Fábián / Macaristan – 78117/13
15.12.2015 tarihli Karar [IV. Bölüm]
Olaylar ve Olgular – Hâlihazırda yaşlılık aylığı almakta olan başvuran 2012 yılında devlet memuru olarak işe girmiştir. 1997 tarihli Emeklilik Kanununda, kamu sektörünün belirli kategorilerinde eş zamanlı olarak istihdam edilen kişilere yaşlılık aylığının ödenmesinin durdurulmasına ilişkin olarak yapılan değişiklik 2013 yılında yürürlüğe girmiştir. Bunun sonucunda, başvuranın aylığının ödenmesi durdurulmuştur. Başvuran söz konusu karara karşı yaptığı idari itiraz başvurusundan olumlu sonuç alamamıştır. Kısıtlama aylık alan ve özel sektörde çalışan kişiler bakımından geçerli değildi. Başvuran Sözleşme yargılamalarında, Sözleşme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesiyle birlikte ele alındığında Sözleşme’nin 14. maddesine aykırı olarak mülkiyet haklarına karşı yapılan haksız ve ayrımcı müdahaleden şikâyetçi olmuştur.
Hukuksal Değerlendirme – Sözleşme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesiyle birlikte Sözleşme’nin 14. maddesi: Başvuranın aylık hakkı Sözleşme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1 maddesi kapsamında maddi bir hak olup, başvuranın eş zamanlı olarak kamu alanında istihdam edilen ve aylık alan bir kişi olarak statüsünün Sözleşme’nin 14. maddesinin amaçları dâhilinde “diğer statü” olarak değerlendirilmesi mümkündür. Dolayısıyla, Sözleşme’nin 14. maddesi uygulanabilir olmuştur.
Muamele farklılığı, kamu harcamalarının azaltılması meşru hedefini izlemiştir. Esasında iki muamele farkı biçimi mevcuttu: bunlardan ilki, kamu sektöründeki farklı çalışan kategorileri arasında söz konusu olan muamele farkı; diğeri ise özel ve kamu sektörlerinde istihdam edilen kişiler arasındaki muamele farkıydı. İlk farklılık biçimi açısından Mahkeme, kamu sektöründeki farklı çalışan kategorileri arasında söz konusu olan farklılık için kamu harcalamalarının azaltılması bağlamında bir gerekçe tespit edememiş ve ödeme almayan Devlet çalışanlarının başvuranın durumu ile benzer bir durumda olduğunu kabul etmiştir. Kamu ve özel sektörlerdeki muamele bakımından; sadece kamu çalışanlarının kamu kaynaklarından iki gelir elde ettiği doğru iken emeklilik aylığının, hâlihazırda istihdam edilmekte oldukları için maaş yerini alacak bir ödemeye ihtiyaç duymayanlara ödenmemesi gerektiği yönündeki Hükümetin temel savı, özel sektörde çalışan emekli kişiler açısından da eşit şekilde uygulanmaktaydı. Zira, bu açıdan, bu kişilere ödenecek emeklilik maaşları, gereksiz kamu harcaması olarak kabul görebilecekti. Bu nedenle bu iki grup da benzer bir durumdaydı.
Hükümetin bir yandan kamu ve özel sektörde istihdam edilen emekliler arasındaki diğer yandan çeşitli statülerdeki kamu görevlileri arasındaki muamele farklılığını haklı kılmaya yönelik savları, ikna edici nitelikte olmayıp bu nedenle “objektif ve makul gerekçeye” dayanmamaktaydı.
Sonuç: ihlal (oybirliğiyle).
41. Madde: maddi ve manevi tazminat olarak 15,000 avro.
(Ayrıca bk.Gaygusuz/Avusturya,17371/90, 16 Eylül 1996;veCarsonve Diğerleri/ Birleşik Krallık[BD], 42184/05, 16 Mart 2010, 128 sayılı Bilgi Notu).
Full & Egal Universal Law Academy