© Translations published on
Permission to re-publish this translation has been granted by
for the sole purpose of its inclusion in the Court’s database HUDOC.
Peta Deutschland gegn Þýskalandi
Dómur frá 8. nóvember 2012
Mál nr. 43481/09
10. gr. Tjáningarfrelsi
Auglýsingar. Lögbann. Réttindi annarra. Helförin. Jákvæðar skyldur.
1. Málsatvik
Kærandi, Peta Deutschland, er þýsk félagasamtök og aðilar að alþjóðlegu dýraverndunarsamtökunum Peta. Í mars árið 2004 undirbjuggu samtökin auglýsingaherferð þar sem aðstæðum dýra sem alin eru til manneldis var líkt við útrýmingarbúðir nasista í síðari heimsstyrjöld.
Forsvarsmenn samtaka gyðinga í Þýskalandi, þar á meðal einstaklingar sem höfðu sjálfir komist lífs af úr helförinni, kröfðust þess fyrir þýskum dómstólum að lögbann yrði lagt á auglýsingaherferðina. Krafa þeirra var studd þeim rökum að auglýsingaherferð kæranda væri móðgandi og bryti gegn rétti þeirra til mannlegrar reisnar og einkalífi fjölskyldna þeirra sem var útrýmt í helförinni.
Þýskir dómstólar féllust á umrædd sjónarmið og lögðu lögbann við fyrirhuguðum aðgerðum kæranda. Vísað var til þess að með auglýsingaherferðinni yrði gert lítið úr fórnarlömbum helfararinnar, enda gerðu þýsk stjórnskipunarlög skýran greinarmun á lífi manneskju og þeirri virðingu sem því bæri að sýna annars vegar og dýravernd hins vegar.
2. Meðferð málsins hjá Mannréttindadómstólnum
Kæran
Kærandi hélt því fram að lögbannið, sem lagt var við fyrirhugaðri auglýsingaherferð samtakanna, hefði brotið gegn tjáningarfrelsi samtakanna samkvæmt 10. gr. sáttmálans.
Niðurstaða
Óumdeilt var að tjáningarfrelsi kæranda hefði verið skert, að takmörkunin ætti sér stoð í þýskum lögum og að hún stefndi að lögmætu markmiði, þ.e. vernd réttinda og mannorðs þeirra sem fóru fram á umdeilt lögbann.
Varðandi þá spurningu hvort nauðsynlegt væri í lýðræðisþjóðfélagi að leggja lögbann við aðgerðum kæranda benti dómstóllinn á að auglýsingaherferð kæranda hefði varðað umhverfis- og dýravernd og þar með almannahagsmuni. Af þessum sökum þyrftu veigamiklar ástæður til að réttlæta takmarkanir á frelsi kæranda til að koma á framfæri slíkri tjáningu. Bent var á að þýskir dómstólar hefðu metið þá hagsmuni sem vógust á í málinu og komist að þeirri niðurstöðu að notkun kæranda á þjáningu fórnarlamba helfararinnar bryti gegn persónuréttindum lögbannsbeiðenda. Þá bæri að hafa hliðsjón af því sögulega samhengi sem helförin væri hluti af í Þýskalandi. Fallist var á það sjónarmið þýskra stjórnvalda að á þeim hvíldi sérstök verndarskylda gagnvart gyðingum sem byggju í Þýskalandi.
Með vísan til þessa taldi dómstóllinn að þýskir dómstólar hefðu rökstutt niðurstöðu sína nægilega vel, enda þótt vel mætti vera að dómstólar í öðrum aðildarríkjum gætu með réttu komist að annarri niðurstöðu. Loks tók dómstóllinn fram að það úrræði sem beitt var gegn kæranda hefði ekki verið sérlega íþyngjandi og að samtökin hefðu ekki getað sýnt fram á að þau hefðu ekki aðrar leiðir til að beina athygli almennings að dýravernd.
Af þessum sökum var ekki fallist á að brotið hefði verið gegn 10. gr. sáttmálans. Tveir dómarar komust að sömu niðurstöðu með öðrum rökstuðningi.
Full & Egal Universal Law Academy