T.C.
D A N I Ş T A Y
ON İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/4900
Karar No : 2024/3708
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
... tarafından Milli Savunma Bakanlığına karşı açılan davada; İstanbul 5. İdare Mahkemesinin 29/03/2024 tarih ve E:2024/579, K:2024/730 sayılı kararı ile Ankara 18. İdare Mahkemesinin 21/08/2024 tarih ve E:2024/1362, K:2024/1344 sayılı kararı arasında çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca incelenerek işin gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklara dair hükümler" başlıklı 20/C maddesinin birinci fıkrasında; "Bu madde; Milli Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile 25/06/2019 tarihli ve 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklar hakkında uygulanır. (Ek cümle: 30/6/2022- 7415/8 md.) Bu uyuşmazlıkların çözümünde ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi yetkilidir." hükmü yer almaktadır.
2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin birinci fıkrasına, 13/07/2022 tarih ve 31892 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan 7415 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle eklenmiş olan cümleye ilişkin madde gerekçesinde; "askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan davaların Türkiye genelinde idari yargı mercilerinde görüldüğü, verilen kararlara ilişkin istinaf mercilerinin de yetkili bölge idare mahkemeleri olduğu, bu durumun, aynı olay veya aynı nitelikteki işlem ve eylemlere ilişkin olarak Türkiye’nin çeşitli yerlerindeki mahkemelerden farklı kararlar verilmesine yol açtığı ve askeri hizmetin sürekliliğini, askeri disiplinin tesis ve idamesini olumsuz yönde etkilediği, madde ile; Millî Savunma Bakanlığı kadro ve kuruluşunda görev yapan personelin askeri hizmete ilişkin işlem ve eylemlerinden doğan uyuşmazlıklar hakkında verilen kararlarda yeknesaklığın sağlanması ve uygulama birliğinin tesisi amacıyla anılan davaların Ankara, İstanbul, İzmir, Konya, Adana, Bursa, Gaziantep, Samsun ve Erzurum Bölge İdare Mahkemelerinin bulunduğu idare mahkemelerinde görülmesinin amaçlandığı" hususlarına yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; Mardin İli, 70. Mekanize Piyade Tugay Komutanlığında yüzbaşı rütbesiyle görev yapmakta iken, Kara Kuvvetleri Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun 22/06/2016 tarih ve 2016/... sayılı kararıyla, 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu uyarınca "silahlı kuvvetlerden ayırma" cezasıyla cezalandırılmakla birlikte, bu işlemin, Mardin 2. İdare Mahkemesinin 07/01/2022 tarih ve E:2017/4349, K:2022/17 sayılı kararıyla iptal edilmesi üzerine görevine iade edilerek Kırklareli İli Pınarbaşı İlçesine atanan davacı tarafından, görevine son verilmesi nedeniyle yaşadığı elem ve ıstıraptan kaynaklanan manevi zararına karşılık 900.000,00-TL manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle dava açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda; 2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin birinci fıkrasına 7415 sayılı Kanun'la eklenen düzenleme ile, Millî Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askerî hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıkların çözümünde, ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu Bölge İdare Mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinin yetkili olduğu kurala bağlanmış olduğundan ve subay olarak görev yapan davacının, yargı kararıyla iptal edilen silahlı kuvvetlerden ayırma cezası nedeniyle uğradığı manevi zararının karşılanmasına yönelik uyuşmazlık, askeri hizmete ilişkin işlemden kaynaklandığından, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin birinci fıkrası uyarınca, davacının görev yaptığı Kırklareli İlinin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin bulunduğu yerdeki İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; davanın görüm ve çözümünde İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna, dava dosyasının İstanbul 5. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın Ankara 18. İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine, 23/09/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.