanın müvekkili Banka yönünden husumeten reddini talep etmekte olduklarını, dava konusu havale işlemi davacı tarafından internet bankacılığı üzerinden gerçekleştirildiğini, müvekkili Bankaya isnat edilebilecek bir kusur ve sorumluluk bulunmamakta olduğunu, sehven havale işlemlerinde bankanın kusur ve sorumluluğunun bulunmadığının yargıtay kararları ile de sabit olduğunu, diğer davalı tarafından müvekkili bankaya talimat verilerek hesabına gelen paranın davacıya iade edilmesinin istendiğini, ancak diğer davalının hesabında çeşitli hacizler nedeniyle blokeler olması nedeniyle söz konusu tutarın davacıya iade edilemediğini belirterek, haksız ve hukuka aykırı davanın öncelikle husumetten reddine, aksi halde açıklamaları kapsamında esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
G E R E K Ç E /
Dava; Davacı yanca, davalı banka uhdesinde bulunan hesabı üzerinden diğer davalı şirket hesabına sehven gönderildiği iddia olunan 15.134,00 TL bedelin, sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Dava dosyası .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 05/05/2022 tarihli, ... sayılı görevsizlik kararı üzerine mahkememize tevzi edilmiştir.
Taraf delilleri toplanmış, dava konusu havaleye ilişkin tüm kayıt ve belgeler celp edilmiş, Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bankacı bilirkişi ... ve Mali Müşavir bilirkişi ...'den alınan bilirkişi raporunda özetle; Davacı tarafın, 22.09.2023 tarihinde şirket merkezinde ticari defterlerini taraflarına ibraz ettiğini, davacının İbraz edilen ticari defterleri açılış ve kapanış tasdikleri yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olduğu görüldüğünü, mevcut tespitlere göre davacının ibraz edilen ticari defterlerinin TTK 64 ve HMK 222 maddelerine göre lehine delil olarak değerlendirilmesi hakkında nihai karar mahkemeye ait olduğunu, davaya konu edilen davacı tarafından davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. adına yapılan 19.10.2021 tarihli 15.134,00-TL tutarlı havalenin davacının ibraz edilen ticari defterinde kaydının olmadığı tespit edilmekte olduğunu, ancak ibraz edilen banka ekstresinde söz konusu havalenin davacı tarafından davalı şirkete yapıldığı tespit edilmekte olduğunu, davacının ibraz edilen ticari defterlerinde davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında ticari ilişki olmadığı tespit edilmekte olduğunu, yapılan ödemenin açıklama kısmında cari hesaba istinaden yapıldığı yönünde açıklama olması yanında söz konusu ödemenin için davalı ile davacı arasında yürüyen bir cari hesap olmadığını ve herhangi bir ticari ilişki de olmadığına göre yapılan ödemenin sehven yapıldığına dair kanaat oluşmakta olduğunu; Davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. ticari defter ve belgeleri ibraz etmediğini, konu hakkında takdir ve değerlendirme sayın mahkemeye ait olduğunu; Davalı ... ... Bankası A.Ş., 19.09.2023 tarihinde şirket merkezinde ticari defterlerini taraflarına ibraz ettiğini, eksik kalan bilgi ve belgelerin daha sonraki süreçte taraflarına ibraz edildiğini, davalının ibraz edilen ticari defterleri kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş olduğunu, açılış ve kapanış tasdikleri yaptırıldığını ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olduğu görüldüğünü, mevcut tespitlere göre davalının ibraz edilen ticari defterlerinin TTK 64 ve HMK 222 maddelerine göre kendi lehine delil vasfı taşımakla birlikte nihai karar mahkemeye ait olduğunu, davalı bankanın nezninde bulunan davacıya ait banka hesabı ekstre dökümü incelenmesinde davacı ya ait ... Sanayi şubesi ... Nolu hesabından 19.10.2021 tarihinden davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. hesabına 15.134,00.-TL havale yapıldığının tespit edilmekte olduğunu, davalı bankanın nezninde bulunan davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. ait banka hesabı ekstre dökümü incelenmesinde davalıya ait ... şubesi ... Nolu hesabına 19.10.2021 tarihinde davacı tarafından 15.134,00.-TL havale yapıldığının tespit edilmekte olduğunu, davaya konu olan 15.134,00.-TL tutar blokeli olarak mevcut olduğu yönünde taraflarına bilgi verildiğini, davalı ... ... Bankası A.Ş. tarafından ibraz edilen bilgi ve belgelere göre diğer davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin davalı nezninde mevcut olan banka hesaplarına haciz konulduğu, haciz işlemenin Davalı ... ... Bankası A.Ş. tarafından derhal uygulandığı yönünde tespit yapılmakta olduğunu; Dava dosyası ile tarafların defter kayıt ve belgeleri üzerinde yapılan tetkik neticesinde, davacı ile davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında herhangi bir ticari ilişki olmadığı ve diğer davalı ... ... Bankası A.