T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/3009
Karar No:2025/1213
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...
2- ... Kurumu
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirketin 2018 yılına ait net satış hasılatının %1’i tutarında ödediği evrensel hizmet katkı payının, elektronik haberleşme kapsamında olmadığını ve fazla tahsil edildiğini iddia ettiği 4.631.113,51-TL’lik kısmının ödeme tarihi olan 28/06/2019 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte iadesi istemiyle yapılan ... tarih ve ... sayılı ve ... tarih ve ... sayılı başvuruların zımnen reddine dair işlemlerin iptali ile mezkur tutarın ödeme tarihinden itibaren işleyen avans faiziyle birlikte ödenmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; evrensel hizmet gelirinin bir idari yaptırım olmadığı, şirketlerin evrensel hizmete tabi faaliyetlerden elde ettiği net satış hasılatı üzerinden evrensel hizmet geliri hesaplanmasının gerektiği, davacı şirket tarafından, tüm faaliyetlerden elde edilen gelirin yetkilendirme kapsamında kabul edilmesinde Evrensel Hizmet Kanunu'na uygunluk bulunmadığından, elektronik haberleşme hizmeti kapsamında olmayan hizmet satışları üzerinden tahsil edilen miktarın tespit edilerek ödeme tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle davacıya iadesi gerektiğinden, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı;
Öte yandan, her ne kadar davacı tarafından toplam 4.631.113,51-TL'nin davalı idarelere fazladan ödendiği iddia edilmiş ise de, davalı idarelerce davacının başvurusunda belirttiği kalemlerin ayrı ayrı miktarları belirlenmek suretiyle fazladan ödendiği tespit edilen miktarın davacıya ödenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemlerin iptaline, davacının dava konusu işlemler nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların başvuru tarihi olan 25/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davacı şirketin Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği'nin 7. maddesi kapsamında elektronik haberleşme alanında faaliyet göstermek üzere Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yetkilendirildiği, 2018 yılı evrensel hizmet katkı payı ödemesi kapsamında elektronik haberleşme hizmeti olmadığı iddia edilen gelirlerin "katma değerli hizmet satışı, içerik hizmetleri, cihaz satışı, her türlü kurulum hizmeti, yerinde teknik destek hizmeti, elektronik genel kurul hizmeti, IPTV kurulum ve IPTV ekipman satışı" kalemlerinden oluştuğu, yetkilendirme alarak elektronik haberleşme sektöründe faaliyet göstermek isteyen şirketlerin yalnızca yetkilendirmeye tabi faaliyetleri veya bununla birlikte, yetkilendirme konusu hizmeti yerine getirirken gerekli olan faaliyetleri yürütmek üzere kurulmuş oldukları dikkate alındığında, bahse konu gelirlerin, davacı şirketin yetkilendirme çerçevesindeki faaliyetlerinden elde ettiği gelirlere ilişkin olduğu ve buna göre hesaplanan evrensel hizmet katkı payı tutarının ödenmesi yolunda tesis edilen işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf başvurusunun reddine, davalı idarelerin istinaf başvurularının kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, 5369 sayılı Evrensel Hizmet Kanunu'na göre yalnızca yetkilendirilmiş işletmecilerden evrensel hizmet katkı payı alınmasının yegâne sebebinin, evrensel hizmet niteliğindeki elektronik haberleşme hizmetlerinin, elektronik haberleşme sektöründe elde edilen net satışlar üzerinden alınan pay ile finanse edilmek istenmesi olduğu, bu nedenle yetkilendirme konusu elektronik haberleşme hizmeti kapsamı dışında kalan hizmetler üzerinden evrensel hizmet katkı payı alınamayacağı, katma değerli servis satışı, içerik hizmetleri, cihaz satışı, her türlü kurulum hizmeti, yerinde teknik destek hizmeti, elektronik genel kurul hizmeti, IPTV kurulum ve IPTV ekipman gibi elektronik haberleşme hizmeti olmayan hizmetlerin sunulabilmesi için BTK'dan yetki almaya gerek olmadığı, internet üzerinden müzik, oyun gibi hizmetleri veren veya bilgisayar satışı yapan firmaların evrensel hizmet katkı