T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/38
Karar No : 2025/1554
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Iğdır Askerlik Şubesi Başkanlığında memur olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Milli Savunma Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava dosyasında bulunan dava konusu işlem, olay raporu, suç vaka kanaat raporu, idari tahkikat raporu, ifadeler, Savcılık soruşturmasında elde edilen bilgi ve belgeler ve diğer tüm bilgi ve belgeler bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davacı hakkında sahte terhis belgesi, sahte izin belgesi ve usulsüz olarak birlik/kurum katılış bilgisi girdiği iddialarının sübuta erdiği ve davacının anılan fiilinin memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede olduğu sonuç ve kanatine varıldığından, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarılma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; ... tarihli yapılan ara kararı ile davalı idareden, dava konusu işlem tesis edilmeden önce 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Devlet memurluğundan çıkarma cezası amirlerin bu yoldaki isteği üzerine, memurun bağlı bulunduğu kurumun yüksek disiplin kurulu kararı ile verilir." şeklindeki 126/2. maddesi hükmü gereğince amir isteğinde/teklifinde bulunulduğunu gösteren belgenin okunaklı ve onaylı örneğinin gönderilmesinin istenildiği, ara kararına cevaben davalı idare tarafından dosyaya gönderilen belgeler arasında böyle bir belgenin ibraz edilemediği, bu durumda, davacının devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılması teklifini içeren suç vaka kanaat raporunun yetkili amir isteği/teklifi olarak değerlendirilmesi mümkün olmayıp, davacı hakkında atamaya yetkili amirin herhangi bir isteği/teklifi bulunmaksızın tesis edilen dava konusu Yüksek Disiplin Kurulu kararında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin usul ve hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Iğdır Askerlik Şubesi Başkanlığında memur olarak görev yapan davacı hakkında, sahte terhis belgesi, sahte izin belgesi düzenlediği ve usulsüz olarak birlik/kurum katılış bilgisi girdiği iddiaları ile ilgili olarak başlatılan soruşturma sonucunda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Milli Savunma Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile devlet memurluğundan çıkarılmasına karar verilmiş, bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, “Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak” fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmış, "Disiplin cezası vermeye yetkili amir ve kurullar" başlıklı 126. maddesinin birinci fıkrasında; "Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları disiplin amirleri tarafından; kademe ilerlemesinin durdurulması cezası, memurun bağlı olduğu kurumdaki disiplin kurulunun kararı alındıktan sonra, atamaya yetkili amirler, il disiplin kurullarının kararlarına dayanan hallerde Valiler tarafından verilir." hükmüne; aynı maddenin ikinci fıkrasında; "Devlet memurluğundan çıkarma cezası amirlerin bu yoldaki isteği üzerine, memurun bağlı bulunduğu kurumun yüksek disiplin kurulu kararı ile verilir." hükmüne, üçüncü fıkrasında ise; "Disiplin kurulu ve yüksek disiplin kurulunun ayrı bir ceza tayinine yetkisi yoktur, cezayı kabul veya reddeder. Ret halinde atamaya yetkili amirler 15 gün içinde başka bir disiplin cezası vermekte serbesttirler." hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda açık metnine yer verilen mevzuat hükümlerinde, Devlet memurluğundan çıkarma cezasına, idarece usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma sonucunda getirilen teklif üzerine, yetkili yüksek disiplin kurulunca karar verileceği öngörülmüş olup, Kanun'da yer alan "amirlerinin bu yoldaki isteği" ibaresinin de bu hususa ilişkin bulunduğu, atamaya yetkili amir veya disiplin amirince bu konuda özel şekle tabi bir teklifte bulunulması gerektiği yönünde bir düzenleme de bulunmadığı, dolayısıyla söz konusu ibaredeki "amir"den, ilgilinin üstü konumunda olacak amirin (sıralı amirin) anlaşılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Uyuşmazlıkta, Erzurum Askerealma Bölge Başkanlığı tarafından 21/01/2015 tarihinde görevlendirme yapılarak başlatılan soruşturma sonucunda hazırlanan 29/01/2015 tarihli soruşturma raporunda, davacının sahte terhis belgesi, sahte izin belgesi düzenlediği ve usulsüz olarak birlik/kurum katılış bilgisi girdiği kanaatine yer verildiği, Erzurum Askerealma Bölge Başkanlığı tarafından davacı hakkında disiplin yönünden Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılması teklifinin getirildiği, soruşturma raporunun belirtilen teklif doğrultusunda gereğinin yapılması için Milli Savunma Bakanlığı Yüksek Disiplin Kuruluna gönderildiği dikkate alındığında; 657 sayılı Kanun'un 126. maddesinin ikinci fıkrası kapsamında amirin, davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılması yönündeki isteğini ortaya koyduğu açıktır.