Ş. nezdinde bulunan davacı hesabı üzerinden ve internet bankacılığı yetkisi tahtında, davacı tarafından, 19.10.2021 tarihli, T. ... Bankası A.Ş. ... Sanayi/İstanbul şubesindeki ... İban ve .../... Hesap numaralı hesabından, davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. şirketin T. ... Bankası A.Ş. .../İstanbul şubesinde mevcut ... 97 İban ve .../... Hesap numaralı hesabına sehven 15.134,00 TL tutarlı havale yapıldığını, havale işleminde davalı ... ... Bankası A.Ş.’nin herhangi bir dahili olmadığını, doğrudan davacı firma yetkililerince sehven yapıldığını ve bu konunun tarafların beyanı ile banka dekontundan da açıkça anlaşıldığını ve davalı şirket hesaplarının blokeli olması nedeniyle dava konusu 15.134,00 TL’nin davacı banka nezdinde muhafaza edildiğinin görüldüğünü, sehven yapıldığı anlaşılan ve davalı bankanın herhangi bir sorumluluğu olmadığı kanaatine varılan, dava konusu 15.134,00 TL’nin davacıya İADE edilmesi gerektiğini, faiz ve benzeri taleplerinin Yüksek Mahkemenin takdirlerinde olduğunun değerlendirildiğini, Sonuç; Dava dosyasına ibraz edilen bilgi ve belgelerin incelenmesi ve değerlendirilmesi neticesinde; 1. Davacının ibraz edilen ticari defterlerinde davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında ticari ilişki olmadığını, yapılan ödemenin açıklama kısmında cari hesaba istinaden yapıldığı yönünde açıklama olması yanında söz konusu ödeme için davalı ile davacı arasında yürüyen bir cari hesap olmadığını ve herhangi bir ticari ilişki de tespit edilmediği yapılan ödemenin sehven yapıldığına dair kanaat oluştuğunu, 2. Davalı ... ... Bankası A.Ş. tarafından ibraz edilen bilgi ve belgelere göre diğer davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin davalı nezdinde mevcut olan banka hesaplarına haciz konulduğu haciz işlemlerinin havale tarihinden önce yapıldığının tespit edildiğini, 3. Sehven yapıldığı anlaşılan ve davalı bankanın herhangi bir sorumluluğu olmadığı kanaatine varılan, dava konusu 15.134,00 TL’nin davacıya iade edilmesi gerektiğini, faiz ve benzeri taleplerinin Mahkemenin takdirlerinde olduğunu bildirmişlerdir.
Bilirkişi heyeti raporunun ayrıntılı ve denetime elverişli olduğu, hukuki değerlendirmeler mahkememize ait olmak üzere dosya kapsamında karar vermeye uygun olduğu değerlendirilmiştir.
İddia, savunma, dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi heyeti raporu bir bütün olarak değerlendirilmiştir. Buna göre;
Davacı vekilince, davacı yanca, davalı banka uhdesinde bulunan hesabı üzerinden diğer davalı şirket hesabına sehven gönderildiği iddia olunan 15.134,00 TL bedelin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince davalılardan tahsili talep edilmiştir.
Davalı banka vekilince, müvekkili Bankanın söz konusu işlemdeki rolü sadece ve sadece davacının havale talimatına uygun olarak havale işleminin gerçekleşmesini sağlamaktan ibaret olduğu, dava konusu olayda müvekkili Bankaya izafe edilecek herhangi bir kusur söz konusu olmadığı, herhangi bir sebepsiz zenginleşmesinin de söz konusu olmadığı, diğer davalı tarafından müvekkili bankaya talimat verilerek hesabına gelen paranın davacıya iade edilmesinin istendiği, ancak diğer davalının hesabında çeşitli hacizler nedeniyle blokeler olması nedeniyle söz konusu tutarın davacıya iade edilemediği savunularak, haksız ve hukuka aykırı davanın öncelikle husumetten reddine, aksi halde esastan reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
Diğer davalı tarafından davaya cevap verilmemiş, ticari defter ve kayıtları ibraz edilmemiştir.
Dava, sebepsiz zenginleşmeye dayalı alacak davası olup, alacak davalarında kural olarak ispat külfeti öncelikli olarak davacı alacaklı tarafa ait olup, davacı tarafça sebepsiz zenginleşmenin ve alacağın varlığının ispatlanması gerekmektedir. Bu ispat yerine getirildiği takdirde ispat külfeti davalı borçlu taraflara geçecek ve borcun istenebilir olmadığını, ödendiği hususlarını ispat etmesi gerekecektir.
Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması başlıklı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın 2. Fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz (HMK 222/3). Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).
Davalı banka vekili tarafından husumet itirazında bulunulmuş ise de, dava konusu edilen alacağın sehven yapılan havale işleminden kaynaklandığı, davalı bankanın havale ödeyicisi olarak işlemin tarafı olduğu, havale işleminde kusurunun bulunması halinde havale alıcısı davacı şirketle birlikte sorumluluğun doğacağı anlaşılmakla ve değerlendirilmekle, bu itiraza itibar edilmemiştir.
