T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2021/3331
Karar No : 2025/2383
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALILAR : 1- ... Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Av....
2- Hazine ve Maliye Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Av....
3- ... Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Huk. Müş. V. ...
4- ... Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN_KONUSU :
1- 07/04/2021 tarih ve 31447 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığınca müştereken alınan ve ekli listelerde adı geçen kişi, kuruluş ve organizasyonların Türkiye'de bulunan mal varlıklarının dondurulmasına yönelik olan ... tarih ve ... sayılı kararın davacıya yönelik kısmının iptaline,
2- Anılan kararın dayanağı olduğu belirtilen, 31/05/2013 tarih ve 28663 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in öncelikle tamamının, bu talep uygun görülmediği takdirde 9. maddesinin 1. fıkrasının iptaline,
3- Anılan kararın dayanağı olduğu belirtilen, 16/02/2013 tarih ve 28561 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 7. maddesinin 3. fıkrasının ve 10/07/2018 tarih ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 522. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinin Anayasa’ya aykırı olduklarından bahisle iptal edilmeleri için itiraz yolu ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulmasına,
karar verilmesi istenilmektedir.
DAVACININ_İDDİALARI : Davacı tarafından, Değerlendirme Komisyonunun 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 522. maddesine aykırı olarak oluşturulduğu, Anayasa'da münhasıran kanunla düzenleme yapılması öngörülen konularda Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenleme yapılamayacağı, dava konusu Yönetmeliğin tamamının yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönünden hukuka aykırı olduğu, hakkında hazırlanan raporların Kanunda öngörülen esas ve usullere uygun olmadığı ileri sürülmektedir.
DAVALILARIN_SAVUNMALARI :
Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından, FETÖ/PDY’nin silahlı terör örgütü olduğuna ilişkin kesin mahkeme kararı bulunduğu, makul sebep koşulunun gerçekleştiği, tedbire konu mal varlığının yasal olmayan yollardan edinilmiş olmasının gerekmediği, mal varlığının dondurulması kararının Ağır Ceza Mahkemesi kararı ile onanan bir idari karar niteliğinde olduğu savunulmaktadır.
Dışişleri Bakanlığı tarafından, usule ilişkin olarak hasım mevkiinden çıkarılmaları gerektiği, esasa ilişkin ise, Birleşmiş Milletler Sözleşmesinin VII. Bölümü altında kabul edilen kararların ülkemiz tarafından bağlayıcı olduğu, dava konusu Yönetmeliğin bir kısmının veya tamamının iptalinin uluslararası anlaşmalar bağlamındaki yükümlülüklerin yerine getirilememesi anlamına geleceği savunulmaktadır.
Adalet Bakanlığı tarafından, değerlendirme komisyonunun çalışma usul ve esaslarının Yönetmelikle belirlendiği, Yönetmeliğin Kanun hükümlerine uygun olduğu savunulmaktadır.
İçişleri Bakanlığı tarafından, usule ilişkin olarak, benzer nitelikteki davalarda uyuşmazlığın çözümünün adli yargı mercilerinin görevine girdiği yönünde kararlar verildiği, esas yönünden ise dava konusu Yönetmelik maddesi ile işlemlerin hukuka uygun olduğu savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davanın kısmen görev yönünden reddine, kısmen reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava, 07/04/2021 tarihli, 31447 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığınca müştereken alınan ve ekli listelerde adı geçen kişi, kuruluş ve organizasyonların Türkiye'de bulunan malvarlıklarının dondurulmasına yönelik olan ...tarihli, ... sayılı kararın davacıya yönelik kısmı ile kararın dayanağı olduğu belirtilen, 31/05/2013 tarihli, 28663 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 9. maddesinin 1. fıkrası başta olmak üzere tamamının iptali ve kararın dayandığı 16/02/2013 tarihli, 28561 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 7. maddesinin 3. fıkrasının ve 10/07/2018 tarihli, 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 522. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğu ileri sürülerek itiraz yolu ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulması istemiyle açılmıştır.
6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun 'Yabancı devletlere yapılacak malvarlığının dondurulması talepleri ile Türkiye’de bulunan malvarlığı hakkında yapılacak işlem' başlıklı 7. maddesi 3. ve devamı fıkralarında ''(3) (Ek:27/12/2020-7262/38 md.) 5 inci ve 6 ncı maddelerde düzenlenen hususlar dışında, mahkemelerce terör örgütü olduğuna kesin olarak karar verildikten sonra 3 üncü ve 4 üncü madde kapsamına giren fiilleri gerçekleştirdiği hususunda makul sebeplerin varlığına istinaden kişi, kuruluş veya organizasyonların Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına ve bu makul sebeplerin ortadan kalkması hâlinde malvarlığının dondurulmasının kaldırılmasına Değerlendirme Komisyonunun önerisi üzerine Hazine ve Maliye Bakanı ile İçişleri Bakanı tarafından birlikte karar verilebilir. (4) (Ek:27/12/2020-7262/38 md.) Üçüncü fıkra kapsamında verilen malvarlığının dondurulmasına ilişkin karar derhâl uygulanır ve kırk sekiz saat içinde, Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenen Ankara ağır ceza mahkemesinin onayına sunulur. Mahkeme, makul sebeplerin varlığı yönünden yapacağı inceleme neticesinde malvarlığının dondurulması kararının devamına veya kaldırılmasına beş gün içinde karar verir ve sonucu derhâl Başkanlığa bildirir. Mahkemenin kararlarına karşı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz edilebilir. (5) (Ek:27/12/2020-7262/38 md.) Değerlendirme Komisyonu, Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına ilişkin kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren en geç altışar aylık dönemlerle makul sebeplerin varlığının devam edip etmediğini değerlendirerek önerisini ilgili bakanlara sunar. (6) (Ek:27/12/2020-7262/38 md.) İlgililer tarafından malvarlığının dondurulması kararının kaldırılmasına ilişkin talepler Değerlendirme Komisyonuna yapılır. Komisyon, taleplere ilişkin önerisini ilgili bakanlara sunar. Yerinde görülmeyen talepler dördüncü fıkra uyarınca karar verilmek üzere ilgili mahkemeye gönderilir. (7) (Ek:27/12/2020-7262/38 md.) Üçüncü fıkra uyarınca, Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına karar verildiği takdirde ilgililer hakkında Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca soruşturma açılması talebiyle suç duyurusunda bulunulmasına Başkanlık tarafından karar verilir. Soruşturma ve kovuşturma sonucunda verilen kararlar Değerlendirme Komisyonuna sunulmak üzere Başkanlığa gönderilir.'' kurallarına yer verilmiştir.
Değerlendirme Komisyonu olarak kısaltılan Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu, 6415 sayılı Kanunun 9. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; "(1) 5 inci maddenin dördüncü fıkrası ile 6 ncı ve 7 nci maddeler kapsamında malvarlığının dondurulmasıyla ilgili olarak Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu oluşturulmuştur. (Mülga ikinci cümle: 2/7/2018-KHK-700/200 md.) (…) (2) Görüş ve bilgilerine gerek duyulan kurum ve kuruluşların temsilcileri de Değerlendirme Komisyonuna çağrılabilir. (3) Değerlendirme Komisyonu, birinci fıkrada sayılan üyeler veya bunların yerlerine usulüne uygun olarak atanan vekilleriyle toplanarak katılanların en az beşinin oyu ile karar verir. (4) Değerlendirme Komisyonunun sekretarya hizmetleri Başkanlık tarafından yürütülür. (5) Değerlendirme Komisyonunun başkan ve üyelerine her toplantı için (4.000) gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı sonucu bulunan tutar üzerinden toplantı ücreti ödenir. Bu ödemeler damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaz. (6) Değerlendirme Komisyonunun çalışma usul ve esasları yönetmelikle belirlenir." kurala bağlanmıştır.
Kanunun 9. maddenin 1. fıkrasının 2. cümlesindeki Değerlendirme Komisyonunun kimlerden oluşacağını gösteren kural, 700 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 200. maddesi ile yürürlükte kaldırılmış ve sonrasında 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin (CBK) 522. maddesinin 1. fıkrasının a) bendi ile söz konusu Komisyonun oluşumuna ilişkin düzenleme yapılmıştır. Buna göre; "Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu; Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanının başkanlığında, Cumhurbaşkanlığından görevlendirilecek bir üye, Millî İstihbarat Teşkilâtından görevlendirilecek bir üye, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürü, Dışişleri Bakanlığı Araştırma ve Güvenlik İşleri Genel Müdürü, Hazine ve Maliye Bakanlığı Finansal Piyasalar ve Kambiyo Genel Müdürü ve İçişleri Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanından oluşur (56 sayılı CBK'nın 11. maddesi ve 84 sayılı CBK'nın 1. maddesi ile değişik şekli)."
Anayasaya aykırılık iddiası yönünden dava dilekçesinde; Değerlendirme Komisyonunun oluşumuna ilişkin CBK ile yapılan düzenlemenin, kanun konusu olan alanda CBK çıkarılamayacağı gibi yürütme yetkisi dışında kalan Anayasa'nın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle dördüncü bölümde yer alan siyasi haklar ve ödevlerin CBK'nın konusu dışında kaldığı, konu ve yetki bakımından Anayasa'ya aykırı olduğu ileri sürülerek 1 sayılı CBK'nın 522. maddesinin 1. fıkrasının a) bendi ile 6415 sayılı Kanunun 7. maddesinin 3. fıkrasının herhangi bir süre vermeksizin malvarlığının durdurulmasına izin vermesinin Anayasa'nın 13. maddesindeki ölçülülük ilkesine aykırı olduğu ileri sürülerek itiraz yolu ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulması istenilmektedir.
Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenlenebilecek yürütme yetkisine ilişkin konulardan olan, ancak Anayasanın 104. maddenin 17. fıkrasının 2. ve 3. cümlelerinde belirtilen sınırlamalar arasında bulunmayan alanda, sekretarya hizmetleri de idari bir merci olan Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığınca yürütülen, 6415 sayılı Kanun kapsamında 'öneride bulunma', 'önerisi üzerine', 'önerisini ilgili bakanlara' sunma gibi görevler üstlenen genel idare içerisinde yer alan bu komisyonunun oluşumunun, üstlendiği görevden hareketle Anayasanın mutlaka kanunla düzenlenmesi gerektiğini gösteren konular arasında kabul edilmesi mümkün olmadığından Anayasaya aykırılık iddiası ciddi görülmemiştir.
Diğer Anayasaya aykırılık iddiasına gelince; 6415 sayılı Kanun ve 7. maddesi bir bütün olarak ele alındığında, malvarlığının dondurulmasına ilişkin kararların hemen sunulduğu Ankara ağır ceza mahkemesince makul sebepler yönünden incelenerek karar verilmesi, en geç altışar aylık dönemlerle makul sebeplerin varlığının devam edip etmediğinin aynı mahkemece değerlendirilmesinin öngörülmesi, ayrıca ilgilileri tarafından malvarlığının dondurulması kararının kaldırılmasına ilişkin talepler hakkındaki komisyonun önerisi üzerine yerinde görülmeyenler hakkında da anılan mahkemece yapılacak inceleme sonucunda malvarlığının dondurulması kararının devamına veya kaldırılmasına karar verilmesine ilişkin yasal düzenlemeye yer verilmesi ve bu kararlara karşı itiraz yolunun açık olması şeklinde belirli süreler içerinde ve ilgililerin talebi üzerine yeniden değerlendirme imkanı tanınması karşısında, kanunda sınır getirilmediği, ölçülülük ilkesine uygun olmayan kural içerdiği yolundaki Anayasa'ya aykırılık iddiası ciddi bulunmamıştır.
Bu nedenlerle, davacının sözü geçen yasa ve yasa düzeyindeki düzenlemeler için itiraz yolu ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulması isteminin kabulü mümkün değildir.
Düzenleyici işlem yönünden işin esası incelendiğinde;
Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 9. maddesinin 1. fıkrasında; "Komisyon, Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanının başkanlığında, Başbakanlık Güvenlik İşleri Genel Müdürü, Millî İstihbarat Teşkilâtı Müsteşar Yardımcısı, İçişleri Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürü, Dışişleri Bakanlığı Araştırma ve Güvenlik İşleri Genel Müdürü ve Hazine Müsteşarlığı Mali Sektörle İlişkiler ve Kambiyo Genel Müdüründen oluşur. Başkanın yokluğunda Maliye Bakanı tarafından görevlendirilen vekili Komisyona başkanlık eder." kuralı yer almıştır.
Dosyanın incelenmesinden, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığınca müştereken alınan ve ekli listelerde adı geçen kişi, kuruluş ve organizasyonların 6415 sayılı Kanunun 7. maddesi 3. uyarınca, aynı Kanun'un 3. ve 4. maddesi kapsamına giren fiilleri gerçekleştirdiği hususunda makul sebeplerin varlığından bahisle Türkiye bulunan malvarlıklarının dondurulmasına karar verildiği, davacının adının bu karara ekli 'Liste-1 (FETÖ/PYD Terör Örgütü) Hakkında Türkiye'de Bulunan Malvarlıklarının Dondurulması Kararı Alınan Kişiler' arasında yer aldığı, davacı tarafından ...tarihli, ... sayılı kararın kendisine kısmı ile kararın dayanağı olan Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 9. maddesinin 1. fıkrası başta olmak üzere tamamının iptali istemiyle görülen dava açılmıştır.
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Yönetmelikler başlıklı 124. maddesinin 1. fıkrasında; Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabileceği öngörülmüştür.
6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun 9. maddesinin 6. fıkrasında, Değerlendirme Komisyonunun çalışma usul ve esasları yönetmelikle belirleneceği, 19. maddesinin 1. fıkrasında ise, Kanunun uygulanmasına ilişkin usul ve esasların Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Maliye bakanlıkları tarafından müştereken hazırlanan yönetmelikle düzenlenir. Yönetmelik, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde yürürlüğe konulacağı kurallarına yer verilmiştir.
1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 537. maddesinin 1. fıkrasında; bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin uygulanmasına ilişkin usûl ve esaslar Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmeliklerle düzenleneceği öngörülmüştür.
Uyuşmazlığa konu edilen Yönetmelik ise, 6415 sayılı Kanunun 19. maddesine dayanılarak hazırlanıp 31/05/2013 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulmuş, 26/02/2021 tarihinde de değişikliğe konu edilmiştir.
Dava dilekçesinde; 6415 sayılı Kanunun 7. maddesinin 3. fıkrası ile 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 522. maddesinin 1. fıkrasının, a) bendinin Anayasaya aykırılığı iddiasından hareketle Yönetmeliğin 9. maddesinin 1. fıkrası ile birlikte tümünün iptali istenilmiştir.
Yönetmeliğin dava konusu edilen 9. maddesinin 1. fıkrasında 'Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu'nun oluşumunun Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenlenmesinde yürütme yetkisi kapsamında hukuka aykırılık bulunmamakta olup, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde gösterilenlerin ve doğrudan uygulanabilecek üst norm olarak Komisyonda görev yapacakların belirlenmesi hukuka uygun bir durumu ifade eder. Yönetmeliğin uyuşmazlık konusu ile ilgili olan diğer düzenlemeleri yönünden dava dilekçesinde hukuka aykırılık iddiasında bulunulmadığı, bir kısım düzenlemelerin de uyuşmazlık kapsamında uygulanma imkanının olmadığı, uygulanan Yönetmelik kurallarının 6415 sayılı Kanunu açıklayan ve uygulamayı gösteren nitelikte olduğu, hukuka aykırılık taşımadığı görüldüğünden davanın bu yönden reddi gerekmektedir.
