Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2010-3-244 (Devralma)
Karar Sayısı : 10-78/1623-623
Karar Tarihi : 16.12.2010
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı
KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat
ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖRLER: Tarkan ERDOĞAN, Hüseyin COŞGUN
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN :- Çiçek Sepeti İnternet Hizmetleri A.Ş
Temsilcisi: Av. Tolga TULGAR, Av. Sezer ÇALIŞKAN 20
Taboğlu & Demirhan Ortak Avukat Bürosu
Levent Cad. No:9 Levent Beşiktaş / İstanbul
D. TARAFLAR :- Hummingbird Ventures CVA
Hangar 26, Rijnkaai 98, Antwerp BELÇİKA
Çiçek Sepeti İnternet Hizmetleri A.Ş. hissedarları
E. DOSYA KONUSU: Çiçek Sepeti İnternet Hizmetleri A.Ş.’nin %10 hissesinin
Hummingbird Ventures CVA tarafından devralınması işlemine izin verilmesi 30
talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 25.10.2010 tarih ve 8113 sayı ile giren ve
en son 2.12.2010 tarih ve 9128 sayılı yazı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine,
4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı
“Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ”in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 7.12.2010
tarih ve 2010-3-244/Öİ-10-137.TE sayılı Birleşme/Devralma Ön İnceleme Raporu,
13.12.2010 tarih ve REK.0.07.00.00-120/536 sayılı Başkanlık Önergesi ile 10-78
sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. 40
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da özetle; Hummingbird Ventures
CVA’nın Çiçek Sepeti İnternet Hizmetleri A.Ş.’nin %10 oranında hissesini devralması
işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi anlamında bir devralma olduğu, ancak
aynı Tebliğ’İn 4. maddesinde öngörülen eşiklerin aşılmaması nedeniyle işlemin
Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olmadığı sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade
edilmektedir.
50
10-78/1623-623
2
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1.Taraflar
H.1.1. Devreden: Çiçek Sepeti İnternet Hizmetleri A.Ş. (Çiçek Sepeti)
26 Ağustos 2010’da kurulan Çiçek Sepeti, müşterilerine internet üzerinden çiçek
gönderilmesi hizmeti sağlamaktadır. Çiçek Sepeti ile aynı grup içinde yer alan Çiçek
Sepeti A.Ş. ve Çiçek Sepeti Ltd. çiçekçilik ile ilgili sürdürdükleri tüm faaliyetlerini ilgili 60
işlemlerin tamamlanması akabinde Çiçek Sepeti’ne devrederek bu alandaki
faaliyetlerini sonlandıracaklardır. Aşağıda bu şirketlerin ortaklık yapılarına yer
verilmektedir:
Tablo 1 Çiçek Sepeti Ortaklık Yapısı
Pay Sahipleri Pay Oranı (%)
Akif Emre Aydın 99.6
Meral Bükrücü 0.1
Ekrem Çiçek 0.1
Faruk Kayabaşı 0.1
Züleyha Çiçek 0.1
Toplam 100
Kaynak: Bildirim Formu
Tablo 2 Çiçek Sepeti A.Ş Ortaklık Yapısı
Pay Sahipleri Pay Oranı (%)
Akif Emre Aydın 99,6
Meral Bükrücü 0,1
Ekrem Çiçek 0,1
Faruk Kayabaşı 0,1
Züleyha Çiçek 01
Toplam 100
Kaynak: Bildirim Formu
70
Tablo 3 Çiçek Sepeti Ltd. Ortaklık Yapısı
Pay Sahipleri Pay Oranı (%)
Akif Emre Aydın 75
Nurhan Aydın 25
Toplam 100
Kaynak: Bildirim Formu
Çiçek Sepeti 26 Ağustos 2010, Çiçek Sepeti A.Ş. 5 Mart 2010 tarihinde
kurulduğundan bu şirketlere ilişkin ciro bilgisi mevcut değildir. Grupta yer alan Çiçek
Sepeti Ltd.’nin 1 Ocak - 31 Aralık 2009 hesap dönemine ait bağımsız denetimden
geçmiş konsolide mali tablolarına göre cirosu ……. TL’dir (KDV hariç). Bu satışların
…… TL’sı ana faaliyet konusu olan çiçek aranjmanı satışından, kalan tutar olan ……
TL ise fotoğraf baskı hizmetlerinden oluşmaktadır.
