© Translations published on
Permission to re-publish this translation has been granted by
for the sole purpose of its inclusion in the Court’s database HUDOC.
Göthlin gegn Svíþjóð
Dómur frá 16. október 2014
Mál nr. 8307/11
5. gr. Réttur til frelsis og mannhelgi
Fullnusta á skattskuld. Varðhald til að tryggja efndir lögmæltrar skyldu.
1. Málsatvik
Kærandi er sænskur ríkisborgari fæddur 1943 og búsettur í Sandborn. Kærandi skuldaði 246.199 sænskar krónur í skatt. Sænsk skattayfirvöld gerðu fjárnám í færanlegri sögunarverksmiðju kæranda sem var metin á 300.000 sænskar krónur en kærandi hélt umráðum yfir söginni. Þegar kom til að selja sögina hafði kærandi flutt hana af lóð sinni og falið og neitaði að upplýsa um hvar mætti finna hana. Vegna þessarar neitunar var hann vistaður í varðhaldi samkvæmt dómsúrskurði í 42 daga á grundvelli heimildar í aðfararlögum.
2. Meðferð málsins hjá Mannréttindadómstólnum
Kæran
Kæran byggðist á því að frelsissviptingin sem hann var látinn sæta hafi verið ólögmæt í skilningi 1. mgr. 5. gr. sáttmálans
Niðurstaða
Dómstóllinn áréttaði að frelsissvipting er heimiluð í b lið 1. mgr. 5. gr. sáttmálans einungis til að tryggja efndir lögmæltrar skyldu. Af þessu leiðir að í það minnsta þarf að vera til staðar óuppfyllt skylda sem varðar þann sem svipta á frelsi. Frelsissviptingin verður svo að vera liður í uppfyllingu skyldunnar en ekki viðurlög í refsiskyni. Um leið og skyldan er uppfyllt brestur skilyrði fyrir frelsissviptingunni.
Ljóst er að frelsissviptingin í máli þessu var í þeim tilgangi að knýja kæranda til að uppfylla þá skyldu sína að greina frá staðsetningu sögunarverksmiðjunnar. Aðstæður málsins báru engan veginn með sér að úrræðið hafi falið í sér refsikennd viðurlög heldur lá fyrir að kærandi var látinn laus um leið og hann greindi frá staðsetningu verksmiðjunnar.
Dómstóllinn tók til skoðunar hvort meðalhófs hafi verið gætt við frelsissviptinguna. Í því skyni leit dómstóllinn til þriggja sjónarmiða. Eðli skyldunnar sem tryggja átti að væri uppfyllt, hver sætti frelsisskerðingunni, aðstæður sem leiddu til hennar og að lokum lengd frelsisskerðingarinnar. Eðli skyldunnar væri upplýsingagjöf til að tryggja greiðslu skattskuldar. Hagsmunir þeir sem fælust í réttum greiðslum skatta væru verulegir og væri því upplýsingaskylda af þessum toga mikilvæg, sérstaklega þegar fyrir lægi að skuldari ætti eignir sem stæðu til fullnustu á skuldinni. Ekkert lá fyrir í málinu sem gaf til kynna að frelsissviptingin hafi verið kæranda sérstaklega bagaleg eða hættuleg. Gat kærandi bundið enda á hana jafnskjótt og hann greindi frá staðsetningu verksmiðjunnar. Lengd frelsissviptingarinnar var talsverð en í ljósi þess að kærandi var meðvitaður um hættuna sem því fylgdi að fela verksmiðjuna ásamt því að hann gat losnað um leið og hann greindi frá staðsetningu hennar réttlætti að tilteknu leyti lengdina. Því til viðbótar var frelsisskerðingin endurskoðuð á tveggja vikna fresti þar sem kærandi sjálfur mætti fyrir dómara og fékk að koma sjónarmiðum sínum að.
Að öllu þessu skoðuðu komst dómstóllinn að þeirri niðurstöðu að frelsisskerðing kæranda hafi verið réttlætanleg og að meðalhófs hafi verið gætt, var því ekki brotið gegn sáttmálanum í þessu máli.
Full & Egal Universal Law Academy