T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2023/3869
Karar No : 2025/32
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müş. ...
2- ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Üniversitesi
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, İstanbul Medipol Üniversitesi Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezine bağlı Başakşehir, Beylikdüzü ve Bahçelievler ilçelerinde hizmet birimlerinin açılması talebiyle yapılan ön izin başvurularının reddine ilişkin Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünün ...tarih ve ... sayılı işlemi ile İstanbul Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ...tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:2022/565 sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idareler tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı Sağlık Bakanlığı tarafından, davacının talebinin Bakanlıkça yürütülen sağlık hizmeti planlama çalışmaları çerçevesinde değerlendirildiği, güncel bilgi talep edilmek yerine 2018 yılı verilerine atıf yapılarak hedef yatak sayısına ulaşılamadığı yönünde yapılan değerlendirmenin gerçeği yansıtmadığı, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
Davalı İstanbul Valiliği tarafından, usule ilişkin olarak, davanın süresinde açılmadığı, ayrıca Valiliklerince tesis edilen işlemin açıklayıcı bilginin verilmesinden ibaret olduğu, bu haliyle dava konusu işlemde dahli olmayan idarelerinin hasım mevkiinden çıkarılması gerektiği, yetki yönünden itirazlarının bulunduğu, davanın görüm ve çözümünde Ankara İdare Mahkemesinin yetkili olduğu; esasa ilişkin olarak, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından, usule ilişkin olarak, kesin olarak verilen karara karşı temyiz olanağı bulunmadığından temyiz istemlerinin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği; esasa ilişkin olarak, ön izin talep edilen hizmet birimlerinin uygulama ve araştırma merkezi mahiyetinde üniversite hastanesi statüsü dışında olduğu, Bakanlığın planlamasına tabi olmadığı belirtilerek temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemleri hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
İstanbul Medipol Üniversitesi bünyesinde kurulan Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi (SUAM) hizmet birimleri olarak halihazırda Esenler Hastanesi, Sefaköy Hastanesi, Fındıkzade Hastanesi ve Vatan Kliniklerinde sağlık hizmetlerinin verildiği, SUAM bünyesinde yürütülen faaliyetler sebebiyle ihtiyaç bulunduğundan bahisle İstanbul ili, Başakşehir, Beylikdüzü ve Bahçelievler ilçelerinde hizmet birimlerinin açılması talebiyle (30/09/2015 tarihinde Bahçelievler birimi için, 02/10/2015 tarihinde Beylikdüzü birimi ve 02/11/2015 tarihinde Başakşehir birimi için) ön izin başvurusunda bulunulduğu, bu başvuruların sağlık hizmeti planlamaları çerçevesinde değerlendirilmesi neticesinde Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile uygun bulunmadığı, bu işleme istinaden de İstanbul Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlem ile başvurunun reddedildiğinin davacıya bildirilmesi üzerine bu işlemlerin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendinde, dava dilekçelerinin görev ve yetki yönünden ilk incelemeye tabi tutulacağı; 15. maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay veya idare ve vergi mahkemelerince 14. maddenin üçüncü fıkrasının (a) bendine aykırılık görülmesi halinde, idari yargının görevli olduğu konularda görevli veya yetkili olmayan mahkemeye açılan davanın görev veya yetki yönünden reddedilerek dava dosyasının görevli veya yetkili mahkemeye gönderilmesine karar verileceği; 32. maddesinin birinci fıkrasında, göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanun'da veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesinin, dava konusu idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olduğu kurala bağlanmıştır.
3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu’nun 3. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, sağlık kurum ve kuruluşlarının yurt sathında eşit, kaliteli ve verimli hizmet sunacak şekilde Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca, diğer ilgili bakanlıkların da görüşü alınarak planlanacağı, koordine edileceği, mali yönden destekleneceği ve geliştirileceği; (c) bendinde, bütün sağlık kurum ve kuruluşları ile sağlık personelinin ülke sathında dengeli dağılımı ve yaygınlaştırılmasının esas olduğu, sağlık kurum ve kuruluşlarının kurulması ve işletilmesinin bu esas içerisinde Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca düzenleneceği kurala bağlanmıştır.
663 sayılı, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki adıyla, Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin, yine aynı tarihte yürürlükte olan 8. maddesinin (a) bendinde, "Her türlü koruyucu, teşhis, tedavi ve rehabilite edici sağlık hizmetlerini planlamak, teknik düzenleme yapmak, standartları belirlemek ve bu hizmetler ile sunucularını sınıflandırmak, bununla ilgili iş ve işlemleri yaptırmak.”; (c) bendinde, "Kamu ve özel hukuk tüzel kişileri ile gerçek kişilere ait sağlık kurum ve kuruluşlarına izin vermek ve ruhsatlandırmak, bu izin ve ruhsatları gerektiğinde süreli veya süresiz iptal etmek" Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün görevleri arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, bütün sağlık kurum ve kuruluşları ile sağlık personelinin ülke sathında dengeli dağılımı ve yaygınlaştırılması esasına dayalı olarak, sağlık kurum ve kuruluşlarının kurulması ve işletilmesi ile bunlara ait sağlık insan gücü alanlarında kamu ve özel sektörü kapsayacak şekilde planlama yapmak Sağlık Bakanlığının yetkisindedir.
Buna göre, bakılan davanın konusunu oluşturan, İstanbul Medipol Üniversitesi Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezine bağlı Başakşehir, Beylikdüzü ve Bahçelievler ilçelerinde hizmet birimlerinin açılması yolundaki talebe ilişkin planlama hükümleri çerçevesinde değerlendirme yaparak işlem tesis etme yetkisinin Sağlık Bakanlığına ait olduğu ve dava konusu işleme esas başvurunun da bu çerçevede Sağlık Bakanlığınca değerlendirilerek reddedildiği görüldüğünden, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 32. maddesinin birinci fıkrası uyarınca işbu davanın görüm ve çözümünde, dava konusu işlemi tesis eden idarenin bulunduğu yerdeki ... İdare Mahkemesi yetkili bulunmaktadır.
Bu itibarla, ... İdare Mahkemesinde açılan işbu davanın yetki yönünden reddedilerek dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesi gerekirken, uyuşmazlığın esas yönünden incelenerek karara bağlanmasında yetki dışında bir işe bakılmış olması sebebiyle usul hükümlerine uyarlık bulunmamaktadır.
Bu durumda, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen karara karşı yapılan davalı idarelerin istinaf başvurularının Bölge İdare Mahkemesince esastan incelenerek reddedilmesinde hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarelerin temyiz istemlerinin KABULÜNE,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurularının reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 07/01/2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.