Uygulama işlemine gelince;
6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun 7. maddesinin 4. fıkrasında, malvarlığının dondurulmasına ilişkin verilen kararın derhâl uygulanacağı ve 48 saat içinde, Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenen Ankara ağır ceza mahkemesinin onayına sunulması ve mahkemece, makul sebeplerin varlığı yönünden yapacağı inceleme sonucunda malvarlığının dondurulması kararının devamına veya kaldırılmasına 5 gün içinde karar verileceği, mahkemece verilen karara karşı da Ceza Muhakemesi Kanunundaki kurallara göre itiraz edilebilmesinin düzenlenmesi şeklinde özel bir yargısal yolun gösterilmesi karşısında, davacının malvarlığının dondurulmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın görüm ve çözümünde adli yargı yeri görevli bulunmaktadır.
Diğer taraftan, 07/04/2021 tarihli, 31447 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığınca müştereken alınan ve ekli listelerde adı geçen kişi, kuruluş ve organizasyonların Türkiye'de bulunan malvarlıklarının dondurulmasına yönelik olan ...tarihli, ... sayılı kararın, 6415 sayılı Kanununu 7. maddesinin 4. fıkrası uyarınca sunulduğu ... Ağır Ceza Mahkemesince yapılan inceleme sonucunda davacının da yer aldığı kişilerin Malvarlıklarının Dondurulması kararının devamına 5271 sayılı Ceza Muhakemeleri Kanununun 268. maddesi uyarınca itiraz yolu da gösterilerek ... tarihli, D.İş. No: ... sayılı kararın verildiği, yargısal incelemeye konu edildiği görülmektedir.
Bu nedenle, dava konusu bireysel işlemine yönelik olarak davanın görev yönünden reddi gerekmektedir.
Uygulama işleminin esasının incelenmesine geçilmesi durumunda;
6415 sayılı Kanunun 'Fon sağlanması veya toplanması yasak fiiller' başlığı altında düzenlenen 3. maddesinde; ''(1) Aşağıda sayılan fiillerin gerçekleştirilmesi amacıyla fon sağlanması veya toplanması yasaktır: a) Bir halkı korkutmak veya sindirmek ya da bir hükûmeti veya uluslararası kuruluşu herhangi bir eylemi gerçekleştirmeye veya gerçekleştirmekten kaçınmaya zorlamak amacıyla, kasten öldürme veya ağır yaralama fiilleri. b) 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında terör suçu olarak kabul edilen fiiller. c) Türkiye’nin taraf olduğu; 1) Uçakların Kanun Dışı Yollarla Ele Geçirilmesinin Önlenmesi Hakkında Sözleşmede, 2) Sivil Havacılığın Güvenliğine Karşı Kanun Dışı Eylemlerin Önlenmesine İlişkin Sözleşmede, 3) Diplomasi Ajanları da Dahil Olmak Üzere Uluslararası Korunmaya Sahip Kişilere Karşı İşlenen Suçların Önlenmesi ve Cezalandırılmasına Dair Sözleşmede, 4) Rehine Alınmasına Karşı Uluslararası Sözleşmede, 5) Nükleer Maddelerin Fiziksel Korunması Hakkında Sözleşmede, 6) Sivil Havacılığın Güvenliğine Karşı Kanun Dışı Eylemlerin Önlenmesine İlişkin Sözleşmeye Munzam, Uluslararası Sivil Havacılığa Hizmet Veren Havaalanlarında Kanun Dışı Şiddet Olaylarının Önlenmesine İlişkin Protokolde, 7) Denizde Seyir Güvenliğine Karşı Yasadışı Eylemlerin Önlenmesine Dair Sözleşmede, 8) Kıta Sahanlığında Bulunan Sabit Platformların Güvenliğine Karşı Yasadışı Eylemlerin Önlenmesine Dair Protokolde, 9) Terörist Bombalamalarının Önlenmesine İlişkin Uluslararası Sözleşmede, yasaklanan ve suç olarak düzenlenen fiiller.'' kurallarına, aynı Kanunun 'Terörizmin finansmanı suçu' başlıklı 4. maddesinde ise; ''(1) 3 üncü madde kapsamında suç olarak düzenlenen fiillerin gerçekleştirilmesinde tümüyle veya kısmen kullanılması amacıyla veya kullanılacağını bilerek ve isteyerek belli bir fiille ilişkilendirilmeden dahi bir teröriste veya terör örgütlerine fon sağlayan veya toplayan kişi, fiili daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, beş yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. (2) (Ek:27/12/2020-7262/36 md.)(1) Birinci fıkrada sayılan fiillerin, örgütü kuran veya yöneten ya da örgüt üyesi tarafından gerçekleştirilmesi hâlinde bu kişiler hakkında örgüt kurmak, yönetmek veya örgüte üye olmak suçları uyarınca verilecek ceza üçte birine kadar artırılır. (3) Birinci fıkra hükmüne göre ceza verilebilmesi için fonun bir suçun işlenmesinde kullanılmış olması şartı aranmaz. (4) Bu madde kapsamına giren suçların kamu görevinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılmak suretiyle işlenmesi hâlinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır. (5) Suçun bir tüzel kişinin faaliyeti çerçevesinde işlenmesi hâlinde, bunlara özgü güvenlik tedbirlerine hükmolunur. (6) Suçun, yabancı bir devlet veya uluslararası bir kuruluş aleyhine işlenmesi hâlinde, soruşturma ve kovuşturma yapılması Adalet Bakanının talebine bağlıdır. (7) 3713 sayılı Kanunun soruşturmaya, kovuşturmaya ve infaza ilişkin hükümleri, bu suç bakımından da uygulanır. (8) (Ek: 14/4/2016-6704/29 md.) Bu suç bakımından 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun; a) 133 üncü maddesinde yer alan şirket yönetimi için kayyım tayini, b) 135 inci maddesinde yer alan iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması, c) 139 uncu maddesinde yer alan gizli soruşturmacı görevlendirilmesi, ç) 140 ıncı maddesinde yer alan teknik araçlarla izleme, tedbirlerine ilişkin hükümler uygulanabilir. (Ek cümle:27/11/2020-7262/36 md.) Ayrıca, 13/11/1996 tarihli ve 4208 sayılı Kanunda yer alan hükümlere göre kontrollü teslimat tedbirine karar verilebilir.'' kurallarına yer verilmiştir.
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 26/09/2017 tarihli, E:2017/16-MD-56, K:2017/370 sayılı kararında; FETÖ/PYD'nin demokratik olmayan yöntemler ile cebir, şiddet kullanmak suretiyle parlamento, hükümet ve diğer anayasal kurumları fesh edip iktidara gelme amacını taşıyan ve bu amaç doğrultusunda 15 Temmuz 2016 tarihinde gerçekleşen silahlı darbe girişimini yapan silahlı terör örgütü olduğu kabul edilmiştir.
Dava dosyası ile UYAP kayıtlarının birlikte incelenmesinden; 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun 7. maddesinin 3. fıkrası, 8 maddesi ile Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 6 ve 8. maddeleri uyarınca Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığı tarafından FETÖ/PYD Terör Örgütüyle bağlantılı kişilerle ilgili olarak yapılan araştırma sonucunda düzenlenen ... tarihli, ... sayılı Raporun Değerlendirme Komisyonuna sunulduğu, Raporda davacı hakkında, 6415 sayılı Kanunun 7. maddesi kapsamında ... tarihli, ... sayılı Araştırma Raporunun Değerlendirme Komisyonuna sunulduğu, Komisyon tarafından 07/02/2019 tarihinde, 6415 sayılı Kanunun 3 ve 4. maddeleri kapsamına giren fiilleri gerçekleştirdiği hususunda makul sebepler bulunması nedeniyle, yabancı devletlerde bulunan malvarlıklarının dondurulması için Bakanlar Kuruluna öneride bulunulmasına karar verildiği ve öneri üzerine 27/02/2017 tarihli, 2017/9971 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının alındığı, davacı hakkında yapılan mali araştırma sonucu tespit edilen faaliyetlerinin 6415 sayılı Kanunun 3 ve 4. maddelerinde düzenlenen fon sağlanması veya toplanması yasaklanan fiillerinin terörizmin finansmanı suçunu işlediğine dair makul sebeplere dayanak teşkil edeceği değerlendirildiğinin belirtildiği; ... Ağır Ceza Mahkemesinin E: ... sayılı dosyasında yakalama (yoklukta tutuklama) ve ... Ağır Ceza Mahkemesinin E: ...sayılı dosyasında davacı hakkında yakalama kararlarının bulunduğu, bu davalarda sanık olarak yargılandığı, dava dilekçesinde Amerika Birleşik Devletlerinde ikamet adresinin gösterildiği, Danıştay Onuncu Dairesinin E:2021/3330 dosyasında yer alan ...Ağır Ceza Mahkemesinin ...tarihli, E: ..., K: ...sayılı kararında; ... (görülen dosyada davacı) ile ... (Danıştay Onuncu Dairesinin E:2021/3330 sayılı dosyasının davacısı) ait MASAK raporuna göre örgüt amacına özgülenmiş FETÖ elebaşısı için arazi alımına dair para havaleleri, yurt dışı yapılanmalarına dair para gönderilmesi, Bank Asya'nın fonlanması gibi hususlar ve rapor içerikleri dikkate alınarak suçun konusu oldukları ve suça özgülendikleri, şirket gelirlerinin FETÖ'ye tahsis edildiği ve bu amaca hizmet ettikleri anlaşıldığından bahisle ... Alçı Maden Üretim A.Ş., ... Madencilik Enerji Sanayi ve Ticaret A.Ş., ... Yapı Sanayi Ticaret A.Ş. şirketlerinin ve bu şirketlere ait mal varlıklarının, banka hesaplarının ve tüm menkul ve gayrımenkul mallarının, TCK 128/4 maddesi atfı gereğince TCK 54. maddesi uyarınca müsaderesinin karar altına alındığı, bu kararın istinaf aşamasında bulunduğu, Türkiye'de bulunan malvarlıklarının dondurulmasına yönelik olan ... tarihli, ... sayılı karara ekli 'Liste-1 (FETÖ/PYD Terör Örgütü) Hakkında Türkiye'de Bulunan Malvarlıklarının Dondurulması Kararı Alınan Kişiler' arasında davacının adının yer aldığı, 6415 sayılı Kanununu 7. maddesinin 4. fıkrası uyarınca bu kararın sunulduğu ... Ağır Ceza Mahkemesince makul sebeplerin varlığı yönünden yapılan inceleme sonucunda malvarlıklarının dondurulmasına ilişkin kararının devamı yolunda ... tarihli, D.İş. No: ...sayılı kararın verildiği anlaşılmaktadır.
Dosyanın incelenmesi bölümünde aktarılan tüm oluşa göre, davacı hakkında yapılan mali araştırma sonucu tespit edilen faaliyetlerinin 6415 sayılı Kanunun 3 ve 4. maddelerinde düzenlenen fon sağlanması veya toplanması yasaklanan fiillerinin terörizmin finansmanı suçunu işlediğine dair makul sebeplere dayanak oluşturacağı değerlendirilerek aynı Kanunun 7. maddesi 3. fıkrası uyarınca Türkiye bulunan malvarlıklarının dondurulması yolunda tesis edilen işlemde hukuka aykırı bir yön görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği düşünülmektedir. 08/07/2022
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince duruşma için taraflara önceden bildirilen 06/05/2025 tarihinde, davacıyı temsilen Av. ...'in geldiği, davalı Adalet Bakanlığını temsilen Av. ...'ın geldiği, davalı Hazine ve Maliye Bakanlığını temsilen Av. ...’un geldiği, davalı İçişleri Bakanlığını temsilen Huk. Müş. ...’ın geldiği, davalı Dışişleri Bakanlığını temsilen Av. ...’ın geldiği, Danıştay Savcısının hazır olduğu görülmekle, açık duruşmaya başlandı. Taraflara usulüne uygun olarak söz verilerek dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra taraflara son kez söz verilip, duruşma tamamlandı. Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
07/04/2021 tarih ve 31447 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığınca müştereken alınan ... tarih ve ... sayılı kararla, kararın ekli listelerinde adı geçen kişi, kuruluş ve organizasyonların, 6415 sayılı Kanunun 7. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, aynı Kanun'un 3. ve 4. maddeleri kapsamına giren fiilleri gerçekleştirdiği hususunda makul sebeplerin varlığından bahisle, Türkiye'de bulunan malvarlıklarının dondurulmasına karar verilmiştir.
Davacı tarafından, anılan Karara ekli 'Liste-1 (FETÖ/PYD Terör Örgütü) Hakkında Türkiye'de Bulunan Malvarlıklarının Dondurulması Kararı Alınan Kişiler' arasında adının yer alması üzerine bakılmakta olan dava açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
USUL YÖNÜNDEN:
1- Davalı İçişleri Bakanlığı ile Dışişleri Bakanlığının husumet itirazlarının incelenmesi:
6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 19. maddesinde, bu Kanun'un uygulanmasına ilişkin usul ve esasların, Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Maliye bakanlıkları tarafından müştereken hazırlanan yönetmelikle düzenleneceği hükmü yer almıştır.
Dava konusu Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 26. maddesinde, bu Yönetmeliğin hükümlerinin, Hazine ve Maliye, Adalet, Dışişleri ve İçişleri Bakanlarının müştereken yürüteceği düzenlenmiştir.
Bu durumda, davalı Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Maliye bakanlıkları tarafından müştereken hazırlanarak yürürlüğe konulan ve dava idareler tarafından yine müştereken yürütülecek olan dava konusu Yönetmeliğe yönelik açılan davanın, adı geçen bütün Bakanlıkların husumetiyle çözümlenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, davalı idarelerin aksi yöndeki itirazlarına itibar edilmemiştir.
2- 07/04/2021 tarih ve 31447 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan, ... tarih ve ... sayılı malvarlığının dondurulması kararının davacıya yönelik kısmının incelenmesi:
6415 sayılı Kanun'un 7. maddesinin 4. fıkrası uyarınca, anılan maddenin 3. fıkrasına dayanılarak verilecek olan malvarlığının dondurulmasına ilişkin kararlar, Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenen Ankara ağır ceza mahkemesinin onayına tabi olup, Mahkemenin kararlarına karşı da Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz edilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, uyuşmazlığın, davacının Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına yönelik olarak İçişleri Bakanı ile Hazine ve Maliye Bakanı tarafından müştereken tesis edilen ve 07/04/2021 tarih ve 31447 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ... tarih ve ... sayılı kararın iptaline ilişkin kısmının görüm ve çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu açık bulunduğundan, anılan kısım yönünden davanın görev nedeniyle reddine karar verilmesi gerekmektedir.
ESAS YÖNÜNDEN:
İlgili Mevzuat:
16/02/2013 tarih ve 28561 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un;
"Amaç ve kapsam" başlıklı 1. maddesinde,
"(1) Bu Kanun, terör ve terörizmin finansmanıyla etkin mücadele edilmesi kapsamında; 1999 tarihli Terörizmin Finansmanının Önlenmesine Dair Uluslararası Sözleşmenin ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin bu Kanun kapsamındaki terör ve terörizmin finansmanıyla mücadeleye ilişkin kararlarının uygulanması ile terörizmin finansmanı suçunun düzenlenmesi ve terörizmin finansmanının önlenmesi amacıyla malvarlığının dondurulmasına ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amacıyla hazırlanmıştır." hükmüne;
"Tanımlar" başlıklı 2. maddesinde,
"Bu Kanunun uygulanmasında;
a) Başkanlık: Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığını,
b) Değerlendirme Komisyonu: Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonunu,
...
ifade eder." hükmüne;
"Yabancı devletlere yapılacak malvarlığının dondurulması talepleri ile Türkiye’de bulunan malvarlığı hakkında yapılacak işlem" başlıklı 7. maddesinde,
"...
