Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2009-1-94 (Devralma)
Karar Sayısı : 09-39/945-232
Karar Tarihi : 26.8.2009
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.)
Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ,
İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY,
Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖR : Cengiz SOSYAL
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Enerjisa Enerji Üretim A.Ş.
20
D. TARAFLAR : - Enerjisa Enerji Üretim A.Ş.
Sabancı Center Kule 2 K:21 34330 4. Levent/İstanbul
- Okan SÖNMEZ
İlkbahar Mah. 571. Cad. 608. Sok. No:18 Çankaya/Ankara
- Oktay SÖNMEZ
Aynı adreste
- Muhamber SÖNMEZ
Aynı adreste
- Cafer SÖNMEZ
Aynı adreste 30
- Güllü SÖNMEZ
Aynı adreste
E. DOSYA KONUSU: Ceylin Enerji Üretim Sanayi Ticaret A.Ş. hisselerinin
tamamının Enerjisa Enerji Üretim A.Ş.’ye devri işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 7.8.2009 tarih ve 5606 sayı ile giren bildirim
üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1
sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 14.8.2009 40
tarih ve 2009-1-94/Öİ-09-CS sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 17.8.2009 tarih,
REK.0.05.00.00-120/171 sayılı Başkanlık önergesi ile 09-39 sayılı Kurul toplantısında
görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı
Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ
kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda, ilgili pazarda bir hakim durumun
yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin
önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, dolayısıyla söz konusu devir
işlemine 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde izin verilmesi gerektiği görüşü 50
ifade edilmiştir.
09-39/945-232
2
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
Yapılan başvuruda, Handelshaus Hoop & Partner Est. (Handelshaus) isimli şirketin
sahip olduğu CITCO Waren-Handelsgesellschaft m.b.H. (Citco), Citco Holdings
Limited (Citco Holding) ve Westin Trading S.A. (Westin)’nın OJSC Sibur Holding
(Sibur) tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talep edilmektedir.
60
H.1.1. Devralınan: Ceylin Enerji Üretim Sanayi Ticaret A.Ş. (Ceylin)
Dosyadaki bilgilere göre, Ceylin’in Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından
27.11.2008 tarihli kararıyla verilen 49 yıl süreli 32,2 MWm kapasiteli HES türü bir
üretim lisansı bulunmaktadır. Bununla birlikte Ceylin’in elektrik üretimi ve ticareti
pazarında faaliyet gösterecek olan bu lisans kapsamındaki üretim tesisi henüz devreye
girmemiştir. Ceylin’in devir öncesi hissedar yapısı aşağıdadır:
Tablo 1 - Ceylin Hissedar Yapısı
Hissedar Adı Hisse Oranı (%)
Okan SÖNMEZ 25
Oktay SÖNMEZ 25
Muhamber SÖNMEZ 25
Cafer SÖNMEZ 24
Güllü SÖNMEZ 1
70
H.1.2. Devralan: Enerjisa Enerji Üretim A.Ş. (Enerjisa)
Hacı Ömer Sabancı Holding A.S (Sabancı Holding) ve Österreichische
Elektrizitätswirtschafts - Aktiengesellschaft (Verbund - Avusturya) ortak girişimi (%50-
%50) olan Enerjisa Grubu, elektrik üretim, dağıtım tedarik ve ticaret faaliyetleriyle
elektrik sektöründe dikey entegrasyona dayalı bir stratejiyle faaliyetlerini
sürdürmektedir1. Nitekim dağıtım bölgeleri özelleştirmeleri sürecinde Başkent Elektrik
Dağıtım A.S.’nin %100 oranındaki hissesi Enerjisa Grubu tarafından devralınmıştır.
Enerjisa’nın toplam kurulu gücü 85 MW olan dört adet hidroelektrik santraline ve
toplam kurulu gücü 370 MW olan dört adet doğal gaz santraline sahip olduğu 80
görülmektedir. Enerjisa Grubu şirketlerinden olan ve bildirim kapsamında devralan
taraf konumundaki Enerjisa’nın hissedar yapısı aşağıda yer almaktadır:
Tablo 2 - Enerjisa Hissedar Yapısı
Hissedar Adı Hisse Oranı (%)
Sabancı Holding 49,9907
Verbund 49,9999
Diğer 0,0094
Toplam 100
1 Enerjisa Grubunda yer alan şirketler: Enerjisa Elektrik Enerjisi Toptan A.Ş., Enerjisa Doğalgaz Toptan A.Ş.,
Enerjisa Enerji Üretim A.Ş. ve Enerjisa Elektrik Dağıtım A.Ş.
09-39/945-232
3
H.2. İlgili Pazar 90
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
Genel anlamda, elektrik sektörü; üretim, iletim ve dağıtım olmak üzere üç bölümden
oluşmaktadır. Elektrik üretimi, ısı enerjisi veya sudaki potansiyel enerji gibi başka
formdaki enerjinin elektriğe çevrilmesi işlemidir. Devre konu malvarlığı, elektrik üretim
santralleridir. Bu çerçevede ilgili ürün pazarı, “elektrik üretimi ve satışı pazarı” olarak
belirlenmiştir.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
100
Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde herhangi bir yerde üretilmiş olan elektrik enerjisi
enterkonnekte sistem aracılığıyla iletim hattına iletilmekte, daha sonra da dağıtım
hatları yardımıyla tüm yurda dağıtılabilmektedir. Bu nedenle ilgili coğrafi pazar,
“Türkiye” olarak kabul edilmiştir.
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Dosyada yer alan bilgilere göre, Ceylin’in hisselerinin %100’ünün Enerjisa tarafından
devralınması işleminde tarafların ilgili pazardaki pazar payları toplamının (……)2
1997/1 sayılı Tebliğ’de öngörülen Pazar payı eşiğinin altında kalıyor olmakla birlikte, 110
Enerjisa’nın 662.874.301 TL tutarındaki 2008 yılı cirosunun anılan Tebliğ ile belirlenen
25 trilyon Türk Lirasını aşması sebebiyle bildirim konusu işlem Rekabet Kurulu iznine
tabidir.
İşlem Enerjisa’nın cirosu sebebiyle izne tabi olmakla birlikte, bir kamu şirketi olan
EÜAŞ ve bağlı ortaklıkları, Yap-İşlet-Devret, Yap-İşlet ve İşletme Hakkı Devri
uygulamaları çerçevesinde faaliyet gösteren özel şirketler, özel mobil üreticiler ve
otoprodüktörler/otoprodüktör grupları gibi farklı piyasa oyuncularından oluşan
Türkiye’de elektrik üretimi pazarında kamu hakimiyetinin bulunduğu görülmektedir.
Aşağıdaki tablodan da görüleceği üzere Enerjisa’nın 2008 yılı pazar payı (……) 120
oranındadır.
Tablo 3 - 2008 yılı tahmini pazar payları
Kuruluş Pazar Payı (%)
EÜAŞ (…)
Yap İşlet – Yap İşlet Devret – işletme Hakkı Devri (…)
Serbest Üretim Şirketleri
Akenerji (……)
Zorlu Enerji (……)
Enerjisa (……)
(…)
Toplam 100
Enerjisa’nın payının (……) olması ve Ceylin’in bildirime konu olan üretim tesisinin
henüz devreye girmediği ve devreye girmesi halinde bu tesisin tahmini pazar payının
(……..) az olacağı dikkate alındığında devralma işlemi sonucunda, ilgili pazarda bir
hakim durumun yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve
böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı kanaatine
varılmıştır. 130
2 Enerjisa’nın pazar payı (……) iken henüz tesisleri henüz devreye girmediği için pazar payı bulunmamaktadır.
09-39/945-232
4
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı
“Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde
belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun
güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu
olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy