Vasilescu / Belçika – 64682/12 - 25.11.2014 tarihli Karar [II. Bölüm]
Olaylar – Başvuran Avrupa Mahkemesi önünde, Belçika’da tutulduğu farklı cezaevlerindeki koşullardan şikâyet etmiştir.
Hukuksal Değerlendirme – Madde 3: Başvuran aşırı kalabalık cezaevi koşullarında ve zaman zaman tuvaleti olmayan ya da su olanağı bulunmayan hücrelerde tutulmuştur. Ayrıca başvuran haftalarca zeminin üstünde yer alan bir minderde uyumak zorunda kalmış ve pasif sigara dumanına maruz kalmıştır. Dolayısıyla, başvuranın Antwerp ve Merksplas cezaevlerindeki tutukluluğunun fiziki koşulları, bir bütün olarak ele alındığında Sözleşme’nin 3. maddesinde belirtilen minimum ciddilik eşiğine ulaşarak, insanlık dışı ve aşağılayıcı muamele teşkil etmiştir.
Sonuç: ihlal (oy birliğiyle)
Madde 41: Manevi tazminat olarak 10.000 avro ödenmesine; maddi tazminat talebinin reddedilmesine karar verilmiştir.
Madde 46: Belçika’da cezaevlerinin aşırı kalabalık olması nedeniyle ortaya çıkan sorunlar ile sağlığa zararlı ve bakımsız cezaevlerinin sorunları aslında yapısal olup, sadece başvuranın kişisel durumuyla ilgili değildir. Başvuranın şikâyette bulunduğu tutukluluk koşulları, uzun yıllardır birçok ulusal ve uluslararası gözlemci tarafından eleştirilmiş ve göründüğü kadarıyla, başvuranın kaldığı cezaevlerinde herhangi bir iyileştirme yapılmamıştır. Aksine, Avrupa İşkencenin ve İnsanlık dışı veya Onur kırıcı Ceza veya Muamelenin Önlenmesi Komitesi (CPT) 2012 yılında, Belçika’da cezaevlerinin aşırı kalabalıklaşması sorununun son yıllarda daha da kötü bir hal alarak devam ettiğini gözlemlemiştir. Ayrıca, Hükümetin atıfta bulunduğu hukuk yollarından hiçbiri, günümüzde tüketilmesi gereken etkin bir hukuk yolu olarak kabul edilemez.
Dolayısıyla Mahkeme, Sözleşme’nin 3. maddesine uygun tutukluluk koşullarının güvence altına alınması amacıyla ve ayrıca iddia edilen bir ihlale son verebilecek ya da tutukluların tutukluluk koşullarında iyileştirme elde etmelerine izin verebilecek bir hukuk yolunun kendilerine sağlanması amacıyla, Davalı Devletin genel tedbirleri kabul etmeyi değerlendirmesini tavsiye etmiştir.
(Ayrıca bk. Tutuklama şartları ve hükümlülere muamele ile ilgili tematik bilgi notu)
Full & Egal Universal Law Academy