© Translations published on
Permission to re-publish this translation has been granted by
for the sole purpose of its inclusion in the Court’s database HUDOC.
Lhermitte gegn Belgíu
Dómur frá 26. maí 2015
Mál nr. 34238/09
6. gr. Réttur til réttlátrar málsmeðferðar fyrir dómi
Refsidómur. Sakhæfi. Sérfræðimat lækna.
1. Málsatvik
Kærandi er belgískur ríkisborgari, fædd árið 1966. Hún afplánar nú lífstíðardóm vegna manndráps í fangelsi í Belgíu. Þann 28. febrúar 2007 hringdi kærandi í neyðarlínu og tilkynnti að hún hefði myrt fimm börn sín og reynt að fremja sjálfsmorð. Þegar lögregla og sjúkralið mætti á heimili hennar kom í ljós að börn hennar höfðu verið myrt og að kærandi var með áverka eftir sjálfa sig. Þann 17. júní 2008 var kærandi ákærð fyrir að hafa valdið dauða barna sinna. Við rannsókn málsins var aflað sérfræðiálits um geðrænt ástand kæranda þegar hún framdi morðin. Þar var komist að þeirri niðurstöðu að kærandi hefði verið haldi alvarlegum kvíða og þunglyndi þegar hún framdi verknaðinn, en að hún hefði engu að síður verið fær um að stjórna gerðum sínum.
Við meðferð sakamáls gegn kæranda voru sömu sérfræðingar fengnir til þess vinna viðbótarmatsgerð um andlegt ástand hennar og kom þar fram að hún hefði þjáðst af langvarandi geðrænum kvillum sem hefðu haft veruleg áhrif á gjörðir hennar umræddan dag. Þá var talið að hún þjáðist enn af slíkum kvillum og þyrfti að sæta meðferð vegna þeirra. Þann 19. desember 2008 var komist að þeirri niðurstöðu að kærandi væri sakhæf og hún dæmd til lífstíðarfangelsis. Þann 8. janúar 2009 áfrýjaði kærandi dóminum og hélt því fram að brotið hefði verið gegn rétti hennar til réttlátrar málsmeðferðar fyrir dómi samkvæmt 6. gr. sáttmálans. Áfrýjunardómstóll hafnaði kröfu hennar og staðfesti dóm undirréttarins.
2. Meðferð málsins hjá Mannréttindadómstólnum
Kæran
Kærandi taldi að málsmeðferð dómstóla hefði brotið gegn 1. mgr. 6. gr. sáttmálans þar sem sakhæfi og sakfelling hennar hefðu verið illa rökstudd auk þess sem sérfræðimati lækna um sakhæfi hefði verið hafnað án rökstuðnings.
Niðurstaða
Dómstóllinn vísaði til þess að mat á geðrænu sakhæfi kæranda hefði falið í sér sérfræðilegar spurningar og svör sem kærandi hefði átt erfitt með að skilja til fullnustu. Talið var að líta yrði á málaferlin gegn kæranda sem eina heild og meta heildstætt hvort rökstuðningur dómstóla fyrir sakhæfi hennar hefði verið fullnægjandi. Dómstóllinn benti á að það hefði verið mat dómstóla í heimalandi kæranda að hún hefði framið verknaðinn með yfirlögðum og kaldrifjuðum hætti. Þá hefði þeirri málsvörn kæranda að hún hefði ekki verið sakhæf þegar hún framdi verknaðinn verið hafnað með afgerandi og rökstuddum hætti í niðurstöðum dómstóla. Þegar litið væri til málaferlanna í heild og rökstuðningsins sem þar kom fram yrði því ekki talið að kærandi hefði átt að velkjast í vafa um þau atriði sem dómurinn byggði rökstuðning sinn á. Nánar tiltekið hefði kviðdómur talið kæranda sakhæfa og seka um verknaðinn, en rökstuðningur fyrir því hefði komið fram í staðfestingu dómara á niðurstöðu kviðdómsins. Samkvæmt þessu taldi dómstóllinn að rökstuðningur fyrir sakfellingu kæranda hefði verið fullnægjandi og að ekki hefði verið brotið gegn rétti hennar til réttlátrar málsmeðferðar samkvæmt 6. gr. sáttmálans.
Þrír dómarar skiluðu séráliti.
Full & Egal Universal Law Academy