Μεταφραστική Υπηρεσία Υπουργείου Εξωτερικών, Αθήνα
SERVICE DES TRADUCTIONS DU MINISTERE DES AFFAIRES ETRANGERES DE LA REPUBLIQUE HELLENIQUE, ATHENES
HELLENIC REPUBLIC, MINISTRY OF FOREIGN AFFAIRS, TRANSLATION SERVICE, ATHENS
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ
ΠΡΩΤΟ ΤΜΗΜΑ
Υπόθεση ΑΡΒΑΝΙΤΟΥ κ.α.
κατά της Ελλάδος
(Προσφυγές υπ’αρ. 63584/10, 72018/10, 72793/10 και 39868/11)
ΑΠΟΦΑΣΗ
Στρασβούργο, 17 Μαρτίου 2016
Η παρούσα απόφαση είναι οριστική.
Μπορεί να υποστεί τυπικές διορθώσεις
Στην υπόθεση Αρβανίτου κ.α. κατά της Ελλάδος
Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (πρώτο τμήμα), συνεδριάζοντας σε τμήμα, η σύνθεση του οποίου έχει ως εξής:
Kristina Pardalos, πρόεδρος,
Paul Mahoney,
Robert Spano, δικαστές,
και Andre Wampach, βοηθός γραμματέας τμήματος.
Αφού διασκέφθηκε σε συμβούλιο στις 23 Φεβρουαρίου 2016,
Εκδίδει την πιο κάτω απόφαση, η οποία ελήφθη την ημερομηνία αυτή:
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
1. Η υπόθεση έχει εισαχθεί με τέσσερεις προσφυγές (αριθ. 63584/10, 72018/10, 72793/10 και 39868/11) στρεφόμενες κατά της Ελληνικής Δημοκρατίας, των οποίων το Δικαστήριο έχει επιληφθεί δυνάμει του άρθρου 34 της Σύμβασης για την προστασία των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Θεμελιωδών Ελευθεριών («η Σύμβαση») στις ημερομηνίες που αναφέρονται στο συνημμένο πίνακα, σε παράρτημα.
2. Oι προσφεύγοντες στις αιτήσεις αρ.63584/10 και 39868/11 εκπροσωπήθηκαν από τον κ. Σ.Παπαγερμανό, Δικηγόρο Θεσσαλονίκης. Η προσφεύγουσα, στην αίτηση αρ.72793/10 εκπροσωπήθηκε από τον κ..Μ.Δαλιάνη, Δικηγόρο Αθηνών. Η Ελληνική Κυβέρνηση («η Κυβέρνηση») εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιό της, τον κ. Μ.Απέσσο, Πρόεδρο του Νομικού Συμβούλιου του Κράτους.
3. Μεταξύ 15 Οκτωβρίου 2014 και 26 Ιανουαρίου 2015, οι αιτιάσεις που σχετίζονται με τη διάρκεια των διαδικασιών που αφορούν τις εν λόγω αιτήσεις, κοινοποιήθηκαν στην Κυβέρνηση και οι προσφυγές κηρύχθηκαν απαράδεκτές κατά τα λοιπά.
ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ
Α. Τα πραγματικά περιστατικά της υπό κρίση υπόθεσης
4. Ο κατάλογος των προσφευγόντων καθώς και οι σχετικές πληροφορίες που αφορούν τις διαδικασίες, αναφέρονται στο παράρτημα.
5. Οι προσφεύγοντες διαμαρτύρονται για την διάρκεια των διαδικασιών που εισήχθησαν ενώπιον των πολιτικών και ποινικών δικαστηρίων.