payı ödemediği, yetki belgesi olan şirket aynı işleri yaptığında ise bunun talep edildiği, 5809 sayılı Kanun'daki tanıma göre elektronik haberleşmenin kapsamına verilerin iletiminin, gönderiminin ve alınmasının girdiği, Yetkilendirme Yönetmeliği uyarınca yalnızca yetkilendirmeye tâbi faaliyetlerin yürütülebileceği iddiasının hatalı bir yorum olduğu, esas faaliyetin yerine getirilmesi için gerekli ve/veya bununla ilgili diğer faaliyetleri kendi bünyesinde gerçekleştirmeyi tercih eden şirketin bu işler için BTK'nın yetkilendirmesine ihtiyaç duymadığı, bu nedenle diğer faaliyetler üzerinden evrensel hizmet katkı payı istenmesinin kabul edilemeyeceği, katma değerli elektronik haberleşme hizmetine ilişkin olarak BTK'nın yetkilendirdiği hususun "içerik sunumu" olmadığı, içeriğin iletilmesi ve içeriğe erişim sağlanması olduğu, katma değerli hizmet sunumunun ise "içerik" sunumu niteliğinde olduğu, Gelir İdaresi Başkanlığı'nın 29/02/2012 tarihli muktezasında, katma değerli hizmetler dolayısıyla yapılan içerik satışının elektronik haberleşme hizmeti olmadığının ve bu nedenle özel iletişim vergisine tâbi tutulamayacağının açıkça ifade edildiği, TTNET tarafından sunulan bir yayın hizmeti olan Web TV konusunda Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı'ndan görüş talep edildiği, Başkanlığın BTK'dan aldığı görüşler doğrultusunda verdiği cevapta, katma değerli bir hizmet olan Web TV hizmetinin elektronik haberleşme hizmeti olmadığının ifade edildiği, Danıştay'ın emsal kararlarının da bu yönde olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından, temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
Davalı Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından, temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
ESAS YÖNÜNDEN:
MADDİ OLAY :
Elektronik haberleşme alanında faaliyet gösteren davacı şirket tarafından, 5369 sayılı Kanun'un 6. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi gereğince 2018 yılına ait net satış hâsılatının %1’i tutarındaki evrensel hizmet katkı payı 28/06/2019 tarihinde 58.990.491,85-TL olarak ihtirazi kayıt ile ödenmiştir.
Davacı şirket 24/07/2019 tarihli dilekçesiyle Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'dan, 25/07/2019 tarihli dilekçesiyle de Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'ndan; elektronik haberleşme hizmeti kapsamına girmeyen her türlü katma değerli servis satışı, içerik hizmetleri, cihaz satışı, her türlü kurulum hizmeti, yerinde teknik destek hizmeti, elektronik genel kurul hizmeti, IPTV kurulum ve IPTV ekipman gibi diğer hizmet gelirleri üzerinden evrensel hizmet katkı payı alınmaması gerektiğini belirterek, elektronik haberleşme kapsamında olmadığını ve fazla ödediğini ileri sürdüğü 4.631.113,51-TL’nin iade edilmesini talep etmiştir.
Bu başvuruların davalı idarelerce süresinde cevap verilmemek suretiyle zımnen reddedilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
5369 sayılı Evrensel Hizmet Kanunu'nun “Tanımlar” başlıklı 2. maddesinde, “Elektronik Haberleşme”, işaret, sembol, ses, görüntü ve elektrik işaretlerine dönüştürülebilen her türlü verinin kablo, telsiz, optik, elektrik, manyetik, elektromanyetik, elektrokimyasal, elektromekanik ve diğer iletim sistemleri vasıtasıyla iletilmesi, gönderilmesi ve alınması; “Evrensel Hizmet”, Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde coğrafi konumlarından bağımsız olarak herkes tarafından erişilebilir, önceden belirlenmiş kalitede ve herkesin karşılayabileceği makul bir bedel karşılığında asgari standartlarda sunulacak olan, internet erişimi de dahil elektronik haberleşme hizmetleri ile bu Kanun kapsamında belirlenecek olan diğer hizmetler; “Evrensel Hizmet Yükümlüsü”, elektronik haberleşme sektöründe, ilgili mevzuatına göre Kurumca yetkilendirilmiş ve bu Kanun kapsamındaki hizmetleri sağlamakla yükümlü kılınan işletmeci; “İşletmeci” ise, ilgili mevzuatına göre Kurumca veya bu Kanun kapsamına alınmış hizmetler bakımından ilgili diğer mercilerce yetkilendirilmiş olan işletmeciler olarak tanımlanmıştır.
Aynı Kanun'un "Evrensel hizmetin kapsamı" başlıklı 5. maddesinde, "Evrensel hizmet; a) Sabit telefon hizmetlerini, b) Ankesörlü telefon hizmetlerini, c) Basılı veya elektronik ortamda sunulacak telefon rehber hizmetlerini, d) Acil yardım çağrıları hizmetlerini, e) internet hizmetlerini, f) Ulaşımı deniz yoluyla sağlanabilen yerleşim alanlarına yolcu taşıma hizmetlerini, g) Deniz haberleşmesi ve seyir güvenliği haberleşme hizmetlerini, kapsar. ..."; işlem tarihinde yürürlükte bulunan hâliyle “Evrensel hizmetin gelirleri” başlıklı 6. maddesinde, “… b) Hazine payı ödemekle yükümlü işletmeciler dışındaki işletmeciler ve Türk Telekom yıllık net satış hâsılatının % 1’ini, izleyen yılın Nisan ayı sonuna kadar; faaliyetleri gereği Hazine payı ödemekle yükümlü olduğu hâlde Hazine payı ödemeyi gerektirmeyen hizmetleri de yürüten işletmeciler ise Hazine payına esas teşkil etmeyen yıllık net satış hâsılatının % 1’ini, izleyen yılın Nisan ayı sonuna kadar, Bakanlığa bildirir. Bu meblağ aynı süre içinde Bakanlığın Merkez Saymanlık Müdürlüğü hesabına aktarılır ve bütçeye “Evrensel hizmet gelirleri” adı altında gelir kaydedilir …” kurallarına yer verilmiştir.
28/05/2009 tarih ve 27241 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanan Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği'nin "Yetkilendirme başvuru şartları" başlıklı 7. maddesinde, "Bildirim veya bildirimle birlikte kullanım hakkı verilmesi suretiyle yetkilendirilmek için Kuruma başvuru yapan şirkette aşağıdaki şartlar aranır:
a) Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre, yalnızca yetkilendirmeye tâbi faaliyetleri veya bununla birlikte yetkilendirme konusu hizmeti yerine getirirken gerekli ve/veya ilgili olan cihaz satış, kurulum, bakım-onarım ve danışmanlık gibi faaliyetleri yürütmek üzere anonim veya limited şirket statüsünde kurulmuş olması,
b) Şirketin tescil ve ilan olduğu Ticaret Sicil Gazetesinde yer alan ana sözleşmesinde faaliyet alanı kapsamında “elektronik haberleşme hizmeti/telekomünikasyon hizmeti sunulması ve/veya şebekesi veya altyapısı kurulup işletilmesi” ifadesine veya yetkilendirilmeyi talep ettiği elektronik haberleşme faaliyetine yer verilmiş olması (...)" kuralı yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Aktarılan kurallardan, evrensel hizmetin, Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde coğrafi konumlarından bağımsız olarak herkes tarafından erişilebilir, önceden belirlenmiş kalitede ve herkesin karşılayabileceği makul bir bedel karşılığında asgari standartlarda sunulacak olan internet erişimi de dahil elektronik haberleşme hizmetleri ile bu Kanun kapsamında belirlenecek olan diğer hizmetleri ifade ettiği, işletmecilerin tüm faaliyetlerinden elde ettiği gelirlerin yetkilendirme kapsamında kabul edilemeyeceği, dolayısıyla evrensel hizmet geliri olarak yapılacak ödemenin gelir tablosunda yer alan tüm net satış hasılatı üzerinden hesaplanarak ödenmesinin istenilemeyeceği anlaşılmaktadır.
Ancak, Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği'nin 7. maddesinde, işletmecilerin, yetkilendirmeye tâbi elektronik haberleşme hizmeti faaliyetleri veya bununla birlikte yetkilendirme konusu hizmeti yerine getirirken gerekli ve/veya ilgili olan cihaz satış, kurulum, bakım-onarım ve danışmanlık gibi faaliyetleri yürütmek üzere kurulacağı belirtildiğinden, anılan gerekli ve/veya ilgili faaliyetlerin de esasen dolaylı olarak yetkilendirme kapsamında kabul edildiği anlaşılmaktadır. Buna karşılık, yetkilendirme konusu elektronik haberleşme hizmetleri için gerekli ve/veya bu hizmetlerle ilgili olmayan diğer faaliyetler ise yetkilendirme kapsamında kabul edilemeyecektir.
