161 No’lu (Mart 2013) Bilgi Notu’ndan alıntıdırMarguš / Hırvatistan - 4455/10
Karar 13.11.2012 [I. Daire]
Başvuran aleyhindeki birinci grup ceza yargılamaları, iddialara göre Hırvat ordusunun bir üyesi olarak 1991 yılında işlediği adam öldürme suçu dâhil olmak üzere, sivillere karşı bir dizi ciddî suç ile bağlantılı olarak, 1993 yılında başlatılmıştır. Bu yargılamalar, 1996 yılında yürürlüğe giren ve insanî hukuk kapsamında ciddî suçlara veya savaş suçlarına denk olan eylemler hariç olmak üzere, 1990 ve 1996 yılları arasında Hırvatistan’daki savaş sırasında işlenen suçlar için de geçerli olan Genel Af Yasası gereğince 1997 yılında sona ermiştir. 2007 yılında Yüksek Mahkeme, savcılığın hukukiliğin korunması talebi üzerine, yargılamaların sonlandırılması kararının, Af Yasası’nı ihlâl ettiğine karar vermiştir. Özellikle, başvuranın, iddia edilen suçları, görev süresi sona erdikten sonra ihtiyat birliklerinin bir üyesi olarak işlediğine dikkat çekmiştir; dolayısıyla, Yasa’nın gerektirdiği üzere, iddia edilen suçlarla savaş arasında önemli bir bağ bulunmamaktaydı.
Buna paralel, başvuran ikinci bir grup ceza yargılamalarında yargılanmıştır. Bölge mahkemesi önünde gerçekleşen yargılamaları, sona eren önceki yargılamalarda da başkanlık yapmış olan M.K. dâhil olmak üzere, üç yargıçtan oluşan bir kurul tarafından yürütülmüştür. Kapanış görüşmelerinde, başvuran, Savcı yardımcısının sözünü kestiği için iki kez uyarıldıktan sonra, mahkeme salonundan çıkarılmıştır. Avukatı, mahkeme salonunda kalmıştır. 2007 yılında, bölge mahkemesi, kendisini, sivil halka karşı savaş suçları işlemekten mahkûm etmiş ve ona on dört yıl hapis cezası vermiştir. Temyizde Yüksek Mahkeme mahkûmiyet kararını onaylamış ve hapis cezasını on beş yıla yükseltmiştir. Başvuranın anayasal şikâyeti reddedilmiştir. Ulusal mahkemeler, Sırp sivilleri öldürdüğünü, hukuka aykırı olarak tutukladığını, onlara işkence yaptığını, insanlıkdışı bir biçimde muamele ettiğini ve bir sivilin öldürülmesini emrettiğini ve sivil halkı soyduğunu tespit etmiştir. Bu eylemler, özellikle 1949 Harp Zamanında Sivillerin Korunmasına ilişkin Cenevre Sözleşmesi olmak üzere, uluslararası hukuk ihlâl etmiştir.
13 Kasım 2012 tarihli bir kararda (bakınız Bilgi Notu no. 157), Mahkeme’nin bir Dairesi, oybirliğiyle, Sözleşme’nin 6 § § 1 ve 3 (c) maddeleri ile 7 Protokolün 4. maddesinin ihlâl edilmediğine hükmetmiştir. Daire, Hükümet’in sivil halk karşısında savaş suçu olarak nitelendirilen eylemler konusunda, başvurana af hakkı verilmesinin yargılamalarda temel bir kusur anlamına geldiğine ve bunun da, yargılamaların yeniden başlatılmasını haklı çıkardığını kabul etmiştir.
18 Mart 2013 tarihinde, dava, başvuranın talebi üzerine, Büyük Daire’ye gönderilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy