© Avrupa Konseyi/Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 2012. Bu çeviri, Avrupa Konseyi’nin insan haklarına destek Fonu’nun desteğiyle hazırlanmıştır (/humanrightstrustfund). Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Daha fazla bilgi için, bu belgenin sonunda bulunan yazarın telif hakkı ile ilgili kısmı okuyabilirsiniz.
© Council of Europe/European Court of Human Rights, 2012. This translation was commissioned with the support of the Human Rights Trust Fund of the Council of Europe (/humanrightstrustfund). It does not bind the Court. For further information see the full copyright at the end of this document.
© Conseil de l’Europe/Cour européenne des droits de l’homme, 2012. La présente traduction a été effectuée avec le soutien du Fonds fiduciaire pour les droits de l’homme du Conseil de l’Europe (/humanrightstrustfund). Elle ne lie pas la Cour. Pour plus de renseignements veuillez lire l’indication de copyright/droits d’auteur à la fin du présent document.
Gardel/Fransa – 16428/05
Karar 17.12.2009 [5. Daire]
Madde 8
Madde 8–1
Özel hayata saygı
Cinsel suçluların isimlerinin hapis cezalarını çekmelerinden sonra en fazla otuz senelik bir süre için ulusal adli fişlere işlenmesi: İhlal yok
Madde 7
Madde 7–1
Nulla poena sine lege
Cinsel suçluların isimlerinin hapis cezalarını çekmelerinden sonra en fazla otuz senelik bir süre için ulusal adli fişlere işlenmesi: İhlal yok
Olaylar: 2003’te üzerinde otorite sahibi olduğu on beş yaşındaki bir küçüğe tecavüz etmekten dolayı hapis cezasına çarptırılan başvurucu şu anda hapis yatmaktadır. Cinsel suçluların ulusal otomatik adli fişi (FIJAIS) adaletin suçla ilgili gelişmelere uyarlanmasıyla ilgili 2004–204 sayılı ve 9 Mart 2004 tarihli kanunla oluşturulmuştur. Bu fişle ilgili ceza muhakemeleri kanunu hükümleri Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Kasım 2005 tarihinde, başvurucuya mahkûmiyetlerinden dolayı isminin FIJAIS’e yazıldığı bildirilmiştir.
Hukuk – Madde 7: Başvurucunun ismi 2004 yasasının yürürlüğe girmesiyle, yani başvurucunun mahkûmiyetinden sonra, FIJAIS’e yazılmıştır. Bu kayıt başvurucuya posta adresini ve bununla ilgili her türlü değişikliği kanıtlama zorunluluğu getirmektedir. Başvurucunun FIJAIS’a kayıt edilmesi Ekim 2003 tarihindeki mahkûmiyetinden kaynaklanmaktadır, çünkü bu fiş cinsel karakterli bir suçtan dolayı beş yıldan fazla bir hapis cezasıyla mahkûm edilen herkesi otomatik olarak ilgilendirmektedir. Bu tedbirin niteliği ve amacına gelince, AİHM başvurucuya getirilen yükümlülüğün esas amacının suç tekerrürünün önlenmesi olduğu kanaatindedir. Bu bağlamda, FIJAIS’a kayıtlı olmalarından dolayı eski mahkûmların adreslerinin polis, jandarma ve adli makamlar tarafından biliniyor olması sadece caydırıcı bir faktör olmayıp polis soruşturmasını da kolaylaştırır. Dolayısıyla FIJAIS’a kayıtlı olmaktan kaynaklanan zorunluluk önleyici ve caydırıcı bir amaç taşımakta olup bastırıcı bir niteliğe sahip değildir ve bundan dolayı da ceza olarak değerlendirilemez. Ayrıca her ne kadar bu zorunluluğa uymamakla, başvurucu, iki yıl hapis cezası ve 30 000 EUR para cezasına çarptırılma riski altına giriyorsa da, bu durumda başvurucu için, Ekim 2003’teki mahkûmiyetiyle sonuçlanan yargılamadan tamamen bağımsız, yeni bir yargılama yapılması ve bu yargılamada yetkili hâkimin başvurucunun söz konusu zorunluluğa uymamakta kusurlu olup olmadığını değerlendirmesi gerekecektir. Son olarak, uyuşmazlık konusu tedbirin ağırlığına gelince, bu unsur tek başına belirleyici değildir ve her halükarda, her altı ayda bir adresini kanıtlama ve adresteki değişiklikleri en fazla on beş gün içinde bildirme zorunluluğunun, otuz yıl için bile olsa, bir ceza olarak nitelendirilebilinmesi için gerekli ağırlığa ulaşmamaktadır. Böylece, FIJAIS’a kayıt ve ondan doğan zorunluluk 7. maddede öngörülen cezaların geriye yürümezliği ilkesinin uygulanamayacağı önleyici bir tedbir olarak değerlendirilmelidir.
Sonuç: Kabul edilemez (Konu bakımından yetkisizlik: ratione materiae).
