T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2021/6834
Karar No : 2025/2385
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALILAR : 1- ...
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Bakanlığı / ANKARA
DAVANIN_KONUSU : 29/10/2021 tarihli ve 31643 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, bazı kişi ve kuruluşların tasarrufunda bulunan Türkiye'deki malvarlıklarının dondurulmasına ilişkin 28/10/2021 tarihli ve 4713 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'nın eki Kararın, davacının sahibi olduğu şirkete yönelik kısmının iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, Anayasa'nın 13. maddesi uyarınca temel hak ve özgürlüklerin ancak kanunla sınırlanabileceği, Anayasa'nın 35. maddesi ile mülkiyet hakkının güvence altına alındığı, kamu yararı amacı ile yapılacak sınırlamanın da ancak kanunla olabileceği, dava konusu kararın ölçülülük ilkesine aykırı olduğu, Moneygram isimli dünyada birçok ülkede bulunan ve banka dışı lokasyonlarda da para gönderme ve alma fırsatı sunan, böylelikle para transfer hizmetlerini küresel düzeyde sunan şirket ile anlaşma imzalayan ve Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından da lisans alan perakende fatura ödeme hizmeti sağlayıcısı ... Ödeme Hizmetleri A.Ş.’nin yetkili temsilcisi olarak komisyon karşılığı para transferi işlemleri gerçekleştiren karar konu şirketin, sadece kendisine gelen para gönderme istemlerini belli bir komisyon karşılığında yerine getirdiği, bu kapsamda gönderilen paraların kime ve neden gönderildiği konusuyla tıpkı bankalar gibi ilgilenmediği ve bununla ilgili bir sorumluluğunun da bulunmadığı, yapılan bu işlemler karşılığında da ... Ödeme Hizmetleri A.Ş.’ye fatura kesildiği, gönderilen veya alınan paralardan komisyon almak dışında, terörizmin finansmanı olarak kabul edilebilecek bir faaliyetinin bulunmadığı, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca hakkında kovuşturmaya yer olmadığı kararı verildiği ileri sürülmektedir.
DAVALILARIN_SAVUNMASI :
Davalı Cumhurbaşkanlığı tarafından, Amerika Birleşik Devletleri tarafından DEAŞ'ın finansmanıyla mücadele kapsamında ... Medikal Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin DEAŞ terör örgütüne ait parasal işlemlere aracılık eden havaleci şirketler arasında olduğu iddiasıyla malvarlığının dondurulmasının talep edildiği, bu kapsamda Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığınca yapılan araştırmada; ... Company for Exchange and Money Transfer adlı şirketin 12/11/2018 tarihinde unvanını değiştirerek ... Medikal Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. unvanını aldığı, şirketin sahibinin %100 hisse ile davacı olduğu, şirketin 2017 yılı itibariyle Suriye, Lübnan ve Türkiye'de bulunan şubeleri aracılığıyla DEAŞ mensuplarının para transferini sağladığı yönünde istihbari bilgiler bulunduğu, bu tespitler üzerine tesis edilen dava konusu işlemin usule ve hukuka uygun olduğu savunulmaktadır.
Davalı Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava; 29/10/2021 tarih ve 31643 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve bazı kişi ve kuruluşların tasarrufunda bulunan Türkiye'deki mal varlıklarının dondurulmasına ilişkin 28/10/2021 tarih ve 4713 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'nın eki kararın davacıya yönelik kısmının iptali istemiyle açılmıştır.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasa’sının 90. maddesinin son fıkrasında, usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası andlaşmaların kanun hükmünde olduğu ve bunlar hakkında Anayasa’ya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesine başvurulamayacağı hükme bağlanmıştır.
Türkiye’nin Birleşmiş Milletler Anlaşmasına katılmasının da TBMM’nce 23.2.1945 tarihinde kararlaştırıldığı, 24.8.1945 tarihli ve 6902 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 4801 sayılı Kanunla onaylandığı, Birleşmiş Milletler Anlaşmasının 25. maddesine göre, Birleşmiş Milletler üyelerinin, işbu Antlaşma uyarınca, Güvenlik Konseyinin kararlarını kabul etme ve uygulama konusunda görüş birliğine vardığı, BM Güvenlik Konseyinin alacağı kararların üye ülkeleri bağlayıcı nitelikte olduğu, terör örgütlerinin ve terörizmi finanse eden kişi ve kuruluşların mal varlıklarının dondurulmasına ilişkin BM Güvenlik Konseyinin 1373(2001) sayılı Kararında da, bütün devletlerce terörist eylemlerde bulunmak suçunu işleyenlerin ya da işlemeye kalkışanların, bu nev’i eylemleri kolaylaştıran ya da onlara katılanların, bu şahıslara ait veya bu şahıslar tarafından doğrudan ya da dolaylı olarak denetlenen kuruluşların ve anılan şahıs ya da kuruluşlar adına veya bu şahıs ya da kuruluşların talimatları doğrultusunda hareket eden şahıs ya da kuruluşların ve bu şahıslar ve kuruluşlarla ortak olan veya onlar tarafından doğrudan ya da dolaylı olarak kontrol edilen bu şahıslara ait malvarlıklarından doğan anapara da dahil olmak üzere anaparalarının ve diğer mali varlıklarının ve ekonomik kaynaklarının vakit geçirmeksizin dondurulmasının beklendiği düzenlenmiştir.
Öte yandan, 1999 tarihli Terörizmin Finansmanının Önlenmesine Dair Uluslararası Sözleşmenin ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin terör ve terörizmin finansmanıyla mücadeleye ilişkin kararlarının uygulanması ile terörizmin finansmanı suçunun düzenlenmesi ve önlenmesi amacıyla malvarlığının dondurulmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek amacıyla hazırlanan 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun’un 6. maddesinin 1. fıkrasında, “Bir yabancı devlet hükûmeti tarafından bir kişi, kuruluş veya organizasyonun tasarrufunda bulunan malvarlığının dondurulmasına ilişkin olarak Türkiye’den talepte bulunulması hâlinde, Değerlendirme Komisyonunca değerlendirilen talep Cumhurbaşkanı tarafından karara bağlanır. Bu değerlendirmede karşılıklılık ilkesi gözetilir. Karar verilebilmesi için, yabancı devlet tarafından taleple birlikte gerekçelerinin de gönderilmesi gerekir” hükmü bulunmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; Amerika Birleşik Devletleri tarafından, yukarıda aktarılan hükümler uyarınca, DEAŞ'ın finansmanıyla mücadele kapsamında davacı şirketin DEAŞ terör örgütüne ait parasal işlemlere aracılık eden şirketler arasında olduğu iddiasıyla malvarlığının dondurulmasının istenilmesi üzerine T:C Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığı tarafından yapılan araştırmalar üzerine hazırlanan raporun Değerlendirme Komisyonuna sunulduğu, Değerlendirme Komisyonunca Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 1373(2001) Sayılı Kararının ülkelere getirmiş olduğu yükümlülükler dikkate alınarak karşılıklılık ilkesine göre değerlendirme yapılarak, terör örgütüne destek ve sponsor olduğu veya finansal,maddi ya da teknolojik destek sunduğu gerekçesiyle davacı şirketin malvarlığının dondurulmasının uygun olacağına karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, dava konusu kararda adı yer alan davacının, bu karar uyarınca Türkiye'deki mal varlıklarının dondurulmasını öngören dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği, düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince duruşma için taraflara önceden bildirilen 06/05/2025 tarihinde, davacı ...'u temsilen gelen olmadığı, davalılar Cumhurbaşkanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığını temsilen Av. ...'un geldiği, Danıştay Savcısının hazır olduğu görülmekle, açık duruşmaya başlandı. Gelen tarafa usulüne uygun olarak söz verilerek dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra gelen tarafa son kez söz verilip, duruşma tamamlandı. Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Dosyanın incelenmesinden;
-ABD Ankara Büyükelçiliğinin ... ve ... sayılı notaları ile ismi bildirilen kişilerin malvarlıklarının dondurulmasının istenilmesi üzerine, Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığı tarafından ... tarihli ve ... sayılı Araştırma Raporu hazırlanarak Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu'na sunulduğu,
-Raporda özetle, ABD Hazine Bakanlığının internet sitesinde yer alan 08/09/2019 tarihli basın açıklamasında, ABD Hazine Bakanlığı Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi (OFAC)'nin, aralarında ... Company for Exchange and Money Transfer (... Company)'nin de bulunduğu bir takım kişi ve kuruluşların DEAŞ'a destek sağladığından bahisle yaptırım listesine alındığı bilgisine yer verildiği, ayrıca basın açıklamasında ... Company'nin DEAŞ'ların yıllarca finansal işlemlerini yürüttüğü, 2017 yılı sonlarında DEAŞ'lı bir yöneticinin DEAŞ'ın Türkiye ve Lübnan dahil çevre ülkelere yönelik parasal transferlerini sağlamak için ... ve şubelerini kullandığı iddialarına yer verildiği, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı yazısı ile Emniyet Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısında, Suriye'deki El Kaide yapılanmasıyla bağlantılı Mısırlı radikal unsur ...'nin, 2018 yılının Ocak ayı içerisinde Suriye asıllı ...'e para transfer etmeyi planladığı, söz konusu paranın ilk önce DEAŞ bağlantılı olduğu belirtilen ... Company for Exchange and Money Transfer'a gönderilmesinin düşünüldüğü, ancak daha sonra kimliği tespit edilemeyen bir şahıs vasıtasıyla ...'e gönderilmesine yönelik planlama yapıldığına ilişkin teyide muhtaç bilgilerin öğrenildiğinin belirtildiği, Dışişleri Bakanlığının 18/09/2018 tarihli yazısında ise, ... Company for Exchange and Money Transfer hakkında, DEAŞ teör örgütüne finansal ve teknolojik destek sağladığı, 2018 yılında Suriye merkezli DEAŞ mensubu bir şahsın, bahse konu şirketin Muhambal/Suriye şubesi aracılığıyla para transferi gerçekleştirdiği, Suriye merkezli bir DEAŞ yetkilisinin, DEAŞ terör örgütüne bağlı bir şirkete ... Company aracılığıyla para transferi yapmaya çalıştığı, ayrıca yakın zamanlarda ölmüş olan DEAŞ'ın finansal kolaylaştırıcılarından ...'nin de ... Company'i kullanarak tüm Ortadoğu genelinde DEAŞ terör örgütüne para transferi yaptığı bilgilerine yer verildiği, ayrıca anılan yazıda ... Company for Exchange and Money Transfer şirketi hakkında verilen iletişim bilgileri içeriğinde yer alan numaralardan birinin şirketin %100 hisseli ortağı (davacı) ...'a ait olduğu, bunun yanında Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı yazısında, ... Company for Exchange and Money Transfer isimli şirketin 2017 yılı itibarıyla Suriye, Lübnan ve Türkiye'deki şubeleri aracılığı ile DEAŞ mensuplarının para transferini sağladığı yönünde teyide muhtaç bilgilerin alındığının ifade edildiği, Emniyet Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısında da, ... Company for Excahnge and Money Transfer isimli şirketin ... Medikal Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. adını kullanarak faaliyet yürütüyor olabileceğinin ifade edildiği, Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığı tarafından yapılan sorgulamada, ... İthalat İhracat Gıda Tekstil Kargo Medikal Kuyumculuk Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ulaşıldığı ve bu şirketin 12/11/2018 tarihinde unvanını ... Medikal Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. olarak değiştirdiğinin tespit edildiği, anılan şirketin %100 hisseli ortağının ... olduğu, ... Medikal Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ne ait malvarlığına ilişkin yapılan incelemelerde, şirket adına iki adet taşıt kaydının bulunduğu, herhangi bir gayrımenkul kaydına ise rastlanmadığı, öte yandan UYAP kayıtlarının sorgulanmasından, ... hakkında, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı soruşturması ve Hatay Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı soruşturması kapsamında "Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma" suçundan takipsizlik kararı verildiğinin tespit edildiği bilgi ve değerlendirmelerine yer verildiği,
-Anılan raporu inceleyen Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu'nun ... tarihli ve ... sayılı toplantısında, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin ... sayılı kararının ülkelere getirmiş olduğu yükümlülükler dikkate alınarak karşılıklılık ilkesi çerçevesinde ve ABD'den bu aşamada teminat istenilmesine gerek olmaksızın, davacının sahibi olduğu şirketin Türkiye'deki malvarlıklarının dondurulması hususunda Cumhurbaşkanı'na öneride bulunulmasına karar verildiği,
-29/10/2021 tarihli ve 31643 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, bazı kişi ve kuruluşların tasarrufunda bulunan Türkiye'deki malvarlıklarının dondurulmasına ilişkin 28/10/2021 tarihli ve 4713 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile davacının sahibi olduğu şirketin Türkiye'deki malvarlıklarının dondurulmasına karar verilmesi üzerine de anılan Kararın davacının sahibi olduğu şirkete yönelik kısmının iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı
anlaşılmaktadır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
ESAS YÖNÜNDEN:
İlgili Mevzuat:
Terör ve terörizmin finansmanıyla etkin mücadele edilmesi kapsamında; 1999 tarihli Terörizmin Finansmanının Önlenmesine Dair Uluslararası Sözleşmenin ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin bu Kanun kapsamındaki terör ve terörizmin finansmanıyla mücadeleye ilişkin kararlarının uygulanması ile terörizmin finansmanı suçunun düzenlenmesi ve terörizmin finansmanının önlenmesi amacıyla malvarlığının dondurulmasına ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amacıyla hazırlanarak 16/02/2013 tarihli ve 28561 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 2. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde, malvarlığının dondurulmasının, malvarlığının ortadan kaldırılmasının, tüketilmesinin, dönüştürülmesinin, transferinin, devir ve temlik edilmesinin ve sair tasarrufi işlemlerin önlenmesi amacıyla, malvarlığı üzerindeki tasarruf yetkisinin kaldırılmasını veya kısıtlanmasını ifade edeceği belirtişmiş; "Yabancı devletlerce yapılan talepler" başlıklı 6. maddesinde, "(1) Bir yabancı devlet hükûmeti tarafından bir kişi, kuruluş veya organizasyonun tasarrufunda bulunan malvarlığının dondurulmasına ilişkin olarak Türkiye’den talepte bulunulması hâlinde, Değerlendirme Komisyonunca değerlendirilen talep Cumhurbaşkanı tarafından karara bağlanır. Bu değerlendirmede karşılıklılık ilkesi gözetilir. Karar verilebilmesi için, yabancı devlet tarafından taleple birlikte gerekçelerinin de gönderilmesi gerekir.
(2) Bu talepler, Başkanlığa veya Başkanlığa iletilmek üzere Adalet Bakanlığı veya Dışişleri Bakanlığına yapılır.
(3) Yabancı devlet hükûmetinin malvarlığının dondurulmasına ilişkin taleplerinin yerine getirilmesi için, ilgili devletten teminat talep edilebilir.
(4) Malvarlığının dondurulmasına ilişkin talepler hakkındaki Cumhurbaşkanı kararı, Dışişleri Bakanlığı tarafından talepte bulunan devlete bildirilir.
(5) Bu madde uyarınca verilen malvarlığının dondurulması kararının Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren bir yıl içinde, talep eden devlet tarafından soruşturma başlatılmadığı takdirde ilgili karar kaldırılabilir." kuralına yer verilmiş; 8. maddenin 1. fıkrasında, malvarlığının dondurulması kararları hakkına yapılacak mali araştırmanın Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığınca (MASAK) yerine getirileceği; 3. fıkrasında, araştırma sonuçlarının MASAK tarafından Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonuna sunulacağı; 9. maddesinde, "(1) 5 inci maddenin dördüncü fıkrası ile 6 ncı ve 7 nci maddeler kapsamında malvarlığının dondurulmasıyla ilgili olarak Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu oluşturulmuştur. ...
...
(3) Değerlendirme Komisyonu, birinci fıkrada sayılan üyeler veya bunların yerlerine usulüne uygun olarak atanan vekilleriyle toplanarak katılanların en az beşinin oyu ile karar verir.
...
(6) Değerlendirme Komisyonunun çalışma usul ve esasları yönetmelikle belirlenir." hükmü düzenlenmiş;
11. maddesinde de, "(1) Bu Kanun hükümlerine göre alınan malvarlığının dondurulması ve bu kararın kaldırılmasına ilişkin kararlar Resmî Gazete’de yayımlanır. Bu kararlar yayımı tarihinde, hakkında malvarlığının dondurulması kararı verilen ilgili kişi ve kuruluşa tebliğ edilmiş sayılır. (2) Malvarlığının dondurulması kararında; kararın kimin hakkında verildiği, sebepleri, kapsamı, süresi ve bu karara karşı başvurulabilecek kanun yolları ile başvuru süresi yer alır." düzenlemeleri yer almıştır.
