T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2020/5538
Karar No : 2024/4104
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı / ...
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...
KARŞI TARAF (DAVACILAR): 1- Kendi adına asaleten; ..., 2- ..., ... 13- ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
DAVANIN KONUSU: Davacılar tarafından, yakınları ...'in eşi tarafından öldürülmesi olayında davalı idarenin hizmet kusuru bulunduğundan bahisle tazminat ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali ile çocuklar için ayrı ayrı 1.000,00 TL maddi, 200.000,00 TL manevi tazminat, babası ve annesi için ayrı ayrı 50.000,00 TL, kardeşleri için ise ayrı ayrı 20.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 4.000,00 TL maddi ve 1.040.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
YARGILAMA SÜRECİ:
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla; davacıların tazminat ödenmesi istemiyle davalı idareye yapmış oldukları 30/01/2015 tarihli başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemi yönünden, idari davaya konu olabilecek nitelikte bir idari işlem olmadığı gerekçesiyle davanın incelenmeksizin reddine, maddi tazminat isteminin kabulüne, manevi tazminat isteminin ise kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davacıların istinaf başvurusunun kısmen kabulü, kısmen reddi ile İdare Mahkemesi kararının davacı çocuklar lehine hükmedilen manevi tazminata ilişkin kısmının kaldırılmasına ve çocukların her biri için 100.000,00 TL olmak üzere toplam 400.000,00.TL manevi tazminat isteminin kabulüne, fazlaya ilişkin manevi tazminat istemlerinin reddine, davalı idarenin istinaf başvurusunun kısmen kabulü, kısmen reddi ile İdare Mahkemesi kararının işlem yönünden davanın incelenmeksizin reddi nedeniyle davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesine ilişkin kısım yönünden kaldırılmasına ve işlem yönünden davanın incelenmeksizin reddi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 1.090,00 TL maktu vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalı idareye verilmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, dava konusu olayla ilgili olarak tüm iş ve işlemlerin personeli vasıtasıyla eksiksiz olarak yerine getirildiği, ayrıca bahse konu olayla ilgili görevliler hakkında herhangi bir şikayet olmadığı gibi personel hakkında yürütülen adli ve disiplin soruşturması bulunmadığı, davacılar yakınının ölümünün eşinin suç teşkil eden haksız fiili neticesi gerçekleştiği, öldürme fiilinin anlık, öfkeyle ve öngörülemez bir hızla geliştiği ve müdahalenin derhal yapıldığı, ölüm olayına üçüncü kişinin eyleminin neden olduğu, idarelerinin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI: Davacılar tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin REDDİNE,
2. İptal istemi yönünden davanın incelenmeksizin reddine, maddi tazminat isteminin kabulüne, manevi tazminat isteminin ise kısmen kabulüne kısmen reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak taraflarca yapılan istinaf başvurularının kısmen kabulüne kısmen reddine dair temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın .... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 17/10/2024 tarihinde oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X)-KARŞI OY :
Dava, davacılar yakını ...'in eşi tarafından öldürülmesi olayından dolayı uğranıldığı ileri sürülen zararların karşılanması için tazminat ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali ile taraflarına maddi ve manevi tazminat ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun'un "Tanımlar" başlıklı 2. maddesinin (c) bendinde bu Kanun'daki hakim ifadesinden Aile Mahkemesi hakiminin anlaşılacağı belirtmiş, aynı Kanun'un "Hakim tarafından verilecek önleyici tedbir kararları" başlıklı 4. maddesi ve "Hakim tarafından verilecek önleyici tedbir kararları" 5. maddesinde ise kadının şiddetten korunması konusunda Aile Mahkemesi hakimi tarafından verilecek koruyucu ve önleyici tedbirlerin sayıldığı görülmüştür.
Husumet, davalının, "davada taraf olabilme ve kendisine karşı açılmış bulunan davayı yürütebilme yeteneği" olarak tanımlanmakta olup, idari davalarda husumet kamu düzeninden sayıldığından, kanun koyucu tarafından, idari yargı yerlerine husumeti re'sen ele alma, hatta hasımsız açılan bir davada bile hasmı tespit etme görevi yüklenmiş bulunmaktadır.
Olayda, davacıların açtığı tam yargı davası, İçişleri Bakanlığı husumetiyle görülmüş olup dava konusu uyuşmazlık, kadının şiddetten korunamamasından kaynaklandığından Adalet Bakanlığının da hasım mevkiine alınarak bir karar verilmesi gerekmektedir.
Bu nedenle, davalı idarenin temyiz isteminin kabulüyle Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla aksi yönde oluşan Daire kararına katılmıyorum.