© Translations published on
Permission to re-publish this translation has been granted by
for the sole purpose of its inclusion in the Court’s database HUDOC.
Semikhvostov gegn Rússlandi
Dómur frá 6. febrúar 2014
Mál nr. 2689/12
3. gr. Bann við pyndingum
13. gr. Réttur til raunhæfs úrræðis til að leita réttar síns
Fangar. Aðbúnaður og aðstoð við fatlaða. Raunhæft réttarúrræði.
1. Málsatvik
Kærandi er bundinn við hjólastól vegna lömunar og þjáist þar að auki af fjölda kvilla þ. á m. verulegri sjónskerðingu. Hann var vistaður 3 ár í fangelsi sem var ekki útbúið með tilliti til þarfa fatlaðra manna. Hann þurfti að reiða sig á aðstoð annarra fanga til að komast allra ferða sinna s. s. á salerni, í sturtu, á bókasafn fangelsisins og til þess að sækja læknisþjónustu. Engir þessara staða voru aðgengilegir fyrir fólk í hjólastól.
2. Meðferð málsins hjá Mannréttindadómstólnum
Kæran
Kærandi taldi að vistun hans við þessar aðstæður hafi falið í sér ómannlega eða vanvirðandi meðferð eða refsingu skv. 3. gr. sáttmálans.
Niðurstaða
Dómstóllinn tók fram að fötlun kæranda hafi m.a. hamlað því að hann hafi getað matast ásamt öðrum föngum í matsal fangelsisins. Ekki hafi þó verið hægt að sannreyna staðhæfingar kæranda um að honum hafi af þessum sökum verið neitað um mat og hann látinn borða af óhreinum diskum. Þó hafi einangrun hans frá öðrum föngum af þessum sökum verið til þess fallin að niðurlægja hann og gert honum nær ómögulegt að halda sjálfsvirðingu við þessar annars erfiðu aðstæður. Dómstóllinn tók fram að aðildarríkin hefðu jákvæða skyldu til þess að tryggja fötluðum föngum viðeigandi úrræði í afplánun. Ekki væri hægt að komast hjá þeim skyldum með því að velta ábyrgðinni yfir á samfanga kæranda. Yfirvöld í Rússlandi hefðu ekki tryggt kæranda tækifæri til þess að lifa á mannsæmandi hátt með fötlun sinni innan veggja fangelsisins. Þvert á móti hafi sú ráðstöfun að skipa öðrum föngum að aðstoða kæranda við daglegt líf orðið til þess að hann einangraðist enn frekar og þar með haft neikvæð áhrif á sjálfsvirðingu hans. Dómstóllinn taldi að hægt hefði verið að bæta úr aðgengisvandamálum í fangelsinu á einfaldan og ódýran hátt en að fangelsisyfirvöld hafi eingöngu komið fyrir málamynda hjólastólabraut við innganga, komið fyrir stól á salerni hans og skipað samföngum hans að aðstoða hann. Þessar ráðstafanir teldust engan vegin nægjanlegar til að tryggja andlegt og líkamlegt sjálfstæði kæranda og þær takmarkanir sem hann hafi þurft að kljást við innan veggja fangelsisins hafi falið í sér ómannlega meðferð. Yfirvöld hafi því ekki tryggt honum aðstæður í samræmi við fötlun hans.
Dómstóllinn taldi því að aðstæður kæranda við afplánun hafi af þessum sökum falið í sér ómannlega og vanvirðandi meðferð og þar með brotið gegn 3. gr. sáttmálans. Dómstóllinn taldi einnig að kærandi hafi ekki haft raunhæf úrræði til að leita réttar síns vegna aðstöðu sinnar og því hafi einnig verið brotið gegn 13. gr. sáttmálans.
Dómstóllinn dæmdi rússneska ríkið til greiðslu miskabóta að upphæð 15.000 evrum á grundvelli 41. gr. sáttmálans.
Full & Egal Universal Law Academy