Bu durumda, davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılması için amirin bu yolda isteğinin bulunduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın esası incelenerek bir karar verilmesi gerekirken, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun, yetkili amirin teklifinin/isteğinin bulunmadığı gerekçesiyle kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 19/03/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Dava, Iğdır Askerlik Şubesi Başkanlığında memur olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Milli Savunma Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, “Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak” fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmış, "Disiplin cezası vermeye yetkili amir ve kurullar" başlıklı 126. maddesinin birinci fıkrasında; "Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları disiplin amirleri tarafından; kademe ilerlemesinin durdurulması cezası, memurun bağlı olduğu kurumdaki disiplin kurulunun kararı alındıktan sonra, atamaya yetkili amirler, il disiplin kurullarının kararlarına dayanan hallerde Valiler tarafından verilir." hükmüne; aynı maddenin ikinci fıkrasında; "Devlet memurluğundan çıkarma cezası amirlerin bu yoldaki isteği üzerine, memurun bağlı bulunduğu kurumun yüksek disiplin kurulu kararı ile verilir." hükmüne, üçüncü fıkrasında ise; "Disiplin kurulu ve yüksek disiplin kurulunun ayrı bir ceza tayinine yetkisi yoktur, cezayı kabul veya reddeder. Ret halinde atamaya yetkili amirler 15 gün içinde başka bir disiplin cezası vermekte serbesttirler." hükümlerine yer verilmiştir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 126. maddesinin ikinci fıkrasında; "Devlet memurluğundan çıkarma cezası amirlerin bu yoldaki isteği üzerine memurun bağlı bulunduğu Yüksek Disiplin Kurulu kararı ile verilir." hükmü getirilmiş olup, disiplin sürecinin işletilmesi aşamalarıyla ilgili olarak; muhakkik veya müfettiş tarafından yapılan disiplin soruşturmasının tamamlandığı andan itibaren disiplin yönünden teklifi de içeren tüm işlemlerin ve disiplin cezasını vermeye yetkili amire veya disiplin kuruluna intikal ettirilinceye kadar geçen sürecin, sadece disiplin amirlerinin yetkisinde olduğu, başka bir anlatımla; "amirlerin bu yoldaki isteği üzerine" ibaresindeki "amir"den, "atamaya yetkili amir"in değil, "disiplin amiri"nin anlaşılması gerektiği açıktır.
Bakılan davada, mahkemece; 657 sayılı Kanunun 126/2. maddesi hükmü gereğince amir isteğinde/teklifinde bulunulduğunu gösteren belgenin okunaklı ve onaylı örneğinin gönderilmesinin istenildiği, ara kararına cevaben davalı idare tarafından dosyaya gönderilen belgeler arasında böyle bir belgenin ibraz edilemediği görülmekte olup, salt davacı hakkında yapılan soruşturma sonucunda düzenlenen suç vaka ve kanaat raporunda, davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasının teklif edildiği, bunun dışında disiplin amiri tarafından herhangi bir teklifin bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacı hakkında yürütülen soruşturma sonucunda düzenlenen rapora istinaden disiplin amiri tarafından davacının fillinin karşılığı olan disiplin cezası ile cezalandırılması yolunda teklif olmaksızın, soruşturma raporunda getirilen teklif üzerine tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçe ile onanması gerektiği görüşüyle karara katılmıyoruz.