Madde 8: Uyuşmazlık konusu müdahale yasayla öngörülmüş ve düzenin korunması ve suç işlenmesinin önlenmesi meşru amaçlarına yönelikti. AİHM başvurucunun kayıt konusu edildiği böyle bir fişin önleyici amacını şüphe konusu edemez. Cinsel kötü muamele hiç tartışmasız mağdurları zayıflatan iğrenç bir suç türüdür. Çocuklar ve diğer güçsüz insanların, özel hayatlarına yapılan böyle ciddi müdahalelere karşı, devlet tarafından, etkili önleyici tedbirlerle korunmaya hakları vardır. Aynı zamanda Avrupa’da ceza politikası gelişmekte ve bastırıcı yönü yanında, özellikle uzun bir hapis cezasının sonlarına doğru, mahkûmların topluma kazandırılmaları amacına gittikçe artan bir önem verilmektedir. Başarılı bir topluma kazandırma özellikle suç tekerrürünün önlenmesini gerektirir. Başvurucu 2004 yasasının geçici hükümlerine dayanılarak, kesinleşmiş bir kararla mahkûm edildiği suç dikkate alınarak ve otomatik bir şekilde FIJAIS’a kaydedilmiştir. Bu kayıt ve bundan doğan zorunluluklar kendisine uygun bir şekilde bildirilmiştir. Hapis ve para cezası tehdidi altında adresini ve adres değişikliklerini kanıtlama zorunluluğuyla ilgili olarak, AİHM daha önce bunun 8. madde altında bir sorun yaratmadığına hükmetmişti. Bilgilerin muhafaza süresine gelince, bu süre mahkûmiyetin ağırlığına göre 20 ile 30 sene arasında değişmektedir. Bu olayda süre otuz sene olsa da, FIJAIS’a kayıt edilmeye yol açan kararın bütün sonuçlarını ortaya çıkarmasından sonra hesaplanmaya başlayan bu sürenin bitiminde bilgiler otomatik bir şekilde silinecektir. Ayrıca, FIJAIS’a kayıt edilmeye yol açan kararın bütün sonuçlarını ortaya çıkardığı günden başlamak üzere, ilgili kişi, Cumhuriyet savcısına bu kaydın silinmesi talebiyle başvurabilir. Savcının kararına itiraz edilebilinir. Böylece, bu adli muhakeme, bilgilerin muhafazasının gerekçesi konusunda belli kriterler öngören ve suçun ağırlığı bakımından özel hayata saygıyı yeterli ve uygun bir şekilde güvence altına alan bağımsız bir denetim sağlamaktadır. Bu koşullarda, bilgilerin muhafaza süresi, bilgilerin kaydedilmesiyle ulaşılmaya çalışılan amaca göre orantısız değildir. Fişlerin kullanım şartları ve bunları inceleme yetkisine sahip kamu makamlarının sayısına gelince, bu sayı birçok sefer arttırılmıştır; artık sadece adli makamlarla polis değil aynı zamanda idari makamlarda bu fişleri inceleyebilmektedir. Fişleri sadece meslek sırrıyla bağlı olan otoriteler açıkça belirlenmiş koşullarda inceleyebilmektedir. Ayrıca, bu başvuru fişlerin idari amaçlarla açılıp incelenmesi sorununu in concreto (somut bir şekilde) incelemeye uygun değildir. Sonuç olarak, başvurucuda uygulandığı şekilde, FIJAIS’a kayıt bu olayda yarışan kamusal ve özel çıkarlar arasında bir denge kurmaktadır. Dolayısıyla, savunmacı devlet bu konuda kabul edilebilir takdir yetkisini aşmamıştır.
Sonuç: İhlal yok (Oybirliğiyle).
(Aynı şikâyetlerin ileri sürüldüğü aynı tarihli B.B./Fransa, no 5335/06, M.B./Fransa, no 22115/06 ile 24 Kasım 2009 tarihli Hautin/Fransa, no 6930/06 kararlarına da bakınız)
© Avrupa Konseyi/Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 2012.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin resmi dilleri Fransızca ve İngilizce’dir. Bu çeviri, Avrupa Konseyi’nin insan haklarına destek Fonu’nun desteğiyle hazırlanmıştır (/humanrightstrustfund). Mahkeme’yi bağlamamaktadır ve Mahkeme, kalitesi konusunda herhangi bir sorumluluk kabul etmemektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarının veritabanı olan HUDOC üzerinden () veya HUDOC’un bildirdiği başka veritabanları üzerinden yüklenebilir. Davanın isminin tamamen yazılması, yukarıdaki telif hakkıyla ilgili ifadelerin kullanılması ve insan haklarına destek Fonu’na referans yapılması şartıyla ticari olmayan amaçlarla kullanılabilir. Bu çevirinin tamamını veya bir kısmını ticari amaçlarla kullanmak isteyen herkesin, bu durumu belirtilen adrese bildirmesi rica olunur: publishing@.
© Council of Europe/European Court of Human Rights, 2012.
The official languages of the European Court of Human Rights are English and French. This translation was commissioned with the support of the Human Rights Trust Fund of the Council of Europe (/humanrightstrustfund). It does not bind the Court, nor does the Court take any responsibility for the quality thereof. It may be downloaded from the HUDOC case–law database of the European Court of Human Rights () or from any other database with which the Court has shared it. It may be reproduced for non–commercial purposes on condition that the full title of the case is cited, together with the above copyright indication and reference to the Human Rights Trust Fund. If it is intended to use any part of this translation for commercial purposes, please contact publishing@.
© Conseil de l’Europe/Cour européenne des droits de l’homme, 2012.
Les langues officielles de la Cour européenne des droits de l’homme sont le français et l’anglais. La présente traduction a été effectuée avec le soutien du Fonds fiduciaire pour les droits de l’homme du Conseil de l’Europe (/humanrightstrustfund) Elle ne lie pas la Cour, et celle–ci décline toute responsabilité quant à sa qualité. Elle peut être téléchargée à partir de HUDOC, la base de jurisprudence de la Cour européenne des droits de l’homme (), ou toute autre base de données à laquelle HUDOC l’a communiquée. Elle peut être reproduite à des fins non commerciales, sous réserve que le titre de l’affaire soit cité en entier et s’accompagne de l’indication de copyright ci–dessus ainsi que de la référence au Fonds fiduciaire pour les droits de l’homme. Toute personne souhaitant se servir de tout ou partie de la présente traduction à des fins commerciales est invitée à le signaler à l’adresse suivante: publishing@.
Full & Egal Universal Law Academy