(3) 5 inci ve 6 ncı maddelerde düzenlenen hususlar dışında, mahkemelerce terör örgütü olduğuna kesin olarak karar verildikten sonra 3 üncü ve 4 üncü madde kapsamına giren fiilleri gerçekleştirdiği hususunda makul sebeplerin varlığına istinaden kişi, kuruluş veya organizasyonların Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına ve bu makul sebeplerin ortadan kalkması hâlinde malvarlığının dondurulmasının kaldırılmasına Değerlendirme Komisyonunun önerisi üzerine Hazine ve Maliye Bakanı ile İçişleri Bakanı tarafından birlikte karar verilebilir.
(4) Üçüncü fıkra kapsamında verilen malvarlığının dondurulmasına ilişkin karar derhâl uygulanır ve kırk sekiz saat içinde, Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenen Ankara ağır ceza mahkemesinin onayına sunulur. Mahkeme, makul sebeplerin varlığı yönünden yapacağı inceleme neticesinde malvarlığının dondurulması kararının devamına veya kaldırılmasına beş gün içinde karar verir ve sonucu derhâl Başkanlığa bildirir. Mahkemenin kararlarına karşı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz edilebilir.
(5) Değerlendirme Komisyonu, Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına ilişkin kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren en geç altışar aylık dönemlerle makul sebeplerin varlığının devam edip etmediğini değerlendirerek önerisini ilgili bakanlara sunar.
(6) İlgililer tarafından malvarlığının dondurulması kararının kaldırılmasına ilişkin talepler Değerlendirme Komisyonuna yapılır. Komisyon, taleplere ilişkin önerisini ilgili bakanlara sunar. Yerinde görülmeyen talepler dördüncü fıkra uyarınca karar verilmek üzere ilgili mahkemeye gönderilir.
(7) Üçüncü fıkra uyarınca, Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına karar verildiği takdirde ilgililer hakkında Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca soruşturma açılması talebiyle suç duyurusunda bulunulmasına Başkanlık tarafından karar verilir. Soruşturma ve kovuşturma sonucunda verilen kararlar Değerlendirme Komisyonuna sunulmak üzere Başkanlığa gönderilir." hükmüne;
"Araştırma" başlıklı 8. maddesinde,
"(1) Malvarlığının dondurulması kararları hakkında yapılacak mali araştırma Başkanlık tarafından yerine getirilir. Bu görevin yerine getirilmesi amacıyla kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerden talep edilen bilgiler istenilen usul, şekil ve sürede gecikmeksizin Başkanlığa iletilir.
(2) Adalet, İçişleri ve Dışişleri bakanlıklarıyla Millî İstihbarat Teşkilâtı Müsteşarlığı, Hazine Müsteşarlığı ve ilgili diğer kamu kurum ve kuruluşları, 5 inci maddenin dördüncü fıkrası ile 6 ncı ve 7 nci maddelerin uygulanması kapsamında malvarlığının dondurulmasına ve malvarlığının dondurulmasının kaldırılmasına ilişkin alınacak karar ve yapılacak talepler hakkında bilgi, belge ve bulgular ile değerlendirmelerini Başkanlığa bildirir.
(3) Araştırma sonuçları, Başkanlık tarafından Değerlendirme Komisyonuna sunulur.
(4) Malvarlığının dondurulmasına ilişkin olarak yapılacak araştırma işlemleri gizlilik esaslarına uygun olarak yerine getirilir." hükmüne;
"Değerlendirme Komisyonu" başlıklı 9. maddesinde,
"(1) 5 inci maddenin dördüncü fıkrası ile 6 ncı ve 7 nci maddeler kapsamında malvarlığının dondurulmasıyla ilgili olarak Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu oluşturulmuştur. (Mülga ikinci cümle: 2/7/2018-KHK-700/200 md.)
(2) Görüş ve bilgilerine gerek duyulan kurum ve kuruluşların temsilcileri de Değerlendirme Komisyonuna çağrılabilir.
(3) Değerlendirme Komisyonu, birinci fıkrada sayılan üyeler veya bunların yerlerine usulüne uygun olarak atanan vekilleriyle toplanarak katılanların en az beşinin oyu ile karar verir.
(4) Değerlendirme Komisyonunun sekretarya hizmetleri Başkanlık tarafından yürütülür.
(5) Değerlendirme Komisyonunun başkan ve üyelerine her toplantı için (4.000) gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı sonucu bulunan tutar üzerinden toplantı ücreti ödenir. Bu ödemeler damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaz.
(6) Değerlendirme Komisyonunun çalışma usul ve esasları yönetmelikle belirlenir." hükmüne;
"Yönetmelik" başlıklı 19. maddesinde,
"(1) Bu Kanunun uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Maliye bakanlıkları tarafından müştereken hazırlanan yönetmelikle düzenlenir. Yönetmelik, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde yürürlüğe konulur." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanun'un 07/07/2018 tarih ve 30471 (2. mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 700 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 200. maddesiyle yapılan değişiklikten önceki "Değerlendirme Komisyonu" başlıklı 9. maddesinde,
"(1) 6 ncı ve 7 nci maddeler kapsamında malvarlığının dondurulmasıyla ilgili olarak Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu oluşturulmuştur. Değerlendirme Komisyonu, Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanının başkanlığında, Başbakanlık Güvenlik İşleri Genel Müdürü, Millî İstihbarat Teşkilâtı Müsteşar Yardımcısı, İçişleri Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürü, Dışişleri Bakanlığı Araştırma ve Güvenlik İşleri Genel Müdürü ve Hazine Müsteşarlığı Mali Sektörle İlişkiler ve Kambiyo Genel Müdüründen oluşur.
(2) Görüş ve bilgilerine gerek duyulan kurum ve kuruluşların temsilcileri de Değerlendirme Komisyonuna çağrılabilir.
(3) Değerlendirme Komisyonu, birinci fıkrada sayılan üyeler veya bunların yerlerine usulüne uygun olarak atanan vekilleriyle toplanarak katılanların en az beşinin oyu ile karar verir.
(4) Değerlendirme Komisyonunun sekretarya hizmetleri Başkanlık tarafından yürütülür.
(5) Değerlendirme Komisyonunun başkan ve üyelerine her toplantı için (4.000) gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı sonucu bulunan tutar üzerinden toplantı ücreti ödenir. Bu ödemeler damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaz.
(6) Değerlendirme Komisyonunun çalışma usul ve esasları yönetmelikle belirlenir." hükmü yer almıştır.
6415 sayılı Kanun'un 13. maddesine dayanılarak davalı Bakanlıklarca müştereken hazırlanan ve 31/05/2013 tarih ve 28663 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin;
"Amaç ve kapsam" başlıklı 1. maddesinde,
"(1) Bu Yönetmeliğin amacı, 7/2/2013 tarihli ve 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun uygulanmasına yönelik olarak; terör ve terörizmin finansmanıyla etkin mücadele edilmesi kapsamında; malvarlığının dondurulması kararlarının alınması, icrası, kaldırılması, dondurulan malvarlığının yönetimi ve denetimine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir." düzenlemesi;
"Tanımlar ve kısaltmalar" başlıklı 3. maddesinde,
"(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Başkan : Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanını,
b) Başkanlık : Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığını,
...
ğ) Komisyon: Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonunu,
...
i) Malvarlığının dondurulması: Malvarlığının ortadan kaldırılmasının, tüketilmesinin, dönüştürülmesinin, transferinin, devir ve temlik edilmesinin ve sair tasarrufi işlemlerin önlenmesi amacıyla, malvarlığı üzerindeki tasarruf yetkisinin tamamen kaldırılması veya Kanunun 13 üncü maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında yapılmasına izin verilen işlemler çerçevesinde kısıtlanmasını, ...
ifade eder." düzenlemesi;
"Türkiye’de bulunan malvarlığı hakkında yapılacak işlem" başlıklı 7. maddesinde,
"(1) Mahkemelerce terör örgütü olduğuna kesin olarak karar verildikten sonra Kanunun 3 üncü ve 4 üncü maddeleri kapsamına giren fiilleri gerçekleştirdikleri hususunda makul sebepler bulunan kişi, kuruluş veya organizasyonların Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulması yönünde yapılan talepler Başkanlıkça Komisyona iletilir.
(2) Komisyon tarafından makul sebeplerin varlığı tespit edilen dosyalar için Başkanlık tarafından araştırma raporu hazırlanarak Komisyona iletilir.
(3) Kendisine intikal eden rapora ilişkin olarak Komisyon; Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasının önerilmesine karar vermesi halinde hazırlanan araştırma raporu ve karar tutanağını Hazine ve Maliye Bakanı ile İçişleri Bakanına iletir.
(4) Hazine ve Maliye Bakanı ile İçişleri Bakanının, kendilerine iletilen bilgiler doğrultusunda ilgili kişilerin malvarlıklarının dondurulması kararı vermesi halinde, bu karar Resmî Gazete’de yayımlanır ve kırksekiz saat içinde Başkanlıkça Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenen Ankara Ağır Ceza Mahkemesinin onayına sunulur.
(5) Mahkeme, makul sebeplerin varlığı yönünden yapacağı inceleme neticesinde malvarlığının dondurulması kararının kaldırılmasına karar vermesi halinde söz konusu karar derhal Başkanlığa iletilir. Başkanlık kararın kendisine iletilmesini müteakiben bu kararı Resmî Gazete’de yayımlanmak üzere derhal Cumhurbaşkanlığına iletir ve Komisyona bilgi verir. Bu kararlara itiraz edilebilir.
(6) Başkanlık, malvarlığı dondurulması kararı verilen kişiler ile ilgili olarak 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca soruşturma açılması talebiyle ilgili Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunur. Suç duyurusuna ilişkin karar tutanağı ve araştırma raporu, Başkanlık tarafından ilgili Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir.
(7) Değerlendirme Komisyonu, Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına ilişkin kararların Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren en geç altışar aylık dönemlerle makul sebeplerin varlığının devam edip etmediğini değerlendirerek önerisini ilgili bakanlara sunar.
(8) Altıncı fıkra uyarınca yapılan suç duyurusuna bağlı olarak yürütülen soruşturma sonucunda verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karar veya düzenlenen iddianame ile kovuşturma sonucu verilen hüküm ve 5549 sayılı Kanunun 17 nci maddesi delaletiyle 5271 sayılı Kanunun 128 inci maddesi uyarınca verilen elkoyma kararının bir örneği 5549 sayılı Kanunun 18 inci maddesi uyarınca izleyen ayın sonuna kadar ilgili Cumhuriyet başsavcılıkları ve mahkemelerce Başkanlığa gönderilir.
(9) İlgililer tarafından malvarlığının dondurulması kararının kaldırılmasına ilişkin başvurular Kanunun 7 nci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca Değerlendirme Komisyonuna yapılır. Komisyon, aldığı başvurular üzerine talebin yerinde olup olmadığına ilişkin yapacağı değerlendirme sonuçlarını Hazine ve Maliye ile İçişleri Bakanlarına sunar. Yerinde görülmeyen talepler ise bu Yönetmeliğin dördüncü fıkrası uyarınca karar verilmek üzere ilgili mahkemeye gönderilir." düzenlemesi;
"Komisyonun oluşumu" başlıklı 9. maddesinde,
"(1) Komisyon, Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanının başkanlığında, Başbakanlık Güvenlik İşleri Genel Müdürü, Millî İstihbarat Teşkilâtı Müsteşar Yardımcısı, İçişleri Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürü, Dışişleri Bakanlığı Araştırma ve Güvenlik İşleri Genel Müdürü ve Hazine Müsteşarlığı Mali Sektörle İlişkiler ve Kambiyo Genel Müdüründen oluşur. Başkanın yokluğunda Maliye Bakanı tarafından görevlendirilen vekili Komisyona başkanlık eder.
(2) Görüş ve bilgilerine gerek duyulan kurum ve kuruluşların temsilcileri de oy hakkı olmaksızın Komisyona çağrılabilir.
(3) Komisyon üyeleri ve ikinci fıkra uyarınca çağrılan temsilciler, toplantı öncesinde Başkanlık tarafından bilgilendirilerek, toplanma ve çağrılma amaçlarına uygun olarak gerekli hazırlığı yaparlar.
(4) Komisyon üyeleri, Kanunun ve bu Yönetmeliğin kendi kurum ve kuruluşlarında uygulanması hususunda yetkili ve sorumludurlar.
(5) Komisyonun sekretarya hizmetleri Başkanlık tarafından yürütülür." düzenlemesi;
"Görev ve yetkiler" başlıklı 10. maddesinde,
"(1) Komisyonun görev ve yetkileri şunlardır:
a) Cumhurbaşkanına ileteceği görüş ve öneriler kapsamında;
1) Kişi, kuruluş ve organizasyonların Kanunda belirtilen BMGK listelerine eklenmesi veya listelerden çıkarılması talepleri,
2) Yabancı devletlerce yapılan malvarlığının dondurulması talepleri,
3) Yabancı devletlerce yapılan talep üzerine Cumhurbaşkanınca alınan malvarlığının dondurulması kararlarının kaldırılıp kaldırılmayacağı,
4) Yabancı ülkelerde bulunan malvarlığının dondurulması talepleri,
5) Cumhurbaşkanınca alınan yabancı ülkelerde bulunan malvarlığının dondurulması,
kararların kaldırılıp kaldırılmayacağı,
konusunda gerekli değerlendirmeyi yaparak görüş ve önerilerini Cumhurbaşkanına sunmak,
b) Türkiye’de bulunan malvarlıklarının dondurulması veya malvarlıklarının dondurulması kararının kaldırılmasına ilişkin görüş ve önerilerini Hazine ve Maliye Bakanı ile İçişleri Bakanına sunmak.
c) Yabancı devletlere yapılacak malvarlığının dondurulması talepleri kapsamında, Türkiye’de bulunan malvarlığıyla bağlantılı olarak ilgililer hakkında 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca soruşturma açılması talebiyle gerektiğinde suç duyurusunda bulunulmasına karar vermek." düzenlemesi;
"Komisyonun çalışma esasları toplantı ve karar yeter sayısı" başlıklı 11. maddesinde,
"(1) Komisyon, Kanunun 5 ilâ 7 nci maddeleri kapsamında gereken hallerde Başkan tarafından toplantıya çağrılır. Başkan, toplantıları düzenlemek ve çalışmaların verimli ve etkin bir şekilde yürütülmesini sağlamakla görevli ve yetkilidir.
(2) Komisyon, Başkan ve üyelerin veya bunların yokluğunda yetkili makam tarafından usulüne uygun olarak görevlendirilen vekillerinin tamamının katılımıyla toplanır. Başkan ve üyeler görevde iken yerlerine başkalarını görevlendiremezler.
(3) Komisyonca değerlendirilen hususlar tutanağa bağlanır.
(4) Komisyon, üyelerin en az beşinin oyu ile karar verir. Üyeler çekimser oy kullanamazlar.
(5) Bu madde uyarınca Komisyon tarafından yürütülen çalışmalar gizlilik esaslarına göre yerine getirilir." düzenlemesi yer almıştır.
10/07/2018 ve sayılı 30474 Resmî Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "İdari Kurul, Konsey ve Komisyonları" düzenleyen Ondokuzuncu Bölümünün;
"Amaç ve kapsam" başlıklı 521. maddesinde,
"(1) Bu Bölümün amacı, çeşitli kanunlarla görev verilmiş olan Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu, ... kuruluşunu düzenlemektir." hükmü;
"Kurulların oluşumu" başlıklı 522. maddesinde,
"(1) 521 inci maddede adı geçen kurulların oluşumu aşağıdaki şekildedir;
a) Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu; Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanının başkanlığında, Cumhurbaşkanlığından görevlendirilecek bir üye, Millî İstihbarat Teşkilâtından görevlendirilecek bir üye, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürü, Dışişleri Bakanlığı Araştırma ve Güvenlik İşleri Genel Müdürü, Hazine ve Maliye Bakanlığı Finansal Piyasalar ve Kambiyo Genel Müdürü ve İçişleri Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanından oluşur. ..." hükmü yer almıştır.
09/07/2018 tarih ve 30473 sayılı (3. Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Kurulların görevleri" başlıklı geçici 8. maddesinde, "Bu Kanun Hükmünde Kararname ile yürürlükten kaldırılan kanun ve kanun hükmünde kararnamelerle bakanlıklar ve kamu kurum ve kuruluşları bünyesinde danışma kurulu, koordinasyon kurulu, değerlendirme komitesi ve benzer adlar altında yapısı ve görevleri düzenlenmiş olan kurul, komisyon, komite, çalışma grubu ve benzeri birimlerden; ilgili bakanlık ve kamu kurum ve kuruluşuna dair bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte yayımlanan Cumhurbaşkanlığı kararnamesine aktarılmayanlara ait politika belirlemeye ilişkin görev ve yetkiler Cumhurbaşkanlığı politika kurullarına, bunların dışındaki görev ve yetkiler cumhurbaşkanlığına veya yetkilendirilecek kurum ya da makama devredilmiş sayılır." düzenlemesi yer almaktadır.
Hukuki Değerlendirme:
A) Anayasaya Aykırılık İddiasının İncelenmesi:
Davacı tarafından, hakkında verilen malvarlığının dondurulması kararının dayanağı olan 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 7. maddesinin 3. fıkrasının ve 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 522. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinin Anayasa’ya aykırı olduklarından bahisle iptal edilmeleri için itiraz yolu ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulmasına karar verilmesi istenilmektedir.
Davacı bu iddiasını, Anayasanın 35. maddesinde düzenlenen mülkiyet hakkının kullanımını kısıtlayan karar öncesi hazırlık işlemi niteliğindeki öneriyi sunmakla görevli Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonunun oluşumunun kanunla düzenlenmesi gerektiği, Anayasa'da münhasıran kanunla düzenleme yapılması öngörülen konularda Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenleme yapılamayacağı savlarına dayandırmıştır.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, malvarlığının dondurulması kararlarının mülkiyet hakkının kullanımını kısıtladığı hususunda tereddüt bulunmamaktadır. Bununla birlikte, söz konusu müdahalenin, kanuni dayanağının (uyuşmazlık bakımından 6415 s.K.m.7/3) bulunduğu, terörizmin finansmanının önlenmesi, kamu düzeninin ve milli güvenliğin sağlanması şeklinde tezahür eden kamu yararı amacıyla yapıldığı da açıktır. Bahse konu amaç ile araç (malvarlığının dondurulması kararı) arasındaki ölçülülük ilişkisinin ise her bir somut uyuşmazlık ve malvarlığının dondurulması kararı verilen bireyler yönünden, yine Kanun'un amir hükmü (6415 s.K.m.7/4) uyarınca ağır ceza mahkemelerince, bu mahkemelerin kararlarının da 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca adli yargı yerince itirazen değerlendirileceği tabiidir. Ayrıca aynı Kanun maddesinde, malvarlığının dondurulmasına ilişkin kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren en geç altışar aylık dönemlerle makul sebeplerin varlığının devam edip etmediğinin Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonunca değerlendirilmesinin, yine malvarlığının dondurulması kararının kaldırılmasına ilişkin taleplerin anılan Komisyonca yerinde görülmemesi halinde bu taleplerin, karar verilmek üzere ağır ceza mahkemesine gönderilmesinin öngörüldüğü (6415 s.K.m.7/5,6) anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, anılan müdahaleye karşı gerekli ve yeterli idari mekanizmaların yanı sıra yargısal güvencelerin de oluşturulduğu görülmektedir.
Kaldı ki, işbu davanın, davacının Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına yönelik olarak İçişleri Bakanı ile Hazine ve Maliye Bakanı tarafından müştereken tesis edilen ve 07/04/2021 tarih ve 31447 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ... tarih ve ... sayılı kararın iptaline ilişkin kısmının görüm ve çözümü adli yargı yerine ait olması, davanın Dairemizin görevinde bulunan kısmı olan Yönetmelik kuralının dayanağının ise itiraz konusu Kanun hükmü olmaması karşısında, 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 7. maddesinin 3. fıkrası uyuşmazlığa uygulanacak kural niteliğinde de bulunmamaktadır.
Bu itibarla, 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 7. maddesinin 3. fıkrasının Anayasaya aykırı bulunduğu iddiası ciddi görülmemiştir.
Öte yandan, 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 7. maddesinin incelenmesinden, Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu kararların kesin ve yürütülmesi zorunlu nitelikte işlemler olmayıp istişari görüş mahiyetinde olduğu, bu kararların Hazine ve Maliye Bakanı ile İçişleri Bakanının müşterek onayı üzerine icrai karar haline dönüştüğü görülmekte ise de, sonuç itibarıyla anılan Komisyonun, malvarlığının dondurulması kararına dolaylı etkisi olduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla, anılan Komisyonun oluşumunu düzenleyen 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 522. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinin Anayasa’ya aykırılık iddiasının da incelenmesine geçilmiştir.
Anayasanın 104. maddesinin 17. fıkrasında, "Cumhurbaşkanı, yürütme yetkisine ilişkin konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarabilir. Anayasanın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle dördüncü bölümde yer alan siyasi haklar ve ödevler Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenemez. Anayasada münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Kanunda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde, kanun hükümleri uygulanır. Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir.
" hükmüne; 106. maddesinin son fıkrasında, "Bakanlıkların kurulması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulması Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenir." hükmüne; 123. maddesinin son fıkrasında da, "Kamu tüzelkişiliği, kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulur." hükmüne yer verilmiştir.
Görüldüğü üzere, idari bir kurul olan Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonunun oluşumu, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenlenmesi yasak alan ve konular arasında yer almamaktadır. Bilakis Anayasa koyucu daha öteye geçerek Bakanlıkların kurulması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulmasının Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenleneceğini, yine kamu tüzel kişiliğinin Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulabileceğini açıkça öngörmüştür. Nitekim, meri mevzuatımızda Devlet tüzel kişiliğinden ayrı bir tüzel kişiliği bulunmayan Bakanlıkların yanı sıra kamu tüzel kişiliğini haiz birçok kamu kurum ve kuruluşu da Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurularak görev ve yetkileri düzenlenmiştir.
Ayrıca, 07/07/2018 tarih ve 30471 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 700 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 200. maddesiyle, anılan Komisyonun oluşumunu düzenleyen 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 9. maddesinin 1. fıkrasının ikinci cümlesi, Komisyonun yeni oluşumunu düzenleyen itiraza konu 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 522. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi yürürlüğe konulmadan önce ilga edilmiştir. Dolayısıyla, Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonunun oluşumu, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin yayımlandığı tarih itibarıyla, kanunda açıkça düzenlenen bir konu olmaktan da çıkmıştır.
Bu haliyle, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 522. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğu iddiası da yerinde görülmemiştir.
B) 31/05/2013 tarih ve 28663 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin incelenmesi:
1- Dava konusu Yönetmeliğin tamamı yönünden:
6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 19. maddesinde, bu Kanun'un uygulanmasına ilişkin usul ve esasların, Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Maliye bakanlıkları tarafından müştereken hazırlanan yönetmelikle düzenleneceği hükmüne istinaden, davalı Bakanlıklarca Kanundaki görev ve yetkileri çerçevesinde dava konusu Yönetmeliğin müştereken hazırlanıp yürürlüğe konulduğu anlaşıldığından, dava konusu Yönetmelikte yetki ve şekil yönünden hukuka aykırılık görülmemiştir.
İdari işlem ile ulaşılmak istenen nihai sonuç olan idari işlemin amaç unsurunun her zaman "kamu yararı" olması gerekmektedir.
6415 sayılı Kanun'un 3. maddesinde suç olarak düzenlenen fiillerin gerçekleştirilmesinde tümüyle veya kısmen kullanılması amacıyla veya kullanılacağını bilerek ve isteyerek belli bir fiille ilişkilendirilmeden dahi bir teröriste veya terör örgütüne fon sağlayan veya toplayan kişilerin, terör ve terörizmin finansmanıyla etkin mücadele edilmesi kapsamında malvarlıklarının dondurulması kararlarının alınması, icrası, kaldırılması, dondurulan malvarlığının yönetimi ve denetimine ilişkin usul ve esasları düzenleyen dava konusu Yönetmeliğin; terörizmin finansmanın önlenmesine yönelik kamu yararı amacıyla hazırlandığı açıktır. Bu itibarla, dava konusu düzenlemede amaç unsuru yönüyle hukuka ve dayanağı Kanun'a aykırı bir yön bulunmamaktadır.
Gerek yargısal kararlarda gerekse öğretide idari işlemin sebep unsuru, işlemin yapılmasını gerektiren hukuki işlem veya olay olarak tanımlanmaktadır. Sebep, idareyi işlem yapmaya yönelten tüm etkenler olup, işlemin bir tür gerekçesidir.
Öte yandan, bir idari işlemin konu unsuru ise, o işlemin hukuk aleminde yaptığı etki ve doğurduğu hukuki sonuç veya hüküm olarak ifade edilmektedir. İşlemin konusu, onun içeriğidir. İşlemin konusunun hukuka ve genel ahlaka aykırı olmaması, ayrıca imkansız bulunmaması gerekir.
Dava konusu Yönetmeliğin dayanağı olan 6415 sayılı Kanun'un gerekçesinde, ülkemizin de taraf olduğu, yürürlüğe girmesi ile birlikte iç hukukumuzun bir parçası hâline gelmiş olan ve ülkemiz açısından uluslararası bir yükümlülük niteliği kazanan 1999 tarihli Birleşmiş Milletler Terörizmin Finansmanının Önlenmesine Dair Uluslararası Sözleşmenin uygulanması ve Sözleşme hükümlerine uyumun sağlanması amacıyla, terörizmin finansmanı suçunun düzenlenmesi ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi ile yabancı devletler ve ülkemiz tarafından terörizmin finansmanının önlenmesi amacıyla malvarlıklarının dondurulması yönünde alınan kararların ve bu yöndeki taleplerin yerine getirilmesine ilişkin esasların belirlenmesi amacıyla anılan Kanun'un hazırlandığı; dava konusu Yönetmeliğin ise, 6415 sayılı Kanun'un uygulanmasını göstermek amacıyla çıkarıldığı anlaşıldığından, dava konusu Yönetmelikte sebep ve konu unsurları yönüyle de hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.
2- Dava konusu Yönetmeliğin 9. maddesinin 1. fıkrası yönünden:
Hiyerarşik normlar sistemi olan hukuk düzeninde uyulması gereken "normlar hiyerarşisi" kuramına göre, hukuk düzeni, farklı kademede yer alan Anayasa, kanun, yönetmelik ve diğer düzenleyici işlemlerden oluşan birçok normu içermekte ve her norm geçerliliğini bir üst basamakta yer alan normdan almaktadır. Normlar hiyerarşisine göre kanundan sonra gelen yönetmelik, genelge, tebliğ, talimat gibi düzenlemelerin ancak kanunda verilmiş olan hakkın kullanılmasının açıklanması ile ilgili olacağı, bu metinlerde kanun ile verilmiş olan hakkı genişletici veya daraltıcı mahiyette hükümlere yer verilemeyeceği hukukun genel ilkelerindendir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri değerlendirildiğinde; 6415 sayılı Kanun uyarınca yönetmelik çıkarma yetisinin davalı idarelere verildiği, davalı idareler tarafından müştereken çıkarılan ve dava konusu edilen düzenlemede, düzenlemenin yapıldığı tarih itibarıyla yürürlükte bulunan 6415 sayılı Kanun'un 9. maddesinin 1. fıkrasının 2. cümlesinde yer alan Komisyon üyelerine aynen yer verilmek suretiyle Kanun'un tekrar edildiği görülmektedir.
Bu durumda, davalı idareler tarafından, tesis edildiği tarih itibarıyla 6415 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak düzenlenen Yönetmelik hükmünde bu bakımdan hukuka aykırılık görülmemiştir.
Her ne kadar, 07/07/2018 tarih ve 30471 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Anayasa'da Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 200. maddesiyle, 6415 sayılı Kanun'un 9. maddesinin 1. fıkrasının 2. cümlesi yürürlükten kaldırılmış; bilahare anılan Komisyon'un oluşumu, 10/07/2018 ve sayılı 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 522. maddesinin 1. fıkrasında, mülga Kanun hükmünde zikredilen üyeler esas alınmakla birlikte, kurumların teşkilat yapısındaki değişiklikler nedeniyle bazı farklılıklarla yeniden düzenlenmiş, ancak dava konusu Yönetmelik fıkrasında yeni düzenlemeye uygun değişiklik yapılmamış ise de; bu durum, yürürlüğe konulduğu zaman dayanağı Kanun'a uygun bulunan dava konusu fıkrayı hukuka aykırı hale getirmemekte, yalnızca fıkranın, yeni yürürlüğe giren üst norm tarafından zımnen ilga edilmesi sonucunu doğurmaktadır.
Kaldı ki, 6415 sayılı Kanun'a dayanılarak çıkarılan dava konusu Yönetmelik hükmünün, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 522. maddesinin 1. fıkrası ile zımnen ilga edildiği kabul edilmese dahi, halihazırda Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu'nun oluşumuna ilişkin 6415 sayılı Kanun'da yer alan düzenlemenin yürürlükte bulunmadığı ve bu konudaki ilk elden yapılmış olan mevcut tek düzenlemenin 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 522. maddesinin 1. fıkrası olduğu dikkate alındığında, anılan Komisyon'un Kararname hükmü uyarınca teşekkül ettirilmesi gerektiği, dolayısıyla bu halde dava konusu fıkra hükmünün uygulanma kabiliyetini, bir başka ifadeyle hukuki geçerliliğini yitirdiği açıktır.
Nitekim, dava konusu uygulama işlemi öncesinde toplanan Komisyonun da Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'ne göre teşekkül ettirildiği görülmektedir.
Bu itibarla, dava konusu fıkranın hukuk aleminde bulunmadığı ve dava tarihi itibarıyla idari davaya konu edilebilecek bir idari işlem olmadığı anlaşıldığından, davanın, anılan fıkranın iptali istemine ilişkin kısmının esasının incelenmesine hukuki olanak bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. ... tarih ve ... sayılı kararın davacıya ilişkin kısmı yönünden DAVANIN GÖREV YÖNÜNDEN REDDİNE,
2. Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik yönünden DAVANIN REDDİNE,
3. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, adli yardım istemi kabul edildiğinden dava açılırken yatırılmamış olan söz konusu miktarın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 339. maddesinin 1. fıkrası uyarınca davacıdan tahsili için ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı işler için belirlenen ...TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine,
5. Bu kararın tebliğini izleyen günden itibaren 30 (otuz) gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz yolu açık olmak üzere, 06/05/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.