T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2022/2015
Karar No : 2025/3850
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1-...
2- ...
3- ...
VEKİLLERİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacılar tarafından, yakınları ...'ın 17/09/2018 tarihinde tutuklu olarak bulunduğu Diyarbakır ... Nolu ... Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda intihar ettiğinden bahisle olayda davalı idarenin hizmet kusurunun bulunduğu ileri sürülerek uğradıkları iddia edilen zararlarına karşılık fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müteveffanın annesi ... için 1.000,00 TL maddi, 200.000,00 TL manevi tazminat ile kardeşleri ... ve ... için ayrı ayrı 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacıların oğlu/kardeşinin intihar sonucunda hayatını kaybettiğinin sabit olduğu, cezaevi memurları hakkında yapılan adli soruşturma ve disiplin soruşturması kapsamındaki ifadeler ile bilgi ve belgeler incelendiğinde, davacılar murisinin tutuklu kaldığı süre içerisinde intihar eğilimi göstermediği, intiharı ima edici herhangi bir söz ya da davranışının bulunmadığı, intihar eyleminde kendisine ait kemeri kullanıldığı, intihar hazırlığının ve intiharın kendisinin sessizlik içinde gerçekleşmiş olması nedeniyle, davalı idarenin intiharı engelleme hususunda gerekli önlemleri almadığından ve dolayısıyla intihar eyleminden sorumlu olduğundan bahsetmenin mümkün bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davacılar tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacılar tarafından, dava konusu olayın meydana gelmesinde hizmet kusurunun bulunduğu, kamu görevlileri hakkında ceza davası açıldığı, dosyasnın derdest olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dosyanın incelenmesinden; davacıların yakını ...'ın 17/09/2018 tarihinde tutuklu olarak bulunduğu Diyarbakır ... Nolu ... Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda kemer ile kendisini pencerenin korkuluğuna asarak intihar ettiği, davacılar tarafından zararlarının karşılanması istemiyle davalı idareye yapılan 02/08/2019 tarihli başvurunun reddi üzerine uğradıkları iddia edilen zararlarına karşılık müteveffanın annesi ... için 1.000,00 TL maddi, 200.000,00 TL manevi tazminat ile kardeşleri ... ve ... için ayrı ayrı 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasanın 125. maddesinde, idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olduğu belirtildikten sonra, son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu hükme bağlanmıştır.
İdare, kural olarak yürüttüğü kamu hizmetiyle nedensellik bağı kurulabilen zararları tazminle yükümlü olup; idari eylem ve/veya işlemlerden doğan zararlar idare hukuku kuralları çerçevesinde, hizmet kusuru veya kusursuz sorumluluk ilkeleri gereği tazmin edilmektedir.
İdarenin yürütmekle görevli olduğu bir hizmetin kuruluşunda, düzenlenişinde veya işleyişindeki nesnel nitelikli bozukluk, aksaklık veya boşluk olarak tanımlanabilen hizmet kusuru; hizmetin kötü işlemesi, geç işlemesi veya hiç işlememesi hallerinde gerçekleşmekte ve idarenin tazmin yükümlülüğünün doğmasına yol açmaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu olay sebebiyle "Görevi kötüye kullanmak" suçundan, olay tarihinde görevli infaz koruma memurları hakkında açılan ceza davası sonucunda ... Asliye Ceza Mahkemesinin ...arih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; maktulün kendisini asmadan önce ışıkları kapattığı, sanıkların ise intihar olayını 314 kamera bulunan cezaevini izledikleri esnada bazı bölümlerin ışıklarının kapalı olması sebebiyle göremedikleri, ayrıca sanıkların maktulün kullandığı ilaçtan haberlerinin olmadığını beyan ettikleri, olayda engelleyebilecekleri bir durumun bulunmadığı gerekçesiyle sanıkların ayrı ayrı beraatlerine karar verildiği, anılan karara karşı istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayın koğuşun ortak yaşam alanının alt katında meydana geldiği, kamera kayıtlarının incelenmesinden, maktulün mutfak ışığını kapatıp kemerle kendisini astığı, buna göre kameralarla ilgili hususlarda araştırma yapılarak, bilirkişi aracılığıyla olayın meydana geldiği cezaevindeki görüntü/kamera odasında da inceleme yapılıp ekran görüntülerinin sayısı, ekranlarda görüntü kalitesi, ışığı kapalı bir koğuş içinin görülüp görülmeyeceği, tüm ekranların aynı anda kaç personel tarafından görülebileceği yönünde bilirkişiden ayrıntılı rapor aldırıldıktan sonra tek tek sanıkların varsa kusur durumları tespit edilerek karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verildiği, ceza dosyasının henüz sonuçlanmadığı görülmektedir.
Ayrıca, davacı ...'ın müşteki olarak alınan ifadesinde oğlunun yaklaşık 1 yıldır psikolojik tedavi gördüğünü, bu nedenle "... 10 mg" hap kullandığını, bu ilacın gerek oğlunun tutuklanması esnasında, gerekse cezaevi görevlileri tarafından teslim alınmadığını beyan ettiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda; dava konusu olay sebebiyle idarenin hizmet kusurunun bulunup bulunmadığının tespiti için, yukarıda bahsedilen ceza dosyasında yapılacak olan araştırmaların sonucu dikkate alınarak ayrıca davacıların yakınının cezaevine girmeden önce ilaç kullanıp kullanmadığının, kullanıyor ise hangi ilaç olduğunun ve ayrıca ceza infaz kurumu görevlilerince bu durumun tespit edilip edilemeyeceği, kendilerine böyle bir bilgi verilip verilmediği hususlarının da araştırılması ve elde edilecek bilgi ve belgelere göre yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki ...İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacıların temyiz isteminin KABULÜNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı temyize konu kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 16/09/2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.