6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un uygulanmasına yönelik olarak; terör ve terörizmin finansmanıyla etkin mücadele edilmesi kapsamında; malvarlığının dondurulması kararlarının alınması, icrası, kaldırılması, dondurulan malvarlığının yönetimi ve denetimine ilişkin usul ve esasları düzenlemek amacıyla düzenlenerek 31/05/2013 tarihli ve 28663 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in "Yabancı devletlerce yapılan talepler" başlıklı 5. maddesinde, "(1) Bir yabancı devlet hükûmeti tarafından yapılacak; bir kişi, kuruluş veya organizasyona ait malvarlığının dondurulmasına ilişkin talepler, gerekçeleriyle birlikte Başkanlığa (Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığı) yapılır. Taleplerin Adalet Bakanlığına veya Dışişleri Bakanlığına ya da diğer bir kuruma yapılması halinde, bu talepler kurumlarca ivedilikle Başkanlığa intikal ettirilir. Dışişleri Bakanlığı haricindeki kurumlara yapılan talepler, Başkanlıkça Dışişleri Bakanlığına bildirilir.
(2) Gelen talepler hakkında Başkanlık derhal Komisyon (Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu) üyelerini bilgilendirir. Başkanlık, Komisyon üyelerinin görevli olduğu kurumlar ile kolluk birimlerinden ya da gerektiğinde ilgili diğer kamu kurum ve kuruluşlarından da talebe ilişkin bilgi isteyebilir. Bu kurum ve kuruluşlar, talebe ilişkin bilgi, belge ve değerlendirmelerini kendilerinden istenilen süre ve şekilde Başkanlığa intikal ettirirler.
(3) Taleplerle ilgili olarak diğer kamu kurum ve kuruluşlarından elde edilen bilgi, belge ile talebin gerekçelerine ilişkin değerlendirmeler ve Başkanlıkça yapılan mali araştırma sonuçları, ivedilikle bir araştırma raporuna bağlanarak Komisyona sunulur.
(4) Komisyonca; araştırma raporu ile karşılıklılık ilkesi ve talebin yerine getirilmesi için ilgili devletten teminat talep edilmesine gerek olup olmadığı hususları dikkate alınarak yapılan değerlendirme bir tutanağa bağlanır. Başkanlıkça hazırlanan araştırma raporu ile tutanak, ivedilikle Cumhurbaşkanlığına gönderilir.
(5) Malvarlığının dondurulmasına ilişkin Cumhurbaşkanı kararları, talepte bulunan devlete bildirilmek üzere Başkanlık tarafından Dışişleri Bakanlığına gönderilir. Bu bildirimde;
a) Kararın Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren bir yıl içinde talep eden devlet tarafından soruşturma başlatılmadığı takdirde Kararın kaldırılabileceği,
b) Konuya ilişkin soruşturma başlatıldığı takdirde içeriği, safahatı ve sonucu hakkında ivedilikle bilgi verilmesi gerektiği,
c) Talebe ilişkin ilave bilgi ve bulgulara ulaşılması halinde bunların da ivedilikle intikal ettirilmesi, hususları yer alır.
(6) Talebin Cumhurbaşkanınca reddedilmesi halinde keyfiyet, başkaca bir işleme gerek olmaksızın talepte bulunan devlete bildirilmek üzere Başkanlık tarafından Dışişleri Bakanlığına iletilir.
(7) Malvarlığının dondurulması kararının kaldırılıp kaldırılmayacağı hususu; beşinci fıkra kapsamında intikal eden bilgiler üzerine derhal veya her yılın sonunda resen ya da malvarlığı dondurulan kişinin itirazı üzerine Komisyonca değerlendirilerek bir tutanağa bağlanır. Tutanak, Başkanlıkça ivedilikle Cumhurbaşkanlığına gönderilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Öte yandan; 09/07/2018 tarih ve 30473 sayılı (3. Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Kurulların görevleri" başlıklı geçici 8. maddesinde, "Bu Kanun Hükmünde Kararname ile yürürlükten kaldırılan kanun ve kanun hükmünde kararnamelerle bakanlıklar ve kamu kurum ve kuruluşları bünyesinde danışma kurulu, koordinasyon kurulu, değerlendirme komitesi ve benzer adlar altında yapısı ve görevleri düzenlenmiş olan kurul, komisyon, komite, çalışma grubu ve benzeri birimlerden; ilgili bakanlık ve kamu kurum ve kuruluşuna dair bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte yayımlanan Cumhurbaşkanlığı kararnamesine aktarılmayanlara ait politika belirlemeye ilişkin görev ve yetkiler Cumhurbaşkanlığı politika kurullarına, bunların dışındaki görev ve yetkiler cumhurbaşkanlığına veya yetkilendirilecek kurum ya da makama devredilmiş sayılır." düzenlemesine yer verilmiş; 10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 231. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, suç gelirlerinin aklanmasının, terörizmin finansmanının ve ekonomik güvenliğe yönelik risklerin ortaya çıkarılması ve önlenmesi kapsamında gelişmeleri izlemek, önlemler geliştirmek, analiz, araştırma ve inceleme yapmak, Hazine ve Maliye Bakanlığının hizmet birimleri arasında yer alan ve doğrudan Bakana bağlı olan Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığının görevleri arasında yer almış; 522. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde de, Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonunun oluşumu düzenlenmiştir. Kurala göre anılan Komisyon, Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanının başkanlığında, Cumhurbaşkanlığından görevlendirilecek bir üye, Millî İstihbarat Teşkilâtından görevlendirilecek bir üye, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürü, Dışişleri Bakanlığı Araştırma ve Güvenlik İşleri Genel Müdürü, Hazine ve Maliye Bakanlığı Finansal Piyasalar ve Kambiyo Genel Müdürü ve İçişleri Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanından oluşmaktadır.
Dava Konusu Kararın İncelenmesi:
Terörizmin Finansmanının Önlenmesine Dair Uluslararası Sözleşme, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından 09/12/1999 tarihinde terörizmin finansmanıyla mücadele konusundaki ayrıntılı düzenlemeleri içeren ilk ve en önemli uluslararası sözleşme olarak kabul edilmiş ve ülkelerin imzasına açılmıştır. Sözleşme, 10/01/2002 tarihli ve 4738 sayılı Kanun'la uygun bulunmuş ve 01/03/2002 tarihli ve 2002/3801 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla onaylanarak 01/04/2002 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmak suretiyle iç hukukumuzun bir parçası hâline gelmiştir.
Sözleşme, ülkeleri, terörizmin tüm yönlerini kapsayacak genel bir yasal çerçevenin mevcudiyetini temin etmek amacıyla, terörizmin tüm şekil ve tezahürleriyle önlenmesi, cezalandırılması ve ortadan kaldırılmasına ilişkin olarak yürürlükte bulunan uluslararası hukukî düzenlemelerin kapsamının acilen gözden geçirilmesi ve uygun iç düzenlemelerle, teröristlerin ve terör örgütlerinin yasal ve yasal olmayan kaynaklardan elde ettikleri gelirlerle, terörizmin finansmanının önlenmesi ve engellenmesi için tedbir almaya davet etmiştir.
Sözleşme, özellikle terörist amaçlara hizmet edeceğinden şüphelenilen veya terör suçlarının işlenmesi için kullanılan veya kullanılması için oluşturulan fonların ya da bu suçlardan temin edilen kazançların tespitine, bulunmasına, dondurulmasına, bunlara el konulmasına, müsaderesine, faillerinin kovuşturulmasına ve cezalandırılmasına yönelik gerekli ve etkili önlemlerin oluşturulması ve devletler arasında işbirliğinin geliştirilmesi amacıyla cezaî, hukukî ve idarî tedbirler alınması ve karşılıklı yardımlaşmanın arttırılması yükümlülüğü getirmektedir.
Ülkemizin de taraf olduğu, yürürlüğe girmesi ile birlikte iç hukukumuzun bir parçası hâline gelmiş olan ve ülkemiz açısından uluslararası bir yükümlülük niteliği kazanan 1999 tarihli Birleşmiş Milletler Terörizmin Finansmanının Önlenmesine Dair Uluslararası Sözleşmenin uygulanması ve Sözleşme hükümlerine uyumun sağlanması, terörizmin finansmanı suçunun düzenlenmesi ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi ile yabancı devletler ve ülkemiz tarafından terörizmin finansmanının önlenmesi, malvarlıklarının dondurulması yönünde alınan kararların ve bu yöndeki taleplerin yerine getirilmesine ilişkin esasların belirlenmesi amacıyla 6415 sayılı Kanun yürürlüğe konulmuştur.
Yabancı devletlerce yapılan talepler üzerine uygulanacak iş ve işlemlerle, uyulması gereken usuller, 6415 sayılı Kanun'un 6. maddesinde ve anılan Kanun'un uygulanmasını göstermek üzere çıkarılan Yönetmelik'in 5. maddesinde düzenlenmiştir. Anılan kuralların incelenmesinden; yabancı devletin gerekçeli talebinin malvarlığının dondurulması için tek başına yeterli görülmediği, yabancı devlet talepleriyle ilgili olarak diğer kamu kurum ve kuruluşlarından elde edilen bilgi, belge ile talebin gerekçelerine ilişkin değerlendirmeler ve mali araştırma sonuçlarının, bir araştırma raporuna bağlanarak Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu'na sunulacağı; Komisyonca, araştırma raporu ile karşılıklılık ilkesi ve talebin yerine getirilmesi için ilgili devletten teminat talep edilmesine gerek olup olmadığı hususları dikkate alınarak yapılacak değerlendirmenin bir tutanağa bağlanarak Cumhurbaşkanlığına gönderileceği; Değerlendirme Komisyonunca değerlendirilen talebin ise Cumhurbaşkanı tarafından karara bağlanacağı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta da davacının sahibi olduğu şirketin malvarlıklarının dondurulmasına ilişkin süreçte, yabancı devletlerce yapılan talepler üzerine uygulanacak iş ve işlemlere ilişkin olarak 6415 sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği ile öngörülen usulün uygulandığı görülmektedir.
Dava dosyası içeriğine giren bilgi ve belgeler ile Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığınca hazırlanan ... tarihli ve ... sayılı araştırma raporunun tetkikinden; salt yabancı devlet talebi ile bağlı kalınmayarak, ilgili diğer kamu kurum ve kuruluşlarından da bilgi edinildiği ve bu edinilen bilgilerle birlikte Mali Suçlar Araştırma Kurulu Başkanlığı tarafından; kimlik, adres, mükellefiyet bilgileri, çalışma kayıtları, şirket ortaklık ve yönetim bilgileri, mal varlıkları ve bağlantı analizleri gibi konularda yapılan detaylı araştırmalar sonucu somut veriler ile makul irtibat ve değerlendirmelere dayanılarak oluşturulan raporun Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu'na sunulduğu; 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 522. maddesi ile 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un 9. maddesi ve Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 11. maddesinde öngörülen usulde ve üyelerle toplanan Komisyon tarafından da ... tarihli ve ... sayılı toplantıda, gerekli değerlendirmeler yapılarak davacının sahibi olduğu şirketin malvarlıklarının dondurulması hususunda Cumhurbaşkanı'na öneride bulunulmasına karar verildiği; 6415 sayılı Kanunla malvarlığının dondurulması bakımından yetkili kılınan Cumhurbaşkanı tarafından da malvarlığının dondurulmasına karar verilerek Kararın Resmi Gazete'de yayımlandığı anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, gerekli inceleme ve araştırmalar yapılmak ve bu çalışmalar sonucu elde edilen somut veriler değerlendirilerek davacının sahibi olduğu şirketin terörün finansmanı noktasındaki aracılığı, gerekçeleri ve dayanakları ile ortaya konulmak suretiyle tesis edilen dava konusu Kararın; inceleme, araştırma, değerlendirme ve karar verme aşamaları bakımından 6415 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak tesis edildiği sonucuna varıldığından, 29/10/2021 tarihli ve 31643 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, bazı kişi ve kuruluşların tasarrufunda bulunan Türkiye'deki malvarlıklarının dondurulmasına ilişkin 28/10/2021 tarihli ve 4713 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'nın eki Kararın davacının sahibi olduğu şirkete yönelik kısmında hukuka aykırılık bulunmamıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVANIN REDDİNE,
2..Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ... TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı işler için belirlenen ... TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 06/05/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.