Eldeki davada, dava şartlarının tam olduğu, incelenecek başkaca bir ilk itiraz ve süreler yönünden itiraz olmadığından davanın esasına geçilmiştir.
Dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi heyeti raporuna göre;Davacı tarafın ve davalı bankanın ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu, HMK 222 maddelerine göre kendi lehlerine delil olarak değerlendirilebileceği, davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ticari defter ve belgelerinin ibraz edilmeyerek ibrazdan kaçınıldığı; Davalı banka nezdindeki davacıya ait ... Sanayi şubesi ... Nolu hesabından, davacı tarafından 19.10.2021 tarihinde davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. hesabına 15.134,00.-TL havale yapıldığı, davalı bankanın nezninde bulunan davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. ait banka hesabı ekstre dökümlerinde de bu durumun tespit edildiği, davalı ... ... Bankası A.Ş. tarafından ibraz edilen bilgi ve belgelere göre diğer davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin davalı banka nezninde mevcut olan banka hesaplarına haciz konulduğu, haciz işlemenin davalı ... ... Bankası A.Ş. tarafından derhal uygulandığı, haciz tarihlerinin havale tarihinden önce olduğu; Davacı ile davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında herhangi bir ticari ilişki olmadığı ve diğer davalı ... ... Bankası A.Ş. nezdinde bulunan davacı hesabı üzerinden ve internet bankacılığı yetkisi tahtında, davacı tarafından, 19.10.2021 tarihli, T. ... Bankası A.Ş. ... Sanayi/İstanbul şubesindeki ... İban ve .../... Hesap numaralı hesabından, davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. şirketin T. ... Bankası A.Ş. .../İstanbul şubesinde mevcut ... 97 İban ve .../... Hesap numaralı hesabına sehven 15.134,00 TL tutarlı havale yapıldığı, havale işleminde davalı ... ... Bankası A.Ş.’nin herhangi bir kusurunun olmadığı, doğrudan davacı firma yetkililerince sehven yapıldığı ve bu durumun tarafların beyanı ile banka dekontundan da açıkça anlaşıldığı ve davalı şirket hesaplarının hacizler nedeniyle blokeli olması nedeniyle dava konusu 15.134,00 TL’nin davacı banka nezdinde muhafaza edildiği ve bu nedenle davalı şirketin davacıya iade talimatına istinaden davalı banka tarafından davacıya iade edilmediği, davalı bankanın gelen haciz yazılarını derhal uygulamasının yasal sorumluluğu olduğundan, bu haciz blokeleri nedeniyle bedeli iade etmemesinde de bir hukuka aykırılık bulunmadığı, davacı şirket tarafından dava konusu havale işlemi ile davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne sehven gönderilen dava konusu 15.134,00 TL yönüyle davalı bu şirketin sebepsiz zenginleştiği, bu bedeli davacıya iade etmesi gerektiği anlaşılmakla ve ve değerlendirilmekle; Davalı bankanın dava konusu havale işleminde bir kusurunun olmaması ve davalı şirket hesabında havale işleminden önce hacizler olması nedeniyle bu bedeli iade etmemesinde hukuka aykırılık bulunmaması nedenleriyle, davacı tarafın, davalı bankaya karşı açmış olduğu davasında haksız olduğu, ancak davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne karşı açtığı davasında haklı olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
Bu nedenler ile;
Davacı tarafça, davalı ... Bankası A.ş'ye karşı açılan davanın reddine; Davacı tarafça, davalı ... Ltd. Şti.'ye karşı açılan davanın kabulü ile; 15.134,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte bu davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1) DAVACI TARAFÇA, DAVALI ... BANKASI A.Ş'YE KARŞI AÇILAN DAVANIN REDDİNE;
2) DAVACI TARAFÇA, DAVALI ... LTD. ŞTİ.'YE KARŞI AÇILAN DAVANIN KABULÜ İLE; 15.134,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte bu davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
3-Alınması gereken 1.033,80-TL nispi karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 258,46-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 775,34-TL harcın davalı ... Ltd. Şti.'den tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 258,46 TL peşin harç parasının davalı ... Ltd. Şti.'den alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvurma harcı parası, 540,75 TL müzekkere ve davetiye posta masrafı, 4.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam; 4.621,45 TL yargılama masrafının davalı ... Ltd. Şti.'den alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
5-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 15.134,00-TL vekâlet ücretinin davalı ... Ltd. Şti.'den alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
6-Davalı ... Bankası kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 15.134,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Bankası A.Ş.'ne ÖDENMESİNE,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin, davalı ... Ltd. Şti.'den alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
8-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
9-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair, davacı vekilinin ve davalı ... Bankası vekilinin yüzüne karşı, davalı ... Otomotiv .. Ltd. şti. yokluğunda, miktar yönünden KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.12/12/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır