T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/4312
Karar No : 2025/4687
DAVACI :1- ...
2-...
VEKİLLERİ : Av. ...
DAVALI : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esasları Hakkındaki ... tarih ve ... sayılı Kararı'nın ekinde bulunan Çizelge'nin 16. bölümünün ikinci kısmında düzenlenen "İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi" mezunlarının "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" atanabileceklerine dair düzenlemenin iptali istenilmektedir.
DAVACILARIN İDDİALARI : Boş bulunan kadrolara uygun kişileri atama ve bu konuda gerekli düzenlemeleri yapma konusunda, idareye takdir yetkisi tanınmakla birlikte, bu yetkinin, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına gelmediği, takdir yetkisinin ancak hukuk kuralları içinde hareket özgürlüğü sağladığı, yasa koyucu tarafından idareye tanınan bu yetkinin başta kamu yararı olmak üzere hizmet gereklerine, hukuk devleti, hukuk güvenliği ve kazanılmış haklara riayet ilkesine uygun olarak kullanılması gerektiği, Talim ve Terbiye Kurulu Kararı ile Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği bölümü mezunlarının, bu alan öğretmenliğine atanmalarının engellenmediği, ancak bu alana, pedagojik formasyon alması şartıyla diğer bölüm mezunlarının da atanabilmesine imkan tanındığı, mezun oldukları Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği bölümünün, ilgili Talim ve Terbiye Kurulu Kararı'nın 7. maddesinin 2. fıkrasında sınırlı olarak sayılan bölümler arasında yer almaması nedeniyle, diğer bölüm mezunlarının doğrudan Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği özel ihtisas alanına başvurabildiği, kendilerine öncelikli atanma hakkı konusunda düzenleme yapılmayarak diğer bölüm mezunları ile birlikte değerlendirilmelerinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
DAVALI İDARENİN SAVUNMASI : Danıştay tarafından, idarelerin düzenleme yetkisine sahip olduğu alanlarda, uygulamaları çağın gereklerine ve toplumun ihtiyaçlarına uygun olarak değiştirip, yeniden düzenlemelerinin, kamu hizmetine egemen olan ilkelerden biri olan uyarlama ilkesi uyarınca hem bir görev, hem de bir yetki olduğunun tanımlandığı, ilgili mevzuat uyarınca idarelerinin de evrensel değer ve standartları göz önünde bulundurarak, kalite, eşitlik ve etkililik ilkeleri ile milli ve toplumsal değerlere dayalı bir eğitim sistemi oluşturmak amacıyla çağın gereklerine uygun olarak hangi alanlarda öğretmen ihtiyacı varsa bu alanlara ilişkin Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esasları ile Eki Çizelge'de değişikliğe giderek yeni bölümleri atamaya kaynak olarak belirlediği, öğretmen ihtiyacının daha az olduğu alanlarda ise, kamu yararını gözeterek, uyarlama ilkesi uyarınca atamaya kaynak olarak belirlediği bölümlere ilişkin çeşitli mevzuat değişiklikleri yapabildiği, mevzuat hükümlerinin verdiği yetkiye dayanarak hukuk normları çerçevesinde, öğretmen olarak atamaya esas alınacak alanların öğretmenliğine atanacakların alanlara göre mezun oldukları yükseköğretim programlarının, öğretmenliğe atananların alanlarına göre aylık karşılığında okutacakları derslerin belirlenmesi amacıyla Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı tarafından, Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esasları'nın düzenlendiği; hukuka uygunluk denetiminde, yürürlükteki mevzuata, yargı içtihatlarına ve süreklilik kazanmış olan idari uygulamalara aykırılık olmadığının araştırılması gerektiği, idarenin kamu yararı ve hizmet gereklerini dikkate alarak idari işlem tesis etme, idari karar alma yükümlülüğü ve yetkisi bulunduğu, bu hak ve yetkinin yargı kararıyla idarenin elinden alınması ve sınırlandırılmasının hukukun genel ilkeleri ve hukuk mantığı gereği söz konusu olamayacağı, bu kapsamda söz konusu düzenleyici işlemin yürürlükteki mevzuata, yargı içtihatlarına ve süreklilik kazanmış olan idari uygulamalara aykırı olmadığı savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ :...
DÜŞÜNCESİ : Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava; davacılar tarafından, Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esasları Hakkındaki ... tarih ve ... sayılı Kararı'nın ekinde bulunan Çizelge'nin 16. bölümünün ikinci kısmında düzenlenen "İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi" mezunlarının "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" atanabileceklerine dair düzenlemenin, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine atamalarda, mezun oldukları Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği Bölümüne öncelikli atanma hakkı verilmemesi nedeniyle hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek, iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Dava konusu ... tarih ve ... sayılı Karar tarihinde yürürlükte bulunan, 652 sayılı Milli Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı" başlıklı 28. maddesinin altıncı fıkrasının (a) bendinde; "Eğitim sistemini, eğitim ve öğretim plan ve programlarını, ders kitaplarını hazırlatmak, hazırlananları incelemek veya inceletmek, araştırmak, geliştirmek ve uygulama kararlarını Bakan onayına sunmak." Talim Terbiye Kurulu'nun görevleri arasında yer almış, 10/07/2018 tarih ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 6. Kısmının Milli Eğitim Bakanlığının teşkilat ve görevlerini düzenleyen 11. Bölümünde yer alan "Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı" başlıklı 319. maddesin 3. fıkrasında, Talim ve Terbiye Kurulunun, evrensel değer ve standartları göz önünde bulundurarak, kalite, eşitlik ve etkililik ilkeleri ile millî ve toplumsal değerlere dayalı bir eğitim sistemi oluşturmak amacıyla görevlerini yerine getireceği kuralına yer verilmiş ve eğitim sistemini, eğitim ve öğretim plan ve programlarını, ders kitaplarını hazırlatmak, hazırlananları incelemek veya inceletmek, araştırmak, geliştirmek ve uygulamaya ilişkin görüşlerini Bakana sunmak, Kurulun görevleri arasında sayılmıştır.
Dava konusu Karar tarihinde yürürlükte bulunan 06/05/2010 tarih ve 27573 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmenlerinin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin "Atama Şartları" başlıklı 11. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde," Mezun olduğu yükseköğretim programının Talim ve Terbiye Kurulunun öğretmenliğe atanacakların tespitine ilişkin kararına göre atanacağı alana uygun olmak." şartı getirilmiş, anılan Yönetmeliği yürürlükten kaldıran 17/04/2015 tarih ve 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin (c) bendinde, "Alan" , "Bakanlık tarafından belirlenen ve aday öğretmen ve öğretmenlerin mezun oldukları yükseköğretim programına bağlı olarak atanabilecekleri alanları," olarak tanımlanmış olup; 5. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde de atama şartları arasında, "Mezun olunan yükseköğretim programının, Bakanlığın öğretmenliğe atanacakların tespitine ilişkin kararına göre atama yapılacak alana uygun olması," kuralına yer verilmiştir.
Talim Terbiye Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullara atanacak öğretmenlerin mezun oldukları yükseköğretim kurumları ve branşlara göre atanabilecekleri okullar ile atamalarına esas teşkil eden branş ve bölümler sayılmış olup, dava konusu düzenlemeyle; Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi derslerine İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği ve Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği mezunlarının yanı sıra "İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi" mezunlarının da atanabileceğine karar verilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuatın değerlendirilmesinden; gerekli düzenlemeler yaparak öğretmenlik mesleğine atanacak öğretmenlerin mezun oldukları yükseköğretim kurumları ve atamalara esas teşkil eden alanları belirleme konusunda Talim ve Terbiye Kurulunun takdir yetkisi bulunduğu anlaşılmıştır. Ancak; üst hukuk normlarıyla Talim ve Terbiye Kuruluna verilen söz konusu takdir yetkisinin, ihtiyaç durumu, günün koşulları, eğitim ve öğretimde kalitenin sağlanması gerekliliği ve öğretmenliğin özel bir ihtisas mesleği olduğu göz önüne alınarak kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak kullanılması gerekmektedir.
Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kayıtları üzerinden Danıştay 12. Dairesinin emsal nitelikte bulunan E:2021/7361 sayılı dosyasının incelenmesinden; Dairenin 07/11/2022 tarihli ara kararı ile, Yüksek Öğretim Kurulu Başkanlığından; "İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi" lisans programlarının ... tarih ve ... sayılı Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Kararının eki çizelgenin 16. bölümünde yer alan "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil eden "İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği" lisans programları ile hangi konularda farklılıklar içerdiğinin, alınan derslerin ve verilen öğretmenlik eğitiminin içeriği açısından (Bakanlık ve Yükseköğretim Kurulu (YÖK) iş birliği ile açılan/açılacak olan Ortaöğretim Alan Öğretmenliği Tezsiz Yüksek Lisans ya da Pedagojik Formasyon Programı/Pedagojik Formasyon Eğitimi Sertifikası Programını başarı ile tamamlayanlar için) birbirine eşdeğer olup olmadıklarının bilimsel gerekçelerle karşılaştırmalı olarak, benzerlik ve farklılıkların orantısal olarak da gösterilmesi suretiyle ayrıntılı bir şekilde açıklanmasının istenildiği, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Eğitim ve Öğretim Dairesi Başkanlığınca, ara kararına cevaben gönderilen ... tarih ve ... sayılı yazıda; söz konusu talebin 18/0172023 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında incelendiği ve Üniversiteler Kurul Başkanlığının 23 Aralık 2022 tarihli toplantısında uygun görülen rapor da dikkate alınarak; 2547 sayılı Kanun'un 2880 sayılı Kanun'la değişik 43/b maddesi uyarınca; ... sayılı TTK Kararı eki çizelgenin 16. bölümünde yer alan "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil eden İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi lisans programlarının pedagojik formasyon dersleri ve içeriklerinin kazanılan yetkinlikler ve program çıktıları açılarından incelendiğinde İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği ile Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği lisans programlarında yer alan pedagojik formasyon dersleri ile eşdeğer olduğuna ve anılan fakültelerin "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil etmesinin uygun olduğuna karar verildiği, 2014-2015 eğitim öğretim döneminden itibaren İlahiyat/İslami İlimler Fakülteleri bünyesindeki İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği programlarına öğrenci alımının durdurulduğu, 2017-2018 öğretim yılından itibaren anılan fakülteler bünyesinde eğitim öğretim sürecinde pedagojik formasyon deslerinin seçmeli dersler kapsamında lisans programı içerisinde yer aldığı, ilköğretim ve ortaöğretim düzeyinde öğretmen ihtiyacının söz konusu Fakültelerden karşılanmakta olduğunun belirtildiği görülmüştür.
