© Avrupa Konseyi/Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 2012. Bu çeviri, Avrupa Konseyi’nin insan haklarına destek Fonu’nun desteğiyle hazırlanmıştır (/humanrightstrustfund). Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Daha fazla bilgi için, bu belgenin sonunda bulunan yazarın telif hakkı ile ilgili kısmı okuyabilirsiniz.
© Council of Europe/European Court of Human Rights, 2012. This translation was commissioned with the support of the Human Rights Trust Fund of the Council of Europe (/humanrightstrustfund). It does not bind the Court. For further information see the full copyright at the end of this document.
© Conseil de l’Europe/Cour européenne des droits de l’homme, 2012. La présente traduction a été effectuée avec le soutien du Fonds fiduciaire pour les droits de l’homme du Conseil de l’Europe (/humanrightstrustfund). Elle ne lie pas la Cour. Pour plus de renseignements veuillez lire l’indication de copyright/droits d’auteur à la fin du présent document.
Grosaru/Romanya – 78039/01
Karar 2.3.2010 [3. Daire]
1 no’lu Protokol’ün 3. maddesi
Yasama organının seçilmesi
Halkın kanaatlerinin özgürce açıklanması
Ulusal bir azınlığın Parlamento’da temsil edilmesiyle ilgili seçim sonrası ihtilâf: İhlal
Madde 13
Etkili yol
Ulusal bir azınlığın Parlamento’da temsil edilmesiyle ilgili seçim sonrası ihtilâf: İhlal
Olaylar – Başvurucu 2000’deki yasama seçimlerinde Romanya’daki İtalyan azınlık için öngörülmüş koltuğa aday olmuştur. Başvurucu İtalyan azınlığını temsil eden örgütlerden biri adına kırk iki seçim bölgesinden on dokuzunda aday olarak gösterilmiştir. Oyların sayımından sonra, Merkez Seçim Bürosu, seçim yasasına dayanarak, İtalyan azınlığa ayrılan milletvekilliği koltuğunu başvurucunun bağlı olduğu örgüte vermiştir. Başvurucu ulusal bazda en çok oy alan aday olmasına rağmen, milletvekilliği koltuğu örgütün sadece bir seçim bölgesinde en çok oy alan bir üyesine verilmiştir. Başvurucunun başvuruları bir sonuç vermemiştir.
Hukuk – 1 no’lu Protokol’ün 3. maddesi: Dava bir milletvekilliği koltuğu ya da bir seçim sonrası hukuk meselesini ilgilendirmektedir. Seçim kanunu ulusal bir azınlığı temsil eden ve seçimlerden başarıyla çıkan örgüte milletvekilliğinin verilmesi şeklini açıkça belirtmemektedir. Böylece Merkez Seçim Bürosu’nun seçimlerde en çok oy alan ve bir milletvekilliğine hak kazanan örgütün listesine kayıtlı birinci kişinin isim ve soyadını belirlemesi gerekmektedir. Kanun ulusal düzeyde mi yoksa bir seçim bölgesi düzeyinde mi en çok oy alan adayın seçileceğini belirtmemektedir. Bu olayda, Merkez Seçim Bürosu ulusal temsil edicilik yerine yerel temsil edicilik ilkesine dayanan bir yöntemi seçmiştir. Ulusal makamların yorumlarının seçim sonuçları üzerindeki etkisi dikkate alındığında, konuyla ilgili düzenlemelerin açık olmaması bu makamların yorumlarında dikkatli olmalarını gerektiriyordu. Merkez Seçim Bürosu böyle bir yorumu ilk defa mı yaptığını yoksa bu konuda istikrarlı bir uygulamanın mı söz konusu olduğunu belirtmemiştir. Merkez Seçim Bürosu, ulusal azınlıkların seçilmeleriyle ilgili diğer konularda ulusal temsil edicilik kriterine bağlı özel düzenlemelerden yararlanırken, bu konuda onlara neden yerel temsil edicilik ilkesini uygulandığını da açıklamamıştır. Son olarak, Hükümet’te bu konuda bir bilgi vermemiştir. Böylece, olayların olduğu dönemde ilgili düzenlemeler AİHM içtihadı tarafından belirlenen açıklık şartını yerine getirmiyorlardı. Ancak, AİHM ihtilâflı düzenlemeyle ilgili yapılan yasa değişikliğini göz önünde bulundurmaktadır. Yeni yasa ulusal azınlıklara ayrılan milletvekilliği koltuğunun aday listesinin en çok oy aldığı seçim bölgesindeki adayına bırakılacağını öngörmektedir. Ancak başvurucunun şikâyet ettiği olaylardan sonra yapılan bu değişiklik başvurucunun durumunu düzeltmemektedir. Öte yandan, Merkez Seçim Bürosu ile Milletvekilleri Meclisini Onaylama Komisyonu başvurucunun itirazını incelemiş ve temelden yoksun olduğu gerekçesiyle reddetmiştir. Üyelerinin büyük bir çoğunluğunun siyasi parti temsilcilerinden oluştuğu bu organların üye seçimleriyle ilgili kurallar tarafsızlık konusunda yeterli bir teminat sağlamaktadır. Ayrıca hiçbir ulusal mahkeme, ne Yüksek Adalet Mahkemesi ne de Anayasa Mahkemesi, söz konusu düzenlemenin yorumu konusunda görüş bildirmemiştir. Oysaki başvurucunun iddialarının adli bir prosedür çerçevesinde incelenmesi önemliydi. Bu şartlarda, seçim kanunun ulusal azınlıklar konusunda açık olmaması ve başvurucunun itirazlarını incelemeye yetkili olan organların tarafsızlıkları konusunda yeterli güvencelerin bulunmaması 1 no’lu Protokol’ün 3. maddesini temelden ihlal etmiştir.
Sonuç: İhlal (Oybirliğiyle).
1 no’lu Protokol’ün 3. maddesiyle bağlantılı olarak AİHS’nin 13. maddesi: Seçim kanunun ihtilâflı yorumu bir adli denetime konu olmamıştır.
Sonuç: İhlal (Oybirliğiyle).
Madde 41 – Manevi zarar için 5 000 EUR.
© Avrupa Konseyi/Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 2012.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin resmi dilleri Fransızca ve İngilizce’dir. Bu çeviri, Avrupa Konseyi’nin insan haklarına destek Fonu’nun desteğiyle hazırlanmıştır (/humanrightstrustfund). Mahkeme’yi bağlamamaktadır ve Mahkeme, kalitesi konusunda herhangi bir sorumluluk kabul etmemektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarının veritabanı olan HUDOC üzerinden () veya HUDOC’un bildirdiği başka veritabanları üzerinden yüklenebilir. Davanın isminin tamamen yazılması, yukarıdaki telif hakkıyla ilgili ifadelerin kullanılması ve insan haklarına destek Fonu’na referans yapılması şartıyla ticari olmayan amaçlarla kullanılabilir. Bu çevirinin tamamını veya bir kısmını ticari amaçlarla kullanmak isteyen herkesin, bu durumu belirtilen adrese bildirmesi rica olunur: publishing@.
© Council of Europe/European Court of Human Rights, 2012.
The official languages of the European Court of Human Rights are English and French. This translation was commissioned with the support of the Human Rights Trust Fund of the Council of Europe (/humanrightstrustfund). It does not bind the Court, nor does the Court take any responsibility for the quality thereof. It may be downloaded from the HUDOC case–law database of the European Court of Human Rights () or from any other database with which the Court has shared it. It may be reproduced for non–commercial purposes on condition that the full title of the case is cited, together with the above copyright indication and reference to the Human Rights Trust Fund. If it is intended to use any part of this translation for commercial purposes, please contact publishing@.
© Conseil de l’Europe/Cour européenne des droits de l’homme, 2012.
Les langues officielles de la Cour européenne des droits de l’homme sont le français et l’anglais. La présente traduction a été effectuée avec le soutien du Fonds fiduciaire pour les droits de l’homme du Conseil de l’Europe (/humanrightstrustfund) Elle ne lie pas la Cour, et celle–ci décline toute responsabilité quant à sa qualité. Elle peut être téléchargée à partir de HUDOC, la base de jurisprudence de la Cour européenne des droits de l’homme (), ou toute autre base de données à laquelle HUDOC l’a communiquée. Elle peut être reproduite à des fins non commerciales, sous réserve que le titre de l’affaire soit cité en entier et s’accompagne de l’indication de copyright ci–dessus ainsi que de la référence au Fonds fiduciaire pour les droits de l’homme. Toute personne souhaitant se servir de tout ou partie de la présente traduction à des fins commerciales est invitée à le signaler à l’adresse suivante: publishing@.
Full & Egal Universal Law Academy