ΙΙ. ΤΟ ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΟ ΕΘΝΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ
6. Ο Νόμος 4239/2014 «Δίκαιη ικανοποίηση λόγω υπέρβασης της εύλογης διάρκειας της δίκης, στα πολιτικά και ποινικά δικαστήρια και στο Ελεγκτικό Συνέδριο» τέθηκε σε ισχύ την 20 Φεβρουαρίου 2014. Ο προαναφερόμενος νόμος καθιερώνει μια νέα αποζημιωτική προσφυγή που αποσκοπεί στην επιδίκαση δίκαιης ικανοποίησης για τη ζημία που έχει προκληθεί λόγω της αδικαιολόγητης παράτασης της διάρκειας της διαδικασίας ενώπιον πολιτικού και ποινικού δικαστηρίου. Το άρθρο 3 παρ.1 ορίζει:
«Η αίτηση ασκείται ανά βαθμό δικαιοδοσίας εντός προθεσμίας έξι (6) μηνών από τη δημοσίευση της οριστικής απόφασης του δικαστηρίου που εκδόθηκε μετά από δίκη για την οποία ο αιτών παραπονείται ότι υπήρξε υπέρβαση της εύλογης διάρκειάς της(...)».
ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΔΙΚΑΙΟ
Ι. ΕΠΙ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΔΙΚΑΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ
7. Λόγω της ομοιότητας των προσφυγών ως προς τα πραγματικά περιστατικά και το πρόβλημα ουσίας που τίθεται, το Δικαστήριο θεωρεί αναγκαίο να τις συνεκδικάσει και αποφασίζει να τις εξετάσει από κοινού σε μία μόνον απόφαση.
II. ΕΠΙ ΤΗΣ ΕΠΙΚΑΛΟΥΜΕΝΗΣ ΠΑΡΑΒΙΑΣΗΣ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 6 §1 ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ
8. Οι προσφεύγοντες υποστηρίζουν ότι η διάρκεια των επίμαχων διαδικασιών παραβίασε την αρχή της «λογικής προθεσμίας» όπως αυτή προβλέπεται στο άρθρο 6 §1 της Σύμβασης, το οποίο είναι διατυπωμένο ως εξής:
«Παν πρόσωπov έχει δικαίωμα όπως η υπόθεσίς τoυ δικασθή (...) εvτός λoγικής πρoθεσμίας υπό (...) δικαστηρίoυ, (...) τo oπoίov θα απoφασίση (...) επί τωv αμφισβητήσεωv επί τωv δικαιωμάτωv και υπoχρεώσεώv τoυ αστικής φύσεως, (...)».
9. Το Δικαστήριο υπενθυμίζει ότι ο εύλογος χαρακτήρας της διάρκειας μιας διαδικασίας εκτιμάται σύμφωνα με τις συνθήκες της υπόθεσης και λαμβανομένων υπόψη των κριτηρίων που έχουν καθιερωθεί από την νομολογία του Δικαστηρίου, και ειδικότερα της πολυπλοκότητας της υπόθεσης, της συμπεριφοράς του προσφεύγοντος και εκείνης των αρμοδίων αρχών (βλέπε, μεταξύ πολλών άλλων, Γλυκαντζή κ.Ελλάδος, αρ.40150/09, παρ.54, 30 Οκτωβρίου 2012 και Μιχελιουδάκη κατά Ελλάδος, αρ.54447/10 παρ.51, 3 Απριλίου 2012, και τις σχετικές αναφορές).
10. Το Δικαστήριο έχει χειριστεί πολλές φορές υποθέσεις που εγείρουν ζητήματα παρόμοια με εκείνα της προκείμενης υπόθεσης και έχει διαπιστώσει την παραβίαση του άρθρου 6 § 1 της Σύμβασης (βλέπε την πιο πάνω απόφαση Μιχελιουδάκη κατά Ελλάδος).
11. Αφού εξέτασε όλα τα στοιχεία που του υποβλήθηκαν, το Δικαστήριο θεωρεί ότι η Κυβέρνηση δεν εξέθεσε κανένα γεγονός ή επιχείρημα που να μπορεί να οδηγήσει σε διαφορετικό συμπέρασμα στην παρούσα περίπτωση, ως προς το παραδεκτό και το βάσιμο των υποθέσεων αυτών που έληξαν έξι μήνες πριν την έναρξη ισχύος του Νόμου 4239/2014. Λαμβανομένης υπόψη της νομολογίας του επί του ζητήματος αυτού, το Δικαστήριο εκτιμά ότι εν προκειμένω η διάρκεια της επίδικης διαδικασίας είναι υπερβολική και δε συνάδει με την απαίτηση της «λογικής προθεσμίας».
12. Συνεπώς, πρέπει να κηρυχθούν οι αιτιάσεις παραδεκτές και να διαπιστωθεί ότι υπήρξε παραβίαση του άρθρου 6§1 της Σύμβασης ως προς τη διάρκεια των εν λόγω διαδικασιών.
IIΙ. ΕΠΙ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 41 ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ
13. Σύμφωνα με το άρθρο 41 της Σύμβασης,
«Εάν το Δικαστήριο κρίνει ότι υπήρξε παραβίαση της Σύμβασης ή των Πρωτοκόλλων της και εάν το εσωτερικό δίκαιο του Υψηλού Συμβαλλομένου Μέρους επιτρέπει την ατελή μόνον επανόρθωση των συνεπειών της παραβίασης αυτής, το Δικαστήριο επιδικάζει στον ζημιωθέντα διάδικο, εφόσον συντρέχει λόγος, μία δίκαιη ικανοποίηση.»
14. Οι προσφεύγοντες δεν κατέθεσαν καμία αίτηση δίκαιης ικανοποίησης εντός της σχετικής οριζόμενης προθεσμίας. Συνεπώς, το Δικαστήριο κρίνει ότι δεν συντρέχει περίπτωση καταβολής ποσού εκ του λόγου αυτού.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ, ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ, ΟΜΟΦΩΝΑ,Αποφασίζει την συνεκδίκαση των προσφυγώνΚηρύσσει τις προσφυγές παραδεκτέςΑποφαίνεται ότι υπήρξε παραβίαση του άρθρου 6 παρ.1 της Σύμβασης
Συντάχτηκε στα γαλλικά και στην συνέχεια κοινοποιήθηκε εγγράφως στις 17 Μαρτίου 2016, σύμφωνα με το άρθρο 77 §§2 και 3 του Κανονισμού του Δικαστηρίου.
υπογραφήυπογραφή
André Wampach Kristina Pardalos
Αν. Γραμματέας Πρόεδρος
Αρ.
Αρ. Προσφυγής Ημερομηνία Κατάθεσης
1. Ονοματεπώνυμο προσφεύγοντος
2. Ημερομηνία γεννήσεως
3. Τόπος κατοικίας
Έναρξη της διαδικασίας
Τέλος της διαδικασίας
Συνολική διάρκεια
Βαθμοί διαδικασίας
Επικαλούμενες αιτιάσεις
1
63584/10
14/10/2010Βασιλική Αρβανίτου25-03-1937Θεσσαλονίκη
02-04-2003 (πρώτη δίωξη κατά της προσφεύγουσας)
25-05-2003
(δεύτερη δίωξη κατά της προσφεύγουσας)
23-04-2010
(Ημερομηνία δημοσίευσης της απόφασης του Αρείου Πάγου)
23-04-2010
(Ημερομηνία δημοσίευσης της απόφασης του Αρείου Πάγου
Επτά χρόνια και ένας μήνας περίπου
τρεις βαθμοί
έξη χρόνια και ένδεκα μήνες
τρεις βαθμοί
Άρθρο 6
2
72018/10
29/11/2010Ανώνυμη Εταιρεία Μανδυλάς01-01-1973Θεσσαλονίκη
19-09-2000
02-06-2010
Εννέα χρόνια και εννέα μήνες
τρεις βαθμοί
Άρθρο 6
3
72793/10
15/11/2010Μαρία Κωστάκου01-01-1946Αθήνα
06-08-2004
17-05-2010
Πέντε χρόνια και εννέα μήνες
ένας βαθμός
Άρθρο 6
4
39868/11
03/06/2011Βασίλειος Γραβάνης01-01-1954Θεσσαλονίκη
04-08-2003
14-12-2010
Επτά χρόνια και τέσσερεις μήνες
τρεις βαθμοί
Άρθρο 6
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
Full & Egal Universal Law Academy