AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ
ALTAN - TÜRKİYE DAVASI
(Başvuru no: 32985 / 96)
DOSTANE ÇÖZÜM KARARININ ÖZET ÇEVİRİSİ
Davanın nedeni, Türk vatandaşı olan Ahmet Hüsrev Altan "başvuran", 15 Ağustos 1996 tarihinde, İnsan Haklarını ve Temel Hakları Korumaya Dair Sözleşme’nin "AİHS" eski 25. maddesi uyarınca, Türkiye aleyhine Avrupa İnsan Hakları Komisyonu’na "Komisyon", AİHS’nin 3. maddesinin ihlal edildiği iddiasıyla yaptığı başvurudur (Başvuru no: 32985 / 96).
Başvuran, AİHM önünde İstanbul barosu avukatlarından Sn. G. Çaylıgil tarafından, Hükümet Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığından Elçi Sn. H.K.Gür tarafından temsil edilmektedirler.
OLAYLAR
Başvuran T.C. vatandaşı, gazeteci ve yazar olup İstanbul’da ikamet etmektedir.
17 Nisan 1995 tarihinde başvuranın Milliyet gazetesinde «Atakürt» başlıklı bir makalesi yayımlanmıştır.
İstanbul DGM Savcısı 3 Mayıs 1995’te TCK’nın 312. maddesi gereğince başvurana karşı ceza davası açmış, ilgili maddeye dayandırdığı mütalaasında başvuranın halkı sınıf,ırk,din, mezhep veya bölge farklılığı gözeterek kin ve düşmanlığa açıkça tahrik ettiğini savunmuştur.
12 Ekim 1995 tarihli ifadesinde başvuran, dava konusu olan yazısında özellikle Kürt halkının en az Türkler kadar yaşadıkları olayları dile getirdiğini ve yazısında kürt meselesine barışçıl yollardan çözüm aranmasına yönelik düşünceleri ortaya koyduğu görüşünü dile getirmiştir.
İstanbul DGM 18 Ekim 1995’te yapmış olduğu yargılama sonucu suçlu bulmuş, başvuranı bir yıl sekiz ay hapis cezasına ve 500.000 TL. para cezasına çarptıran kararı tescil etmiştir.
1
Mahkeme sözkonusu makalede güneydoğuda yaşayan kürt halkının kimliklerinden dolayı insanlık dışı muameleye maruz kaldıklarının iddia edildiğini ve kürt kökenli halkın etnik kökenlerinden ve yaşadıkları bölgeden dolayı ayrım yapılarak kine ve husumete kışkırtıldığı yönünde ibarelere yer verildiğini belirtmektedir.
27 Kasım 1995 tarihinde başvuran 18 Ekim 1995 tarihli kararın temyizi için Yargıtay’a başvurmuştur.
1 Mart 1996’de Yargıtay ilk mahkeme kararını onamıştır.
HUKUK AÇISINDAN
7 Ocak 2002’de AİHM’ye Hükümetin beyanı sunulmuştur.
«Türk Hükümeti’nin, 32985/96 no’lu başvuruyu dostane çözüme kavuşturmak üzere başvurana ex gratia olarak 30.000 Fransız Frangı [4,573.47 Euro] tutarında ödeme yapmayı teklif ettiğini bildiririm. Bu miktar her türlü maddi ve manevi zarar ile masrafı kapsamakta olup bu tutar ayrıca Fransız Frangı olarak başvuranın ve/veya kanuni temsilcisinin belirteceği bir hesaba yatırılacak, ilgili tüm vergi ve masraflardan muaf olacak ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 39.maddesi uyarınca verdiği kararın bildirilmesini müteakiben üç ay içerisinde ödenecektir. Bu ödeme davanın nihai kararını oluşturacaktır ».
13 Aralık 2001’de başvuranın ilgili beyanatı kabul ettiği AİHM’ye iletilmiştir.
AİHM, (AİHS’nin 39. maddesi gereğince) tarafların dostane çözüme varılması yönündeki taleplerini belirten uzlaşma belgesini kabul etmiştir. Sözkonusu uzlaşma AİHS’nin ve Protokolü’nün İnsan Haklarına Saygı Prensiplerine dayanarak oluşturulmuştur.(AİHS’nin 37§1. maddeleri ve 62§3 sayılı yönetmeliği).
Bu durumda dava kayıtlardan düşmektedir.
BU SEBEPLERDEN ÖTÜRÜ DİVAN, OYBİRLİĞİYLE,
1. Davanın, zabıtlardan düşürülmesine karar vermiş;
2. ve tarafların davanın Büyük Daire’de tekrar görüşülmesini talep etmeyeceklerine ilişkin taahhütlerini dikkate almıştır.
İşbu karar, 14 Mayıs 2002 tarihinde, İçtüzüğün 77. maddesinin 2. ve 3. fıkralarına uygun bir biçimde Fransızca verilmiş ve yazılı olarak tebliğ edilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy