T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/3093
Karar No : 2025/327
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... Polis Meslek Eğitim Merkezinde eğitimini tamamlayan davacının, Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği uyarınca 25/07/2018 tarihinde yapılan eğitim sonu sözlü sınavında başarısız sayılarak ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacıya kendi iradesi ile çektiği 13 nolu sorunun yüksek sesle okutturularak cevaplamasının istenildiği, mülakat sınavı sonucunda aday için puan değerlendirme karar formu oluşturulduğu, formda komisyon üyeleri tarafından davacıya verilen puanların ayrı ayrı yazılı olduğu, davacı hakkında aday polis memuru olamaz kararı verildiği, anılan Kanun maddesi gereği yapılan sözlü sınavın; amaç, kapsam ve esaslarının 03/06/2015 tarih ve 29375 sayılı Yönetmelik ile düzenlendiği, Polis Meslek Yüksekokulları 2018 Yılı Aday Memur olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Talimatı'na uygun olarak sözlü sınavın yapıldığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davacıya katıldığı eğitim sonu sözlü sınavında yöneltilen 13 numaralı sorunun "Tabancanın ana parçalarından Çerçeve (gövde, kabza) üzerinde bulunan parçalar nelerdir" olduğu, sorulan soruya idarece düzenlenen cevap anahtarında belirtilen cevabın "şarjör çıkarma mandalı, emniyet mandalı, tespit mandalı, tetik ve korkuluğu, ateşleme çekici horoz" şeklinde net ve şıklardan ibaret olduğu, yoruma açık bulunmadığı, dolayısıyla soruya verilen cevaplara verilecek puanların da birbirine yakın takdir edilebileceği; ancak, davacının verdiği cevabın tutanağa bağlanmamakla birlikte mesleki bilgi düzeyi kriterine sınav komisyon üyelerince (40) üzerinden (15), (15), (10), (15) ve (20) gibi farklı puanlar takdir edildiği, başka bir deyişle aynı cevaba bir komisyon üyesince (40) üzerinden (20) puan verilirken bir diğerince (10) puan takdir edildiği, puanlar arasında iki kat kadar fark bulunduğu, puanların birbiriyle uyuşmadığı ve bu hali ile takdir yetkisinin objektif olarak kullanılmadığı kanaatine varılmış olup, davacının yapılan sözlü sınav sonucunda başarısız sayılmasının açıkça hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, istinaf başvurusuna konu, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu edilen sözlü sınavın ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda oluşturulan sınav komisyonu tarafından yapıldığı, sınavda önceden hazırlanan sorular arasından çektirilen sorunun davacı sorulduğu, soruya verilen cevabın komisyon üyeleri tarafından değerlendirildiği ve her bir komisyon tarafından puan verildiği, hangi komisyon üyesinin hangi notu takdir ettiği hususunun tutanak altına alındığı, davacının eğitim sonu mülakat sınavı sonucunda başarısız sayılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
2017-2018 eğitim-öğretim yılında Polis Meslek Eğitim Merkezlerinden mezun olan ... Dönem öğrencilerin aday memur atama sınavları 25-27 Temmuz 2018 tarihlerinde yapılmıştır.
Bu kapsamda davacı, Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği hükümleri uyarınca, 25/07/2018 tarihinde Balıkesir Polis Meslek Eğitim Merkezinde sözlü sınava tabi tutulmuştur.
Sınavı gerçekleştirmek üzere Yönetmelik hükümlerine göre beş kişilik bir sınav komisyonu oluşturulmuş olup, komisyonun her bir üyesi tarafından, Yönetmelikte belirlenmiş olan dört konu başlığı altında önceden hazırlanmış bulunan sorulara verilen cevaplar için ayrı ayrı puan takdiri neticesinde, davacının aldığı (46) puan ile (70) puanın altında kalması nedeniyle başarısız sayılmasına karar verilmiştir.
Bu işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen bu dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'na 6638 sayılı Kanun'un 23. maddesi ile eklenen ve 04/04/2015 tarihinde yürürlüğe giren Ek 1. maddenin üçüncü fıkrasında; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte öğrenime devam edenler dâhil, bu Kanun ve 4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu gereğince, polis eğitim kurumlarında ya da Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı rütbelerine aday memur olarak atanmaları için öğrenim süresini başarıyla tamamlamaları ve eğitim sonunda Polis Akademisi Başkanlığınca yapılacak sınavda başarılı olmaları şarttır." hükmü yer almaktadır.
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun Ek 1. maddesine dayanılarak hazırlanan ve 03/06/2015 tarih ve 29375 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği'nin 5. maddesinde; polis eğitim kurumları ve Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerden öğrenim süresini başarıyla tamamlayanların, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmalarından önce sınava tabi tutulacakları; 6. maddesinde; sınav yerleri ve tarihlerinin, Polis Amirleri Eğitimi Merkezi, Polis Meslek Eğitim Merkezi, Polis Meslek Yüksekokulu ve Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarından mezun olan öğrenciler için ayrı ayrı Polis Akademisi Başkanlığınca belirleneceği ve sınav tarihinden en az on beş gün önce Başkanlık resmi internet sitesinde ilan edileceği, sınavın, mezuniyeti müteakip en geç bir ay içinde yapılacağı belirtildikten sonra,
"Komisyonların Oluşturulması ve Görevleri" başlıklı 7. maddesinde;
"(1) Sınav ile ilgili komisyonların kurulması, görevlendirme ve çalışma esasları Başkanlık onayı ile belirlenir.
(2) Soru Hazırlama Komisyonu; rütbece en kıdemli üyenin başkanlığında 5 rütbeli personel ve hazırlanacak soru sayısı ve ders konuları dikkate alınarak yeterli sayıda öğretim elemanından oluşur. Komisyon, adaylara sorulacak soruları belirler ve ayrı ayrı kartlara basımını sağlar.
(3) Sınav komisyonu; emniyet müdürü rütbesinde bir başkan ve üç rütbeli personel ile bir öğretim elemanından oluşur. Bu komisyon, soru hazırlama komisyonu tarafından hazırlanan sorularla sözlü sınav yapmakla görevli ve yetkilidir. İhtiyaca göre her bir polis eğitim kurumunda ve Başkanlıkta birden fazla sınav komisyonu oluşturulabileceği gibi birden fazla polis eğitim kurumu için de tek bir komisyon görevlendirilebilir.
(4) Merkezi sınav komisyonu; rütbece en kıdemli üyenin başkanlığında üç emniyet müdürü rütbesinde personel ile iki öğretim elemanından oluşur. Bu komisyon, Başkan adına sınav takvimi süresince yürütülecek iş ve işlemleri takip, koordine ve denetleme ile yetkilidir.
(5) Komisyonlarda görev almak üzere üye sayısı kadar yedek üye ile komisyonlara yardımcı olmak üzere yeteri sayıda personel görevlendirilir.
(6) Sınav komisyonu başkan ve üyeleri; boşanmış olsalar dahi eşlerinin, üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan ve ikinci dereceye kadar (bu derece dâhil) kayın hısımlarının veya evlatlıklarının katıldığı sınavda görev alamazlar." ,
"Sınav şekli ve esasları" başlıklı 8. maddesinde;
" (1) Soru Hazırlama Komisyonu tarafından bastırılan sorular arasından adaylara soru kartı çektirilerek cevaplaması istenir. Komisyon tarafından adaya konu ile ilgili ilave sorular sorulabilir.
(2) Sınav komisyonları tarafından yapılacak sözlü sınavda adaylar;
a) Mesleki bilgi düzeyi,
b) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü,
c) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı,
ç) Liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu,
yönlerinden yüz tam puan üzerinden değerlendirilirler.
(3) Adaylar, Sınav Komisyonu üyeleri tarafından ikinci fıkranın (a) bendi için kırk puan, diğer bentlerde yazılı özelliklerin her biri için yirmişer puan üzerinden değerlendirilir ve verilen puanlar ayrı ayrı puan değerlendirme karar formuna işlenir. Komisyon üyelerinin ayrı ayrı vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak adayın sınav puanı tespit edilir.
(4) Adayın sınavda başarılı olabilmesi için yüz tam puan üzerinden en az yetmiş puan alması gerekir. Başarısız olan adayın aldığı puan ve gerekçesi puan değerlendirme karar formuna işlenir. Sınav sonuçları merkezi sınav komisyonuna bildirilir.
(5) Sınav sonuçları, Merkezi Sınav Komisyonu tarafından Polis Akademisi internet sayfasında ilan edilir.
(6) Başarılı olan adayların puan değerlendirme karar formları, adayın atamasına esas olacak belgelerle birlikte Personel Dairesi Başkanlığına gönderilir.
(7) Sınavda başarısız olan adayların değerlendirme karar formları ilgili eğitim kurumunca Emniyet Genel Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatı arşiv hizmetlerine ilişkin mevzuat hükümlerine göre muhafaza edilir.
(8) Sınav komisyonu kararlarına itiraz edilemez.",
''Sınav sonucu atamalar'' başlıklı 10. maddesinde ise; "Sınavda başarılı olan adayların Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına aday polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmaları 6/8/1992 tarihli ve 92/3393 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği hükümlerine göre yapılır." hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklarda Uygulanacak Sınav Yönetmeliği'nin 7. maddesine uygun bir şekilde sözlü sınav komisyonunun, bu komisyonunun soracağı sorular için ise, Polis Akademisi Başkanlığınca ayrı bir sınav soru hazırlama komisyonun oluşturulduğu, her bir adaya soru hazırlama komisyonu tarafından hazırlanan sorular arasından çektirilen 13 numaralı "Tabancanın ana parçalarından çerçeve (gövde, kabza) üzerinde bulunan parçalar nelerdir?" sorusunun sorulduğu; yine belirtilen Yönetmeliğin 8. maddesi uyarınca, 5 kişilik sınav komisyonunca çektirilen kartta bulunan sorunun cevaplanmasının istenildiği ve yapılan değerlendirme neticesinde, "mesleki bilgi düzeyi" için başkan tarafından (15) ve dört üye tarafından sırasıyla (15), (10), (15), (20) puan, "bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü" için başkan tarafından (15) puan ve dört üye tarafından sırasıyla (10), (10), (15), (10) puan, "özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı" için başkan tarafından (10) puan ve dört üye tarafından sırasıyla (10), (10), (10), (5) puan, "liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu" için başkan tarafından (10) puan ve dört üye tarafından sırasıyla (10), (15), (5), (10) puan verildiği, davacının sınav puanının aritmetik ortalamasının (46) olarak belirlendiği ve (70) puanın altında kalarak başarısız olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda; sınav komisyonunca sınavda sorulacak soruların önceden hazırlandığı, tutanağa geçirildiği, her adaya sorulan sorunun kayda bağlandığı ve her komisyon üyesince ayrı ayrı not takdir edilmek sureti ile yargısal denetim için aranan bütün koşulları sağladığı anlaşılmakta olup, davacının sınav sorularına verdiği yanıtların, tüm komisyon üyelerince farklı not takdir edilmek sureti ile değerlendirilmesinin, tek başına sözlü sınavın subjektif yapıldığını ortaya koyduğundan söz etmek mümkün değildir.
Bu itibarla, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulü ile istinafa konu İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 21/01/2025 tarihinde, oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile dava konusu işlemin iptali yolundaki Bölge İdare Mahkemesince verilen kararın dayandığı gerekçe usul ve yasaya uygun olup, bozulmasını gerektiren bir neden bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanması gerektiği görüşüyle karara katılmıyorum.