Yetkilendirmeye tâbi faaliyetler için gerekli ve/veya bunlarla ilgili bu yan faaliyetleri gerçekleştiren ve bunlardan gelir elde eden işletmecilerin, piyasada aynı faaliyetlerden gelir elde eden yetkilendirilmemiş diğer teşebbüslerle aynı hukuki durumda olduklarının kabul edilemeyeceği açıktır. Zira yetkilendirilmiş işletmeciler, abonelerden kaynaklı hazır bir müşteri portföyüne sahip olup, bu ürün ve/veya hizmetleri ilgili elektronik haberleşme hizmetiyle birlikte pazarlayabilme ve bunların ücretlerinin aylık faturaya yansıtılmak suretiyle tahsil edilebilmesi gibi rekabet avantajlarını haizdir. Dolayısıyla, yetkilendirmeye tâbi hizmetler yerine getirilirken gerçekleştirilen, yetkilendirme konusu hizmet için gerekli ve/veya bu hizmetle ilgili olan faaliyetlerden elde edilen gelirlerin de evrensel hizmet katkı payı matrahına dahil edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Uyuşmazlıkta, davacının evrensel hizmet katkı payı matrahına dahil edilmemesi gerektiğini ileri sürdüğü gelir kalemleri bu bağlamda değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekmektedir.
... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin temyize konu E:... sayılı dosyasında yapılan 24/03/2021 tarihli ara kararıyla, davacıdan, 2018 yılı evrensel hizmet katkı payı ödemesi kapsamında, elektronik haberleşme hizmeti olmadığını iddia ettiği gelirlerin hangi kalemlerden oluştuğu ve nasıl hesaplandığı sorulmuş, davacı tarafından verilen ve 10/05/2021 tarihinde kayda giren cevap yazısı ekindeki tabloda çok sayıda kalem olmakla birlikte niteliği itibarıyla, Yerinde Teknik Destek Gelirleri, ADSL, VDSL, NDSL vd. Modem, Netbook ve Cep Telefonu Cihaz Satış ve Kiralama Gelirleri, TIVIBU İçerik ve Cihaz Satış Gelirleri, IPTV İçerik, Kurulum ve Ekipman Gelirleri, Katma Değerli ve Ek Katma Değerli Servis/Ürün Gelirleri (Oyun, Müzik, Güvenlik Paketleri, Yedekleme Hizmeti, Wifi, Aile Hekimliği Sistemi, E-Posta, Muhasebe Programları, Hukuk Programı, Ev Kontrol Servisi, Toplantee Hizmeti, Web Alan Adı Hizmeti), Oyun Şifre Kartı Satış Geliri, Elektronik Genel Kurul Hizmeti Geliri ve Cihaz Kampanya Komisyon Geliri kalemlerine ilişkin tutarlar ile bunların indirimleri düşüldükten sonra kalan tutarına (463.111.350,81-TL) yer verilmiştir.
Aynı ara kararıyla davalı idareden, davacı şirketin yetkilendirildiği alan dışındaki faaliyetlerinin hangi hizmetlere ilişkin olduğu sorulmuş, 29/04/2021 tarihinde kayda giren Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu cevap yazısında, Sanal Mobil Şebeke Hizmeti, Sabit Telefon Hizmetleri, Altyapı İşletmeciliği Hizmeti, Uydu Haberleşme Hizmeti, Uydu Platform Hizmeti, Kablolu ve Kablosuz İnternet Servis Sağlayıcılık Hizmetleri, Kablolu Yayın Hizmeti İşletmeciliği alanlarında yetkilendirmeler kapsamında ilgili elektronik haberleşme hizmeti ve bu hizmetleri sunarken gerekli ve/veya ilgili olan cihaz satış, kurulum, bakım onarım ve danışmanlık gibi faaliyetleri yürütmek üzere davacının yetkilendirildiği ifade edilmiştir.
Davacının yetkilendirildiği elektronik haberleşme hizmetlerine ilişkin olarak, Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği'nin birçok maddesinde atıf yapılan ve BTK tarafından hazırlanan "Elektronik Haberleşme Hizmet, Şebeke ve Altyapılarının Tanım, Kapsam ve Süreleri"ne ilişkin dokümanda;
"Sanal Mobil Şebeke Hizmeti"nin, işletmeci tarafından, adına tahsis edilmiş frekans bandı olmaksızın, mobil elektronik haberleşme hizmeti sunmak üzere Kurum ile imtiyaz sözleşmesi imzalayan işletmecilerin altyapıları üzerinden, ağırlayan işletmecinin Kurumca verilen yetkilendirmesi kapsamında, kendi markası ile abonelerine mobil elektronik haberleşme hizmetlerinin sunulmasını kapsadığı,
"Sabit Telefon Hizmetleri" ile işletmecinin, kullanıcılara sabit karasal telefon şebekesi üzerinden il içi, iller arası ve uluslararası telefon hizmetleri de dâhil olmak üzere tüm temel telefon hizmetlerini ve sesli veya kısa mesaj, faks, görüntülü telefon ve benzeri tüm katma değerli telefon hizmetlerini sunma hakkına sahip olduğu,
"Altyapı İşletmeciliği Hizmeti"nin, telefon hizmeti hariç olmak üzere, işletmecilere ve kullanıcılara elektronik haberleşme hizmetleri sunulmasına imkân sağlayan transmisyon altyapısının kurulması ve işletilmesi olduğu,
"Uydu Haberleşme Hizmeti"nin, uydular ve uydu yer istasyonları ve/veya uydu terminalleri aracılığı ile tek veya çift yönlü olarak, elektromanyetik dalgalar vasıtasıyla coğrafi olarak birbirinden uzak noktalar arasında telefon hizmeti hariç olmak üzere abonelerine/kullanıcılara ses, veri, görüntü iletişimi hizmetinin sunulmasını ve ilgili altyapının kurulup işletilmesini kapsadığı,
"Uydu Platform Hizmeti"nin, değişik iletim ortamlarından alınan telefon hizmeti hariç olmak üzere ses, veri ve görüntü işaretlerinin sayısal uydu platformunda kodlayıcı ve çoklayıcı grupları yardımıyla sayısal ortama çevrilerek, uydu yer istasyonları vasıtasıyla sayısal paketler halinde uyduya gönderilmesi ve uydudan alınan sayısal işaretlerin uygun terminal cihazları vasıtasıyla abonelerine iletilmesi hizmeti olduğu,
"Kablolu ve Kablosuz İnternet Servis Sağlayıcılık Hizmetleri"nin, abonelerinin veya kullanıcılarının internet üzerinden sunulan elektronik haberleşme hizmetlerinden ve içerik hizmetlerinden yararlanmalarını sağlamak üzere, abonelerini veya kullanıcılarını İnternet şebekesine eriştirme hizmetini kapsadığı,
"Kablolu Yayın Hizmeti İşletmeciliği"nin ise şifreli ve/veya şifresiz radyo, TV ve video sinyalleri ile oyun, anlık mesajlaşma gibi sayısal/etkileşimli ek hizmetlere ilişkin sinyallerin (telefon ve İnternet hariç) koaksiyel, bakır, fiber gibi kablolu şebekeler üzerinden abonelere iletilmesini içeren elektronik haberleşme hizmeti olduğu belirtilmiştir.
Davacı şirketin yetkilendirildiği hizmetlerin niteliği ve davacı şirket tarafından evrensel hizmet katkı payı matrahına dahil edilmemesi gerektiği iddia edilen gelir kalemleri birlikte değerlendirilmelidir. ADSL ve diğer modem, netbook (bilgisayar) ve cep telefonu satış gelirleri, internet servis sağlayıcılığı hizmetinin sunumu ve abonelerin/tüketicilerin bu hizmete erişimi için gerekli olan ürünlerin satışından elde edilmiştir. Bunlara ilişkin yerinde teknik destek hizmetlerinin de bu kapsamda olduğu açıktır. Katma değerli hizmetler (Oyun, Müzik, Güvenlik Paketleri, Yedekleme Hizmeti, Wifi, Aile Hekimliği Sistemi, E-Posta, Muhasebe Programları, Hukuk Programı, Ev Kontrol Servisi, Toplantee Hizmeti, Web Alan Adı Hizmeti), TIVIBU içerik ve cihazları, oyun şifre kartı satışları ile tablodaki diğer gelir kalemleri de bir bütün olarak davacının yetkilendirildiği elektronik haberleşme hizmetleriyle açıkça ilgili bulunmaktadır. Dolayısıyla, bu gelirlerin yetkilendirme konusu hizmetleri yerine getirirken gerekli ve/veya ilgili olan faaliyetlerden kaynaklandığı ve davacı şirketin esas faaliyet konusu olan elektronik haberleşme hizmeti sunumuyla ilgili olduğu anlaşıldığından, elektronik haberleşme sektöründe yetkilendirilmiş olan davacı şirketin yürüttüğü bu faaliyetlerden elde ettiği gelirler üzerinden de evrensel hizmet katkı payı ödemekle yükümlü olduğu sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, yetkilendirmeler çerçevesinde elektronik haberleşme hizmeti sunan işletmeci davacı şirketin, yetkilendirmeye tâbi faaliyetleri ile birlikte yetkilendirme konusu hizmetleri yerine getirirken gerçekleştirdiği ve elektronik haberleşme hizmetlerinin sunumu veya bu hizmetlere erişim için gerekli ve/veya ilgili olduğu anlaşılan faaliyetlerinden elde ettiği net satışlar dahil olmak üzere evrensel hizmet katkı payı ödemesi gerektiği anlaşıldığından, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı davalılarca yapılan istinaf başvurularının kabulü, mahkeme kararının kaldırılması ve davanın reddi yönündeki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptali ve davacının dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan davacının istinaf başvurusunun reddi, davalı idarelerin istinaf başvurusunun kabulü, kararın kaldırılması ve davanın reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın yukarıda belirtilen GEREKÇEYLE ONANMASINA,
3. Temyiz posta giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 13/03/2025 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Dosyanın incelenmesinden, davacı şirket tarafından evrensel hizmet katkı payı olarak fazladan tahsil edildiği iddia edilen kalemlere ilişkin dosyaya sunulan tabloda; Yerinde Teknik Destek Gelirleri, ADSL, VDSL, NDSL vd. Modem, Netbook ve Cep Telefonu Cihaz Satış ve Kiralama Gelirleri, TIVIBU İçerik ve Cihaz Satış Gelirleri, IPTV İçerik, Kurulum ve Ekipman Gelirleri, Katma Değerli ve Ek Katma Değerli Servis/Ürün Gelirleri (Oyun, Müzik, Güvenlik Paketleri, Yedekleme Hizmeti, Wifi, Aile Hekimliği Sistemi, E-Posta, Muhasebe Programları, Hukuk Programı, Ev Kontrol Servisi, Toplantee Hizmeti, Web Alan Adı Hizmeti), Oyun Şifre Kartı Satış Geliri, Elektronik Genel Kurul Hizmeti Geliri ve Cihaz Kampanya Komisyon Geliri kalemlerinin olduğu, bu kalemler bakımından toplam 4.631.113,51-TL evrensel hizmet katkı payı verildiği görülmüştür.
Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği'nin 7. maddesinde, işletmecilerin, yetkilendirmeye tabi elektronik haberleşme hizmeti faaliyetleri veya bununla birlikte yetkilendirme konusu hizmeti yerine getirirken gerekli ve/veya ilgili olan cihaz satış, kurulum, bakım-onarım ve danışmanlık gibi faaliyetleri yürütmek üzere kurulacağı belirtildiğinden, anılan gerekli ve/veya ilgili faaliyetlerin de esasen dolaylı olarak yetkilendirme kapsamında kabul edildiği, gerekli ve/veya ilgili faaliyetlerden anlaşılması gerekenin ise, yetkilendirme olmaksızın söz konusu faaliyette bulunamamasını ve yetkilendirme faaliyetinde bulunabilmesi için zorunlu unsur olması gerekmektedir.
Davacı şirket tarafından sunulan cihaz satış hizmetlerine ilişkin kalemleri arasında yer alan "Modem Satış Gelirleri"nin internet servis sağlayıcılığı hizmetinin sunumu ve abonelerin/tüketicilerin bu hizmete erişimi için zorunlu olan ürünlerin satışından elde edildiğinin kabulü gerekmekle birlikte; yetkilendirme olmaksızın da netbook ve cep telefonu satış faaliyetlerinin yürütülebileceği, dolayısıyla davacının yetkilendirme faaliyetinde bulunabilmesi için zorunlu unsur olarak değerlendirilmemesi gerektiği değerlendirilmektedir.
Bu itibarla, "Netbook Satış Geliri" ve "Cep Telefonu Satış Geliri" kalemlerinin evrensel hizmet katkı payı matrahına dahil edilmemesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının "Netbook Satış Geliri" ve "Cep Telefonu Satış Geliri" kalemine ilişkin kısmı ile bu kaleme yönelik tutarın davacıya iadesi istemi yönünden bozulmasına karar verilmesi gerektiği oyuyla kararın bu kısmına katılmıyorum.