Volkov ve Adamskiy / Rusya – 7614/09 ve 30863/10 - 26.3.2015 tarihli Karar [II. Bölüm]
Olaylar – Sahte yazılımların dağıtılması suçuna karışan kişileri yakalamayı amaçlayan polis operasyonları kapsamında, bilgisayarlarına yazılım yüklenmesini istediklerini söyleyen iki gizli polis memuru başvuranlarla iletişime geçmiştir. Başvuranlar, lisanssız yazılımları bulup, memurların bilgisayarına yüklemişlerdir. Daha sonra, başvuranlar telif hakkı ihlali nedeniyle hapis cezasına mahkûm edilmişlerdir.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne yaptıkları başvuruda, başvuranlar, polisin, adil yargılanma haklarını ihlal ederek kendilerini suç işlemeye teşvik ettikleri konusunda şikâyetçi olmuşlardır (Sözleşme’nin 6 § 1 maddesi).
Hukuksal Değerlendirme – Madde 6 § 1 (her iki başvuran): Mahkeme, tuzak kurulduğu iddiası hakkındaki davalarda, ilk olarak, suçun, yetkililerin müdahalesi olmadan işlenip işlenmeyeceğini tespit etmesi gerektiğini hatırlatmıştır. Başvuranlar, yasal bir iş yapmaktaydılar ve polis memurları sıradan müşteriler gibi onlarla iletişime geçmiştir. Başvuranlar, o anda lisanssız yazılımı getirmiş veya indirmişler, daha sonra da açık bir talep veya yasadışı bir teşvik olmaksızın gizli polislerin bilgisayarına kurmuşlardır. Ayrıca, her iki başvuran da polis memurlarına yazılımın sahte olduğunu ve lisanslı yazılım kurdurmanın çok daha pahalı olacağını söylemişlerdir.
Bu nedenle, mevcut dava, tuzak kurulmasına ilişkin diğer Rusya davalarından farklıdır, çünkü başvuranlar kasten hareket etmişler ve suçun işlenmesinde belirleyici bir unsur olarak polisin yasadışı veya keyfi davranışları söz konusu olmamıştır. .
Sonuç: kabul edilemez (açıkça dayanaktan yoksun).
Madde 6 § 3 (c) ile birlikte Madde 6 § 1 (Volkov): Temyiz duruşması sırasında, Volkov, avukat masraflarını karşılayamadığı veya seçtiği başka bir avukatı görevlendiremediği için avukat yardımı almamıştır. Temyiz mahkemesinin davayı bütün olarak incelemek için haiz olduğu geniş yetkiler göz önüne alındığında, Volkov, gerçekte, en azından cezasının azaltılması için avukat yardımından faydalanabilirdi. İç hukuk uyarınca, avukat yardımı hakkı, sanık yazılı olarak bu haktan feragat etmediği sürece, temyiz davalarında da kullanılmaktadır. Sanığın avukat ücretini karşılayacak durumunun olmadığı hallerde, yetkililerin avukat görevlendirme yükümlülükleri vardır. Dava dosyasından anlaşıldığı üzere, Volkov, temyiz davasında avukat yardımı hakkından feragat etmemiştir. Avukat yardımı almayı talep etmemesine rağmen, yetkililerin etkili savunma sağlama yükümlülükleri ortadan kalkmamaktadır.
Yerel makamların, başvuranın avukatıyla dava takip anlaşması olmadığının farkında oldukları göz önüne alındığında, temyiz duruşması sırasında avukat yardımı sağlama veya başvuran bir avukat tarafından yeterli bir şekilde temsil edilene kadar duruşmayı erteleme yükümlülükleri bulunmaktadır.
Sonuç: ihlal (oy birliğiyle).
Madde 41: manevi tazminat olarak 4.000 avro.
(Bk., polis tuzağına ilişkin benzer davalar için, Kuzmickaja / Litvanya (k.k.), 27968/03, 10 Haziran 2008; ayrıca bk., Poliste Gözaltılar ve Avukat Yardımından Yararlanma)
Full & Egal Universal Law Academy