© Translations published on
Permission to re-publish this translation has been granted by
for the sole purpose of its inclusion in the Court’s database HUDOC.
Ünsped Paket Servisis SaN. Ve TiC. A.S gegn Búlgaríu
Dómur frá 13. október 2015
Mál nr. 3503/08
1. gr. 1. viðauka. Friðhelgi eignarréttar
Haldlagning. Eignaupptaka. Takmarkanir á eignarrétti vegna afbrota. Meðalhóf.
1. Málsatvik
Kærandi er tyrkneskt flutningafyrirtæki. Árið 2007 var vörubifreið í eigu þess stöðvuð við landamæraeftirlit í Búlgaríu. Í bifreiðinni fundust fíkniefni sem voru haldlögð og var ökumaður hennar ákærður fyrir fíkniefnasmygl. Lagt var hald á bifreiðina vegna rannsóknar málsins. Ökumaðurinn játaði sök í málinu og skrifaði undir samkomulag við saksóknara um að hann sæti eitt og hálft ár í fangelsi og að bifreiðin yrði gerð upptæk. Kærandi átti ekki aðild að málinu gegn ökumanninum, en óskaði eftir því að dómstóll hafnaði upptöku bifreiðarinnar, þar sem verðmæti hennar væri þrefalt hærra en verðmæti fíkniefnanna sem fundust, og því væri ekki lagagrundvöllur fyrir upptöku hennar. Dómstóll staðfesti samkomulagið með úrskurði sínum, en ákvörðunin var ekki áfrýjanleg og tók gildi samdægurs. Kærandi reyndi að fá andvirði bifreiðarinnar bætt úr hendi ökumannsins, en án árangurs þar sem hann var eignalaus.
2. Meðferð málsins hjá Mannréttindadómstólnum
Kæran
Kærandi taldi að samkomulagið og staðfesting dómstóla á því hefði falið í sér eignaupptöku sem bryti gegn eignarrétti hans sem nyti verndar 1. gr. 1. viðauka sáttmálans.
Niðurstaða
Dómstóllinn taldi að upptaka vörubifreiðarinnar hefði falið í sér skerðingu á eignarrétti kæranda. Skerðingin hefði byggst á settum lögum, sem hefðu verið aðgengileg og fyrirsjáanleg. Eignasviptingin hefði verið framkvæmd í því lögmæta markmiði að koma í veg fyrir smygl á ólöglegum fíkniefnum. Þó hefðu dómstólar ekki metið lögmæti eignaupptökunnar samkvæmt landslögum og þá sérstaklega hvort verðmæti bifreiðarinnar hefði verið meira en verðmæti þeirra fíkniefna sem fundust í bifreiðinni. Þá var ekki lagt mat á hvort kærandi, sem var eigandi bifreiðarinnar, hefði vitað eða mátt vita að bifreiðin var notuð til þess að smygla fíkniefnum. Samkvæmt gildandi lögum hefðu ekki verið nein úrræði til þess að meta aðkomu eiganda bifreiðarinnar að málinu. Því hefði ekki farið fram mat á þeim hagsmunum sem vógust á í málinu. Dómstóllinn tók fram að til þess að upptaka eigna væri heimil samkvæmt ákvæðum sáttmálans, yrði hún að byggjast á málsmeðferð sem tryggði að meðalhófs væri gætt og að geðþóttasjónarmið réðu ekki för. Kærandi hefði ekki haft nein úrræði til að koma sjónarmiðum sínum á framfæri í málinu, eða til þess að fara með málið fyrir dómstóla. Dómstóllinn taldi að aðildarríkin gætu ekki skorast undan þeim skyldum sem sáttmálinn legði á herðar þeim varðandi virka vernd eignarréttar með því að treysta á að þeir sem sætt hefðu eignaupptöku, gætu sótt bætur á hendur þriðja manni.
Því taldi dómstóllinn að kærandi hafi þurft að bera óhæfilegar byrðar vegna eignaupptökunnar og að hún gæti eingöngu talist lögmæt ef kærandi hefði haft tækifæri til að láta reyna á lögmæti hennar fyrir dómstólum. Slík tækifæri hefðu ekki verið fyrir hendi og hafi þannig ekki verið gætt meðalhófs við eignasviptinguna. Því var talið um brot gegn 1. gr. 1. viðauka að ræða.
Dómstóllinn taldi ekki tímabært að ákvarða bætur vegna brotsins og var ákvörðun um bætur frestað.
Full & Egal Universal Law Academy