DHOMA E MADHE
ÇËSHTJA BÉDAT KUNDER ZVICRËS
(Kërkesa nr. 56925/08)
VENDIM
STRASBURG
29 mars 2016
Ky vendim është përfundimtar, por mund t’i nënshtrohet rishikimit redaktues.
Në rastin e Bédat kundër Zvicrës,
Gjykata Evropiane e të Drejtave të Njeriut, e mbledhur në një Dhomë të Madhe të përbërë nga:
Mirjana Lazarova Trajkovska, kryetare,
Dean Spielmann,
Josep Casadevall,
Luis López Guerra,
Mark Villiger,
Elisabeth Steiner,
Khanlar Hajiyev,
Päivi Hirvelä,
Kristina Pardalos,
Ganna Yudkivska,
Vincent A. De Gaetano,
Julia Laffranque,
Helen Keller,
Paul Mahoney,
Aleš Pejchal,
Krzysztof Ëojtyczek,
Egidijus Kuris, gjyqtarë,
Laërence Early, këshilltar jurist,
Pas shqyrtimit me dyer të mbyllura më 13 maj 2015 dhe 20 janar 2016
Shpall vendimin e mëposhtëm, i cili u miratua në datën e sipër përmendur:
PROCEDURA
1. Çështja e ka zanafillën në ankimin (nr. 56925/08) kundër Konfederatës së Zvicrës depozituar në Gjykatë sipas nenit 34 të Konventës për Mbrojtjen e të Drejtave të Njeriut dhe Lirive Themelore ("Konventa") nga një shtetas Zviceran, Z. Arnaud Bédat ("kërkuesi"), më 7 Nëntor 2008. Duke qenë fillimisht i emërtuar me inicialet A.B, kërkuesi më pas ra dakord për publikimin e emrit të tij.
2. Kërkuesi u përfaqësua nga Z. C. PONCET dhe Z. D. Hoffmann, avokatë në Gjenevë. Qeveria Zvicerane ("Qeveria") u përfaqësua nga Agjenti i saj Z. F. Schürmann, Zyra Federale e Drejtësisë.
3. Kërkuesi pretendon se gjoba e ngarkuar ndaj tij në procedimin penal lidhur me publikimin e informacionit sekret të procedimit penal ka shkelur të drejtën e tij për lirinë e shprehjes të garantuar sipas nenit 10 të Konventës.
4. Kërkesa iu caktua seksionit të dytë të Gjykatës (Rregulli 52 § 1 e Rregullores së Gjykatës). Më 1 Korrik 2014, Dhoma e këtij seksioni, e përbërë nga Guido Raimondi, ISIL Karakas, András Sajo, Nebojsha Vucinic, Helen Keller, Paul LEMMENS dhe Robert Spano, gjyqtarë, dhe gjithashtu të Abel Campos, zëvendës kancelar i seksionit, dhanë vendimin (shih A.B k. Zvicrёs, nr. 56925/08, 1 Korrik 2014), në të cilin e shpallën kërkesën të pranueshme dhe vendosën, me katër vota pro kundër tre, se ka pasur shkelje të nenit 10 të Konventës. Mendimi i përbashkët kundërshtues i Gjyqtarëve Karakas, Keller dhe Lemments iu bashkëngjit vendimit të Dhomës. Më 29 Shtator 2014, Qeveria kërkoi referimin e çështjes në Dhomën e Madhe bazuar në nenin 43 të Konventës. Më 17 nëntor 2014, një panel i Dhomës së Madhe e pranoi kërkesën.
5. Përbërja e Dhomës së Madhe është përcaktuar në përputhje me dispozitat e nenit 26 §§ 4 dhe 5 të Konventës dhe rregulli 24.
6. Kërkuesi dhe Qeveria paraqitën vërejtje me shkrim (rregulli 59 § 1).
7. Një seancë u zhvillua në publik në Ndërtesën e të Drejtave të Njeriut, Strasburg, më 13 maj 2015 (Rregulli 59 § 3).
U paraqitën para Gjykatës:
(A) për Qeverinë:
Z. F. Schürmann, Shef i Njësisë Ndërkombëtare për Mbrojtjen e të Drejtave të Njeriut, Zyra Federale e Drejtësisë, Agjent
Znj. D. Steiger LEUBA,
Z. F. Galli,
Z. P. ROHNER, Këshilltarë;
(B) për kërkuesin
Z. C. PONCET,
Z. D. Hoffmann, Avokatë.
Gjykata dëgjoi parashtrimet nga z. Poncet, z. Schürmann dhe Z. Hoffmann dhe përgjigjet e z.Poncet dhe z. Schürmann lidhur me pyetjet e shtruara nga gjyqtarët.
FAKTET
I. RRETHANAT E ÇËSHTJES
8. Kërkuesi është me profesion gazetar. Më 15 Tetor 2003 ai botoi një artikull në revistën e përjavshme “L’Illustre” me titull "Tragjedia në Urën e Lausanne - Versioni shoferit të pakujdesshëm–Intervista e shoferit tё çmendur" ( "Drame du Grand-Pont à Lausanne - la version du chauffard - l ‘interrogatoire du conducteur fou "). Artikulli në fjalë kishte lidhje me një grup shqyrtimesh penale kundër M.B, një shofer i cili u arrestua pas një incidenti më 8 Korrik 2003, ku kishte përplasur makinën në trotuar para se të hidhej jashtë Urës së Lausanne (Grand-Pont). Incident, në të cilin vdiqën tre persona dhe u plagosën 8 persona, dhe shkaktoi shumë reagime dhe polemika në Zvicër. Artikulli filloi si më poshtë:
"Mbiemri: B, Emri: M. lindur më 1 Janar 1966 në Tamanrasset (Algjeri), i biri i B.B. dhe F.I., rezident në Lausanne, posedues i licencës së kategorisë C, bashkëshortja M.B. Profesioni: Asistent infermiere ... Ishte ora 20:15 ditë e martë 8 korrik 2003, në ambientet e departamentit të hetimit penal të Lausanne. Gjashtë orë pas aksidentit të tij tragjik në Urën e Lausanne, ku vdiqën 3 persona dhe u plagosën tetë persona të tjerë, ky shofer i pakujdesshëm është vetëm për herë të parë, përballë tre hetuesve, a do t’i bëjë ballë kësaj situate? Në fakt ai nuk duket se kupton se çfarë po ndodh, megjithëse i pavëmendshëm për ngjarjet dhe të gjithë zhurmën rreth tij.
Njeriu që mërziti të gjithë Lausanne këtë ditë të bukur vere nuk ka shumë fjalë. Ky shtetas algjerian është i mbyllur, i tërhequr dhe krejtësisht i padepërtueshëm. Dhe përsëri pyetjet vijnë nga të gjitha anët. Cilat ishin arsyet e këtij "aksidenti", njëri nga policët me ngadalë shkruan sikur të kishte tashmë opinionin e tij. Si përgjigje vetëm katër fjalë: "Unë nuk e di ‘‘.
9. Artikulli vazhdon me një përmbledhje të pyetjeve të bëra nga oficerët e policisë dhe prokurorit si dhe përgjigjet M.B.-së. Ai gjithashtu përmendi se M.B. ishte " akuzuar për vrasje me paramendim dhe në mënyrë alternative, me vrasje (meurtre), lëndime të rënda trupore, rrezikim të jetës dhe kundërvajtjeve rrugore", dhe se ai nuk "shfaqi asnjë keqardhje". Artikulli u shoqërua me disa fotografi dhe letra të cilat M.B. ia kishte dërguar prokurorit. Artikulli përfundoi me paragrafin e mëposhtëm:
"Nga qelia e tij e burgut, M.B. tani kalon kohën duke dërguar letra gjyqtarit penal...: lidhur me arrestimin e tij ai kërkoi që t’i kthehej ora e tij, kërkoi një filxhan për kafenë, disa fruta të thata dhe çokollatë. Më 11 Korrik, tre ditë pas ngjarjes, ai madje kërkoi që të lirohej përkohësisht për "disa ditë". "Unë do të doja t’i telefonoja vëllait tim të madh në Algjeri", u lut më pas. Ai njoftoi më në fund më 11 Gusht se kishte ardhur në një përfundim: Shkarkoi avokatin e tij, z M.B., për shkak të "mungesës së besimit". Dy ditë më vonë, një tjetër letër: nëse mundet gjykatësi t’i dërgojë “Udhëzuesin e Dhomës së Avokatëve të Kantonit të Vaud-it "për ta ndihmuar të gjejë një tjetër avokat mbrojtës? Megjithatë, me të gjitha gënjeshtrat e përsëritura dhe heqjen dorë, një përzierje midis naivitetit dhe arrogancës, amnezia dhe çmenduria absolute që karakterizoi të gjitha këto deklarata, me siguri M.B. po bën çdo gjë në fuqinë e tij për ta bërë të pamundur mbrojtjen e tij? "
10. Artikulli gjithashtu përfshin një përmbledhje të shkurtër me titull "I ka ikur truri, dhe deklarata e gruas së M.B-së dhe e mjekut i tij.
11. Nga dosja duket se artikulli i kërkuesit nuk është e vetmja pjesë që publikohet për tragjedinë e Urës së Lausanne. Autoritetet përgjegjëse të hetimit penal vendosën të informonin shtypin lidhur me aspekte të caktuara të hetimit, kjo çoi në publikimin e një artikulli në gazetën Tribune de Genève më 14 Gusht 2003.
12. M.B. nuk paraqiti ankesë kundër kërkuesit. Megjithatë, me iniciativë të gjyqtarit penal u nis një procedim penal kundër kërkuesit lidhur me publikimin e disa dokumenteve sekrete. Nga hetimi doli se njëra nga palët që ka pretenduar dëmshpërblim lidhur me procedurën ndaj M.B.-së kishte fotokopjuar dosjen e çështjes dhe kishte humbur një prej kopjeve në një qendër tregtare. Një person i panjohur, kishte sjellë një kopje në zyrat e gazetës e cila kishte botuar artikullin e kundërshtuar.
13. Me urdhër të datës 23 Qershor 2004, gjykatësi penal i Lausanne-s dënoi ankuesin me burg një muaj, të pezulluar për një vit.
14. Pas një kërkese nga ana e kërkuesit për anulimin e vendimit Gjykata e Lausanne-s, me vendim të datës 22 shtator 2005, e ndryshoi vendimin duke vendosur nga dënim me burg me një gjobë prej 4000 franga zvicerane (CHF) (rreth 2.667 € (EUR)) . Në seancën e datës 13 Maj 2015, në përgjigje të një pyetje nga Gjykata, përfaqësuesi i kërkuesit deklaroi se shuma prej 4,000 CHF u pagua nga punëdhënësi i tij dhe klienti i tij kishte ndër mend ta shlyente ta kompensonte pas procedimit pranë Gjykatës. Ai gjithashtu konfirmoi se shuma e caktuar nga gjykata penale kishte marrë parasysh të dhënat e mëparshme të kërkuesit.
15. Kërkuesi apeloi lidhur me disa pika të ligjit. Kjo ankesë u rrëzua nga Gjykata Penale e Kasacionit të Kantonit të Voud-it më datë 30 Janar 2006.
16. Kërkuesi depozitoi një ankesë për të drejtë publike dhe një apel mbi bazën e pavlefshmërisë në Gjykatën Federale, e cila në 29 Prill 2008 i rrëzoi ankesat. Ky vendim iu dorëzua kërkuesit më 9 Maj 2008. Pjesët përkatëse të vendimit janë si më poshtë:
"7. Me pak fjalë, kërkuesi pohon se dënimi i tij për shkelje të nenit 293 të Kodit Penal është në kundërshtim me ligjin federal. Ai nuk e konteston faktin se informacioni i botuar bie në kundërshtim me nenin 293 të Kodit Penal. Nga ana tjetër paraqet, nën interpretimin e neneve 293 dhe 32 të Kodit Penal, si dhe nën dritën e parimeve të Nenit 10 të KEDNJ-së së Gjykatës Evropiane për të Drejtat e Njeriut, se lidhur me marrjen e informacionit në mirëbesim, pa e marrë në mënyrë të paligjshme, ai ka detyrën si gazetar profesionist, në bazë të nenit 32 të Kodit Penal, ta publikojë këtë informacion për shkak të asaj që sheh si interes i dukshëm në të ashtuquajturin rast të " Urës së Lausanne " për publikun e gjerë në Zviceran , frëngjisht folës.
7.1. Në përputhje me nenin 293 të Kodit Penal (Publikimi i diskutimeve të fshehta zyrtare), të gjithë ata që nuk kanë të drejtë, të bëjnë publike të gjitha ose një pjesë të dokumenteve, hetimeve apo diskutimeve të një autoriteti të cilat janë me ligj sekrete ose në bazë të një vendimi të marrë nga ai autoritet, duke vepruar në kuadër të kompetencave të tij, do të dënohet me gjobë (paragrafi 1). Bashkëpunimi lidhur me këto akte është gjithashtu i dënueshëm (shih paragrafin 2). Gjykata mund të vendosë që të mos detyrojë vendosjen e gjobës nëse sekreti i bërë publik është i një rëndësie të vogël (shih paragrafin 3).
Sipas jurisprudencës, kjo dispozitë rrjedh nga një konceptimi formal i fshehtësisë. Është e mjaftueshme që dokumentet, diskutimet apo hetimet në fjalë janë shpallur sekret me ligj ose në bazë të një vendimi të marrë nga autoriteti, ose me fjalë të tjera se ka pasur një qëllim për ta ruajtur dhe për të mos e bërë publike, pavarësisht nga lloji i klasifikimit të zgjedhur (për shembull, top sekrete ose konfidenciale)
Nga ana tjetër, sekreti i caktuar presupozon se mbajtësi i informacionit specifik dëshiron ta ruajë atë të fshehtë, se ka një interes të ligjshëm, dhe se informacioni është i njohur apo i arritshëm vetëm për një grup të zgjedhur personash (shih ATF [Vendimet e Gjykatës Federale Zvicerane] 126 IV 236, pika 2a, p. 242, dhe 2c / aa, f. 244). Kjo gjendje nuk ka ndryshuar me hyrjen në fuqi të paragrafit 3 të këtij neni, më 1 prill 1998 (RO [Recueil officiel –Përmbledhje Zyrtare e Statutit Federal] 1998 852 856; FF [Feuille Federale] 1996 IV 533). Ky rregull i përket jo vetëm sekreteve në kuptimin material, por më tepër rasteve të fshehjes së kotë, gjërave të vogla ose të tepërta (shih ATF 126 IV 236, pika 2c / bb, fq. 246). Në mënyrë që të përjashtojë zbatimin e paragrafit 3, gjykata duhet, para së gjithash të shqyrtojë arsyet e klasifikimit të informacionit si sekret. Ai duhet, megjithatë, ta kryejë me kufizim, pa ndërhyrë me pushtetin e përdorur nga autoriteti i cili e shpalli informacionin sekret. Është e mjaftueshme që kjo deklaratë duhet gjithsesi të shfaqet e përshtatshme vis-à-vis me përmbajtjen e dokumenteve, hetimeve apo shqyrtimeve në këtë çështje. Për më tepër, pikëpamja e gazetarëve në interes të publikimit të informacionit është e parëndësishme (shih ATF 126 IV 236, pika 2d, f. 246). Në vendimin e saj Stoll k. Zvicrës datë 10 Dhjetor 2007, Gjykata Evropiane e të Drejtave të Njeriut ka konfirmuar se ky konceptim formal i fshehtësisë nuk është në kundërshtim me nenin 10 të KEDNJ-së duke qenë se nuk ka parandaluar Gjykatën Federale të përcaktojë nëse ndërhyrja në çështje ishte në përputhje me nenin 10 KEDNJ, duke vlerësuar, në kuadër të shqyrtimit të nenit 293, paragrafi 3, i Kodit Penal, arsyetimin për klasifikimin e një pjese të caktuar të informacionit si sekret, nga njëra anë, dhe peshën e interesave të prekur, në anën tjetër (shih Stoll k. Zvicrёs, cituar më lart, §§ 138 dhe 139).
7.2. Në rastin konkret vepra penale me të cilën ankuesi është akuzuar lidhej me publikimin e procesverbalit të intervistave dhe korrespondencës tё cilat janë të përfshira në dosjen e një hetimit penal.
Në zbatim të nenit 184 të Kodit të Procedurës Penale të Kantonit të Vaud (CPP / VD), të gjitha hetimet duhet të mbeten sekret deri në përfundim të tyre. (shih paragrafin 1). Kërkesa për fshehtësi lidhet me të gjitha provat e zbuluara nga vetë hetimi, si dhe të gjitha vendimet jopublike dhe masat hetimore (shih paragrafin 2). Ligji gjithashtu përcakton se të gjithë ata si më poshtë janë të kufizuar lidhur me fshehtësinë vis-à-vis të gjithë ata që nuk kanë qasje në dosjen e çështjes: gjyqtarët dhe stafi gjyqësor (me përjashtim të rasteve kur nxjerrja e informacionit lehtëson hetimin ose arsyeton rregullin publik si dhe ato administrative ose gjyqësore; shih nenin 185 CPP / VD), gjithashtu palët, miqtë dhe të afërmit e tyre, avokatët, bashkëpunëtorët e këtij të fundit, konsulentët dhe stafi, dhe çdo ekspert e dëshmitar. Megjithatë, nxjerrja e informacionit për miqtë apo të afërmit nga palët apo avokati i tyre nuk është e dënueshme (shih nenin 185a CPP / VD). Së fundi, ligji parashikon një sërë përjashtimesh. Si përjashtim nga neni 185, gjyqtari hetues i Kantonit, dhe që në marrëveshjen e fundit, gjykatësi përgjegjës për hetimet paraprake ose Oficeri i Lartë i Policisë i caktuar posaçërisht nga qeveria e Kantonit [Conseil d’Etat] (shih nenin 168, paragrafi 3) mund të informojë shtypin, radion ose televizionin për një hetim në pritje nëse kërkohet nga interesi publik apo interesi i drejtësisë, veçanërisht kur kërkohet bashkëpunim publik për të hedhur dritë mbi një vepër penale, në rastet të cilat janë veçanërisht të rënda ose janë të njohura për publikun e gjerë, ose kur informacioni i gabuar duhet të korrigjohet si dhe për të qetësuar publikun. (shih nenin 185b, paragrafi 1, CPP / VD).
Prandaj, rasti konkret ka të bëjë me fshehtësinë e imponuar nga ligji dhe jo nga një vendim zyrtar.
7.3. Si rregull i përgjithshëm, arsyeja e konfidencialitetit të hetimeve gjyqësore, e cila vlen për shumicën e grupeve të procedimit penal në Kanton, është nevojë për të mbrojtur interesat e procedimeve penale duke parashikuar rreziqet e marrëveshjeve të fshehta dhe rrezikun e dëshmive të ngatërruara ose të shkatërruara. Megjithatë, interesat e të akuzuarit nuk duhet të merren parasysh, sidomos vis-à-vis prezumimin e pafajësisë dhe, më gjerësisht, të marrëdhënieve personale dhe interesat (shih Hauser, Schëeri dhe Hartmann, Schëeizerisches Strafprozessrecht, 6. 2005 , § 52, nr. 6, f 235; Gérard Piquerez, op cit, § 134, Nr. 1066, f 678; Gérard Piquerez, procedimi penal Zvicerian; manuel, 2 ed. 2007,nr. 849, f. 559 ne vazhdim.), si dhe nevojën për të mbrojtur procesin e formim-mendimit, dhe procesin e vendim-marrjes brenda autoritetit shtetëror, si të mbrojtura, pikërisht, nga neni 293 i Kodit Penal (shih ATF 126 IV 236, pika 2c / aa, f. 245). Gjykata Evropiane e të Drejtave të Njeriut e ka pasur rastin të konsiderojë një objektiv të tillë legjitim në vetvete. Qëllimi është të mbrojë autoritetin dhe paanshmërinë e pushtetit gjyqësor në përputhje me formulimin e nenit 10 (2) të KEDNJ-së, e cila gjithashtu përmend mbrojtjen e dinjitetit ose të drejtave të të tjerëve (shih Weber k. Zvicrës, vendimi i datës 22 maj 1990, § 45, dhe “Dupuis dhe të tjerë” k. Francës, vendimi i datës 7 Qershor 2007, § 32).
Për më tepër, publikimi i cënuar lidhur me fragmente të procesverbalit të intervistave të të akuzuarit si dhe kopjimit të disa letrave të tjera dhe dërguar nga ky i fundit tek gjykatësi penal, kjo provë vlerësohet si sekret, duke ndaluar publikun të ketë akses mbi të, siç parashikohet nga legjislacioni i Kantonit të Vaud-it. Ky është përfundimi i pashmangshëm lidhur me procesverbalin e intervistave të të akuzuarit, ashtu siç do të ishte e papranueshme të lejohej që këto dokumente të analizoheshin në sferën publike, para përfundimit të hetimit, para gjykimit dhe jashtë kontekstit, përgjegjës në ndikim të vendimeve të marra nga gjyqtari penal dhe gjykata. Është gjithashtu i vetmi konkluzion i mundur në lidhje me letrat e dërguara nga i akuzuari pranë gjykatësit penal, i cili u përqendrua në problemet praktike dhe kritikave të avokatit të tij (shih vendimin e Gjykatës së Policisë, pika 4, f. 7). Theksojmë se nga publikimi i kundërshtuar - të cilin autoritetet e Kantonit nuk e kopjuan në mënyrë të plotë në vendimet e tyre, edhe pse ata i referohen atij dhe përmbajtja e të cilit nuk është diskutuar - problemet e lartpërmendura praktike kanë lidhje me kërkesën për lirim të përkohshëm dhe për të drejtën për ndihmë personale (letrat e 11 Korrikut 2003), për një ndryshim të qelisë së burgut (letra e 7 Gushtit 2003) dhe autorizimin për të përdorur telefonin (letra e 6 Gushtit e vitit 2003). Pavarësisht garancisë së prezumimit të pafajësisë dhe konkluzioneve lidhur me karakterin e të ndaluarit të cilat mund të përshkruhen gjatë procedimit penal bazuar në korrespondencat, i ndaluari, liria e të cilit është e kufizuar në mënyrë të konsiderueshme, madje edhe në lidhje me veprimet e tij të përditshme, në lidhje me jetën private, apo atë intime, pret që autoriteti të kufizojë lirinë e tij për ta mbrojtur nga ekspozimi publik i detajeve praktike të jetës së tij si i burgosur në pritje të gjyqit dhe si një person që përballet me akuza (shih neni 13 i Kushtetutës).
Në vazhdim, për këtë rast, informacioni i publikuar nga kërkuesi, për aq sa lidhet me përmbajtjen e procesverbalit të intervistave të tij dhe korrespondencën me gjykatësin penal, nuk mund të përshkruhet si një sekret me rëndësi të vogël për qëllim të nenit 293, paragrafi 3, të Kodit Penal. Duke qenë kështu, publikimi i kundërshtuar formon elementet faktike të veprës penale të parashikuar në nenin 293, paragrafi 1, të Kodit Penal.
7.4. Për më tepër, informacioni në fjalë mund të përshkruhet si sekret në kushte thelbësore sepse është i lejueshëm vetëm për një numër të kufizuar personash (të gjykatësit penal dhe palët në procedim). Për më tepër, autoriteti hetues kishte dëshirën për ta mbajtur të fshehtë, jo vetëm me një interes të arsyeshëm, por një detyrim sipas Kodit të Procedurës Penale të Kantonit justifikim i cili është përmendur më lart (shih pikën 7.3 më lart).
7.5. Prandaj, pika e vetme në fjalë është ekzistenca e shfajësimit.
8. Me pak fjalë, kërkuesi pohon se ai e kishte detyrë profesionale (në bazë nenit 32 të mëparshëm të Kodit Penal) si gazetar të publikonte informacionin në fjalë për shkak të asaj që ai e përshkruan si interes të qartë për rastin e ‘Urës së Lausanne”‘ për popullsinë frengjisht-folëse në Zvicër. Ai gjykon se në dritën e jurisprudencës evropiane, supozimi themelor është që publikimi është i përligjshëm në parim, përveç nëse ka një nevojë të ngutshme sociale për të ruajtur fshehtësinë. Nga pikëpamja e besimit të mirë, ai pohon se neni 32 duhet të zbatohet për gazetarët të cilët nuk janë përgjegjës për mungesën e taktit nga palë të treta, dhe që marrin informacione pa kryer ndonjë shkelje përveç shkeljes së fshehtësisë që rrjedh nga publikimi. Së fundi, ai pretendon se mënyra e publikimit nuk është një kriter i përshtatshëm.
8.1. Në lidhje me pikën më sipër, gjykata e Kantonit gjeti se, ndërsa aksidenti i 8 Korrikut 2003, rrethanat e të cilit ishin padyshim të pazakonta, ka shkaktuar një tronditje në pjesën më të madhe të publikut, megjithëse, në aspektin juridik, ishte thjesht një aksident rrugor me pasoja fatale, që nuk solli ndonjë interes të veçantë publik. Nuk ishte rasti i traumës kolektive nga ana e popullit të Lausanne-s, i cili do të mbronte duke i qetësuar qytetarët dhe duke i informuar rreth zhvillimit të hetimit (shih vendimin e ankimuar, pika 2, f. 9).
Është e vërtetë se "rasti Urës së Lausanne” pati një mbulim të gjerë mediatik (shih vendimin e Gjykatës së Policisë, pika 4, f. 8, të cilit i referohet dhe vendimi i Kantonit (vendim i ankimuar, pikën B, fq. 2)). Megjithatë, vetëm kjo rrethanë, së bashku me natyrën e pazakontë të aksidentit, është e pamjaftueshme të provojë një interes më të madh publik në publikimin e informacionit të fshehtë në fjalë. Nëse nuk mund të shpjegohet më vehte, interesi i ngjallur në publik nëpërmjet mbulimit mediatik të ngjarjeve nuk mund të përbëjë një interes publik në zbulimin e informacionit të klasifikuar, sepse kjo do të thotë se do të mjaftonte për të nxitur interesin publik mbi një ngjarje të caktuar në mënyrë që shpjegojë botimin e mëvonshëm të informacionit të fshehtë që ka të ngjarë të ruajë atë interes. Për më tepër, një interes i tillë publik lidhur me letrat që janë botuar mungon dukshëm. Siç e kemi parë më lart (shih pikën 7.3 më sipër), vetëm në mënyrë virtuale këto letra bazoheshin në kriticizmin e të akuzuarit ndaj avokatit të tij dhe probleme praktike si kërkesa për lirim të përkohshëm, për leje për nevoja personale, për të ndryshuar qelinë e burgut dhe për të përdorur telefonin. Ky lloj informacioni nuk të ofron informacion të përshtatshëm mbi aksidentin apo rrethanat e tij. Kjo ka të bëjë me jetën private ose sferën intime të personit në paraburgim, dhe është e vështirë për të kuptuar ndonjë interes, publikimi i të cilit do të plotësojë një lloj të caktuar “kurioziteti të sëmurë”. E njëjta gjë vlen edhe për kërkesat e ankuesit ndaj gjykatësit penal në lidhje me zgjedhjen e avokatit mbrojtës. Nuk është e qartë, sa i përket procesverbalit të intervistave të tij, çfarë pyetjesh apo çështje politike me interes publik mund të jenë ngritur apo kanë vlejtur të diskutohen në sferën publike, dhe autoritetet e Kantoneve në mënyrë të qartë përjashtuan ekzistencën e ndonjë traume kolektive të cilat shpjegojnë ruajtjen ose informimin e popullatës. Ky konstatim fakti të cilin kërkuesi nuk e ka kundërshtuar në ankesën e tij me bazë të drejtën publike, është i detyrueshëm për këtë gjykatë (shih nenin 277 bis të Ligjit të Procedurës Penale Federale). Në këtë rast, kërkuesi nuk tregon interes të "dukshëm” për publikun e gjerë lidhur me informacionin e publikuar, dhe gjykata e Kantonit nuk mund të kritikohet sepse arriti në përfundimin se më së shumti përfshin një kuriozitet të sëmurë.
8.2. Dy faktorët e tjerë ku mbështetet kërkuesi lidhen me sjelljen e tij (mirëbesimi në marrjen e informacionit dhe mënyrën e publikimit).
8.2.1. Duhet para së gjithash të theksohet se neni 293 i Kodit Penal ndëshkon vetëm zbulimin e informacionit, pavarësisht se si autori e ka përvetësuar. Për më tepër, edhe në nenin 10 KEDNJ-së, Gjykata Evropiane nuk i jep rëndësi vendimtare këtij fakti kur vlerëson nëse kërkuesit i kanë përmbushur detyrat dhe përgjegjësitë e tyre. Fakti përcaktues është se ata nuk mund të pretendojnë në mirëbesim se nuk kanë qenë në dijeni se zbulimi i informatave është i dënueshëm me ligj. (shih Stoll k. Zvicrës, cituar më lart, § 144, dhe Fressoz dhe Roire k. Francës [GC], nr . 29183/95, ECHR 1999 I). Kjo pikë është e mirë-vendosur në këtë çështje. (shih seksionin B më sipër).
8.2.2. Nga ana tjetër, mënyra e publikimit mund të luajë një rol më të rëndësishëm në kuadër të mbrojtjes së lirisë së shprehjes. Ndërkohë që Gjykata Evropiane e të Drejtave të Njeriut rithekson se as ai, as gjykatat e brendshme për këtë çështje, nuk duhet të zëvendësojnë pikëpamjet e tyre për ato të shtypit si dhe çfarë teknikë raportimi duhet të përshtatet nga gazetarët, që të peshojnë interesat në rrezik e megjithatë të merret parasysh përmbajtja, fjalori dhe formati i publikimit, titujt si dhe nën-titujt (të zgjedhura nga gazetari apo redaktorët), dhe saktësinë e informacionit (shih Stoll k. Zvicrës, cituar më lart, § § 146 në vazhdim, sidomos 146, 147 dhe 149).
Në rastin konkret, gjykata e Kantonit vendosi se tonaliteti i përdorur nga ankuesi në artikullin e tij tregoi se shqetësimi kryesor nuk ishte, siç thotë ai, për të informuar publikun e gjerë në lidhje me sjelljen e shtetit në shqyrtimin penal. Titullit të artikullit ("Intervista e shoferit të “çmendur”, ‘versioni i shoferit të pamatur ‘) i mungonte objektiviteti. Ai sugjeroi se çështja tashmë është provuar sipas mendimit të autorit, në kuptimin që aksidenti me vdekje në Urën e Lausanne nuk është shkaktuar nga një automobilist i zakonshëm, por nga një "shofer i çmendur"; Gazetari përfundon duke pyetur nëse shoferi ishte në fakt duke bërë çmos që të mos mbrohej. Mënyra në të cilën ai citoi pjesë nga procesverbali i intervistave dhe kopjeve të letrave të dërguara para gjykatësit ka vënë në dukje motivet e autorit lidhur me artikullin e kundërshtuar të cilin ai e ka përmbyllur me sensualizëm, “modus operandi” duke e përshtatur ekskluzivisht për të përmbushur kureshtjen e sëmurë të çdokujt për këtë çështje. Lexuesit e këtij publikimi shumë të njëanshëm do të formonin një opinion dhe në mënyrë subjektive do të paragjykonin veprimet e mëtejshme që do të merren nga gjykatat në lidhje me këtë rast, pa të voglin respektim të parimit të prezumimit të pafajësisë (shih vendimin e ankimuar kundër, pika 2, f. 9 në vazhdim). Gjykata e Kantonit vendosi se ky faktor nuk tregon mbizotërim të interesit publik për marrjen e informacionit. Kjo gjykatë nuk mund të kritikohet për këtë arsye.
8.3. Ankuesi gjithashtu parashtroi se procesverbali i intervistave dhe letrat do të përmenden në çdo rast në dëgjimet publike të mëvonshme. Ai nxori si përfundim se duke ruajtur fshehtësinë e këtij informacioni nuk mundet si pasojë të arsyetohet me çdo "nevojë të ngutshme sociale".
Megjithatë, mundësia e dukshme se fshehtësia e shqyrtimit penal mund të hiqet gjatë një faze të mëvonshme të procedimit, veçanërisht gjatë gjykimit, e cila në përgjithësi i nënshtrohet parimit të publicitetit, nuk e nënvlerëson arsyetimin për mbajtjen të fshehtë të hetimeve gjyqësore, sepse qëllimi parësor është mbrojtja e procesit të opinion-formimin dhe vendim-marrjes jo vetëm nga ana e gjykatës, por edhe e organit hetues, deri në përfundimin e kësaj faze të fshehtë të procedimit. Për më tepër, larg të qenit neutral dhe gjithëpërfshirës, botimi në numër përfshin komentet dhe vlerësimet të cilat kanë paraqitur informacionin në fjalë në një aspekt të caktuar, pa pasur mundësi për argumentim kundërshtues të cilat janë thelbësore gjatë shqyrtimit të Gjykatë.
8.4. Së fundi, ankuesi nuk ka kritikuar në mënyrë të posaçme masën e gjobës së vendosur ndaj tij. Gjithashtu nuk ka kundërshtuar refuzimin për t’i dhënë atij një periudhë prove sipas të cilës gjoba do të hiqej, (neni 49,ndryshuar, pika 4, në lidhje me neni 106 ndryshuar, paragrafi 3, i Kodit Penal), sipas ligjit Zviceran. Nga këndvështrimi i peshës së interesit për ndërhyrje, vërejmë se gjoba e caktuar, shuma në të cilën është marrë në konsideratë një dënim të mëparshëm që daton në vitin 1998 (vendosjen e një gjobe CHF 2,000, e cila mund të jetë hequr pas periudhës dy-vjeçare të provës, për shpifje diskretituese), nuk e kalon gjysmën e shumës së të ardhurave mujore të ankuesit në kohën materiale (shih vendimin e Gjykatës së Policisë, pika 1, f. 5), dhe nuk ka vend për sugjerim lidhur me statusin e tij si i pavarur në kohën e gjykimit në shkallën e parë që të këtë çuar në rënie të konsiderueshme të të ardhurave të tij. Duhet gjithashtu të theksohet se masa e gjobës prej 4,000 CHF është nën maksimumin ligjor të përcaktuar në nenin 106 të ndryshuar, paragrafi 1, të Kodit Penal (në fuqi deri më 31 dhjetor 2006), dhe se kjo shumë maksimale, e përcaktuar nga ligjvënësi tridhjetë vjet më parë, nuk u rishikua deri në hyrjen në fuqi të seksionit të ri të përgjithshëm të Kodit Penal, i cili tashmë përcakton një shifër prej 10,000 CHF (shih nenin 106, paragrafi 1, të Kodit Penal, hyri në fuqi që prej 1 Janar 2007). Për më tepër, detyrimi për veprën me të cilën kërkuesi është ngarkuar nuk e ka penguar atë të shprehë pikëpamjet e tij, pasi iu ngarkua pas botimit të artikullit (shih Stoll k. Zvicrës, cituar më sipër, § 156). Duke qenë kështu, është e paqartë, marrë parasysh natyrën e veprës së ngarkuar (më pak serioz në klasifikimin e përcaktuar në Kodin Penal Zviceran), shuma e gjobës dhe koha e vendosjes së saj, si detyrim i vendosur për kërkuesin mund të konsiderohet si një formë censure.
8.5. Ajo vijon, nga sa më sipër, se ankuesi ka zbuluar një sekret në kuptim të nenit 293, paragrafi 1, të Kodit Penal dhe se ai nuk mund të mbështetet në çdo faktor arsyetues në favor të tij. Vendimi i apeluar nuk shkel ligjin federal siç interpretohet në dritën e dispozitave të Konventës mbi të cilat është mbështetur ankuesi. "
II. LIGJI PËRKATËS DHE PRAKTIKA E BRENDSHME
A. Kodi Penal Zviceran i 21 Dhjetorit 1937 (version në fuqi deri më 31 Dhjetor 2006)
17. Dispozitat përkatëse të Kodit Penal Zviceran (Version në fuqi deri më 31 dhjetor 2006) janë si më poshtë:
Neni 39 - Periudhat e shkurtra tё burgimit (arrêts)
"Periudhat e shkurtra tё burgimit [arrêts] korrespondojnë me burgimin më pak të rendë në dispozicion. Kohëzgjatja e tyre është minimumi njё ditë dhe maksimumi tre muaj ... "
Neni 293 - Publikimi i diskutimeve të fshehta zyrtare
"1. Çdo person, i cili, nuk e ka këtë të drejtë, bën publike të gjitha ose një pjesë tё dokumenteve, hetimeve apo diskutimet e ndonjë autoriteti të cilat janë të fshehta me ligj ose në bazë të një vendimi të marrë nga autoriteti që vepron brenda kompetencave do të dënohet me burgim [arrêts] ose me gjobë.
2. Bashkëpunimi në akte të tilla do të ndëshkohet.
3. Gjykata mund të vendosë që të mos vendosë dënim nëse sekreti në fjalë është i një rëndësie të vogël. "
B. Kodi Penal Zviceran i 21 dhjetorit 1937 (version në fuqi nga 1 janar 2007)
18. Dispozitat e Kodit Penal Zviceran të 21 Dhjetorit 1937 (version në fuqi nga 1 janar 2007) si më poshtë:
Neni 293 - Publikimi i diskutimeve të fshehta zyrtare
"1. Çdo person, i cili, nuk e ka këtë të drejtë, bën publike të gjitha ose një pjesë të dokumenteve, hetimeve apo diskutimet e ndonjë autoriteti të cilat janë të fshehta me ligj ose në bazë të një vendimi të marrë nga autoriteti që vepron brenda kompetencave do të dënohet me një gjobë.
2. Bashkëpunimi në akte të tilla do të ndëshkohet.
3. Gjykata mund të vendosë që të mos vendosë dënim nëse sekreti në fjalë është i një rëndësie të vogël. "
C. Kodi i Procedurës Penale i Kantonit të Vaud-it 12 Dhjetor 1967
19. Dispozitat përkatëse të Kodit të Procedurës Penale tё Kantonit të Vaud-it të datës 12 dhjetor 1967 janë si më poshtë:
Neni 166 - Fshehtësia
"Hetimet paraprake të policisë do të jenë tё fshehta. Nenet 184 deri 186 janë të zbatueshme për analogji. "
Neni 184 - Fshehtësia e hetimeve
"1. Hetimet duhet të mbeten sekret deri në përfundimin e tyre.
2. Fshehtësia lidhet me të gjitha provat e zbuluara nga hetimi dhe të gjithë vendimet dhe masat hetimore jo-publike. "
Neni 185 - Personat e detyruar për fshehtësi
"Gjyqtarët, prokurorët dhe personeli gjyqësor nuk mund të zbulojnë dëshmitë ose informacionin mbi hetimin tek askush që nuk kanë qasje në dosje, përveç rastit kur një zbulim të tillë kërkohet nga hetimi apo është arsyetuar në mënyrë publike, administrative ose bazë gjyqësore".
Neni 185a
"1. Palët, miqtë dhe të afërmit, avokatët e tyre, bashkëpunëtorët e këtij të fundit, konsulentët dhe stafi, dhe çdo eksperte dëshmitar janë të detyruar të respektojnë fshehtësinë e hetimeve vis-à-vis ndaj të gjithë atyre që nuk kanë qasje në dosje.
2. Zbulimi i informatave të tilla për miqtë apo të afërmit e palëve si dhe avokatët e tyre nuk do të ndëshkohet. "
Neni 185b
"1.Si një përjashtim nga neni 185, gjyqtari penal i Kantonit dhe, me marrëveshjen e këtij të fundit, gjykatësi përgjegjës për hetimin paraprak apo oficerë të lartë të policisë të caktuar posaçërisht nga qeveria Kantonale [Conseil d’Etat] (shih nenin 168, paragrafi 3) mund të informojë shtypin, radio apo televizion në lidhje me një hetim në pritje nëse kërkohet për interes publik apo konsideratat e drejtësisë, veçanërisht në rastet e mëposhtme:
a. ku bashkëpunimi publik është i nevojshëm për të hedhur dritë mbi një vepër penale;
b. në rastet të cilat janë veçanërisht të rënda ose janë të njohur tashmë për publikun e gjerë;
c. ku informacioni i gabuar duhet të korrigjohet ose qetësimin e publikut të gjerë.
Nëse organizohet një konferencë për shtyp, avokati i palëve dhe prokurori publik ftohen të marrin pjesë.
3. Nëse një informacion i pasaktë i bëhet e ditur shtypit, radios ose televizionit, palët mund t’i kërkojnë gjyqtarit hetues Kantonit të urdhërojë korrigjimin e këtij informacioni, nëpërmjet të njëjtës media. "
Neni 186 - Sanksionet
"1. Çdo person që shkel fshehtësinë e hetimeve do të dënohet me një gjobë deri në pesë mijë franga zvicerane, nëse kjo vepër është e dënueshme sipas dispozitave të tjera që mbrojnë fshehtësinë.
2. Në pak raste personi në fjalë mund të përjashtohet nga dënimi ... "
D. Direktivat e Këshillit Zviceran të Shtypit
20. Direktivat në lidhje me Deklaratën e Detyrave dhe të Drejtave të Gazetarëve të nxjerra nga Këshilli Zviceran i Shtypit të cilat janë të përshtatura për rastin konkret lexohet si më poshtë:
Direktiva 3.8: E drejta për t’u dëgjuar ndaj akuzave të rënda
"Sipas parimit të paanshmërisë dhe kërkesave të përgjithshme etike që në një mosmarrëveshje duhet të dëgjohen të dyja palët (audiatur et altera pars), gazetarët janë të detyruar për të kontaktojnë dhe të dëgjojnë, para publikimit, pikëpamjet e të akuzuarve për krime të rënda. Në këtë mënyrë ata duhet të përshkruajnë në detaje akuzat serioze të cilat janë duke publikuar. Nuk ka asnjë detyrim për deklaratat e personit të akuzuar për vepra të rënda që t’u jepet e njëjta peshë në një raportim siç është kritika ndaj veprimeve të tij ose të saj. Këto deklarata duhet, megjithatë, të paraqiten haptas, kur të botohen në të njëjtin media. "
Direktiva 7.2 - Identifikimi
"Gazetarët duhet t’i peshojnë me kujdes interesat e ndryshme të përfshira ( të drejtën e informimit të gjerë të publikut, mbrojtja e sferës private). Emrat apo informacioni personal i identifikimit lejohet:
- Kur personi i përfshirë shfaqet publikisht në lidhje me çështjen ose pajtohet me publikimin në mënyra të tjera;
- Kur personi është i famshëm dhe raporti mediatik lidhet me arsyen e famës së tij;
- Kur personi i përfshirë mban post politik ose drejton një post qeveritar ose pozitë sociale e cila lidhet me raportin e medias;
- Kur emërtimin e personit është e nevojshme për të shmangur konfuzionin që do të jetë i dëmshëm për persona të tjerë;
- Kur emërtimi apo identifikimi i personit lidhet me një interes thelbësor publik.
Kur interesi për mbrojtjen e jetës private peshon më shumë se interesi publik në identifikim, gazetarët nuk do të publikojnë as emrat e as ndonjë informacion tjetër që do të identifikonte personin tek palë të treta të cilët nuk i përkasin familjes së tij ose të saj, sferën sociale ose profesionale, dhe të cilët për këtë arsye janë informuar vetëm nëpërmjet mediave. "
III. INSTRUMENTET E PËRSHTATSHME EUROPIANE DHE LIGJI MATERIAL KRAHASUES
A. Rekomandimi Rec (2003) 13 i Komitetit të Ministrave të Këshillit të Evropës për Shtetet anëtare në sigurimin e informacionit nëpërmjet medias në lidhje me procedurën penale (miratuar nga Komiteti i Ministrave më 10 korrik 2003)
21. pasazhe përkatëse të Rekomandimit Rec (2003) 13 si më poshtë:
"...
Duke pasur parasysh se media ka të drejtë të informojë publikun për shkak të të drejtës së publikut për të marrë informacion, duke përfshirë informacionin mbi çështjet e një interesi publik, sipas nenit 10 të Konventës, dhe se ata kanë detyrë profesionale për ta bërë;
Duke pasur parasysh se e drejta e prezumimit të pafajësisë, e drejta për një gjykim të paanshëm dhe për respektimin e jetës private dhe familjare sipas neneve 6 dhe 8 të Konventës përbëjnë kërkesat themelore të cilat duhet të respektohen në çdo shoqëri demokratike;
Duke theksuar rëndësinë e raportimit të medias nё informimin e publikut në proceset penale, duke e bërë funksionin parandalues të ligjit penal të dukshëm, si dhe sigurimin e shqyrtimit publik të funksionimit të sistemit të drejtësisë penale;
Duke pasur parasysh interesat ndoshta kontradiktore të mbrojtura me nenet 6, 8 dhe 10 të Konventës dhe nevoja për të balancuar këto të drejta në funksion të fakteve të çdo rasti individual, me kujdesin e duhur dhe rolin mbikëqyrës të Gjykatës Evropiane të të Drejtave të Njeriut në sigurimin dhe respektimin e angazhimeve sipas Konventës;
...
Me dëshirën e rritjes së një debati informues për mbrojtjen e të drejtave dhe interesave në fjalë në kuadrin e raportimit të medias në lidhje me procedurat penale, dhe të nxisë praktika të mira në të gjithë Evropën, duke siguruar akses të mediave në procedurat penale;
...
Duke pranuar diversitetin e sistemeve ligjore kombëtare në lidhje me procedurën penale, që qeveritë e shteteve anëtare, Rekomandon:
1. të marrë ose të përforcojë, sipas rastit, të gjitha masat të cilat konsiderohen të nevojshme me qëllim të zbatimit të parimeve të bashkangjitura këtij rekomandimi, brenda kufijve të dispozitave përkatëse kushtetuese,
2. të shpërndajë gjerësisht këtë rekomandim dhe parimet e tij të bashkëlidhur, sipas rastit shoqëruar me përkthim, dhe
3. t’i sjellë ato në mënyrë të veçantë në vëmendjen e autoriteteve gjyqësore dhe shërbimeve të policisë, si dhe për t’i vënë në dispozicion të organizatave përfaqësuese të avokatëve dhe profesionistëve të medias.
Shtojca për Rekomandimin Rec (2003) 13 - Parimet në lidhje me dhënien e informacionit nëpërmjet medias në lidhje me procedurat penale
Parimi 1 - Informimi i publikut përmes medias
Publiku duhet të jetë në gjendje të marrë informacion në lidhje me aktivitetet e autoriteteve gjyqësore dhe shërbimet e policisë përmes mediave. Prandaj, gazetarët duhet të jenë në gjendje të raportojnë lirisht dhe komentojnë mbi funksionimin e sistemit të drejtësisë penale, subjekt i kufizimeve të parashikuara vetëm në bazë të parimeve të mëposhtme.
Parimi 2 - Prezumimi i pafajësisë
Respektimi i parimit të prezumimit të pafajësisë është pjesë përbërëse e së drejtës për një gjykim të drejtë.
Prandaj, mendimet dhe informacioni për procedurat penale në vazhdim e sipër duhet t’i komunikohet ose shpërndahet nëpërmjet medias, duke mos dëmtuar prezumimin e pafajësisë së të dyshuarit ose vetëm të akuzuarit.
...
Parimi 6 – Informim i rregullt gjatë procedurës penale
Në kontekstin e procedimeve penale të cilat kanë fituar vëmendjen e veçantë të publikut, autoritetet gjyqësore dhe shërbimet policore duhet të informojnë mediat në lidhje me veprimet e tyre kryesore, për aq kohë sa kjo nuk do të ndikojë në fshehtësinë e hetimeve dhe marrjes në pyetje të policisë, në vonesa ose që pengojnë rezultatin e procedurës. Në rastet e procedimeve penale të cilat vazhdojnë për një periudhë të gjatë, ky informacion duhet të jepet rregullisht.
...
Parimi 8 - Mbrojtja e privatësisë në kontekstin gjatë hetimit penal
Ofrimi i informacionit rreth të dyshuarve, personave të akuzuar ose të dënuar ose palëve të tjera në procedurë penale duhet të respektojë të drejtën për mbrojtjen e privatësisë në përputhje me nenin 8 të Konventës. Mbrojtja e veçantë duhet t’u jepet palëve që janë të mitur ose persona të tjerë në nevojë, si dhe të viktimave, dëshmitarëve dhe për familjet e të dyshuarve, të akuzuar dhe të dënuar. Në të gjitha rastet, vëmendje e veçantë duhet t’i kushtohet efektit të dëmshëm që u shkaktohet këtyre personave të lart përmendur në këtë parim, që gjatë zbulimit të informacionit u publikohet identifikimi i tyre. "
B. E drejta krahasimore
22. Në lidhje me çështjen e ndërshkimit të parashikuar në rastet e shkeljes së fshehtësisë së hetimeve penale, Gjykata ka ligjin material krahasues në dispozicion të saj të tridhjetë shteteve anëtare të Këshillit të Evropës (Austria, Azerbajxhani, Belgjika, Bullgaria, Republika Çeke, Estonia, Finlanda, Franca, Gjermania, Greqia, Hungaria, Irlanda, Italia, Letonia, Lituania, Luksemburgu, Moldavia, Monako, Polonia, Portugalia, Rumania, Rusia, Sllovakia, Sllovenia, Spanja, Suedia, "ish-jugosllave Republika e Maqedonisë ", Turqia, Ukraina dhe Mbretëria e Bashkuar).
Zbulimi i informacionit të mbrojtur nëpërmjet sekretit të hetimeve penale dënohet si i tillë në të gjitha këto shtete.
23. Në njëzet e tre nga tridhjetë Shtete Anëtare, gjobat janë të përgjithshme që do të thotë se ato mund të imponohen mbi këdo që ka zbuluar informacione të mbrojtura nga sekreti i hetimeve penale. Në shtatë Shtetet e mbetura (Austri, Lituani, Luksemburg, Moldavi, Rumani, Spanjë dhe Ukrainë), dënimet synojnë vetëm personat e përfshirë në hetim penal.
Shumica e këtyre njëzet e tre shteteve kanë zgjedhur dënimin penal, ndërsa në Estonia, Federata Ruse dhe Republika Çeke shkelje e fshehtësisë së hetimeve penale ndëshkohen vetëm për sanksione administrative.
LIGJI
24. Kërkuesi ankohet se dënimi i tij penal ka ardhur si pasojë e shkeljes së të drejtës së tij për t’u shprehur, siç parashikohet në nenin 10 të Konventës, e cila thotë si në vijim:
"1.Çdokush ka të drejtën e lirisë së shprehjes. Kjo e drejtë përfshin lirinë e mendimit dhe lirinë për të marrë ose për të dhënë informacione dhe ide pa ndërhyrjen e autoriteteve publike dhe pa marrë parasysh kufijtë. Ky nen nuk i ndalon Shtetet që t’u kërkojnë ndërmarrjeve të transmetimit audioviziv, televiziv ose kinematografik të pajisen me licencë.
2. Ushtrimi i këtyre lirive që përmban detyrime dhe përgjegjësi, mund t’u nënshtrohet atyre formaliteteve, kushteve, kufizimeve ose sanksioneve të parashikuara me ligj dhe që janë të nevojshme në një shoqëri demokratike, në interes të sigurisë kombëtare, integritetit territorial ose sigurisë publike, për mbrojtjen e rendit dhe parandalimin e krimit, për mbrojtjen e shëndetit ose të moralit, për mbrojtjen e dinjitetit ose të të drejtave të të tjerëve, për të ndaluar përhapjen e të dhënave konfidenciale ose për të garantuar autoritetin dhe paanshmërinë.”