Bu durumda, "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil eden İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi lisans programlarının pedagojik formasyon dersleri ve içeriklerinin kazanılan yetkinlikler ve program çıktıları açılarından İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği ile Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği lisans programlarında yer alan pedagojik formasyon dersleri ile eşdeğer olduğu, bu itibarla, anılan fakültelerin "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil etmesinde kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı bir durumun söz konusu olmadığı anlaşıldığından, dava konusu düzenlemede hukuka aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği, düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği bölümü mezunu olan davacılar tarafından, Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esasları Hakkındaki ... tarih ve ... sayılı Kararı'nın ekinde bulunan Çizelge'nin 16. bölümünün ikinci kısmında düzenlenen "İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi" mezunlarının "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" atanabileceklerine dair düzenlemenin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Dava konusu edilen Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esasları Hakkındaki 20/02/2014 tarih ve 9 sayılı Kararı'nın yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükte bulunan 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun "Öğretmenlik" başlıklı 43. maddesinde, öğretmenliğin, Devletin, eğitim, öğretim ve bununla ilgili yönetim görevlerini üzerine alan özel bir ihtisas mesleği olduğu tanımlamasına yer verilmiş, öğretmenlik mesleğine hazırlığın genel kültür, özel alan eğitimi ve pedagojik formasyon ile sağlanacağı, aynı Kanun'un 45. maddesinin birinci fıkrasında, öğretmen adaylarında genel kültür, özel alan eğitimi ve pedagojik formasyon bakımından aranacak niteliklerin Milli Eğitim Bakanlığınca tespit olunacağı; aynı maddenin dördüncü fıkrasında da, hangi derece ve türdeki eğitim, öğretim, teftiş ve yönetim görevlerine hangi seviye ve alanda öğretim görmüş olanların ne gibi şartlarla seçilebileceğinin Yönetmelikle düzenleneceği öngörülmüştür.
Anılan maddeler, 14/02/2022 tarih ve 31750 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Öğretmenlik Meslek Kanunu ile kaldırılmış; ancak aynı şekilde 7354 sayılı Kanun'un 3. maddesinin birinci fıkrasında, "öğretmenlik, eğitim ve öğretim ile bununla ilgili yönetim görevlerini üzerine alan özel bir ihtisas mesleğidir. Öğretmenler bu görevlerini, Türk Millî Eğitiminin amaçları ve temel ilkeleri ile öğretmenlik mesleği etik ilkelerine uygun olarak ifa etmekle yükümlüdür." hükmüne, üçüncü fıkrasında "Öğretmenlik mesleğine hazırlık; genel kültür, özel alan eğitimi ve pedagojik formasyon/öğretmenlik meslek bilgisi ile sağlanır." hükmüne yer verilmiş olup; "Öğretmenlerin nitelikleri ve seçimi" başlıklı 4. maddesinde de; öğretmen adaylarında genel kültür, özel alan eğitimi ve pedagojik formasyon/öğretmenlik meslek bilgisi bakımından aranacak niteliklerin Millî Eğitim Bakanlığınca tespit olunacağı; öğretmenlerin, öğretmen yetiştiren yükseköğretim kurumlarından ve bunlara denkliği kabul edilen yurt dışı yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar arasından seçileceği düzenlemesine yer verildiği; "Aday öğretmenlik" başlıklı 5. maddesinin birinci fıkrasında " Özel mevzuatında yer alan hükümler saklı kalmak üzere, aday öğretmenliğe atanabilmek için 14/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48. maddesinde sayılan şartlara ek olarak, yönetmelikle belirlenen yükseköğretim kurumlarından mezun olma, 07/04/2021 tarihli ve 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanununa göre güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılmış olma ve Millî Eğitim Bakanlığınca ve/veya Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı tarafından yapılacak sınavlarda başarılı olma şartları aranır." hükmüne yer verilmiştir.
Davaya konu 20/02/2014 tarih ve 9 sayılı Karar tarihinde yürürlükte bulunan 06/05/2010 tarih ve 27573 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmenlerinin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin "Atama Şartları" başlıklı 11. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde," Mezun olduğu yükseköğretim programının Talim ve Terbiye Kurulunun öğretmenliğe atanacakların tespitine ilişkin kararına göre atanacağı alana uygun olmak." şartı getirilmiştir.
Anılan Yönetmeliği yürürlükten kaldıran 17/04/2015 tarih ve 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin (c) bendinde, "Alan" tanımı, "Bakanlık tarafından belirlenen ve aday öğretmen ve öğretmenlerin mezun oldukları yükseköğretim programına bağlı olarak atanabilecekleri alanları," olarak yapılmış olup; 5. maddesinin ikinci. fıkrasının (a) bendinde de atama şartları arasında, "Mezun olunan yükseköğretim programının, Bakanlığın öğretmenliğe atanacakların tespitine ilişkin kararına göre atama yapılacak alana uygun olması," düzenlemesine yer verilmiştir.
14/09/2011 tarih ve 28054 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 652 sayılı Milli Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı" başlıklı 28. maddesinin altıncı fıkrasının (a) bendinde; "Eğitim sistemini, eğitim ve öğretim plan ve programlarını, ders kitaplarını hazırlatmak, hazırlananları incelemek veya inceletmek, araştırmak, geliştirmek ve uygulama kararlarını Bakan onayına sunmak." Talim Terbiye Kurulu'nun görevleri arasında yer almıştır.
Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esasları Hakkındaki 20/02/2014 tarih ve 9 sayılı kararının eki niteliğinde bulunan çizelgenin 16. bölümünün 2. kısmının 3., 4., 5., 6. ve 7. başlıklarında "İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi" mezunlarının "din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmenliğine" atanabilecekleri kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Eğitim ve öğretimi geliştirme ve değerlendirme ile ilgili görev ve hizmetleri yürütmekle görevli olan Talim ve Terbiye Kulunun üst hukuk normlarıyla kendisine verilen düzenleme yetkisi içerisinde, alan öğretmenliklerine kaynak teşkil edecek Yüksek Öğretim programlarının tespitinin Talim Terbiye Kurulunun takdirinde olduğu anlaşılmaktadır.
İdarelerin sahip oldukları takdir yetkisini, mutlak ve sınırsız bir şekilde değil, objektif bir şekilde, üst hukuk normlarına, kamu yararı ve hizmet gereklerine, hukukun genel ilkeleri ile adalet ve eşitlik ilkelerine uygun olarak kullanmaları gerekmektedir.
Bakılan davada; "İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi" lisans programlarının, "İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği" lisans programları ile karşılaştırılarak, "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil etmesi bakımından, Anayasa'nın 10. maddesinde düzenlenmiş eşitlik ilkesine uygunluk bakımından eşdeğerliklerinin ve "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği"ne atanmak bakımından "İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği" programlarına öncelik hakkı verilmesini gerektiren bir hususun bulunup bulunmadığının tespiti gerekmektedir.
Bu sebeple, Dairemizin 07/11/2022 tarih ve E:2021/7361 sayılı ara kararı ile Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından; "İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi" lisans programlarının ... tarih ve ... sayılı Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Kararının eki çizelgenin 16. bölümünde yer alan "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil eden "İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği" lisans programları ile hangi konularda farklılıklar içerdiğinin, alınan derslerin ve verilen öğretmenlik eğitiminin içeriği açısından (Bakanlık ve Yükseköğretim Kurulu (YÖK) iş birliği ile açılan/açılacak olan Ortaöğretim Alan Öğretmenliği Tezsiz Yüksek Lisans ya da Pedagojik Formasyon Programı/Pedagojik Formasyon Eğitimi Sertifikası Programını başarı ile tamamlayanlar için) birbirine eşdeğer olup olmadıklarının bilimsel gerekçelerle karşılaştırmalı olarak, benzerlik ve farklılıkların orantısal olarak da gösterilmesi suretiyle ayrıntılı bir şekilde açıklanması istenilmiştir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Eğitim ve Öğretim Dairesi Başkanlığınca, ara kararına cevaben gönderilen ... tarih ve ... sayılı yazıda; söz konusu talebin 18/01/2023 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında incelendiği ve Üniversiteler Kurul Başkanlığının 23 Aralık 2022 tarihli toplantısında uygun görülen rapor da dikkate alınarak; 2547 sayılı Kanun'un 2880 sayılı Kanun'la değişik 43/b maddesi uyarınca; ... sayılı TTK Kararı eki çizelgenin 16. bölümünde yer alan "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil eden İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi lisans programlarının pedagojik formasyon dersleri ve içeriklerinin kazanılan yetkinlikler ve program çıktıları açılarından incelendiğinde İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği ile Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği lisans programlarında yer alan pedagojik formasyon dersleri ile eşdeğer olduğuna ve anılan fakültelerin "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil etmesinin uygun olduğuna karar verildiği, 2014-2015 eğitim öğretim döneminden itibaren İlahiyat/İslami İlimler Fakülteleri bünyesindeki İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği programlarına öğrenci alımının durdurulduğu, 2017-2018 öğretim yılından itibaren anılan fakülteler bünyesinde eğitim öğretim sürecinde pedagojik formasyon derslerinin seçmeli dersler kapsamında lisans programı içerisinde yer aldığı, ilköğretim ve ortaöğretim düzeyinde öğretmen ihtiyacının söz konusu Fakültelerden karşılanmakta olduğunun belirtildiği görülmüştür.
Öte yandan, Milli Eğitim Bakanlığı Talim Terbiye Kurulu tarafından alınan ... tarih ve ... sayılı Karar'ın, "Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esaslarının Atamalarda Dikkat Edilecek Hususlar Başlıklı" 7. maddesinin ikinci fıkrasında, "Türkçe, Sosyal Bilgiler, İlköğretim Matematik, Fen Bilimleri/Fen ve Teknoloji alan öğretmenliklerine kaynak teşkil eden programlardan mezun olanlarla, ihtiyacın karşılanamaması durumunda Türkçe alanına Türk Dili ve Edebiyatı; Sosyal Bilgiler alanına Tarih ve Coğrafya; İlköğretim Matematik alanına Matematik; Fen Bilimleri/Fen ve Teknoloji alanına Fizik, Kimya ve Biyoloji alan öğretmenliklerine kaynak teşkil eden programlardan da mezun olanların ataması yapılabilir." düzenlemesine yer verildiği ve anılan düzenlemede sınırlı sayıda bölüm sayıldığı, sayılan bölümler arasında "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği"nin yer almadığı görülmektedir. Böylece, gerekli görülen alanlar bakımından öncelik hakkına ilişkin düzenleme yapan Talim Terbiye Kurulu, eki çizelgelerdeki bölümlerde de öncelik hakkına ilişkin aynı iradeyi sürdürmüştür (Bkz: ... tarih ve ... sayılı Karar'ın eki çizelge; 84. Bölümü; Türk Dili ve Edebiyatı alanı). Bu bakımdan, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği" bakımından herhangi bir öncelik düzenlemesine yer vermeyen ... tarih ve ... sayılı Karar'ın anılan maddesi ile dava konusu edilen eki çizelgenin 16. bölümündeki düzenlemenin, kanun sistematiği içinde birbiriyle uyumlu olarak getirildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda; "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil eden İlahiyat Fakültesi, İlahiyat Bilimleri Fakültesi, Uluslararası İslam ve Din Bilimleri Fakültesi, Dini İlimler Fakültesi ve İslami İlimler Fakültesi lisans programlarının pedagojik formasyon dersleri ve içeriklerinin kazanılan yetkinlikler ve program çıktıları açılarından İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği ile Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği lisans programlarında yer alan pedagojik formasyon dersleri ile eşdeğer olduğu, düzenlemenin kendi sistematiği içinde, ... tarih ve ... sayılı Karar'da yer alan diğer düzenlemelerle uyum içerisinde olduğu sonucuna ulaşıldığından, anılan fakültelerin "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğine" kaynak teşkil etmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Nitekim Danıştay Onikinci Dairesinin 22/11/2023 tarih ve E:2021/7361, K:2023/5941 sayılı kararının onanmasına ilişkin Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 05/02/2025 tarih ve E:2024/1932, K:2025/241 sayılı kararı da bu yöndedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVANIN REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...-TL yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen ...-TL vekâlet ücretinin davacılardan alınarak davalı idareye verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 23/10/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.