T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/6478
Karar No : 2025/1
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
... vekili Av. ... tarafından Milli Savunma Bakanlığına karşı açılan davada; İzmir 2. İdare Mahkemesinin 25/01/2024 tarih ve E:2023/1554, K:2024/80 sayılı kararı ile İstanbul 9. İdare Mahkemesinin 29/11/2024 tarih ve E:2024/247, K:2024/2727 sayılı kararı arasında çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca incelenerek işin gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklara dair hükümler" başlıklı 20/C maddesinin birinci fıkrasında; "Bu madde; Milli Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile 25/06/2019 tarihli ve 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklar hakkında uygulanır. (Ek cümle: 30/6/2022- 7415/8 md.) Bu uyuşmazlıkların çözümünde ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi yetkilidir." hükmü yer almaktadır.
2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin birinci fıkrasına, 13/07/2022 tarih ve 31892 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan 7415 sayılı Kanun'un 8. maddesiyle eklenmiş olan cümleye ilişkin madde gerekçesinde; "askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan davaların Türkiye genelinde idari yargı mercilerinde görüldüğü, verilen kararlara ilişkin istinaf mercilerinin de yetkili bölge idare mahkemeleri olduğu, bu durumun, aynı olay veya aynı nitelikteki işlem ve eylemlere ilişkin olarak Türkiye’nin çeşitli yerlerindeki mahkemelerden farklı kararlar verilmesine yol açtığı ve askeri hizmetin sürekliliğini, askeri disiplinin tesis ve idamesini olumsuz yönde etkilediği, madde ile; Millî Savunma Bakanlığı kadro ve kuruluşunda görev yapan personelin askeri hizmete ilişkin işlem ve eylemlerinden doğan uyuşmazlıklar hakkında verilen kararlarda yeknesaklığın sağlanması ve uygulama birliğinin tesisi amacıyla anılan davaların Ankara, İstanbul, İzmir, Konya, Adana, Bursa, Gaziantep, Samsun ve Erzurum Bölge İdare Mahkemelerinin bulunduğu idare mahkemelerinde görülmesinin amaçlandığı" hususlarına yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; İstanbul İli, Kuzey Deniz Saha Komutanlığında astsubay olarak görev yapmakta iken, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Geçici 35. maddesi uyarınca kamu görevinden çıkarılmakla birlikte, bu işlemin İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 2. İdari Dava Dairesinin 20/10/2022 tarih ve E:2021/3521, K:2022/2430 sayılı kararıyla iptal edilmesi üzerine önce devlet memuru olarak göreve iade edilen, bu konudaki işlemin Ankara 11. İdare Mahkemesinin 13/09/2023 tarih ve E:2023/383, K:2023/1618 sayılı kararıyla iptal edilmesi üzerine de astsubay olarak atanan ve dava tarihi itibarıyla Muğla İli, Marmaris İlçesi, Aksaz Deniz Üs Komutanlığında görev yapan davacı tarafından; derece / kademe ve nasbının emsalleriyle aynı seviyeye getirilmesi, kamu görevinden ayrı kaldığı döneme ilişkin lojman puanlarının verilmesi ile yoksun kaldığı dalgıç ve kurbağa adam tazminatlarının yasal faiziyle ödenmesi için yaptığı başvurunun reddine ilişkin Kuzey Deniz Saha Komutanlığı Lojistik Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile 30/08/2023 tarihinden itibaren 4/3 derece / kademeye intibak ettirilmemesi işleminin iptali istemiyle dava açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda; 2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin birinci fıkrasına 7415 sayılı Kanunla eklenen düzenleme ile, Millî Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askerî hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıkların çözümünde, ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu Bölge İdare Mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinin yetkili olduğu kurala bağlanmış olduğundan ve astsubay olan davacının, kamu görevinden çıkarıldığı tarih ile yeniden göreve başladığı tarih arasındaki döneme ilişkin olarak, derece / kademe ve nasbının emsalleriyle aynı seviyeye getirilmesi, lojman puanlarının verilmesi ve dalgıç ve kurbağa adam tazminatlarının ödenmesi istemine yönelik uyuşmazlık, askeri hizmete ilişkin işlemden kaynaklandığından, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı Kanun'un 20/C maddesinin birinci fıkrası uyarınca, davacının görev yaptığı Muğla İlinin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu İzmir Bölge İdare Mahkemesinin bulunduğu yerdeki İzmir İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; davanın görüm ve çözümünde İzmir İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna, dava dosyasının İzmir 2. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın İstanbul 9. İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine, 13/01/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.