A. Vendimi i Dhomës
25. Në vendimin e saj të datës 1 Korrik 2014, Dhoma vendosi se nuk ka shkelje të nenit 10. Së pari ajo gjykoi se dënimi i kërkuesit dhe gjoba e vendosur për përdorim dhe kopjim në artikullin e tij të fragmenteve nga dosja hetimore kishin ndërhyrë në të drejtën e tij të lirisë së shprehjes dhe se një ndërhyrje e tillë është e përcaktuar në ligj dhe ka ushtruar këtë qëllim legjitim: parandalimin e "zbulimit të informacionit që është konfidencial", duke ruajtur "autoritetin dhe paanshmërinë e pushtetit gjyqësor" dhe mbrojtjen e "reputacionit [dhe] të drejtat e të tjerëve".
26. Më tej, Dhoma u shpreh se artikulli i përgënjeshtruar i filluar nga një grup procedimesh gjyqësore të iniciuara pas një incidenti që kishte ndodhur në rrethana të jashtëzakonshme, i cili kishte ngjallur menjëherë interes të publikut dhe që kishte nxitur shumë media për të mbuluar çështjen dhe trajtimin e saj nga sistemi i drejtësisë penale. Në artikullin e përgënjeshtruar kërkuesi ka analizuar karakterin e të akuzuarit dhe është përpjekur të kuptojë motivet e tij, duke theksuar mënyrën në të cilën autoritetet gjyqësore dhe policia janë sjellë me të, një person që dukej se vuante nga çrregullime psikiatrike. Rrjedhimisht Dhoma vendosi se artikulli ka shqyrtuar një çështje me interes publik.
27. Megjithatë, Dhoma vuri në dukje se kërkuesi, një gazetar me përvojë, duhet të ketë pasur informacionin se dokumentet që posedonte ishin të mbrojtura nga sekreti i hetimit gjyqësor. Duke qenë kështu, ai duhej të kishte respektuar dispozitat përkatëse ligjore.
28. Lidhur me peshimin e interesave konkurruese në fjalë, Dhoma vendosi se Gjykata Federale kishte vërejtur vetëm se publikimi i parakohshëm si i procesverbalit të intervistave dhe të letrave të dërguara nga i akuzuari për gjykatësin kishin shkelur padyshim dhe prezumimin e pafajësisë dhe, më gjerësisht, të drejtën për gjykim të drejtë. Megjithatë, artikulli në fjalë nuk kishte adresuar çështjen e fajit të të akuzuarit dhe ishte botuar më shumë se dy vite para zhvillimit të seancës së parë të gjyqit për veprat e supozuara. Për më tepër, i akuzuari ishte gjykuar në gjykatë të përbërë nga gjyqtarë profesionistë, pa juri, e cila ka reduktuar rrezikun e këtyre artikujve, si ai aktual, që të ndikojnë në rezultatin e procesit gjyqësor.
29. Duke qenë se Qeveria kishte pretenduar se publikimi i dokumenteve të ruajtura nga sekreti i hetimeve gjyqësore përbënte shkelje në të drejtën e të akuzuarit për të respektuar jetën e tij private, Dhoma vuri në dukje se edhe pse mjetet kanë qenë në dispozicion të akuzuarit, sipas ligjit zviceran, për të pretenduar kompensim për dëmtimin e reputacionit të tij, ai nuk kishte arritur t’i përdorte ato. Prandaj, qëllimi i dytë legjitim i referuar nga Qeveria ishte domosdoshmërish më pak i rëndësishëm në rrethanat e rastit.
30. Për sa i përket kritikës së Qeverisë lidhur me formën e shkrimit të përgënjeshtruar, Dhoma përsëriti se përveç thelbit të ideve dhe informacionit të shprehur, neni 10 mbron mënyrën në të cilën këto të fundit janë përcjellë.
31. Së fundi, edhe pse gjoba është e përcaktuar për "kundërvajtje" dhe dënime më të rënda, duke përfshirë dënimet me burg, mund të vendoset për të njëjtën vepër, Dhoma konsideron se për shkak të efektit të saj të rëndësishëm parandalues, gjoba e ngarkuar në këtë rast ka qenë në shpërpjesëtim me qëllimin e synuar.
32. Dhoma vendosi se arsyet e paraqitura nga autoritetet kombëtare kanë qenë të rëndësishme, por jo të mjaftueshme për të justifikuar një ndërhyrje të tillë në të drejtën e kërkuesit për lirinë e shprehjes.
B. Parashtrimet e palëve në Dhomën e Madhe
1. Kërkuesi
33. Kërkuesi pranon se dënimi i tij ka pasur një bazë ligjore, por parashtroi se ajo nuk ishte e nevojshme në një shoqëri demokratike.
34. Ai parashtroi para së gjithash se publikimi nuk ka pasur si qëllim të publikojë informacionin sekret, por kishte përmbushur një interes publik, pra detyrimin për të informuar popullatën rreth fakteve në lidhje me një ngjarje të madhe e cila kishte tronditur banorët e Lausanne dhe zviceranët frëngjisht folës.
Ai pretendoi se edhe pse ky informacion kishte qenë me të vërtetë zyrtarisht i fshehtë, natyra e tij nuk kishte qenë e tillë që të justifikojë mbajtjen e tij sekret.
35. Ankuesi gjithashtu theksoi se publikimi i përgënjeshtruar nuk ka ndikuar në hetimet në vazhdim ose të ketë shkelur prezumimin e pafajësisë në lidhje me të akuzuarin. Për sa i përket këtij parimi, kërkuesi thekson se ndërsa ai ishte i detyrueshëm për organet shtetërore, kjo nuk i ndalon individët privatë të formojnë opinionin e tyre para përfundimit të gjykimit penal. Si në vendimin “Campos Damaso k. Portugalisë” (nr. 17107/05, § 35, 24 Prill 2008), asnjë gjyqtar jo-profesional nuk është thirrur për përcaktimin e çështjes, e cila në fakt është gjykuar nga një trup gjyqësor të përbërë ekskluzivisht nga gjyqtarë profesionistë. Kërkuesi parashtroi se ky informacion u përhap prej vendimit të Gjykatës Penale të 23 Nëntorit 2005 dhe Vendimit të Gjykatës Penale të Kasacionit të datës 26 Qershor 2006 dhe se artikulli i përgënjeshtruar nuk ndikoi në gjykimin M.B. së. Për më tepër, vendimi i Gjykatës Federale nuk ka krijuar ndonjë ndikim të tillë, duke u kufizuar në vlerësime të përgjithshme mbi rreziqet e marrëveshjeve të fshehta dhe për rrezikun e provave të ngatërruara ose të shkatërruara.
Për më tepër, ankuesi parashtroi se, edhe pse në kohën e publikimit të artikullit të përgënjeshtruar askush nuk mund ta dinte se gjykimi i të akuzuarit do të ndodhte dy vjet më vonë, i cili do të ulte edhe më tej ndikimin e mundshëm të artikullit në procedurat në vazhdim, dhe kishte qenë i sigurt se hetimi deri në gjykim do të vazhdonte për shumë muaj.
36. Për sa i përket mbrojtjes së të drejtës së M.B.-së për respektim të jetës së tij private, kërkuesi përsëriti se ky i fundit nuk kishte kërkuar as në gjykatë dhe as kishte adresuar për mjete juridike në dispozicion të tij. Duke qenë kështu, detyrimi pozitiv i shtetit për të mbrojtur jetën private të të akuzuarit ishte thjesht një çështje teorike, ndërsa vlerësimi i Gjykatës duhet të kryhet “in concreto”. Rasti konkret përfshirë një akt balancues "virtual" mes të drejtave të një gazetari i cili kishte qenë në fakt i dënuar me procedim penal dhe ato të një personi të akuzuar i cili kurrë nuk e kishte menduar të mbështetej në të drejtën e tij për mbrojtjen e jetës, edhe pse e ka pasur këtë mundësi për ta kryer.
2. Qeveria
37. Qeveria nuk e ka kundërshtuar faktin se ka pasur ndërhyrje në ushtrimin e të drejtës së kërkuesit lidhur me lirinë e shprehjes, duke iu referuar vlerësimit të Dhomës se një ndërhyrje e tillë ka qenë "e përcaktuar me ligj" dhe është ushtruar një "qëllim i ligjshëm" .
38. Argumentet e Qeverisë janë përqendruar kryesisht në nevojën e ndërhyrjes në një shoqëri demokratike.
39. Para së gjithash Qeveria në rastin konkret nuk ka pasur arsye të forta të informojë publikun që të ketë mundësuar kërkuesin të shpërfillë fshehtësinë e hetimit. Ata iu referuan disa rasteve të gjykuara nga Gjykata ku kanë nxjerrë si përfundim ekzistimin e interesit publik për shkak të përfshirjes së individëve me profil të lartë në këtë procedurë penale. Duke iu referuar Leempoel & S.A. ED. Ciné Revue k. Belgjikës (nr. 64772/01, § 72, 9 nëntor 2006), Qeveria theksoi se fakti që informacioni i publikuar shpjegon një lloj kurioziteti publik ishte i pamjaftueshëm. Ata gjithashtu iu referuan konkluzionit të arritur nga Gjykata Federale në vendimin e saj të datës 28 Prill 2008 që vërteton se edhe pse rrethanat e aksidentit kishte qenë të pazakonta dhe kishin shkaktuar tronditje në një pjesë të madhe të publikut, megjithatë, në aspektin juridik, thjesht kishte ndodhur një aksident rrugor.
Qeveria më tej pohoi se interesi për shkak të mbulimit mediatik të çështjes nuk mund “per se” të vlerësojë masën e një "interesi publik" në publikimin e informacionit sekret. Më konkretisht, ata diskutuan idenë se publikimi i korrespondencës së të akuzuarit mund të jetë në interes të publikut, sepse letra në fjalë nuk kishte hedhur dritë mbi rrethanat e aksidentit por ishte lidhur me jetën private të të akuzuarit.
Qeveria parashtroi gjithashtu se e njëjta rrethanë është zbatuar dhe për publikimin e fragmenteve të procesverbalit të intervistave.
40. Në lidhje me ekuilibrimin e interesave në fjalë, Qeveria përsëriti se e drejta e publikut të përgjithshëm për të marrë informacion mbi aktivitetet gjyqësore varet nga respektimi i të drejtave të të tjerëve lidhur me prezumimin e pafajësisë, një gjykim lidhur me të drejtën dhe mbrojtjen jetës private dhe të familjes, siç sigurohet nëpërmjet neneve 6 dhe 8 të Konventës.
Ata theksuan në këtë kontekst se parimi i subsidiaritetit i cili mbështjell sistemin e Konventës do të thotë se detyra balancuese në fjalë ishte kryesisht një çështje për gjykatat e brendshme, kërkesë e cila ishte përmbushur në rastin konkret, sepse Gjykata Federale ka kryer në thellësi vlerësimin e çështjes.
41. Për sa i përket të drejtës së të akuzuarit lidhur me respektimin e jetës së tij private, Qeveria parashtroi se në artikullin e përgënjeshtruar ishte dhe një fotografi nga afër e tij dhe një seri e detajesh shumë personale, përfshirë të dhëna nga procesverbali i intervistës dhe deklaratat e gruas dhe mjekut të tij, si dhe letrat e dërguara gjykatësit penal që tregonin detaje të jetës së tij private në burg.
Qeveria argumentoi se konteksti i shkrimit dhe termat e përdorur kanë përshkruar personalitetin e të akuzuarit në një aspekt të veçantë të pafavorshëm dhe të pamatur.
Qeveria theksoi se neni 8 i Konventës përfshin dhe një detyrim pozitiv të natyrshëm për respektimin efektiv të jetës private, dhe se ky detyrim pozitiv ishte veçanërisht i rëndësishëm në rastin e personave në nevojë, të tillë si një të burgosur, veçanërisht atij që me sa duket vuante nga çrregullime mendore. Duke iu referuar Von Hannover k. Gjermanisë (nr. 2) ([GC], nr. 40660/08 dhe 60641/08, § 104, ECHR 2012), Qeveria ka vërejtur se zgjedhja e mjeteve të zgjedhura për sigurimin e pajtueshmërisë me Nenin 8 të Konventës brenda hapësirës së vlerësimit të Shteteve dhe se në rastin konkret zbatimi i nenit 293 të Kodit Penal zviceran siguron një mjet të përshtatshëm për mbrojtjen e jetës private të të akuzuarit.
Së fundi, Qeveria pretendon se Dhoma e ka shmangur çështjen e peshimit të së drejtës së kërkuesit për ushtrimin e lirisë së shtypit me të drejtën e të akuzuarit për mbrojtjen e jetës së tij private thjesht duke vënë në dukje se i akuzuari nuk ka paraqitur asnjë padi për të siguruar mbrojtjen e kësaj të drejte, edhe pse ai mund të ketë vepruar sipas ligjit zviceran. Ata parashtruan se ekzistenca e mjeteve të cilat i akuzuari mund të ketë adresuar nuk e përjashton shtetin nga detyrimi për përmbushjen e detyrimit të tij pozitiv. Qeveria shtoi se i akuzuari, i cili kishte qenë i burgosur dhe ka vuajtur nga çrregullime mendore, ndoshta nuk ka qenë në gjendje të fillojë procedurat ligjore në mbrojtje të interesave të tij.
42. Për sa i përket mbrojtjes së hetimeve të vazhdueshme dhe prezumimit të pafajësisë, Qeveria parashtron se fakti që seanca është mbajtur më shumë se dy vjet pas publikimit të artikullit të përgënjeshtruar dhe se i akuzuari ishte gjykuar nga gjyqtarë profesionistë në vend se një jurie të panjohur në kohën e publikimit. Prandaj, ata argumentuan se Dhoma kishte gabuar në marrjen e këtyre fakteve parasysh në vendimin e saj.
Për më tepër, Qeveria parashtroi se Gjykata nuk mund të presë që të jepen prova lidhur me publikimin e informacionit sekret i cili kishte shkaktuar dëme aktuale dhe të prekshme për interesat e mbrojtura. Një kërkesë e tillë do të privojë fshehtësinë e hetimeve gjyqësore.
43. Për sa i përket proporcionalitetit të dënimit të caktuar, Qeveria theksoi se gjoba nuk e kishte tejkaluar gjysmën e të ardhurave mujore të kërkuesit dhe ishte vlerësuar duke u bazuar në faktorët të cilët janë të përfshirë në raportin e mëparshëm të kërkuesit. Ata gjithashtu parashtruan se nuk kishte qenë kërkuesi ai që ka paguar gjobën por punëdhënësi i tij.
C. Vlerësimi i Gjykatës
1. Ekzistenca e një ndërhyrje "të parashikuar me ligj" dhe e ushtrimit tё një "qëllimi të ligjshëm"
44. Në vendimin e saj të datës 1 Korrik 2014, Dhoma vuri në dukje se nuk ka pasur asnjë mosmarrëveshje midis palëve, si për faktin se dënimi i ankuesit përbënte një ndërhyrje në ushtrimin e së drejtës për lirinë e shprehjes së siguruar sipas nenit 10 § 1 të Konventës.
45. As nuk është diskutuar nëse ndërhyrja është e parashikuar në ligj, që do të thotë Kodin Penal Zviceran dhe Kodin e Procedurës Penale të Kantonit të Vaud-it.
46. Për më tepër, në vendimin e saj (paragrafët 40 dhe 41) Dhoma konkludoi se masa e përgënjeshtruar kishte ndjekur qëllimet legjitime, përkatësisht parandalimin "e publikimit të informacionit të marrë në konfidencë", duke ruajtur "autoritetin dhe paanshmërinë e pushtetit gjyqësor" dhe mbrojtjen " të drejtat [dhe] reputacionin e të tjerëve "; kjo gjithashtu nuk është kontestuar nga palët.
47. Dhoma e Madhe nuk sheh arsye të shmangë përfundimet e Dhomës lidhur me këto tre pika.
2. Domosdoshmëria e ndërhyrjes "në një shoqëri demokratike"
(A) Parimet e përgjithshme
48. Parimet e përgjithshme për vlerësimin dhe nevojën e një ndërhyrje në ushtrimin e lirisë së shprehjes, të cilat janë ripohuar nga Gjykata në vendimin Handyside k. Mbretërisë së Bashkuar (7 dhjetor 1976 Seria A nr. 24), të përmbledhura në Stoll k. Zvicrës ([GC], nr. 69698/01, § 101, KEDNJ 2007- V) dhe janë shprehur kohët e fundit në vendimin Morice k. Frances ([GC], nr. 29369/10, § 124, 23 . Prill 2015) dhe Pentikäinen k. Finlandës ([GC], nr. 11882/10, § 87, KEDNJ 2015).:
"(i) Liria e shprehjes përbën një nga themelet bazë të një shoqërie demokratike dhe një nga kushtet bazë për progresin dhe për vetë-përmbushjen e çdo individi. Në pajtim me paragrafin 2 të nenit 10, është e aplikueshme jo vetëm për "informacione" ose ‘ide’ që janë marrë në favor ose që konsiderohen si te padëmshme apo si çështje indiference, por edhe për ata që fyejnë, tronditin ose shqetësojnë. Të tilla janë kërkesat për pluralizëm, tolerancë dhe largpamësi, pa të cilat nuk ka "shoqëri demokratike". Siç përcaktohet në nenin 10, kjo liri është subjekt i përjashtimeve, të cilat ... duhet, megjithatë, të interpretohen në mënyrë rigoroze, dhe nevoja për çdo kufizim duhet të vendoset në mënyrë bindëse ...
(ii) Mbiemri "e nevojshme", sipas kuptimit të nenit 10 § 2, nënkupton ekzistencën e një "nevoje të ngutshme sociale’. Shtetet kontraktuese kanë një hapësirë të caktuar vlerësimi për të përcaktuar nëse ekziston një nevojë e tillë, por ajo shkon dorë për dore me mbikëqyrjen evropiane, që përfshin edhe legjislacionin dhe vendimet e aplikuara, madje edhe ato të dhëna nga një gjykatë e pavarur. Prandaj, Gjykata është e autorizuar për të dhënë vendimin përfundimtar nëse një "kufizim" është i pajtueshëm me lirinë e shprehjes, si të mbrojtura nga Neni 10.
(iii) Detyra e Gjykatës, në ushtrimin e juridiksionit të saj mbikëqyrës, nuk është që të marrë vendin e autoriteteve kompetente kombëtare, por më tepër për të rishikuar në bazë të nenit 10 vendimet që janë dorëzuar në përputhje me funksionin e tyre të vlerësimit. Kjo nuk do të thotë se mbikëqyrja është e kufizuar në konstatimin nëse shteti i paditur ka ushtruar diskrecionin e arsyeshëm, me kujdes dhe në mirëbesim, ajo çfarë Gjykata duhet të bëjë është që të shikojë lidhur me ndërhyrjen, objekt i ankimit, mbi aspektin e çështjes në tërësi dhe të përcaktojë nëse ajo është në proporcion me qëllimin legjitim të ndjekur’ dhe nëse arsyet e dhëna nga autoritetet kombëtare janë të përshtatshme dhe të mjaftueshme ".... Në këtë mënyrë, Gjykata duhet të sigurohet se autoritetet kombëtare kanë zbatuar standarde të cilat janë në përputhje me parimet e përcaktuara në nenin 10 dhe, për më tepër, janë mbështetur në një vlerësim të pranueshëm të fakteve. .. "
49. Për më tepër, për sa i përket nivelit të mbrojtjes, në bazë të nenit 10 § 2 të Konventës, ka pak hapësirë për kufizime lidhur me lirinë e shprehjes në dy fusha, përkatësisht të folurit politik dhe çështjet me interes publik (shih Sürek k. Turqisë (nr. 1) [GC], nr 26682/95, § 61, GJEDNJ, 1999 IV;... Lindon, Otchakovsky-Laurens dhe July k. Francës [GC], nr 21279/02 dhe 36448/02, § 46, GJEDNJ 2007- IV ,. Axel Springer AG k. Gjermanisë [GC], nr 39954/08, § 90, GJEDNJ 2012;. dhe Morice, cituar më lart, § 125). Prandaj, një nivel i lartë i mbrojtjes së lirisë së shprehjes, me autoritetet duke pasur një diferencë veçanërisht të ngushtë vlerësimi, do të jepet zakonisht kur vërejtjet lidhen me çështje e interesit publik, siç është rasti, në mënyrë të veçantë, për vërejtjet nga ana funksionimit të gjyqësorit, edhe në kontekst të procedurave që janë ende në pritje (shih, mutatis mutandis, Roland Dumas k. Francës, nr.34875/07, § 43, 15 korrik 2010;... Gouveia Gomes Fernandes dhe Freitas e Costa k. Portugalisë ., nr 1529-1508, § 47, 29 mars 2011; dhe Morice, cituar më lart, § 125). Një farë kundërshtie dhe (shih EK k. Turqisë, nr. 28496/95, §§ 79-80, 7 shkurt 2002, dhe Morice, cituar më lart, § 125) seriozitet i mundshëm për vërejtjet e caktuara (shih Thoma k. Luksemburgut, nr. 38432/97, § 57, GJEDNJ 2001-III dhe Morice, cituar më lart, § 125) nuk shmang të drejtën për një nivel të lartë të mbrojtjes, duke pasur parasysh ekzistencën e një çështje me interes publik (shih Paturel k. Francës, nr. 54968/00, § 42, 22 dhjetor 2005, dhe Morice, cituar më lart, § 125).
50. Shtypi luan një rol thelbësor në një shoqëri demokratike. Edhe pse ajo nuk duhet të kalojë disa kufij, në veçanti në lidhje me reputacionin dhe të drejtat e të tjerëve, si dhe nevojën për të parandaluar përhapjen e të dhënave konfidenciale, detyra e tij është gjithsesi të japë - në përputhje me detyrimet dhe përgjegjësitë e tij - informacione dhe ide për të gjitha çështjet me interes publik (shih De Haes dhe Gij sels k. Belgjikës, më 24 Shkurt 1997, § 37, Raportet e Vendimeve 1997; Bladet Tromso dhe Stensaas kundër Norvegjisë [GC], nr... 21980/93, § 62, GJEDNJ1999 III;. Thoma K Luxembourg-ut, cituar më lart, §§ 43 45, GJEDNJ 2001-III, dhe Tourancheau dhe July k. Francës, nr 53886/00, § 65, 24 Nëntor 2005).
Në të vërtetë, mbrojtja e ofruar nga Neni 10 i Konventës për gazetarët është subjekt kusht që ata të veprojnë në mirëbesim për të siguruar informacionin e saktë dhe të besueshëm, në përputhje me parimet e gazetarisë së përgjegjshme. Koncepti i gazetarisë së përgjegjshme, si një aktivitet profesional i cili gëzon mbrojtjen e nenit 10 të Konventës, nuk kufizohet vetëm në përmbajtjen e informacionit që është mbledhur dhe/ose shpërndahet me mjete gazetareske (shih Pentikäinen, cituar më lart, § 90 dhe rastet e referuara aty). Në vendimin e saj në rastin Pentikäinen, Gjykata vë në dukje (ibid.) se koncepti i gazetarisë së përgjegjshme përfshin gjithashtu ligjshmërinë e sjelljes së një gazetari, si dhe faktin që një gazetar ka shkelur ligjin ka peshë të rëndësishme, megjithëse jo vendimtare, për të përcaktuar nëse ai ose ajo ka vepruar në mënyrë të përgjegjshme.
51. Në veçanti, është e pakonceptueshme që nuk ka diskutim të parakohshëm ose bashkëkohës lidhur me objektin e gjykimit, qoftë në revista të specializuara, në shtypin e përgjithshëm ose në mes të publikut të gjerë. Jo vetëm që mediat kanë për detyrë dhënien e informacionit dhe ideve; edhe publiku ka të drejtë t’i marrë ato. Megjithatë, duhet të merren parasysh të drejtat e secilit për një proces të rregullt si të mbrojtura në bazë të nenit 6 § 1 të Konventës, i cili, në çështjet penale, përfshin të drejtën për një gjykatë të paanshme (shih Tourancheau dhe July, cituar më lart, § 66) dhe e drejta e prezumimit të pafajësisë (ibid. § 68). . Ashtu siç dhe Gjykata ka theksuar tashmë disa herë (ibid § 66; shih gjithashtu Worm k. Austrisë, 29 gusht 1997, § 50, Raportet e Vendimeve 1997 V,. Campos Damaso, cituar më lart, § 31; Pinto Coelho k. Portugalisë nr. 28439/08, § 33, 28 qershor 2011; dhe Ageyevy kundër Rusisë, nr 7075/10, §§ 224-225, 18 prill 2013).:..
"Kjo duhet të kihet parasysh nga gazetarët kur komentojnë procedime penale në gjykim meqenëse kufijtë e lejueshëm nuk mund të zgjerohen në deklarata që mund të paragjykojnë, qoftë me qëllim apo jo, shanset e një personi për të pasur një gjykim të drejtë, ose të prishë besimin e publikut lidhur me rolin e gjykatave në administrimin e drejtësisë penale."
52. Për më tepër, kur kërkohet të gjykojë lidhur me një konflikt mes dy të drejtave që gëzojnë mbrojtje të barabartë në bazë të Konventës, Gjykata duhet të peshojë interesat konkurruese. Rezultati i kërkesës nuk duhet, në parim, të ndryshojë nëse është paraqitur në Gjykatë sipas nenit 8 të Konventës nga personi i cili ishte subjekt i shkeljes së nenit ose në bazë të nenit 10 të Konventës nga autori i këtij artikulli, për shkak se këto dy të drejta meritojnë, në parim, respekt të barabartë (shih Hachette Filipacchi Associés (ICI) PARIS k. Francës, nr. 12268/03, § 41, 23 Korrik 2009;... Timciuc k. Rumaninë (vendim), nr. . 28999/03, § 144, 12 Tetor 2010;.. Mosley k. Mbretërisë së Bashkuar, nr 48009/08, § 111, 10 Maj 2011, dhe Couderc dhe Hachette Filipacchi Associés kundër Francës [GC], nr 40454/07.. , § 91, 10 Nëntor 2015). Prandaj, liria e vlerësimit teorikisht duhet të jetë e njëjtë në të dyja rastet (shih Von Hannover (nr.2), cituar më lart, § 106;. Axel Springer AG, cituar më lart, § 87, dhe Couderc dhe Hachette Filipacchi Associés, cituar më lart , § 91).
53. Gjykata vlerëson se arsyetimi i ngjashëm duhet të zbatohet në peshimin e të drejtave të siguruara respektivisht në bazë të nenit 10 dhe të nenit 6 § 1 të Konventës.
54. Së fundi, Gjykata rithekson se duhet të merret parasysh nevoja për vendosjen e ekuilibrit të duhur midis interesave të ndryshme të përfshira. Për shkak të kontaktit të tyre të drejtpërdrejtë, të vazhdueshëm me realitetin e vendit, gjykatat e një shteti janë në një pozitë më të mirë se çdo gjykatë ndërkombëtare për të përcaktuar se si, në një kohë të caktuar, mund të vendoset një balancë e drejtë. Për këtë arsye, në çështjet sipas nenit 10 të Konventës, shtetet kontraktuese kanë një kufi të caktuar vlerësimi për të përcaktuar nevojën dhe qëllimin e çdo ndërhyrje në lirinë e shprehjes të mbrojtur nga ky nen (shih, midis autoriteteve të tjera, Palomo Sánchez dhe të tjerë k. Spanjës[GC], nr. 28955/06, 28957/06, 28959/06 dhe 28964/06, § 54, KEDNJ 2011), në mënyrë të veçantë kur një ekuilibër duhet të vendoset midis konfliktit të interesave private.
Ku autoritetet kombëtare peshojnë interesat në fjalë në përputhje me kriteret e përcaktuara në jurisprudencën e Gjykatës, nevojiten arsye të forta për të zëvendësuar pikëpamjen me ato të gjykatave të brendshme (shih MGN kufizuar k. Mbretërisë së Bashkuar, nr. 39401/04, §§ 150 dhe 155, 18 Janar 2011;. Palomo Sánchez dhe të tjerë, cituar më lart, § 57, dhe, më së fundi, Haldimann dhe të tjerë k. Zvicrës, nr. 21830/09, §§ 54.. dhe 55, GJEDNJ 2015).
(B) Zbatimi i këtyre parimeve në çështjen në fjalë
55. Në rastin konkret, e drejta e kërkuesit për të informuar publikun dhe e drejta e publikut për të marrë informacion është kundër interesave po aq të rëndësishme publike dhe private të cilat janë të mbrojtura me moslejim për dhënien e informacionit të mbrojtur nga sekreti i hetimeve penale. Këto interesa janë autoriteti dhe paanshmëria e gjyqësorit, efikasiteti i hetimeve penale dhe e drejta e të akuzuarit lidhur me prezumimin e pafajësisë dhe mbrojtjen e jetës private. Gjykata çmon, ashtu siç bëri, mutatis mutandis, në Axel Springer AG (cituar më lart, §§ 89-95) dhe Stoll (cituar më lart, §§ 108-161), se është e nevojshme të përcaktojë kriteret që duhet të ndiqen nga autoritetet kombëtare të Shteteve Palë të Konventës në peshimin e interesave dhe vlerësimin "domosdoshmërinë" e ndërhyrjes në rastet e shkeljes nga një gazetar të sekretit të hetimeve gjyqësore.
Këto kritere dalin nga parimet e përgjithshme të lartpërmendura, por edhe, në një farë mase, nga legjislacioni i tridhjetë shteteve anëtare të Këshillit të Evropës të cilat Gjykata i ka studiuar lidhur me këtë kërkesë (shih paragrafët 22 dhe 23 më lart).
(I) Si erdhi kërkuesi në posedim të informacionit në fjalë
56. Gjykata thekson se mënyra në të cilën një person përvetëson informacione që konsiderohen të jenë konfidenciale ose sekrete mund të kenë lidhje me balancimin e interesave të kryera në kuadër të nenit 10 § 2 (shih Stoll, cituar më lart, § 141).
57. Në rastin konkret nuk është pretenduar se kërkuesi e ka marrë informacionin në fjalë nëpërmjet mjeteve të paligjshme (shih paragrafin 12 më lart). Megjithatë, kjo nuk është domosdoshmërish një faktor përcaktues në vlerësimin nëse publikimi i informacionit përshtatej me detyrat dhe përgjegjësitë e tij. Fakti është, siç u tha me të drejtë nga Dhoma, se kërkuesi, si gazetar profesionist, nuk duhet të ishte në dijeni të natyrës së fshehtë të informacionit që ai kishte planifikuar të publikonte (ibid., § 144). Për më tepër, në asnjë moment kërkuesi nuk diskutoi, si para gjykatave vendase ashtu dhe para Gjykatës, për faktin se publikimi i informacionit në fjalë mbrohet nga neni 293 të Kodit Penal të Zvicrës (krahaso Dupuis dhe të tjerë k. Francës , nr. 1914-1902, § 24, 7 Qershor 2007).
(II) Përmbajtja e nenit tё kontestuar
58. Gjykata thekson se mbrojtja e ofruar gazetarëve nga neni 10 në lidhje me raportimin për çështjet me interes të përgjithshëm është subjekt kusht sipas të cilit ata po veprojnë në mirëbesim dhe në mënyrë të saktë faktike dhe të sigurojë informacion "të besueshëm dhe të saktë" në përputhje me etikën e gazetarisë (shih Stoll, cituar më sipër, § 103).
Për më tepër, neni 10 mbron jo vetëm thelbin e ideve dhe të informacionit të shprehur, por edhe formën në të cilën ato janë përcjellë. Si pasojë, nuk është pjesë e kësaj gjykate, ose e gjykatave kombëtare, të zëvendësojnë pikëpamjet e tyre me ato të shtypit se çfarë teknike raportimi duhet të aplikojnë gazetarët (ibid § 146; shih gjithashtu Laranjeira Marques da Silva k. Portugalisë, nr. 16983/06, § 51, 19 Janar 2010). Liria gazetareske mbulon gjithashtu përdorimin e mundshëm të një shkalle ekzagjerimi, ose edhe provokimi (shih Prager dhe Oberschlick k. Austrisë, 26 Prill 1995, § 38, seria A nr 313;.. Thoma, cituar më lart, §§ 45 dhe 46; Perna k. .. Italisë [GC], nr 48898/99, § 39, GJEDNJ 2003 V;. dhe Ormanni k. Italisë, nr 30278/04, § 59, 17 Korrik 2007)...
59. Në rastin konkret, Gjykata vëren se në vendimin e saj të datës 29 Prill 2008, Gjykata Federale ka kryer një vlerësim të gjatë të artikullit, duke nxjerrë si përfundim " mënyra se si ai i citoi fragmentet nga procesverbali i intervistave dhe kopjet e letrave të dërguara gjyqtarit ka vënë në dukje motivet e autorit të artikullit të përgënjeshtruar: ai e mbylli artikullin në sensualizëm, modus operandi duke e përshtatur ekskluzivisht për të plotësuar kureshtjen relativisht të sëmurë të kujtdo në lidhje me këtë lloj rasti. Lexuesit e këtij publikimi të njëanshëm do të kishin formuar një opinion dhe në mënyrë subjektive do të kishin paragjykuar veprimet që do të merreshin në të ardhmen nga gjykatat në lidhje me këtë rast, pa patuar respektin më të vogël për parimin e prezumimit të pafajësisë. "
60. Nga ana e saj, Gjykata vëren se, edhe pse artikulli i përgënjeshtruar nuk ka marrë një pozicion të veçantë në natyrën e qëllimshme të veprës për të cilën i akuzuari është i dyshuar se ka kryer, megjithatë është dizenjuar një pamje negative e tij, duke përshtatur pothuajse me një ton tallës. Titujt e përdorur nga kërkuesi - "Intervista e shoferit të çmendur", "versioni i shoferit të pakujdesshëm" dhe "Atij i ka ikur truri ...", - si dhe një fotografi e madhe nga afër e të akuzuarit që shoqëron tekstin, pa dyshim nuk lënë vend të mendosh vetëm se ankuesi ka kërkuar që artikulli i tij të ketë një ton sensacional. Për më tepër, artikulli thekson zbrazësinë e deklaratave të të akuzuarit dhe kontradiktat e tij të shumta, të cilat shpesh janë të përshkruara në mënyrë të qartë si "gënjeshtra të përsëritura", duke përfunduar me pyetjen nëse, me anë të "kësaj përzierje naiviteti dhe arrogance", M.B. "po bënte gjithçka në fuqinë e tij për ta bërë të pamundur mbrojtjen". Gjykata thekson se ato ishin pikërisht lloji i pyetjeve të cilat autoritetet gjyqësore janë thirrur për t’iu përgjigjur, në të dyja fazat të hetimit dhe gjykimit.
61. Në këtë pikë, Gjykata po ashtu nuk sheh ndonjë arsye të fortë për ta vënë në pikëpyetje vendimin plotësisht të arsyetuar të Gjykatës Federale.
(III) Kontributi i artikullit të përgënjeshtruar në një debat publik me interes
62. Në vendimin e saj të datës 1 Korrik 2014, Dhoma vuri në dukje se incidenti i cili ka qenë objekt i procedimit penal në fjalë kishte tërhequr menjëherë interesin publik dhe bëri që shumë media të mbulojnë çështjen dhe trajtimin e saj nga ana e sistemit të drejtësisë penale.
63. Gjykata rithekson se tashmë ka konstatuar se publiku ka interes legjitim në ofrimin dhe disponueshmërinë e informacionit në lidhje me procedimet penale, dhe se vërejtjet në lidhje me funksionimin e gjyqësorit kanë të bëjnë me një çështje të interesit publik (shih Morice, cituar më lart , § 152).
64. Në rastin konkret, Gjykata pranon se objekti i artikullit, përkatësisht hetimi penal i tragjedisë së Urës së Lausanne , është një çështje e interesit publik. Ky aksident, rast i jashtëzakonshëm ka shkaktuar një tronditje të madhe në një pjesë të madhe të popullatës, dhe autoritetet gjyqësore e kanë parë të arsyeshme të informojnë shtypin lidhur me disa aspekte të hetimit në vazhdim (shih paragrafin 11 më lart).
Megjithatë, pyetja që lind këtu është nëse përmbajtja e artikullit dhe, në veçanti, informacioni i mbrojtur nga sekreti i hetimeve gjyqësore ka kontribuar në debatin publik mbi këtë çështje (shih Stoll, cituar më lart, § 121; shih gjithashtu Leempoel & SA Ed. Ciné Revue, cituar më lart, § 72), apo ka shërbyer thjesht për të shuar kureshtjen e lexuesve të veçantë lidhur me detajet e jetës private të akuzuarit (shih, mutatis mutandis, Von Hannover k. Gjermanisë nr. 59320 / 00, § 65, GJEDNJ 2004 VI; Société Prisma Presse kundër Francës (dec.), nr 66910/01 dhe 71612/01, 1 Korrik 2003;.. Hachette Filipacchi Associés (ICI PARIS), cituar më lart, § 40, dhe Mosley, cituar më lart, § 114).
65. Gjykata vëren lidhur me këtë se pas një vlerësimi të thellë të përmbajtjes së artikullit, natyrës së informacionit të dhënë dhe rrethanat e rastit "Ura e Lausanne-ës", Gjykata Federale, në një vendim të arsyetuar gjerë e gjatë e cila nuk përmban asnjë aluzion dhe arbitraritet, u shpreh se as zbulimi i procesverbalit të intervistave dhe as i letrave të dërguara nga i akuzuari para gjykatësit hetues nuk kishin dhënë ndonjë njohuri të rëndësishme për debatin publik dhe se interesi i publikut në këtë rast ka pasur më së shumti "përfshirje për shuarje të një kurioziteti të sëmurë" (shih paragrafin 16 më lart).
66. Nga ana e tij, ankuesi nuk arriti të demonstrojë se si fakti i botimit të relacionit të intervistave, deklaratave të bashkëshortes së të akuzuarit dhe mjekut si dhe letrat që i akuzuari i ka dërguar para gjykatësit hetues në lidhje me aspekte banale të jetës së tij të përditshme në paraburgim të ketë ndikuar në çdo lloj debati publik mbi hetimin në vazhdim.
67. Prandaj, Gjykata nuk sheh ndonjë arsye të fortë për të zëvendësuar pikëpamjen e vet me atë të Gjykatës Federale (shih, mutatis mutandis, MGN kufizuar, cituar më lart, §§ 150 dhe 155; Palomo Sánchez dhe të tjerë, cituar më lart, § 57; dhe Haldimann dhe të tjerë, cituar më lart, §§ 54 dhe 55), e cila kishte një kufi të caktuar vlerësimi në çështje të tilla.
(IV) Ndikimi i artikullit të përgënjeshtruar në procedimin penal
68. Duke theksuar se të drejtat e garantuara nga Neni 10 dhe neni 6 § 1 meritojnë respekt të barabartë në parim (shih paragrafin 53 më lart), Gjykata rithekson se ajo është e ligjshme për t’i dhënë mbrojtje të veçantë fshehtësisë së një hetimi gjyqësor, lidhur me atë për çfarë shqyrtohet në procedimin penal, si për administrimin e drejtësisë dhe për të drejtën e personave nën hetim për t’u prezumuar të pafajshëm (shih Dupuis dhe të tjerë, cituar më lart, § 44). Ajo thekson se fshehtësia e hetimeve është caktuar për të mbrojtur, nga njëra anë, interesat e procedimit penal duke parashikuar rreziqet e marrëveshjeve të fshehta dhe rrezikun e dëshmive të ngatërruara ose të shkatërruara dhe, nga ana tjetër, interesat e të akuzuarit, sidomos nga këndvështrimi i prezumimit të pafajësisë, dhe në përgjithësi, marrëdhëniet personale dhe interesat e tij. Një fshehtësi e tillë shpjegohet edhe nga nevoja për të mbrojtur proceset e opinion-formimit dhe vendim-marrjes brenda gjyqësorit.
69. Në rastin konkret, edhe pse artikulli i përgënjeshtruar nuk e mbështet hapur pikëpamjen se i akuzuari ka vepruar me qëllim, gjithsesi ai ka vendosur në artikull një foto mjaft negative të këtij të fundit, duke theksuar disa aspekte shqetësuese të personalitetit të tij duke arritur në përfundimin se ai kishte bërë "gjithçka në fuqinë e tij për të bërë të pamundur mbrojtjen e tij" (shih paragrafin 60 më lart).
Është e pamohueshme se publikimi i një artikulli të shtrembëruar në një kohë kur hetimi është ende në vazhdim shkakton rrezik të qenësishëm që ndikon në rrjedhën e procedimit në një mënyrë apo një tjetër, qoftë në raport me punën e gjykatësit penal dhe me vendimet e përfaqësuesve të të akuzuarit, qëndrimet e palëve duke pretenduar se dëmet ose objektivitetin e gjykatës, pavarësisht përbërjes së tij.
70. Dhoma e Madhe gjykon se nga një qeveri nuk mund të pritet që të ofrojë dëshmi ex post facto se ky lloj publikimi në fakt ndikon ne sjelljen e një grupi të caktuar të procedimesh. Rreziku i ndikimit në procedim arsyetohet per se me përshtatjen nga autoritetet vendore të masave parandaluese si ndalimi i publikimit të informacionit sekret.
Ligjshmëria e këtyre masave sipas ligjit të brendshëm dhe pajtueshmërisë së tyre me kërkesat e Konventës duhet të vlerësohen në momentin e miratimit të masave dhe jo, siç e paraqet kërkuesi, nën aspektin e zhvillimeve të mëvonshme që zbulojnë ndikimin aktual të botimeve në gjykim, siç është dhe përbërja e trupit gjykues (shih paragrafin 35 më lart).
71. Gjykata Federale kishte të drejtë kur në vendimin e saj të datës 29 Prill 2008,vendosi që procesverbali i intervistave dhe korrespondenca e të akuzuarit "janë diskutuar në sferën publike, para përfundimit të hetimit, para gjykimit dhe jashtë kontekstit, përgjegjës për të ndikuar në vendimet e marra nga gjyqtari penal dhe gjykata ".
(V) Shkelja e jetës private të akuzuarit
72. Gjykata rithekson se e drejta për mbrojtjen e reputacionit është një e drejtë e cila është e mbrojtur nëpërmjet nenin 8 të Konventës si pjesë e së drejtës për respektimin e jetës private (shih Chauvy dhe të tjerë k. Francës, nr. 64915/01, § 70, ECHR 2004 VI;. Polanco Torres dhe Movilla Polanco k. Spanjës, nr. 34147/06 § 40, 21 Shtator 2010;. dhe Axel Springer AG, cituar më lart, § 83). Koncepti i "jetës private" është një term i gjerë që nuk është i ndjeshëm ndaj përkufizimit shterues. Ajo mbulon integritetin fizik dhe psikologjik të një personi, dhe për këtë arsye mund të përqafojë aspekte të shumta të identitetit të personit të tilla si, për shembull, identifikimi gjinor, emrin e orientimit seksual dhe elemente që lidhen me të drejtën e një personi për imazhin e tij ose të saj (shih S. dhe Marper k. Mbretërisë së Bashkuar [GC], nr. 30562/04 dhe 30566/04, § 66, GJEDNJ 2008). Ajo mbulon të dhënat personale të cilat individët në mënyrë legjitime mund të pretendojnë se nuk duhet të publikohen pa pëlqimin e tyre (shih Flinkkilä dhe të tjerë k. Finlandës, nr. 25576/04, § 75, 6 prill 2010, dhe Saaristo dhe të tjerë k. Finlandës, nr. 184 / 06, § 61, 12 tetor 2010). Në mënyrë që neni 8 të funksionojë, duhet një ndikim mbi reputacionin e një personi që të arrijë një nivel të caktuar të seriozitetit dhe të kryhet duke shkaktuar dëme në gëzimin personal të së drejtës për respektimin e jetës private (shih Axel Springer AG , cituar më lart, § 83).
73. Edhe pse objekti i nenit 8 ka në thelb mbrojtjen e individit nga ndërhyrja arbitrare e autoriteteve publike, kjo nuk detyron shtetin që të përmbahet nga kjo ndërhyrje: përveç kësaj iniciative kryesisht negative, mund të ketë dhe detyrime pozitive të qenësishme në një respektim efektiv për jetën private ose familjare. Këto detyrime mund të përfshijnë miratimin e masave të hartuara për të ruajtur respektimin e jetës private, edhe në sferën e marrëdhënieve të individëve midis tyre (shih X dhe Y k. Holandës, 26 mars 1985, § 23, Seria A nr 91;.. Armonienė k. Lituanisë, nr 36919/02, § 36, 25 nëntor 2008:. Von Hannover (. nr.2), cituar më lart, § 98, dhe Soderman k. Suedisë [GC], nr 5786/08, § 78, GJEDNJ.. 2013). Kjo vlen edhe për mbrojtjen e fotos së një personi ndaj abuzimit nga ana e palëve të treta (shih Shusel kundër Austrisë (vendim), nr 42409/98, 21 shkurt 2002;... Von Hannover, cituar më lart, § 57, Reklos dhe Davourlis k. . Greqisë, nr. 1234-1205, § 35, 15 janar 2009; dhe Von Hannover (. nr.2), cituar më lart, § 98).
74. Gjykata vëren se në mënyrë që të përmbushë detyrimin e saj pozitiv për të mbrojtur të drejtat e një personi sipas nenit 8, shteti mund të kufizojë në një farë mase të drejtat e siguruara në bazë të nenit 10 për një person tjetër. Kur shqyrton nevojën e këtij kufizimi në një shoqëri demokratike në interes të "mbrojtjes së dinjitetit ose të të drejtave të të tjerëve", Gjykata mund të kërkojë të verifikojë nëse autoritetet vendase kanë vendosur një balancë të drejtë, në mbrojtjen e dy vlerave të garantuara nga Konventa të cilat mund të vijnë në konflikt me njëra-tjetrën në raste të caktuara, përkatësisht, nga njëra anë, liria e shprehjes, e mbrojtur nga neni 10 dhe, nga ana tjetër, e drejta për respektimin e jetës private siç parashikohet në nenin 8 (shih Hachette Filipacchi Associés , cituar më lart, § 43; MGN Limited, cituar më lart, § 142, dhe Axel Springer AG, cituar më lart, § 84).
75. Qeveria argumenton se në këtë rast autoritetet zvicerane kishin një detyrim negativ dhe një detyrim pozitiv për të mbrojtur jetën private të akuzuarit. Qeveria me të drejtë ka vërejtur se zgjedhja e mjeteve të caktuara për të siguruar pajtueshmërinë me këtë detyrim pozitiv duhet të jetë brenda hapësirës së vlerësimit të Shteteve. Ata parashtruan se neni 293 i Kodit Penal Zviceran, i cili e përcaktoi vepër penale zbulimin e informacionit të fshehtë, e ka përmbushur këtë funksion.
76. Gjykata ka shqyrtuar sipas Nenit 8, çështjen e respektimit të jetës private të një personi të akuzuar në një rast që përfshin shkeljen e sekretit të hetimeve gjyqësore. Në Craxi k. Italisë (nr. 2) (nr. 25337/94, § 73, 17 korrik 2003), ajo u shpreh se autoritetet kombëtare nuk kishin thjesht detyrimin negativ që nuk ishin të vetëdijshëm për informacionin e zbuluar të mbrojtur nëpërmjet nenit 8, por duhet të marrin hapa për të siguruar mbrojtje efektive të së drejtës së një personi të akuzuar për respektimin e korrespondencës së tij.
Rrjedhimisht, Gjykata konsideron se procedimet penale të autoriteteve kantonale zvicerane kundër kërkuesit ishin në përputhje me detyrimin pozitiv sipas nenit 8 të Konventës për të mbrojtur jetën private të personit të akuzuar.
Për më tepër, informacioni i dhënë nga kërkuesi ishte shumë personal, dhe madje mjekësor, në natyrë, përfshirë edhe deklaratat e mjekut të personit të akuzuar (shih paragrafin 10 më lart), si dhe letrat që i akuzuari nga vendi i tij i burgut i dërgoi para gjykatësit penal përgjegjës për këtë rast. Gjykata mendon se ky lloj informacioni emërtohet si niveli më i lartë i mbrojtjes në bazë të nenit 8; kjo gjetje është veçanërisht e rëndësishme pasi i akuzuari nuk ishte i njohur për publikun dhe për vetë faktin se ai ishte objekt i një hetimi penal, edhe pse për një vepër shumë të rëndë, kjo nuk e justifikon trajtimin e tij në të njëjtën mënyrë si të një figurë publike, i cili vullnetarisht ekspozohet për publicitet (shih, mutatis mutandis dhe me kontrast, Fressoz dhe Roire, cituar më lart, § 50, dhe Egeland dhe Hanseid k. Norvegjisë, nr. 34438/04, § 62, 16 prill 2009).
77. Në vendimin e saj të 1 Korrik 2014 Dhoma u shpreh se mbrojtja e jetës private e të akuzuarit, veçanërisht sekretit të korrespondencës, do të mund të sigurohet me mjete më pak të dëmshme lidhur me lirinë e shprehjes së kërkuesit se një dënim penal. Dhoma e mori qëndrimin në mënyrë që të përkrahë të drejtat e tij sipas nenit 8 të Konventës, i akuzuari ka pasur rekursin si mjet ligjor civil në dispozicion të tij në bazë të ligjit zviceran.
Gjykata vlerëson se ekzistenca e këtyre mjeteve juridike civile ligjore sipas të drejtës së brendshme për mbrojtjen e jetës private nuk e liron shtetin nga detyrimet pozitive që rrjedhin, në çdo rast individual, nga neni 8 i Konventës vis-à-vis të një personi të akuzuar në procedim penal.
78. Sidoqoftë, sa i përket rrethanave të veçanta të çështjes në fjalë, duhet të theksohet se kur artikulli i përgënjeshtruar u botua, i akuzuari ishte në burg, pra në një situatë jo të favorshme Për më tepër, nuk ka asgjë në dosjen e çështjes që të tregojë se ai është informuar për botimin e artikullit, natyrën e informacionit që është transmetuar. Përveç kësaj, ai vuante nga çrregullime mendore, duke rritur më tej situatën e tij. Në këto rrethana, autoritetet kantoniale nuk mund të fajësohen duke marrë parasysh se për të përmbushur detyrimin e tyre pozitiv lidhur me mbrojtjen e së drejtës së M.B.-së për respektimin e jetës private, ata nuk kanë pritur që M.B. të marrë vetë iniciativën dhe të paraqesë padi civile kundër kërkuesit, si pasojë të vendosin për një qasje aktive, duke përfshirë dhe ndjekjen penale.
(VI) Proporcionaliteti i dënimit tё ngarkuar
79. Gjykata rithekson se natyra dhe ashpërsia e gjobave të caktuara janë faktorë të tjerë që duhet të merren parasysh kur vlerësohet proporcionaliteti i një ndërhyrje (shih, për shembull, Stoll, cituar më lart, § 153). Për më tepër, Gjykata duhet të bindet se dënimi nuk përbën një formë të censurës me qëllim që të prapësojë shtypin që mos shprehë kritikën. Në kontekstin e një debati mbi një temë të interesit publik, një sanksion i tillë ka të ngjarë të pengojë gazetarët që të kontribuojnë në diskutimin publik lidhur me çështjet që ndikojnë në jetën e komunitetit. Në të njëjtën mënyrë, është e detyruar të pengojë shtypin në kryerjen e detyrës së tij si ofrues i informacionit dhe mbikëqyrës publik. Në lidhje me këtë, fakti i dënimit të një personi mund në disa raste të jetë më i rëndësishëm se natyra e vogël e gjobës së caktuar (ibid., § 154).
80. Për më tepër, Gjykata vëren se publikimi i informatave të mbrojtura nga sekreti i hetimeve gjyqësore është i dënueshëm në të tridhjetë shtetet anëtare të Këshillit të Evropës legjislacioni i të cilëve është studiuar në rastin në fjalë (shih paragrafët 22 dhe 23 më lart).
81. Është e vërtetë se pozita dominuese e institucioneve shtetërore kërkon që autoritetet të tregojnë vetëpërmbajtje sa i përket procedimit penal (shih Castells kundër Spanjës, 23 prill 1992, § 46, seria A nr 236;... INCAL kundër Turqisë, 9 qershor 1998, § 54, Raportet e vendimeve 1998-IV,. Lehideux dhe Isorni k Francës, 23 shtator 1998, § 57, Raportet e vendimeve 1998-VII;.. Öztürk kundër Turqisë [GC], nr 22479 / 93, 28 shtator 1999, § 66, ECHR 1999 deri në VI;.. Otegi Mondragon k. Spanjës, nr 2034/07, 15 mars 2011, § 58, ECHR 2011; dhe Morice, cituar më lart, § 127) në çështjet e lirisë së shprehjes. Megjithatë, në rastin konkret, Gjykata vlerëson se adresimi për procedim penal dhe dënimi i caktuar kërkuesit nuk përbën ndërhyrje jo proporcionale në ushtrimin e të drejtës së tij për lirinë e shprehjes. Kërkuesit i është dhënë fillimisht dënim me burg me kusht për një afat prej një muaji (shih paragrafin 12 më lart). Dënimi i tij u ndryshua më pas me një gjobë prej 4000 CHF, e cila u vendos duke pasur parasysh të dhënat e mëparshme të ankuesit dhe që nuk është paguar nga kërkuesi, por u paguar nga punëdhënësi i tij (shih paragrafin 14 më lart). Ky dënim është caktuar lidhur me shkeljen e sekretit të hetimit penal dhe qëllimin e saj, në rastin konkret, ishte për të mbrojtur funksionimin e duhur të sistemit të drejtësisë dhe të drejtat e të akuzuarit për gjykim të drejtë dhe respektimin për jetën e tij private.
Gjykata mendon se, në këto rrethana, nuk mund të përcaktohet se një dënim i tillë ishte i detyruar të ketë një efekt parandalues në ushtrimin e lirisë së shprehjes nga ana e kërkuesit apo ndonjë gazetar tjetër që dëshiron të informojë publikun për procedimet e vazhdueshme penale.
(VII) Përfundim
82. Duke pasur parasysh sa më sipër, dhe duke pasur parasysh hapësirën e vlerësimit në dispozicion të shteteve dhe për faktin se ushtrimi i balancimit të interesave të ndryshme konkurruese është kryer si duhet nga Gjykata Federale, Gjykata del në përfundimin se nuk ka pasur shkelje të Neni 10 i Konventës.
PËR KËTO ARSYE, GJYKATA
Vendos me pesëmbëdhjetë vota kundër dy, se nuk ka pasur shkelje të nenit 10 të Konventës.
Përshtatur në anglisht dhe frëngjisht, dhe dërguar për seancë publike në Gjykatën Evropiane të të drejtave të Njeriut, Strasburg, më 29 mars 2016.
Laërence Early Mirjiana Lazarova Trajkovska
Këshilltar Kryetare
Në përputhje me nenin 45 § 2 të Konventës dhe rregullit 74 § 2 të Rregullores së Gjykatës, mendimet e veçanta të Gjyqtarëve Lopez Guerra dhe Yudkivska janë bashkangjitur këtij vendimi.
M.L.T.
T.L.E.
MENDIMI I PAKICËS SË GJYQTARIT LOPEZ GUERRA
1. Në përputhje me vendimin e Dhomës dhe në kundërshtim me vendimin e Dhomës së Madhe, konsideroj se në këtë rast ka pasur një shkelje të nenit 10 të Konventës.
2. Ky është një rast shumë i rëndësishëm. Ai merret me shtrirjen dhe kufijtë e së drejtës për lirinë e shprehjes, një e drejtë e cila është jetike në ruajtjen e "një demokracie efektive politike", në kushtet e Preambulës së Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut. Është gjithashtu e rëndësishme për shkak se i referohet kufijve të kësaj të drejte në lidhje me lirinë për të raportuar mbi procedimet gjyqësore në vazhdim, të cilat mund të kenë pasoja të thella ligjore dhe sociale në një shoqëri demokratike.
3. Për ta përmbledhur, ky rast përfshin përcaktimin nëse kufizimet dhe dënimi i imponuar i kërkuesit nga autoritetet vendase shkel të drejtën e lirisë së shprehjes të garantuar në pjesën e parë të nenit 10 të Konventës. Këto kufizime dhe dënimi janë bazuar në dispozitat e Neni 293 të Kodit Penal zviceran. Duhet të theksohet se ky artikull përmban një ndalim të përgjithshëm lidhur me publikimit të dokumenteve ose hetimeve që janë deklaruar sekret, pa iu referuar në pranisë së mundshme të një interes imponues publik ose privat për të arsyetuar këtë ndalim. Ky është një ndalim i pakushtëzuar, përjashtimi i vetëm i të cilit është ai që ligji përshkruan si "sekretet me rëndësi të vogël".
4. E drejta e lirisë së shprehjes jo vetëm që mbron sferën e aktivitetit të një individi, por edhe, sipas jurisprudencës së Gjykatës cituar gjerësisht në vendimin e Dhomës së Madhe, është një nga themelet bazë të një shoqërie demokratike. Liria e shprehjes nuk është vetëm një e drejtë subjektive, por edhe një garanci objektive e demokracisë. Për më tepër, Jurisprudenca e Gjykatës thekson gjithashtu se një aspekt i veçantë i lirisë së shprehjes, që do të thotë liria e shtypit, luan një rol thelbësor në shoqëritë demokratike. Si pasojë, dhe jurisprudenca e Gjykatës thekson gjithashtu, se masat mbrojtëse që i duhen dhënë shtypit janë të një rëndësie të veçantë.
5. Prandaj, kur vendosen kufizime në lirinë e shtypit, ligjet që detyrojnë këto kufizime dhe gjithashtu zbatimi nga ana e gjykatave të brendshme e këtyre ligjeve duhet t’i nënshtrohen një vëzhgimi të hollësishëm. Dhe si drejtim për këtë shqyrtim, Gjykata ka treguar se në bazë të nenit 10 të Konventës ka pak hapësirë (shih Morice k. Francës, § 125, në midis te tjerëve) për kufizime në lirinë e shprehjes në çështjet e interesit publik.
6. Në lidhje me këtë, dhe siç thuhet në arsyetimin e Dhomës së Madhe (§ 64), tema e artikullit, përkatësisht hetimi penal i tragjedisë së Urës Lusanne dhe procedimit gjyqësor në vazhdim, ishte një çështje e interesit publik. Për më tepër, ngjarjet që kanë ndikuar në këto procedime kanë pasur një ndikim të rëndësishëm në opinionin publik, jo vetëm për shkak të informacionit të dhënë nga media dhe vetë autoritetet, por kryesisht për shkak të seriozitetit të pasojave të tyre (tre të vdekur dhe tetë të plagosur), dhe për lidhjen e tyre me një çështje të interesit të përbashkët dhe të përgjithshëm në të gjitha shoqëritë, si shkak dhe rrethana të aksidenteve në trafik.
7. Në aspekte të tjera, stili informal i përdorur i gjuhës së folur nga autori i informacionit është i parëndësishëm për të vendosur nëse ngjarjet e raportuara janë në interes të publikut. Gjykata ka deklaruar në mënyrë të përsëritur se liria gazetareske mbulon përdorimin e mundshëm të një shkalle ekzagjerimi, ose edhe provokimi (shih § 58 të vendimit të Dhomës së Madhe).
8. Çdo kufizim mbi lirinë e shprehjes duhet të jetë "i nevojshëm në një shoqëri demokratike". Lidhur me konceptin e domosdoshmërisë, sipas Handyside (1976, § 88), Gjykata ka deklaruar vazhdimisht se mbiemri “i nevojshëm" brenda kuptimit të nenit 10.2 nënkupton ekzistencën e një" nevoje shoqërore imperative "." Prandaj, në këtë rast Pyetja ishte nëse me të vërtetë është një nevojë bindëse sociale imponimi i një dënimi penal për kërkuesin gazetar i cili raportoi lidhur me një çështje të interesit publik.
9. Dhoma e Madhe përmend dy arsye për të gjetur këtë nevojë: mbrojtjen e procedimit penal kundër ndikimeve të paligjshme, dhe mbrojtjen e privatësisë së personit të akuzuar. Por në aspektin lidhur me faktet e çështjes, këto arsye nuk kërkojnë kufizim të lirisë së shprehjes së kërkuesit.
10. Së pari, në lidhje me rrezikun e ndikimit të paligjshëm mbi procedimin penal që rrjedh nga artikulli i kërkuesit, përmbajtja e informacionit të publikuar nuk përmban asnjë konsideratë të qartë apo edhe të nënkuptuar në lidhje me fajësinë apo pafajësinë të akuzuarit. Edhe Dhoma e Madhe në fakt e pranon se kërkuesi nuk e mbështet mendimin që i akuzuari ka vepruar me dashje (shih § 69). Në të kundërtën, kërkuesi thjesht riprodhon deklaratat e të akuzuarit, pa ofruar ndonjë koment apo mendim për rezultatin e mundshëm të rastit. Kjo e bën të vështirë për të kuptuar se si artikulli i kërkuesit mund të ndikojë në ndonjë gjykim të ardhshëm të gjykatës.
Për më tepër, raporti i gazetarit është botuar rreth tre muaj pas ngjarjeve, dhe në mënyrë të konsiderueshme shumë para shpalljes së vendimeve të gjykatave të brendshme. Duke pasur parasysh ritmin normal të procedimit gjyqësor, nuk është e mundur që informacioni i publikuar në një revistë lokale të mund të ndikojë në një vendim të shpallur më vonë në kohë. Në fakt, vendimi i parë për rastin është dhënë nga Gjykata e Qarkut e Lausanne dy vjet e një muaj pas publikimit të informacionit për të cilin u dënua kërkuesi. Prandaj, nuk ka rrezik të mundshëm të ndërhyrjes në rrjedhën e procedimit ekzistues kur është botuar artikulli, sidomos duke pasur parasysh faktin se vendimi në fjalë do të ishte shpallur nga një gjykatë e përbërë nga gjyqtarë profesionistë, të cilët ka shumë të ngjarë të mos jenë ndikuar nga një artikull i gazetës.
11. Së dyti, nuk ka pasur nevojë bindëse sociale për të imponuar një kufizim të lirisë dhe shprehjes së kërkuesit në bazë të kërkesës për mbrojtje të jetës private të të akuzuarit.
Në lidhje me këtë, në aspektin procedural, kjo Gjykatë në fakt disa herë ka këmbëngulur në detyrimet pozitive të shtetit për të mbrojtur jetën private të individëve. Megjithatë, në këtë rast specifik personit të cilit i është prekur gjoja jeta private nga publikimi i kërkuesit asnjëherë nuk ka kërkuar të mbrojë të drejtën e tij për intimitet me ndonjë nga mjetet e ofruara në bazë të ligjit zviceran. Në asnjë moment i akuzuari nuk ka sugjeruar se privatësia e tij është prekur. Në të kundërtën, ishin autoritetet publike që përdoren në këtë rast zbatimin sipas kodit Penal zviceran të ndalimit të publikimit të informacionit në lidhje me procedimet sekrete. Asnjëherë nuk ka pasur konflikt midis të drejtës së lirisë së shprehjes dhe të drejtës së privatësisë, për shkak se i akuzuari nuk ka bërë kërkesë për këtë të drejtë.
12. Për më tepër, nuk ka pasur mjete të tjera për të mbrojtur privatësinë e të akuzuarit më pak dëmtues për lirinë e shtypit. Në të vërtetë, kjo është detyra e shtetit për të mbrojtur të dhënat private të të akuzuarit gjatë procedimit gjyqësor, duke parandaluar rrjedhjen e tyre në shtyp nëpërmjet veprimeve apo mosveprimeve të zyrtarëve të shtetit, ose nga çdo person i detyruar të mbajë fshehtësinë e procedurës.
13. Nga një perspektivë materiale, edhe në qoftë se informacioni i bëri me të vërtetë shqetësim aspekte të caktuara të jetës private të të akuzuarit, ato aspekte (për shembull, në lidhje me shëndetin e tij mendor) kanë të bëjnë me pyetjet kryesore të një ngjarjeje të interesit publik. Dhe disa nga të dhënat thuhet se private kanë të bëjnë me të akuzuarit, të tilla si letra për gjykatësit lidhur me kushtet e paraburgimit të tij në paraburgim, janë krejtësisht pa lidhje me çështjet intime apo çështjet private.
14. Prandaj, duke pasur parasysh natyrën e informacionit në fjalë dhe fakti që personi i prekur nga informatat e publikuara nuk kërkohet asnjë mjet juridik për një pushtim të dyshuar të privatësisë së tij, nuk kishte asnjë arsye në këtë rast për autoritetet publike për të kufizuar lirinë e shprehjes duke imponuar një dënim të gazetarit kërkues.
15. Në lidhje me proporcionalitetin e sanksionit (4,000 franga zvicerane), ka dy aspekte që merren në konsideratë. Së pari, shuma substanciale e sanksionit e bën atë shumë më tepër se thjesht simbolike. Për më tepër, një sanksion i kësaj shkalle padyshim ka një efekt trishtues mbi ushtrimin e lirisë së shprehjes, duke futur faktorin e frikës dhe pasigurinë tek gazetarët në lidhje me botimet e tyre në të ardhmen.
16. Sigurisht, siç u vu në dukje në gjykim (shih §§ 22-23), nuk ka standarde evropiane për këtë çështje. Në disa vende, palët në një rast dhe zyrtarët publikë janë të ndaluar të publikojnë çështje të deklaruara sekrete në procedurat gjyqësore. Por sapo informacioni sekret rrjedh në shtyp, ndalimi dhe çdo dënim nuk shtrihet tek gazetarët që e botojnë. Megjithatë, në vendet e tjera ndalimi vlen edhe për gazetarët, siç është rasti në nenin 293 të Kodit Penal të Zvicrës, e cila, për më tepër tregon dhe si më parë, nuk bën asnjë përjashtim për çështjet me interes imponues publik.
Sigurisht, rasti konkret nuk adreson pajtueshmërinë e përgjithshme të Konventës me këtë lloj rregullimi ose me nenin 293 të Kodit Penal Zviceran, por me kërkesën specifike të autoritetit kombëtar të ligjit ekzistues. Siç dhe Dhoma ka theksuar në vendimin e saj (shih § 53), nocionin formal të sekretit në nenin 293 të Kodit Penal nuk mund të konsiderohet si parandalim i gjykatave vendase, duke përfshirë Gjykatën Federale Zvicerane, nga zbatimi dhe interpretimi i ligjit në një mënyrë në përputhje me të drejtën e lirisë së shprehjes në Konventë. Rregullimi i Kodit Penal mbi sekretin nuk është subjekt i vendimit të Gjykatës, por zbatim specifik nga ana e autoriteteve zviceriane i kësaj rregulloreje për rastin e kërkuesit.
17. Megjithatë, edhe pse natyra e rregullores së Kodit Penal zviceran për sekretin nuk është pa dyshim subjekt kryesor i këtij rasti, kushtet e kësaj rregullore nuk janë të parëndësishme kur vlerësohet zbatimi i ligjit të gjykatave vendase, duke pasur parasysh se Kodi përmban një mburojë mbrojtëse në publikimin e informacionit lidhur me çështjet e deklaruara sekret. Në të vërtetë, kjo është një nga arsyet për gjetjen shkeljes së Konventës.
Siç tregon dhe përvoja, se nuk është e pazakontë për procedurat gjyqësore për të adresuar çështjet të cilat jo vetëm që janë me interes të përgjithshëm, por edhe të bëjnë pyetje lidhur drejtpërdrejt me funksionimin e një sistemi demokratik dhe përgjegjësitë e bartësve të pushtetit politik, social ose ekonomik, në të cilën gazetarët kanë të drejtë për të raportuar. Edhe pse rasti konkret nuk ka të bëjë me atë lloj të pyetje, duke qenë se ajo ka lidhje me raportimin specifik mbi procedurat në lidhje me një aksident rrugor, çështja që ngre ka një dimension më të përgjithshëm. Çdo interpretim i Nenit 10 të Konventës i cili shprehimisht apo në mënyrë të heshtur vërteton klauzola të përgjithshme dhe të pakushtëzuara që kufizojnë publikime në lidhje procedurat gjyqësore mund të konfliktojnë me mbrojtjen efektive dhe mbrojtjen e lirisë së shprehjes, veçanërisht lirinë e shtypit. Pavarësisht arsyeshmërisë së këtij lloji të klauzolave, zbatimi i tyre duhet të jetë subjekt i kontrollit veçanërisht të rreptë për të shmangur kufizimin e atyre lirive që janë thelbësore për funksionimin e një shoqërie demokratike.
18. Në përfundim, unë konsideroj se Dhoma e Madhe duhet të ndiqte pikëpamjen e Dhomës, duke gjetur shkelje të nenit 10 § 1 të Konventës, duke pasur parasysh se autoritetet vendase kanë zbatuar një ndalim të përgjithshëm të informacionit, duke kufizuar lirinë e shtypit në një çështje të interesit publik, pa justifikuar atë kufizim që bie brenda kufijve të së drejtës së lirisë së shprehjes të përcaktuar në Konventë.
