T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/450
Karar No : 2025/157
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Erzincan Polis Meslek Eğitim Merkezindeki eğitimini tamamlayan davacının, Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği uyarınca 17/06/2022 tarihinde yapılan eğitim sonu sözlü sınavında başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; sınav komisyonunun ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak oluşturulduğu, adaylara sınavda yöneltilecek soruların önceden hazırlanarak tutanağa bağlandığı, davacıya sorulan sorunun kayıt altına alındığı, komisyon üyelerince yapılan değerlendirme neticesinde davacıya ayrı ayrı not takdir edildiği ve bu notların aritmetik ortalaması alınmak suretiyle sınav notunun belirlendiği görülmekte olup, her ne kadar davacıya sorulan soruya davacının vermiş olduğu cevabın kayıt altına alınmadığı anlaşılmakta ise de, davacının girmiş olduğu sözlü sınav konuları arasında yer alan "Mesleki bilgi düzeyi" kısmından davacıya (40) puan üzerinden (33) puan verildiği, şayet davacı bu kısımdan (40) tam puan almış olsaydı dahi sınavda başarılı olabilmesi için yüz tam puan üzerinden alması gereken en az yetmiş puan alma şartını sağlayamayacak olduğu, diğer sınav konuları (Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü, özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı, liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu) bakımından değerlendirme yapılması noktasında da sınav kurulunun takdir yetkisinin daha geniş olduğu değerlendirilmekle, bu haliyle usulüne uygun olarak gerçekleştirilen sözlü sınav sonucunda davacının başarısız sayılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, dava konusu işlem hukuka uygun bulunduğundan, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi isteminin de reddi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davalı idaredeki eğitim kurumunda eğitimini tamamlayan davacıya eğitim sonunda katıldığı sözlü sınavda 179 numaralı sorunun sorulduğu, davacının sözü edilen soruya verdiği cevaplar dolayısıyla mesleki bilgi düzeyi kriterine sınav komisyon üyelerince sırasıyla (40) puan üzerinden (30), (35), (35), (35), (30) puan takdir edildiği; ancak, "Aday polis memuru olamaz" kararına gerekçe olarak; "Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği'nin 8. maddesinin 2. fıkrası gereği uygun olmadığının" yazıldığı, başka bir deyişle, verilen not ile gerekçenin birbiriyle uyuşmadığı ve bu hali ile takdir yetkisinin objektif olarak kullanılmadığı sonucuna varıldığından, davacının yapılan sözlü sınav neticesinde başarısız sayılmasına ilişkin işlemde hukuka uygunluk görülmediği; öte yandan, bu karar davacının ataması sonucunu doğurmamakta olup; usulüne uygun olarak gerçekleştirilecek sözlü sınav kapsamında davacının başarı durumunun değerlendirilmesi gerektiği açık olduğundan, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının iadesi istemi hakkında bu aşamada karar verilmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, davacının yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemi hakkında ise karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu edilen sözlü sınavın Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği uyarınca oluşturulan sınav komisyonu tarafından yapıldığı, sınavda önceden hazırlanan sorular arasından çektirilen sorunun davacıya sorulduğu, soruya verilen cevabın komisyon üyeleri tarafından değerlendirildiği ve her bir komisyon üyesi tarafından puan verildiği, hangi komisyon üyesinin hangi notu takdir ettiği hususunun tutanak altına alındığı anlaşıldığından sözlü sınavın yapılma usulünde hukuka aykırılık bulunmadığı, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
27. Dönem Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüklerinden mezun olan öğrencilerin aday memur atama sınavları 16-18 Haziran 2022 tarihleri arasında yapılmıştır.
Bu kapsamda davacı, Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği hükümleri uyarınca, 17/06/2022 tarihinde Erzincan Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünde yapılan sözlü sınava tabi tutulmuştur.
Sınavı gerçekleştirmek üzere mevzuat uyarınca beş kişilik bir sınav komisyonu oluşturulmuş olup, komisyonun her bir üyesi tarafından değerlendirme için belirlenmiş olan dört konu başlığı altında önceden hazırlanmış bulunan sorulara verilen cevaplar için ayrı ayrı puan takdiri neticesinde, davacının aldığı (55) puan ile (70) puanın altında kalması nedeniyle başarısız sayılmasına karar verilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'na 6638 sayılı Kanun'un 23. maddesi ile eklenen ve 04/04/2015 tarihinde yürürlüğe giren Ek 1. maddenin üçüncü fıkrasında; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte öğrenime devam edenler dâhil, bu Kanun ve 4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu gereğince, polis eğitim kurumlarında ya da Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı rütbelerine aday memur olarak atanmaları için öğrenim süresini başarıyla tamamlamaları ve eğitim sonunda Polis Akademisi Başkanlığınca yapılacak sınavda başarılı olmaları şarttır." hükmü yer almaktadır.
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun Ek 1. maddesine dayanılarak hazırlanan ve 03/06/2015 tarih ve 29375 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği'nin 5. maddesinde; polis eğitim kurumları ve Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerden öğrenim süresini başarıyla tamamlayanların, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmalarından önce sınava tabi tutulacakları; 6. maddesinde; sınav yerleri ve tarihlerinin, Polis Amirleri Eğitimi Merkezi, Polis Meslek Eğitim Merkezi, Polis Meslek Yüksekokulu ve Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarından mezun olan öğrenciler için ayrı ayrı Polis Akademisi Başkanlığınca belirleneceği ve sınav tarihinden en az on beş gün önce Başkanlık resmi internet sitesinde ilan edileceği, sınavın, mezuniyeti müteakip en geç bir ay içinde yapılacağı belirtildikten sonra,
"Komisyonların Oluşturulması ve Görevleri" başlıklı 7. maddesinde;
"(1) Sınav ile ilgili komisyonların kurulması, görevlendirme ve çalışma esasları Başkanlık onayı ile belirlenir.
(2) Soru Hazırlama Komisyonu; rütbece en kıdemli üyenin başkanlığında 5 rütbeli personel ve hazırlanacak soru sayısı ve ders konuları dikkate alınarak yeterli sayıda öğretim elemanından oluşur. Komisyon, adaylara sorulacak soruları belirler ve ayrı ayrı kartlara basımını sağlar.
(3) Sınav komisyonu; emniyet müdürü rütbesinde bir başkan ve üç rütbeli personel ile bir öğretim elemanından oluşur. Bu komisyon, soru hazırlama komisyonu tarafından hazırlanan sorularla sözlü sınav yapmakla görevli ve yetkilidir. İhtiyaca göre her bir polis eğitim kurumunda ve Başkanlıkta birden fazla sınav komisyonu oluşturulabileceği gibi birden fazla polis eğitim kurumu için de tek bir komisyon görevlendirilebilir.
(4) Merkezi sınav komisyonu; rütbece en kıdemli üyenin başkanlığında üç emniyet müdürü rütbesinde personel ile iki öğretim elemanından oluşur. Bu komisyon, Başkan adına sınav takvimi süresince yürütülecek iş ve işlemleri takip, koordine ve denetleme ile yetkilidir.
(5) Komisyonlarda görev almak üzere üye sayısı kadar yedek üye ile komisyonlara yardımcı olmak üzere yeteri sayıda personel görevlendirilir.
(6) Sınav komisyonu başkan ve üyeleri; boşanmış olsalar dahi eşlerinin, üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan ve ikinci dereceye kadar (bu derece dâhil) kayın hısımlarının veya evlatlıklarının katıldığı sınavda görev alamazlar." ,
"Sınav şekli ve esasları" başlıklı 8. maddesinde;
" (1) Soru Hazırlama Komisyonu tarafından bastırılan sorular arasından adaylara soru kartı çektirilerek cevaplaması istenir. Komisyon tarafından adaya konu ile ilgili ilave sorular sorulabilir.
(2) Sınav komisyonları tarafından yapılacak sözlü sınavda adaylar;
a) Mesleki bilgi düzeyi,
b) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü,
c) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı,
ç) Liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu,
yönlerinden yüz tam puan üzerinden değerlendirilirler.
(3) Adaylar, Sınav Komisyonu üyeleri tarafından ikinci fıkranın (a) bendi için kırk puan, diğer bentlerde yazılı özelliklerin her biri için yirmişer puan üzerinden değerlendirilir ve verilen puanlar ayrı ayrı puan değerlendirme karar formuna işlenir. Komisyon üyelerinin ayrı ayrı vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak adayın sınav puanı tespit edilir.
(4) Adayın sınavda başarılı olabilmesi için yüz tam puan üzerinden en az yetmiş puan alması gerekir. Başarısız olan adayın aldığı puan ve gerekçesi puan değerlendirme karar formuna işlenir. Sınav sonuçları merkezi sınav komisyonuna bildirilir.
(5) Sınav sonuçları, Merkezi Sınav Komisyonu tarafından Polis Akademisi internet sayfasında ilan edilir.
(6) Başarılı olan adayların puan değerlendirme karar formları, adayın atamasına esas olacak belgelerle birlikte Personel Dairesi Başkanlığına gönderilir.
(7) Sınavda başarısız olan adayların değerlendirme karar formları ilgili eğitim kurumunca Emniyet Genel Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatı arşiv hizmetlerine ilişkin mevzuat hükümlerine göre muhafaza edilir.
(8) Sınav komisyonu kararlarına itiraz edilemez.",
''Sınav sonucu atamalar'' başlıklı 10. maddesinde ise; "Sınavda başarılı olan adayların Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına aday polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmaları 6/8/1992 tarihli ve 92/3393 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği hükümlerine göre yapılır." hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği'nin 7. maddesine uygun bir şekilde sözlü sınav komisyonunun, bu komisyonunun soracağı sorular için ise, Polis Akademisi Başkanlığınca ayrı bir sınav soru hazırlama komisyonun oluşturulduğu, her bir adaya soru hazırlama komisyonu tarafından hazırlanan sorular arasından davacıya çektirilen 179 numaralı "Resmi yazışmalarda Uygulanacak Usul ve Esaslar çerçevesinde Mesleki Raporda Şekil Kuralları nelerdir?" sorusunun sorulduğu ve sorulan soruya verdiği cevapla ilgili olarak yapılan değerlendirme neticesinde, "Mesleki bilgi düzeyi" için başkan tarafından (30) puan, dört üye tarafından sırasıyla (35), (35), (35), (30) puan, "Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü" için başkan tarafından (10) puan ve dört üye tarafından sırasıyla (5), (10), (10), (10) puan, "Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı" için başkan tarafından (5) puan, ve dört üye tarafından sırasıyla (5), (5), (10), (5) puan, "Liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu" için başkan tarafından (5) ve dört üye tarafından sırasıyla (5), (5), (10), (10) puan verildiği, davacının sınav puanının aritmetik ortalamasının (55) puan olarak belirlendiği ve (70) puanın altında kalarak başarısız olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden; sınav komisyonunun yer verilen Yönetmelik hükümlerine uygun olarak oluşturulduğu, oluşturulan bu sözlü sınav komisyonunca önceden başka bir komisyon tarafından hazırlanan sınav sorularından davacıya kura çektirilmek suretiyle soru sorulduğu, yapılan sınav sonucunda davacıya komisyon üyeleri tarafından ayrı ayrı not takdir edilmek ve bu notların, ilgili Kanunun ve Yönetmeliğin sözlü sınava ilişkin düzenlemelerine uygun olarak yapılan sınav neticesinde aritmetik ortalaması alınmak suretiyle sınav değerlendirmesinin yapıldığı, sınavın objektif olarak yapılmadığını ortaya koyacak herhangi bir bilgi belge de bulunmadığı anlaşıldığından, davacının yapılan sözlü sınavda (55) puan alarak başarısız sayılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesinin kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu işlemin iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemi hakkında ise karar verilmesine yer olmadığı yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu işlemin iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemi hakkında ise karar verilmesine yer olmadığı yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 15/01/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu işlemin iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemi hakkında ise karar verilmesine yer olmadığı yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı hukuka ve usule uygun olduğundan, temyiz isteminin reddi ile kararın onanması gerektiği görüşüyle Daire kararına katılmıyoruz.