80
Çiçek Sepeti pay sahipleri aynı zamanda ana faaliyet konusu internet üzerinden
meyve satışı, meyve satışında komisyonculuk ve ana sözleşmesinde yazılı olan diğer
işleri yapmak üzere 50.000 TL sermaye ile kurulmuş Meyve Sepeti Gıda Ürünleri San
ve Tic. A.Ş.’de (Meyve Sepeti) Tablo 4’te belirtilen oranlarda pay sahibidirler.
10-78/1623-623
3
Tablo 4 Meyve Sepeti Ortaklık Yapısı
Pay Sahipleri Pay Oranı (%)
Akif Emre Aydın 99,6
Meral Bükrücü 0,1
Ekrem Çiçek 0,1
Faruk Kayabaşı 0,1
Züleyha Çiçek 0,1
Toplam 100
H.1.2. Devralan: Hummingbird Ventures CVA (Hummingbird)
90
Hummingbird kurduğu veya katıldığı şirketlerin iş alanlarındaki başarılarını artırmak
üzere sürekliliği sağlamak, kendinin ve şirketlerin özkaynaklarını birlikte
değerlendirerek girişimlere daha güçlü bir şekilde yönelmek ve tek başına veya
başka kişilerle belirli alanlara doğrudan doğruya yatırımlar yapmak amacı ile faaliyet
göstermektedir.
Türkiye’de faaliyeti bulunmayan Hummingbird 2010 yılı Mart ayında kurulduğundan
henüz ciro bilgisi bulunmamaktadır. Tablo 5’te Hummingbird’ün ortaklık yapısına yer
verilmektedir:
100
Tablo 5 Hummingbird Ortaklık Yapısı
Pay Sahipleri Pay Oranı (%)
Hummingbird Partners NV 3,27
Trustcapital NV 8,16
Michel Akkermans 16,33
Mas Arbos Participatie BV 16,33
Alex Bogaerts 4,08
Jacques Pollet 4,08
Didier Maselis 8,16
Pierre Jacob 1,63
Mavan NV 4,08
Gilbert Vanhulle 2,04
Dries Van Canneyt 4,08
Vangheluwe-Vincke Invest BV 4,08
Xvent 4,08
Vandenhaute Wouter 1,63
Erik Watté 1,63
Dacar NV 4,08
Dacar BM 1,63
LAC BM 1,63
Vanheede Caroline 1,63
Pana NV 1,63
Kristof De Spiegeleer 1,63
Koen Bouwers 4,08
Toplam 100
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
Dosya mevcudu bilgilere göre Türkiye’de çevrimiçi çiçek satışı yapan yaklaşık 450
firma vardır. Öte yandan, klasik anlamda çiçek satışı gerçekleştiren bir teşebbüsün
faaliyetlerini çevrimiçi satışa kaydırmasının veya her iki kanaldan da aynı anda satış
yapması mümkündür. 110
10-78/1623-623
4
İşlem taraflarından Hummingbird’ün yatırım şirketi olarak Türkiye’de herhangi bir
faaliyetinin bulunmadığı ve diğer taraf Çiçek Sepeti’nin faaliyet alanının çevrimiçi
çiçek satışı olduğu dikkate alındığında ilgili ürün pazarı olarak çiçek satış hizmetleri
alınabilir.
Bu çerçevede, klasik anlamda ve belirli fiziksel ortamda (bricks and mortar)
gerçekleştirilen çiçek satış hizmetleri ile belirli bir fiziksel mekân olmaksızın çevrimiçi
ortamda gerçekleştirilen çiçek satış hizmetleri olmak üzere ikili bir ayrımdan
bahsetmek mümkündür. 120
Somut olay koşulları açısından bakıldığında, fiziksel bir mekandan gerçekleştirilen
çiçek satışı ile çevrimiçi çiçek satışının nitelik olarak önemli farklılıklar arz ettiği
söylenebilir. Tüketicinin fiziksel mekânın açık olduğu saatlere bağımlı kalmaması,
internet altyapısının olduğu her yerden hizmete ulaşılabilmesi ve farklı bir noktaya
ulaştırılmak istenen çiçek için ayrı sağlayıcılarla tek tek görüşülmemesi nedeniyle
işlem maliyetlerinin farklı olması, ürün karşılaştırma ve seçme olanaklarının daha
geniş olması, özellikle şehir dışına gönderilen çiçekler için sipariş ve teslim
aşamalarının tümünün anlık olarak izlenebilmesi, ürün fiyatlarının görece düşük
olması, alternatif ödeme yöntemlerinin söz konusu olabilmesi gibi faktörler göz önüne 130
alındığında, çevrimiçi çiçek satışının tüketiciler nezdinde özellikle fiyat ve kullanım
amaçları kriterleri açısından farklı bir pazar olarak değerlendirilmesi mümkündür.