MENDIMI I PAKICËS SË GJYQTARIT YUDKIVSKA
"[F] Fjalimi i lirë dhe gjykimi i drejtë janë dy nga politikat më të dashura të qytetërimit tonë, dhe kjo është detyrë e vazhdueshme për të zgjedhur mes tyre."
Justice Zi në Urat k. Californisë[1]
Kur një rast që ka ndarë thellë një Dhomë i referohet Dhomës së Madhe, kjo zakonisht do të thotë se disa parime të rëndësishme duhet të qartësohen. Rasti konkret dhënë një mundësi për të nuancë një qasje në peshën e konfliktit të interesave të mediave në raportimin mbi gjykimet e vazhdueshme, nga njëra anë, dhe mbrojtja e jetës private të të akuzuarit dhe interes të drejtësisë, nga ana tjetër. Shumica vendosur që në rrethanat e veçanta të rastit aktual interesat fundit merituar mbrojtje më të madhe.
Është e vërtetë se neni 10 është dispozita e vetme në Konventë e cila përmend përgjegjësitë dhe e përfitimet e një të drejte të garantuar. Shumica, mbështetur në rastin konkret, në konceptin e "gazetarisë së përgjegjshme", zhvilluar si në jurisprudencën e Gjykatës dhe kohët e fundit e përmbledhur në vendimin e Dhomës së Madhe në rastin e Pentikäinen k. Finlandës. Me keqardhje nuk mund të ndaj as arsyetimin dhe as përfundimin e shumicës.
Më 8 shtator 2013 një tragjedi ka ndodhur në Lausanne Bridge, duke marrë jetën e tre personave dhe duke plagosur rëndë tetë të tjerë, në pak sekonda. Për një qytet relativisht të vogël ky ishte një incident në shkallë të gjerë: pothuajse çdo banor mund të ketë njohur viktimat apo të afërmit e tyre, ose mund të ketë ndodhur të jetë gjendur në atë vend kur ndodhi ngjarja. Dëshira e një personi për të ditur se çfarë ka ndodhur me fqinjët e tij dhe pse qytetarët ishin lënë pa mbrojtje u rrëzua me mospërfillje nga Gjykata Federale, si "kuriozitet i sëmurë", duke u pajtuar me thënien e George Bernard Show se "shumica e njerëzve janë të interesuar lidhur me atë çfarë nuk bëjnë ata".
Është e vështirë për të shpjeguar pse gjykata vendosi se "nuk është rast i traumës kolektive nga ana e popullsisë së Lausanne, e cila do të shfajësohej për të siguruar qytetarët dhe mbajtjen e tyre të informuar për progresin e hetimit". Ky qëndrim u privon qytetarëve të Lausanne të drejtën e tyre për t’u informuar lidhur me hetimin e një krimi, i cili i tronditi. Zhgënjyese por shumica e miratoi këtë arsyetim.
Dhoma e Madhe tërheq vëmendjen e kërkuesit i cili ka dështuar, për të treguar se sa fakti i publikimit të procesverbalit të intervistave, deklaratave të të akuzuarit, gruas dhe mjekut dhe letrës së dërguar nga i akuzuari për gjykatësin penal në lidhje me aspekte personale të jetës së tij të përditshme në paraburgim mund të ketë kontribuar në çdo debat publik mbi hetimin në vazhdim "(paragrafi 66). Megjithatë, ishte pikërisht, gjendja mendore M.B.-së në kohën e kryerjes së këtij krimi (dhe vlerësimin e autoriteteve të atij shteti), e cila ishte me shumë interes për publikun e gjerë. Prandaj, jo vetëm deklaratat mjekësore por edhe letrat drejtuar gjyqtarit penal, në të cilën ai pretendonte të drejta të caktuara dhe privilegje, si dhe shpjegimet e anëtarëve të familjes së tij duhej t’i ofronin publikut të gjerë disa ide të qëndrimit M.B. ndaj krimit që kishte kryer.
Siç u shpreh dhe Gjykata Supreme e Shteteve të Bashkuara, në rastin Sheppard k. Maxëell[2]", shtypi nuk publikon thjesht informacion lidhur me gjykimet, por ruan në rast dështimi të drejtësisë duke pasur si subjekt policinë, prokurorët, dhe procesin gjyqësor për zgjerimin e këqyrjes dhe kritikave nga ana e publikut". Sipas Justice Brennan " raportimi i lirë dhe i fuqishëm, kritika dhe debate mund të kontribuojnë në të kuptuarit publik të sundimit të ligjit dhe të kuptuarit të funksionimit të të gjithë sistemit të drejtësisë penale, si dhe përmirësimin e cilësisë së këtij sistemi duke nënshtruar atë për efektet spastruese të ekspozimit dhe llogaridhënies publike [3]".
Me gjithë “banalitetin” e aspekteve të jetës së të akuzuarit në paraburgim që mund të duken, informacioni rreth tyre ndalon procedimin "pas dyerve të mbyllura" drejt pakujdesisë ose injorancës.
Në rastin e gazetës Sunday Times [4], Gjykata shpalli qëndrimin e saj mbi rolin mbikëqyrës të shtypit:
".... Jo vetëm që media ka detyrë të japë informacione lidhur me çështjet që do të dalin para gjykatës: edhe publiku ka të drejtë t’i marrë ato".
Ndërhyrja në jetën private të një personi është një pasojë e pashmangshme e këtij roli mbikëqyrës. Mbetet të shihet nëse ndërhyrja në fjalë nuk i kaloj kufijtë e pranueshëm.
Në paragrafin 50 të vendimit në fjalë, Gjykata rithekson jurisprudencën e saj se shtypi duhet të respektojë kufijtë e caktuar, në mënyrë të veçantë kur bëhet fjalë për nevojën për të parandaluar përhapjen e të dhënave konfidenciale. Dukshëm, të gjithë, por në një rast të përmendur lidhur me procedimin civil të ndërmarrë kundër kërkuesve, dhe shkelja e nenit 10 është gjetur në të gjitha këto raste, duke iu referuar rolit të medias. I vetmi përjashtim është rasti i Tourancheau dhe July k. Francës[5], ku me një diferencë shumë të ngushtë, katër vota kundër tre, Gjykata nuk gjeti shkelje të nenit 10 në një vendim penal kundër kërkuesit, i cili kishte publikuar materiale para gjykimit. Në këtë rast, megjithatë, artikull i kundërshtuar ka riprodhuar informacion që në mënyrë të qartë do të mund të pengojë kursin e mëtejshëm të procedimeve - ekstrakte nga deklaratat e bëra në polici dhe gjyqtarit penal nga një prej të akuzuarve, si dhe komentet nga një tjetër i akuzuar (i cili kishte një llogari të ndryshme të ngjarjeve); autori gjithashtu pohoi se versioni i dhënë nga një prej tyre ishte më i besueshëm, i cili mund të, natyrisht, ketë ndikuar jurinë.
Asgjë e ngjashme nuk ka me rastin konkret. Shumica pranoi se "artikulli i kundërshtuar nuk mbështet hapur pikëpamjen se i akuzuari ka vepruar me dashje". Megjithatë, "një pamje tejet negative" e të akuzuarit, një përshkrim i "disa aspekteve shqetësuese të personalitetit të tij" dhe në përfundim se ai kishte bërë "gjithçka në fuqinë e tij për ta bërë të pamundur mbrojtjen" (paragrafi 69 më sipër) mund të kenë ndikuar negativisht në shqyrtimin e mëtejshëm.
Të jesh në gjendje të vish në këtë përfundim, unë me gjithë zemër pajtohem me formulimin e Gjykatës Supreme të SHBA-ve Sheppard k. Maxëvell "ku nuk kishte" asnjë rrezik apo kërcënim për integritetin e gjyqit, "ne kemi kërkuar vazhdimisht që shtypi të ketë një dorë të lirë, edhe pse ne ndonjëherë e kritikojmë sensualizmin e tij ".
Shumica nuk sugjeron se është dëmtuar integriteti i procedimit, që do të thotë se informacioni i publikuar mund disi të krijojë një pengesë për hetim të mëtejshëm, duke zbuluar informacione që duhej të ishin fshehur nga, për shembull, bashkë-të akuzuarit ose dëshmitarë për qëllimet e procedimit të duhur. Në vend të kësaj, ata kanë përdorur jashtëzakonisht të paqartë në vijim formulimin: "rrezik i qenësishëm për të ndikuar në rrjedhën e procedimit në një mënyrë apo në një tjetër, qoftë në raport me punën e gjykatësit penal, vendimet e përfaqësuesve të të akuzuarit, qëndrimet e palëve që pretendojnë dëmshpërblim, ose objektiviteti i gjykimit të gjykatës ". Sipas mendimit tim, dëmtimi i mundshëm dhe i paidentifikuar nuk mund të shërbejë si bazë për dënim penal të gazetarit.
Kur bëhet fjalë për shkeljen e të drejtës së të akuzuarit për mbrojtjen e jetës së tij personale, ajo që godet në këtë rast është niveli i paternalizmit demonstruar nga autoritetet shtetërore: mungon çdo lloj ankese nga ana e të pandehurit ose anëtarëve të familjes së tij për ndërhyrje në jetën e tij private, që kanë nisur procedime penale kundër kërkuesit në mënyrë që të përmbushë obligimet e tyre pozitive sipas nenit 8. Unë nuk mund të pajtohem më shumë me përfundimin e Dhomës në këtë drejtim se "ishte në radhë të parë detyrë e MB-së të sigurojë respektimin e jetës së tij private "(paragrafi 56 i vendimit të Dhomës).
Dhoma e Madhe, megjithatë, theksoi se nuk ishte e qartë nëse M.B. ishte në dijeni të publikimit në fjalë, ose mendonin se ishte prekshme (fakti që ai kishte një grua që është përmendur edhe në publikim, por nuk e konsiderojnë të jetë ndërhyrja, është injoruar plotësisht). Shumica ka arritur në një përfundim të jashtëzakonshëm, duke zgjeruar gamën e detyrimeve pozitive të shtetit sipas nenit 8, për efekt se autoritetet "nuk mund thjesht të presin për M.B.-në vetë të marrë iniciativën për të paraqitur procedime civile kundër kërkuesit ", dhe se rekursi i tyre për ndjekje penale për të mbrojtur jetën private të një personi i cili nuk dëshiron që të jetë i mbrojtur është plotësisht e justifikuar në këto rrethana. Kujtojmë se kjo Gjykatë vendosi se vazhdimisht detyrimi pozitiv i Shtetit sipas Nenit 8 mund të shtrihet në çështje që lidhen me efektivitetin e procedimit penal, kur është fjala për vepra të rënda, ku vlerat themelore dhe aspekte thelbësore të jetës private janë në rrezik; ndërsa sa i përket akteve më të rënda midis individëve, madje edhe kur është fjala për shkelje të integritetit psikologjik, detyrimi i shtetit sipas nenit 8 nuk ka gjithmonë nevojë për një kuadër ligjor penal, nëse mjetet juridike civile janë të afta të përballojnë mbrojtje të mjaftueshme (shih përmbledhje e jurisprudencës përkatëse në Soderman k. Suedisë [DHM], § 78-85)
Jo vetëm që rasti në fjalë nuk ka të bëjë me integritetin fizik ose psikologjik të M.B.-së, por edhe asgjë shumë intime për jetën e tij private nuk është shpallur nga kërkuesi për ndjekjen e tij penale.
Për sa i përket obligimeve pozitive sipas nenit 8, pjesa më e madhe i referohet Craxi v. Italisë (nr. 2). Megjithatë, kjo çështje kishte të bënte me detyrimet pozitive për të shqyrtuar se si u publikua informacioni konfidencial. Në rastin konkret, në mënyrë të barabartë, detyrimet pozitive do të kërkojnë hetim se si ka ndodhur rrjedhja, por vështirë lidhur me sanksionet penale kundër një gazetari i cili ka përdorur këto rrjedhje.
Sipas mendimit tim, procedimi mund të shihet si një reagim i tepruar nga ana e autoriteteve, në mungesë të një padie civile nga pala e dëmtuar.
Është me vlerë të përmendet këtu se testi konvencional në tre faza i proporcionalitetit kërkon që mjetet e ndërhyrjes të jenë të përshtatshme (Eignung), Gjykata duhet të vlerësojë nevojën e ndërhyrjes (Erforderlichkeit), duke kontrolluar nëse një masë më pak kufizuese mund të përdoret, dhe vetëm pastaj do të vazhdojë për të balancuar qëllimin dhe ndikimin e masës (Zumutbarkeit). Në rastin konkret testi tashmë nuk arrin në fazën e dytë - Autoritetet dështuan për të verifikuar nëse efekti i dëshiruar mund të arrihet nga ndërhyrjet më të rënda se sa një bindje penale, që do të thotë se masa të tjera mund të zbusin efektin e supozuar të padëshirueshëm të publikimit.
Në Shoqatën e Shtypit të Nebraskës k. Stuart [6] Gjykata e Lartë e SHBA-së adresoi problemin e imponimit të kufizimeve të mëparshme në shtyp që ndalojnë botimin e procedurës paraprake për informacione të tilla si ekzistencë të përmbajtjes së rrëfimit të të akuzuarit. Vlerësimin e ndërhyrjes në fjalë ajo pranoi se për të mbrojtur garancitë e të akuzuarit për gjykim të drejtë, gjykatat duhet të miratonin masa më pak kufizuese, por mbrojtja e nevojshme e lirisë së shtypit, për shembull, duke ndryshuar vendin e gjyqit, duke i dhënë udhëzime të qarta për anëtarët e jurisë, izolimin e tyre, deklarata jashtëgjyqësore nga ndonjë avokat, palë, dëshmitar, apo zyrtar i gjykatës, etj. Megjithë shtrenjtësinë dhe kohën e konsumuar të këtyre masave, ato do të arrijnë qëllimin e sigurimit të garancive për gjykim të drejtë dhe për të mbrojtur jurinë nga ndikimi i jashtëm, pa ndërhyrje të tepruar në lirinë e shtypit.
Së fundi, çdo dënim penal në mënyrë të pashmangshme ka një "efekt ngrirës", dhe fakti se kërkuesi nuk kishte vuajtur dënimin me kusht me burgim mujor, e cila u ndryshua më pas me një gjobë, nuk e ndryshon situatën.
Me pak fjalë, kërkuesi kishte për qëllim të merrte pjesë në një debat publik për një çështje të një shqetësimi serioz publik, procedurat përkatësisht tё vazhdueshme penale, të cilat qytetarët e Lausanne donin të ndiqnin jo si një çështje e "kuriozitetit të sëmurë", por në mënyrë që të sigurohemi se krimi është ndëshkuar. Reagimi i tepruar i autoriteteve në formën e dënimit penal përbën shkelje të nenit 10 të Konventës.
Rreth 120 vjet më parë, avokati i njohur rus Ivan Foinitskiy thekson: "nëpërmjet hapjes, një shkëmbim i vazhdueshëm i pikëpamjeve ndërmjet gjyqtarëve dhe pjesës tjetër të shoqërisë është ruajtur, dhe kështu drejtësia nuk e humb lidhjen e saj me jetën. Për qytetarët është më e rëndësishme që të jenë të bindur se gjykata e tyre është e drejtë dhe e mirë se sa të kenë një gjykatë që flet të vërtetën absolute. Dhe ky besim publik në dinjitetin e gjykatës është i mundur me kushtin e vetëm që çdo hap në veprimtarinë gjyqësore të jetë i njohur për publikun [7]".
Mbi njëqind vjet më vonë, Komiteti i Ministrave theksoi se "publiku duhet të jetë në gjendje të marrë informacion në lidhje me aktivitetet e autoriteteve gjyqësore dhe shërbimet e policisë përmes mediave. Prandaj, gazetarët duhet të jenë në gjendje të raportojnë lirisht dhe të komentojnë mbi funksionimin e sistemit të drejtësisë penale", që i nënshtrohet kufizimeve të caktuara[8].
Kjo gjykatë e kishte konsideruar gjithmonë shtypin si shërbëtor të një sistemi gjyqësor efektiv, i dhënë pak hapësirës për kufizimet mbi lirinë e shprehjes në çështje të tilla si interesi publik në administrimin e duhur të drejtësisë. Sipas mendimit tim, vendimi i tanishëm përbën një largim nga ky pozicion i vendosur me kohë.
[1]314 U.S 260
[2]384 U.S. 333 (1966)
[3]Nebraska Association Press k. Stuart, 427 së SHBA-593, (1976)
[4]The Sunday Times k. Mbretërisë së Bashkuar, nr. 6538/74, § 65, 26 prill 1979
[5]Tourancheau dhe July k. Francës, nr. 53886/00, § 65, 24 nëntor 2005)
[6] 427 U.S. 593 (1976)
[7] I. Ya. Foinitskiy."Kursi i procedimit penal: në 2 vëllime", SPb 1898, vëllimi 1, fq.. 96-97.
[8]Shih Rekomandimin Rec (2003) 13 i Komitetit të Ministrave të Këshillit të Europës për shtetet anëtare në sigurimin e informacionit nëpërmjet medias në lidhje me procedurat penale, shih paragrafin 21 të këtij vendimi.
Full & Egal Universal Law Academy