1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : D4/1/MY-99/4 (Menfi Tespit/Muafiyet)
Karar Sayısı : 99-21/188-104
Karar Tarihi : 29.4.1999
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
II. Başkan : Prof.Dr. M.Tamer MÜFTÜOĞLU
Üyeler : Mehmet Zeki UZUN, Sadık KUTLU, Dr. Kemal EROL,
Nejdet KARACEHENNEM, Mustafa PARLAK, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,
Kubilay ATASAYAR
B- RAPORTÖRLER : Mehmet YANIK, Murat AYBER
C- BAŞVURUDA BULUNAN: Cankart Tüketici Finansmanı A.Ş.
Prof. Ali Nihat Tarlan Cad. İsmail Güzey İş Merkezi
No:86-1/2, 81120 Bostancı- İstanbul
D- TARAFLAR : - Cankart Tüketici Finansmanı A.Ş.
- Kart hizmeti sözleşmesi yapılan teşebbüsler
E- DOSYA KONUSU: Cankart Tüketici Finansmanı A.Ş. (Cankart)'nin, kart
hizmetleri sunmak üzere, üye teşebbüslerle akdettiği sözleşmelere menfi tespit
belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 31.12.1998 tarih, 4206 sayı ile giren,
başvuru üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 5 ve 8.
maddeleri uyarınca düzenlenen 13.4.1999 tarih, D4/1/M.Y.-99/4 sayılı Menfi Tespit
Ön İnceleme Raporu 14.4.1999 tarih, REK 0.08.00.00/19 sayılı Başkanlık önergesi
ile 99-21 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: Cankart'ın işyerleri ile imzaladığı "Üye İşyeri
Genel Sözleşmesi" ve mütemmim cüzü "Protokol"ün kredi kartları piyasasında etkin
rekabetin oluşumu ve gelişimi açısından önemli bir engel teşkil etmemesi sebebiyle,
4054 sayılı Kanun’un 8. maddesi uyarınca ilgili sözleşme ve tamamlayıcı parçası
olan protokole menfi tespit belgesi verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
1. İlgili Pazar
Ürün Pazarı: Belirli mağazalar veya iş yerlerinde geçerli, ileri bir tarihte ya da taksitli
geri ödeme olanakları ile tüketici finansman imkanlarının artırılmasını sağlayan kredi
kartı sistemleri pazarı ilgili ürün pazarı olarak kabul edilmiştir.
Coğrafi Pazar: Ülkemiz sınırları içinde ayrı homojen pazarlar oluşmaması nedeniyle
Türkiye Cumhuriyeti sınırları ilgili coğrafi pazar olarak belirlenmiştir.
2 REKABET KURUMU
2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
2.1. 4054 Sayılı Kanun’un 4. Maddesi Çerçevesinde Yapılan Değerlendirme
Söz konusu sözleşme ve protokol, Cankart tarafından düzenlenecek kredi
kartının üye işyerinin satış noktalarında kart hamilleri tarafından mal ve hizmet satın
alınmasına yönelik olarak kullanımının koşullarını ve Cankart-üye işyeri-kart hamili-
satış noktası ilişkilerini düzenlenmektedir.
4054 sayılı Kanun’un, Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve
Kararlar başlıklı 4. maddesinde yasaklanan rekabeti sınırlayıcı anlaşmalar genellikle
rakipler arasında (yatay anlaşma) ya da üretimin çeşitli aşamalarındaki üretici-
sağlayıcı-perakendeci arasında (dikey anlaşma) yapılan anlaşmalar olarak ortaya
çıkmaktadır. Başvurunun konusunu oluşturan sözleşme ise bir tüketici finans firması
ile başka bir pazarda faaliyet gösteren bir üye kuruluş arasında imzalanan çapraz
(conglamerate) bir sözleşmedir. Ayrıca mağaza kartı hizmeti sunumuna ilişkin bu
anlaşma, hizmet alıcısı ve satıcısı arasında yapılan bir anlaşmadır. Bu tür
anlaşmaların, rekabeti bozma, sınırlama ya da kısıtlama etkisi oldukça düşüktür.
Öte yandan, yapılan inceleme sonucunda, üye işyeri sözleşmesi ve bunun
tamamlayıcı parçası olan protokolün ilgili piyasada rekabeti engelleme amacını
taşıyan ve/veya bu sonuca neden olabilecek hükümlerinin bulunmadığı anlaşılmıştır.
2.2. 4054 Sayılı Kanun’un 6. Maddesi Çerçevesinde Yapılan Değerlendirme
Dosya mevcudu bilgilerden, ilgili pazarda Cankart A.Ş.'nin pazar payının %
…’un altında olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca, mağaza kartı piyasasına girişte, özellikle
bankalar için önemli engellerin bulunmaması sebebiyle anılan piyasada hakim
duruma gelebilmek son derece güçtür. Mevcut bilgiler çerçevesinde anılan pazarda
bir finans kuruluşunun hakim durumda bulunmasının mümkün olmadığı sonucuna
varılmıştır. Bu nedenle Kanun'un 6. maddesi çerçevesinde hakim durumun kötüye
kullanılmasına ilişkin bir inceleme yapılmasına gerek bulunmamaktadır.
İ- SONUÇ
Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmelerin ışığında, Cankart Tüketici
Finansmanı A.Ş. ile üye kuruluşları arasında akdedilen kredi kart hizmetleri
sunumunu düzenleyen sözleşmenin, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
Kanun’un ilgili maddelerine aykırı olmadığına, bu nedenle Kanun'un 8. maddesi
uyarınca Menfi Tespit Belgesi verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy