T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2025/895
Karar No : 2025/1678
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Kurumu Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU :... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, eşi ...'ın Diyarbakır ili, ... Lisesinde müdür yardımcısı olarak görev yapmakta iken 19/04/1993 tarihinde görev yaptığı okula gitmekte olduğu esnada faili meçhul kişi veya kişilerce kafasına sert bir cisimle vurulmak suretiyle öldürülmesine neden olan olayın, görevinin sebep veya etkisiyle gerçekleştiğinden bahisle, tarafına vazife malullüğü aylığı bağlanarak 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında değerlendirilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince; daha önce verilen davanın reddine ilişkin kararın, Danıştay Onikinci Dairesinin 10/10/2023 tarih ve E.2022/3136, K.2023/4768 sayılı kararıyla eksik inceleme ve araştırma sonucu hüküm verildiğinden bahisle bozulması üzerine, bozma kararına uyularak; uyuşmazlık konusu olayda, Milli Eğitim Bakanlığı Nakdi Tazminat Komisyonunun... tarih ve ... sayılı kararıyla, davacının eşinin durumunun 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ile 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında olduğuna ve murisine 2330 sayılı Kanun uyarınca nakdi tazminat ödenmesine karar verildiği; davacının eşinin öldürülmesine ilişkin soruşturmada ise, suçun faillerinin tespit edilememesi ve zamanaşımı nedeniyle, ... Cumhuriyet Başsavcılığının... tarih ve Soruşturma No:..., K:... sayılı kararıyla kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği; 2022 yılında tekrar soruşturma açılması üzerine, aynı Başsavcılığın ... tarih ve Soruşturma No:..., K:... sayılı kararıyla "... ... sayılı soruşturma dosyasına konu bilgi ve belgeler, yapılan keşif, yazılan müzekkereler ve gelen cevabi yazılar, olayın oluş şekli, maktulun kimliği ve öğretmen oluşu, olayın görev yaptığı okula giderken meydana gelmiş olması, olayın maktulun öğretmen olmasından kaynaklı gerçekleşmiş olması yönündeki değerlendirmeler, maktulun husumetli olduğu bir kişinin bulunmayışı ve bu doğrultuda yapılan araştırmaların da bu hususu desteklemesi, PKK silahlı terör örgütünün anayasal düzene kast eden eylemlerinin olay tarihi itibariyle yoğunluk kazanmış olması, olay tarihini de kapsayan dönemlerde örgüt baskısı ile okulların kapatılması ve aksi halde eğitimcilerin cezalandırılacağına ilişkin bildirisi, o dönemlerde meydana gelen diğer saldırılar ile dosyaya konu olayın benzerlik teşkil ettiği hususları bir bütün olarak değerlendirildiğinde, olayın devletin bölünmez bütünlüğüne kast eden PKK silahlı terör örgütü tarafından gerçekleştirildiğinin değerlendirildiği, ancak dosyada failin tespit edilememesi sebebiyle zaman aşımı sebebiyle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, iş bu dosyamıza konu araştırmalar neticesinde de olayın açık failinin süregelen zamanda tespit edilemediği..." gerekçesiyle kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği; söz konusu karar incelendiğinde, davacının eşinin öğretmen olması nedeniyle PKK silahlı terör örgütü tarafından öldürüldüğünün ortaya konulduğu dikkate alındığında; davacının eşinin görevinden dolayı terör eylemlerine muhatap kalarak vefat ettiği açık olduğundan, davacının eşinin vazife malulü sayılması ve 3713 sayılı Kanun hükümlerinden faydalandırılması gerekirken, aksi yönde tesis edilen işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Ölüm olayının görevin neden ve etkisinden meydana geldiği yolunda somut bilgi ve belge bulunmadığından, davacının eşinin vazife malulü sayılmasının mümkün bulunmadığı belirtilerek, Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : 1993 yılında olağanüstü hal bölgesinde PKK terör örgütü tarafından öğretmenlere yönelik çok sayıda saldırı gerçekleştirildiği, bu eylemlerin bir kısmının faillerinin tespit edilemediği; Milli Eğitim Bakanlığının 16/05/1994 tarihli kararıyla eşinin şehit kabul edildiği ve nakdi tazminat ödendiği; Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından olayın terör eylemi kapsamında olduğunun değerlendirildiği belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Milli Eğitim Bakanlığı tarafından, ölüm olayının 2330 sayılı Kanun kapsamında görevin neden ve etkisiyle meydana geldiği kabul edilerek 1994 yılında davacıya nakdi tazminat ödendiği ve aynı Bakanlıkça hazırlanan "Şehit Öğretmenlerimiz" albümünde, davacının eşine yer verildiği; Diyarbakır İl Emniyet Müdürlüğünün... tarih ve ... sayılı yazısı ekindeki raporun 90. sayfasında, "1993 yılında OHAL bölgesinde öğretmenlere yönelik saldırılarda önemli artış olduğu, aynı yıl toplam 50 öğretmenin öldürüldüğü ve bunlardan 15'inin failinin bulunamadığı..." tespitine yer verildiği; terör örgütü tarafından 1993 yılında çok sayıda öğretmenin şehit edildiği ve Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığınca da ölüm olayının terör eylemi kapsamında olduğu yönünde değerlendirme yapıldığı hususları birlikte dikkate alındığında; davacının eşinin vefat olayının görevin neden ve etkisiyle ve terör eylemi kapsamında meydana geldiği sonucuna ulaşıldığından, temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki temiyze konu... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (onbeş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 24/03/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.