Bu genel değerlendirme temelinde, ilgili ürün pazarının “çevrimiçi çiçek satış
hizmetleri” olarak belirlenmesi mümkün olmakla birlikte, bildirim konusu işlem
açısından yapılacak nihai değerlendirme bağlamında sonucu etkileyebilecek bir
niteliği olmadığından, mevcut dosya koşullarında bir ilgili ürün pazarı tanımı
yapılmasının gerekli olmadığı kanaatine varılmıştır.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar 140
Bildirime konu işlem taraflarının faaliyetlerini ülkenin tamamında benzer koşullar
altında yürüttüğü dikkate alınarak ilgili coğrafi pazar “Türkiye” olarak belirlenmiştir.
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Taraflar arasında gerçekleştirilecek hisse devir işlemi 2 aşamalı olarak planlanmış ve
bu çerçevede birbiri ile bağlantılı iki ayrı sözleşme düzenlenmiştir. Bu sözleşmelerden
ilki “Sermayeye İştirak ve Pay Sahipliği Sözleşmesi” (Sözleşme) olup, 21.10.2010
tarihinde imzalanmıştır. Sözleşme, Çiçek Sepeti’nin sermayesinin % 8, 48’ine tekabül 150
eden toplam 4.636 adet payın tamamının Hummingbird tarafından devralınması ile
mevcut pay sahipleri ile Hummingbird arasındaki hak ve yükümlülüklerin
düzenlenmesine ilişkindir.
Çiçek Sepeti’nin ana hissedarı Akif Emre Aydın ile Hummingbird arasında yine 21
Ekim 2010 tarihinde imzalanan ve işlemin ikinci kısmını oluşturan “Opsiyon
Sözleşmesi” ilk kapanışın neticelenmesinden itibaren iki yıl sonra Hummingbird’ün,
Akif Emre Aydın’a ait olan ve şirket sermayesinin %1,52’sine denk gelen payları
iktisap etme hakkını düzenlemektedir.
160
10-78/1623-623
5
Sözleşme ve Opsiyon Sözleşmesi birlikte değerlendirildiğinde, Sözleşme’nin 8.2(a)
maddesinde düzenlenen ilk kapanışın gerçekleşmesinden 2 yıl sonra Akif Emre
Aydın’ın hisse satış hakkını kullanması (kullanmaması halinde Hummingbird’in satın
alma hakkını kullanması) halinde Hummingbird’ün pay sahipliği oranının %10’a
ulaşacağı anlaşılmaktadır.
Tablo 6’da Çiçek Sepeti’nin hisse devir işlemi sonrasındaki ortaklık yapısına yer
verilmektedir:
Tablo 6 Çiçek Sepeti'nin Hisse Devir İşlemi Sonrası Ortaklık Yapısı 170
Pay sahipleri Grup (%)
Akif Emre Aydın A
Meral Bükrücü A
Ekrem Çiçek A
Faruk Kayabaşı A
Züleyha Çiçek A
90
Hummingbird B 10
Toplam 100
Kaynak: Bildirim Formu
Bununla birlikte, Sözleşme’nin 12.2 ve 12.3 maddesinde, Hummingbird’in sahip
olduğu hisse oranından bağımsız olarak, bazı kararların alınabilmesi ve icra
edilebilmesi noktasında bu yöndeki olumlu oyu gerekli görülmektedir. Sözleşme’de
genel kurul, yönetim kurulu düzeyinde bu hususların ayrı ayrı belirtildiği dosya
mevcudu bilgi ve belgelerden anlaşılmıştır.
Sözleşme’nin 12.3 ve 12.4 maddesinde Şirket’in yönetimi ve denetimine ilişkin
hükümler düzenlenmiştir. Buna göre yönetim kurulu en az 4 kişiden oluşacak ve bu 4 180
üyenin 3’ü mevcut pay sahipleri tarafından, 1’i ise Hummingbird tarafından
atanacaktır. Sözleşme hükümlerine göre yönetim kurulu, yönetim kurulu yetkisinde
olan konular hariç, 3 üyenin kabul oyu ile karar alabilecektir. Ayrıca, denetim kurulu 2
kişiden oluşacak mevcut pay sahipleri ve Hummingbird ayrı ayrı bir üye
atayabilecektir.
Sözleşme’de ayrıca mevcut pay sahiplerinin hisselerini devretmeleri belirli şartlara
tabi tutulurken1; bu hisse sahiplerine önalım, birlikte satış ve satışa katma hakkı,
Hummingbird’e de gerçekleştireceği devrin özelliklerine göre ön alım ve satışa katma
hakkı tanınmaktadır. 190
1997/1 sayılı Tebliğ’in “Birleşme veya Devralma Sayılan Haller” başlıklı 2.
maddesinin (b) bendinde “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün
mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine
yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi “
ifadesine yer verilmiştir.
Tespit edilmesi gereken husus, teşebbüs üzerinde işlemden kaynaklanan bir kontrol
değişikliğinin meydana gelip gelmediğidir. İşlem sonrasında Hummingbird’ün sahip
olacağı hisse oranı salt oransal olarak teşebbüs üzerinde kontrol sağlanabilmesi 200
1 Hâkim ortak Akif Emre Beki’nin hisse oranının % 65’in altına inmemesi, bağlı şirkete veya hissedar gerçek
kişinin usul ve füruna, eşi ve ikinci derece kan ve sıhri hısımlarına yapılacak devirlerin kontrol değişikliğine neden
olmaması öngörülmektedir.
10-78/1623-623
6
anlamına gelmese ve yönetim kurulunda Hummingbird lehine bir çoğunluk oluşmasa
bile, Sözleşme’de genel kurula ve yönetim kuruluna hasredilen bazı yetkilerde
Hummingbird’ün olumlu oyunun bulunmaması halinde karar alınamıyor olmasının bir
negatif kontrol yarattığı kanaati oluşmuştur. Dolayısıyla işlem, 1997/1 sayılı Tebliğ
anlamında bir devralmadır.
1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde izin gerektiren eşik olarak, birleşme veya
devralmayı gerçekleştirecek teşebbüslerin herhangi birinin veya bunların
toplamlarının ilgili piyasalarda %25 pazar payı oranını aşması veya bu oran aşılmasa
bile teşebbüslerin toplam cirolarının 25 milyon TL’yi aşması halleri öngörülmüştür. 210
İşlem tarafı Çiçek Sepeti Ağustos 2010 tarihinde kurulduğundan henüz bir cirosunun
olmadığı, ancak, aynı grupta yer alan Çiçek Sepeti Ltd.’nin cirosunun (KDV hariç)
……………… TL olduğu dosya mevcudu bilgi ve belgelerden anlaşılmıştır. Devralan
Hummingbirds de Mart 2010’da kurulduğundan henüz cirosu yoktur.
Devralan Hummingbirds’ün Türkiye’de herhangi faaliyeti olmadığından bir pazar payı
da söz konusu değildir. Devreden Çiçek Sepeti temsilcileri tarafından sağlanan
bilgilere göre çevrim içi çiçek satışı pazarının büyüklüğü 900.000.000
(dokuzyüzmilyon) TL’dir ve teşebbüsün bu pazardan elde ettiği yukarıda belirtilen ciro 220
dikkate alındığında pazar payı %..... düzeyinde kalmaktadır.
Dolayısıyla, bildirime konu işlem, 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen eşikleri
aşmadığından izne tabi değildir.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak 230
çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında olduğuna; ancak tarafların toplam pazar
payları ve cirolarının aynı Tebliğ’de öngörülen eşikleri aşmaması nedeniyle izne tabi
olmadığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy