Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2004-1-101 (Devralma)
Karar Sayısı : 04-63/905-215
Karar Tarihi : 30.9.2004
10
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,
Prof. Dr. Zühtü Aytaç, Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin
KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN
B. RAPORTÖR : İ. Atalay YOLCU
C. BİLDİRİMDE 20
BULUNAN : Cementerie Del Tirreno S.p.A.
Temsilcisi Av. Kayhan Karabayır
Kemalpaşa Caddesi No:4 Çimentaş Işıkkent/İzmir
D. TARAFLAR : - Cementerie Del Tirreno S.p.A.
Corso di Francia No:200 00191 Roma/İTALYA
- FLS Industries A/S
Vigersiev Alle 77, 2500 Valby/DANİMARKA
30
E.DOSYA KONUSU: Cementerie Del Tirreno S.p.A. (Cementir) tarafından,
hisselerinin tamamı FLS Industries A/S (FLS)’ye ait olan Aalborg A/S ve
Union A/S şirketlerinin devralınması işlemine izin talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 8.9.2004 tarih ve 4959 sayı ile giren
bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7.
maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan
inceleme sonucunda düzenlenen, 22.9.2004 tarih ve 2004-1-101/Öİ-04-İAY
sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 24.9.2004 tarih ve REK.0.05.00.00/184 40
sayılı Başkanlık önergesi ile 04-63 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek
karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
-Cementir tarafından, hisselerinin tamamı FLS’ye ait olan Aalborg A/S
(Aalborg) ve Unicon A/S (Unicon) şirketlerinin devralınması ilişkin işlemin,
4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ve bu
maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında bir
devralma işlemi olduğu;
04-63/905-215
2
50
-bununla birlikte, tarafların pazar payları ve ciroları itibarıyla 1997/1 sayılı
Tebliğ’de yer verilen eşiklerin geçilmediği ve bu nedenle Rekabet Kurulu’ndan
izin alınmasına gerek olmadığı
ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
60
H.1.1. Cementir
Devralan taraf olan Cementir, Catagirone Grubu’na ait bir İtalyan şirketi olup,
İtalya ve Türkiye’de gri çimento ve hazır beton üretimi alanlarında faaliyet
göstermektedir.
Şirket, Türkiye’deki faaliyetlerini, %19 oranında hisselerine sahip olduğu,
dolayısıyla iştiraki konumunda bulunan Çimentaş İzmir Çimento Fabrikası
Türk A.Ş. (Çimentaş) ile Çimentaş tarafından sırasıyla %99 ve %84 oranında
kontrol edilmekte olan Kars Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve Çimbeton
Hazırbeton ve Prefabrik Yapı Elemanları San. ve Tic. A.Ş. aracılığıyla
yürütmektedir. 70
Özetlenecek olursa; Cementir’in Türkiye’deki faaliyetleri gri çimento ve
hazırbetonla sınırlı olup, bu faaliyetleri iştiraki ve iştiraki tarafından sahip
olunan bağlı ortaklıklar aracılığıyla yürütülmekte, beyaz çimento alanında
herhangi bir üretimi ve satışı bulunmamaktadır.
H.1.2. FLS
Danimarka menşeli bir grup olan FLS, çimento ve diğer yapı malzemeleri
üretimi alanındaki faaliyetlerinin yanısıra, çimento fabrikaları ve maden sanayii
makine-ekipmanlarının üretimi konusunda dünya lideri konumunda
bulunmaktadır. 80
Devre konu olan Aalborg ve Unicon unvanlı şirketler de Danimarka menşeli
olup, FLS’nin, gri ve beyaz çimento üretimi ve hazırbeton alanlarında faaliyet
gösteren ve sermayesinin tamamına sahip olduğu şirketlerdir.
Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, FSL’nin bundan böyle çimento ve
hazırbeton üretimi alanındaki faaliyetlerini tümüyle bırakma ve dünya çapında
çimento ve maden endüstrisine yönelik komple üretim bantları ve tesisleri
dahil olmak üzere; makine, ekipman ve sistemler ile bunlara yönelik hizmetler
alanında yoğunlaşma kararı aldığı, bu çerçevede Aalborg ve Unicon unvanlı
şirketlerin satışa çıkarıldığı anlaşılmış bulunmaktadır.
90
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
04-63/905-215
3
FSL tarafından satışa çıkarılan Aalborg ve Unicon, Danimarka’da kurulu olan
ve sırasıyla çimento (gri ve beyaz) ve hazır beton alanlarında faaliyette
bulunan şirketlerdir.
Kurul’un, çimento pazarına ilişkin olarak bugüne kadar yapmış olduğu
değerlendirmeler de dikkate alınarak ilgili ürün pazarı; gri çimento, beyaz 100
çimento ve hazır beton olmak üzere üçe ayrılmıştır.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
Çimento türleri bakımından yapılan coğrafi pazar tanımlamalarında, navlun
maliyetlerinin yüksek olmasına dayanılarak dar kapsamlı coğrafi pazar tanımı
yapılabilmekle birlikte; rekabetin yoğun olduğu dönemlerde ortaya çıkan uzun
mesafeli satışlara bağlı olarak, coğrafi pazar tanımı ülke sınırlarını
kapsayacak şekilde genişletilebilmekte; ayrıca, zaman zaman ülke sınırlarını
da aşan çimento ticaretine rastlanabilmektedir. 110
Ancak, ilgili işlemin uluslararası niteliği ve 4054 sayılı Kanun’un uygulama
alanı çerçevesinde, çimento türleri bakımından ilgili coğrafi pazarın
segmentlere ayrılması yoluna gidilmeden “Türkiye Cumhuriyeti sınırları”
olarak ele alınması yerinde olup, hazır beton bakımından ise ürünün niteliği
gereği olarak, bugüne kadarki uygulamalarda esas alınan ve yerel bazda
yapılan pazar tanımına bağlı kalınması uygun bulunmuştur.
Söz konusu genel esaslar yanında, bu dosya bakımından özel bir durumla
karşı karşıya bulunulduğu görülmektedir: Devre konu işletmelerin bugüne 120
kadar Türkiye’de herhangi bir faaliyetleri bulunmadığından, devir işleminin
esas itibarıyla Türkiye pazarında gerçekleşmediği görülmektedir.
Bu durumda, ancak dosya konusu işlemin Türkiye pazarına etkilerinden söz
edilebilir ki; bu durum, yukarıda yer verilen coğrafi pazar tanımlarının, 4054
sayılı Kanun’un 2. maddesinde ifadesini bulan “etkilenen pazar” yaklaşımı
çerçevesinde ele alınmasını gerektirmektedir.
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
130
Devralan taraf olan Cementir’in Türkiye’deki faaliyetleri, gri çimento ve
hazırbetonla sınırlıdır. Devre konu işletmelerin Türkiye’de herhangi bir
faaliyetleri bulunmayıp; bunlardan Unicon tamamen hazır betonla iştigal
etmekte, hazır betona ilişkin olan bu faaliyetler büyük ölçüde Kuzey Avrupa’da
ve bir ölçüde de Portekiz’de yoğunlaşmış bulunmakta, bu nedenle Türkiye’yi
etkilemesi mümkün gözükmemektedir. Dolayısıyla, hazırbeton pazarı
bakımından ele alındığında, söz konusu devir işleminin bildirimine gerek
olmadığı anlaşılmaktadır.
Diğer şirket olan Aalborg’un ise gri ve beyaz çimento alanındaki faaliyetleri, 140
Danimarka esas olmak üzere, Hollanda, İzlanda gibi Kuzey Avrupa ülkeleri ile
Avustralya, Filipinler ve Malezya gibi Uzak Doğu ülkelerine kadar yayılmış
durumdadır.
04-63/905-215
4
Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, şirketin Türkiye’ye coğrafi bakımdan en
yakın noktada bulunan üretim tesislerinin, Mısır’da yer alan beyaz çimento
fabrikası olduğu; bunun dışındaki üretim ve satış noktalarının Türkiye pazarını
etkilemesinin mümkün olmadığı görülmektedir. Dolayısıyla, gri çimento pazarı
bakımından da işlemin bildirimine gerek bulunmamaktadır.
150
Aalborg’un halihazırda Türkiye’ye beyaz çimento ihracatı da bulunmamakla
birlikte, ileri tarihlerde bu yönde bir ticaretin başlatılabileceği, bu durumun ise
Çimentaş’a iştirak halinde olan Cementir’in, Türkiye’de beyaz çimento
pazarına yeni bir giriş yapması anlamına geleceği; dolayısıyla beyaz çimento
pazarının daha rekabetçi bir yapıya kavuşacabileceği anlaşılmaktadır.
Ancak, halihazırda her iki tarafın da, Türkiye’de beyaz çimento pazarında
herhangi bir faaliyetleri olmadığından, bu pazar bakımından, 1997/1 sayılı
Tebliğ kapsamında değerlendirme yapılabilmesi için esas alınabilecek ciro ve
pazar payı bulunmamaktadır. Dolayısıyla, Aalborg ve Unicon üzerindeki 160
kontrol değiştiğinden, 1997/1 sayılı Tebliğ anlamında bir devralma söz konusu
olmakla birlikte, aynı Tebliğ’de yer verilen pazar payı ve ciro eşiklerinin
aşılması söz konusu olmayıp, beyaz çimento pazarı bakımından da Rekabet
Kurulu’nun iznine gerek bulunmamaktadır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; Cementerie Del
Tirreno S.p.A. tarafından, hisselerinin tamamı FLS Industries A/S’ye ait olan
Aalborg A/S ve Union A/S şirketlerinin devralınması işleminin; 170
-gri çimento ve hazırbeton bakımından Türkiye pazarını etkilemeyen bir işlem
olduğuna ve bu haliyle 4054 sayılı Kanun’un “Kapsam” başlıklı 2. maddesinde
tanımlanan kapsamın dışında olduğuna; beyaz çimento bakımından ise
gelecekteki muhtelif faaliyetleri dikkate alındığında Türkiye çimento pazarını
etkileyebileceğine ve bu yönüyle işlemin 4054 sayılı Kanun kapsamında
olduğuna,
-bununla birlikte, tarafların Türkiye pazarında henüz beyaz çimentoya ilişkin
herhangi bir faaliyetleri olmadığından, 1997/1 sayılı Tebliğ’de yer verilen ciro 180
ve pazar payı eşiklerinin aşılmasının söz konusu olmadığı, bu nedenle işlemin
yürütülmesi bakımından Rekabet Kurulu’nun iznine gerek bulunmadığına
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy