T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2025/1066
Karar No : 2025/1627
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALILAR : 1- ... Bakanlığı / ...
2- ... Bakanlığı / ...
DAVANIN_KONUSU : Davacı tarafından, Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına yönelik olarak İçişleri Bakanı ile Hazine ve Maliye Bakanı tarafından müştereken tesis edilen ve 31/08/2024 tarihli ve 32648 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 28/08/2024 tarihli ve 2024/6 sayılı kararın ve bu kararın dayanağını teşkil eden Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9. maddesinin 1. fıkrasının iptaline, dava konusu işlemlerin yasal dayanağını oluşturan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 522. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğundan bahisle iptal edilmesi için itiraz yolu ile Anayasa Mahkemesine başvurulmasına karar verilmesi istenilmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı Kanun'un 5. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca hazırlanan Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra, dava dilekçesi öncelikle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 5. maddesine uygun olup olmadığı incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 5. maddesinin 1. fıkrasında, her idari işlem aleyhine ayrı ayrı dava açılacağı; ancak aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık ya da sebep sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı bir dilekçe ile dava açılabileceği kurala bağlanmış; 14. maddesinin 3. fıkrasının (g) bendinde, dava dilekçesinin 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönünden ilk incelemeye tabi tutulacağı; 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde de, Danıştay veya idare ve vergi mahkemelerince 14. maddenin 3. fıkrasının (g) bendine aykırılık görülmesi halinde, uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanlıkları tamamlanmak üzere dilekçenin reddine karar verileceği hükme bağlanmıştır.
2577 sayılı Kanun'un 5. maddesi uyarınca, her idari işlemin ayrı ayrı dava konusu yapılması kural ise de, maddi veya hukuki yönden birbirine bağlı olan birden çok işleme karşı aynı dilekçe ile dava açılabilmesi mümkün bulunmaktadır. Maddi veya hukuki bağlılıktan söz edebilmek için öncelikle, dava konusu işlemlerin yargısal denetiminin aynı yargı yerinin görev ve yetki alanına girmesi zorunluluk arz etmektedir. Zira, yargı yerlerinin farklılığı 5. maddenin öngördüğü anlamdaki bağlılığı ortadan kaldıran bir nedendir. Bu bağlamda, aynı dava dilekçesiyle iptali talep edilen işlemlerden kaynaklanan uyuşmazlıkların farklı yargı yerinin görev alanına girdiği hallerde, her bir işlem için ayrı dilekçelerle dava açılmak üzere dilekçenin reddine karar verilmesi gerekmektedir.
2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 24. maddesinde, kamu kurum ve kuruluşlarınca çıkarılan ve ülke çapında uygulanacak düzenleyici işlemlerin iptali istemiyle açılacak davalarda, ilk derece mahkemesi olarak Danıştayın görevli olduğu hükme bağlanmıştır.
6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'un "Yabancı devletlere yapılacak malvarlığının dondurulması talepleri ile Türkiye’de bulunan malvarlığı hakkında yapılacak işlem" başlıklı 7. maddesinin 3. fıkrasında, "5 inci ve 6 ncı maddelerde düzenlenen hususlar dışında, mahkemelerce terör örgütü olduğuna kesin olarak karar verildikten sonra 3 üncü ve 4 üncü madde kapsamına giren fiilleri gerçekleştirdiği hususunda makul sebeplerin varlığına istinaden kişi, kuruluş veya organizasyonların Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına ve bu makul sebeplerin ortadan kalkması hâlinde malvarlığının dondurulmasının kaldırılmasına Değerlendirme Komisyonunun önerisi üzerine Hazine ve Maliye Bakanı ile İçişleri Bakanı tarafından birlikte karar verilebilir." kuralına; 4. fıkrasında ise, "Üçüncü fıkra kapsamında verilen malvarlığının dondurulmasına ilişkin karar derhâl uygulanır ve kırk sekiz saat içinde, Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenen Ankara ağır ceza mahkemesinin onayına sunulur. Mahkeme, makul sebeplerin varlığı yönünden yapacağı inceleme neticesinde malvarlığının dondurulması kararının devamına veya kaldırılmasına beş gün içinde karar verir ve sonucu derhâl Başkanlığa bildirir. Mahkemenin kararlarına karşı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz edilebilir." kuralına yer verilmiştir.
Yukarıda aktarılan Kanun maddelerine göre, 6415 sayılı Kanun'un 7. maddesinin 3. fıkrasına dayanılarak alınacak olan malvarlığının dondurulmasına ilişkin kararların Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenen Ankara ağır ceza mahkemesinin onayına tabi olduğu, Mahkemenin kararlarına karşı da Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz edilebileceği düzenlendiğinden, uyuşmazlığın, davacının Türkiye’de bulunan malvarlığının dondurulmasına yönelik olarak İçişleri Bakanı ile Hazine ve Maliye Bakanı tarafından müştereken tesis edilen ve 31/08/2024 tarihli ve 32648 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 28/08/2024 tarihli ve 2024/6 sayılı kararın iptaline ilişkin kısmının görüm ve çözümünde, adli yargı yerlerinin görevli olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.
Öte yandan, 6415 sayılı Kanun'un uygulanmasını göstermek için çıkarılan düzenleyici işlem mahiyetindeki Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin iptali istemiyle açılan davaların ise, ilk derece mahkemesi olarak Danıştayda görüleceği hususunda duraksama bulunmamaktadır.
Bu haliyle, dava dilekçesinin 2577 sayılı Kanun'un 5. maddesine uygun biçimde düzenlenmediği sonucuna varılmaktadır.
Bu itibarla, yukarıda belirtilen eksiklikler giderilmek suretiyle 2577 sayılı Kanun'un 5. maddesine uygun olarak yenilenen, Danıştay Başkanlığına hitaben yazılmış açık ve anlaşılabilir bir dilekçeyle dava açılması gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1) 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi uyarınca, bu kararın tebliğinden itibaren 30 (otuz) gün içinde, 5. maddeye uygun şekilde yeniden düzenlenecek ayrı ayrı dilekçelerle, adli yardım istemi kabul edildiğinden harç yatırılmaksızın dava açmakta serbest olmak üzere DAVA DİLEKÇESİNİN REDDİNE,
2) Aynı Kanun'un 15. maddesinin 5. fıkrasına göre dilekçenin reddi üzerine yeniden verilecek dilekçede de aynı yanlışlıkların yapılması halinde davanın reddedileceğinin davacıya duyurulmasına,
3) Davanın yenilenmemesi durumunda davacının adli yardım isteminin kabul edilmesi nedeniyle dava açıldığı esnada tahsil edilmeyen yargılama giderinin (yürütmenin durdurulması harcı hariç) 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 339. maddesinin 1. fıkrası uyarınca davacıdan tahsili için ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına, 17/03/2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.