T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2023/1073
Karar No:2025/3206
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediyesi
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Sorgun Belediye Meclisinin GSM baz istasyonları fiber altyapı tesisleri ve geçiş hakkı işgaliye ve ücret tarifesinin belirlenmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı kararı ile bu karar uyarınca belirlenen tarifenin ve bu tarifeye dayanılarak hazırlanan 2016 yılı outdor (yerüstü) montajlı kabinet saha dolabı kullanım bedeline ilişkin ... tarih ve ... sayılı tahakkuk icmali ve tahakkuk fişinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda;
Dava Konusu ... tarih ve ... sayılı Meclis kararı ile bu karar uyarınca belirlenen tarife yönünden yapılan incelemede;
Dava konusu meclis kararı ve eki ücret tarifesinin iptali istemiyle ... İletişim Hizmetleri Anonim Şirketi tarafından açılan davada, Mahkemelerinin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile dava konusu işlemlerin iptaline karar verildiği, istinaf başvurusunun ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile reddedildiği, temyiz yoluna başvurulduğu, Danıştay 13. Dairesinin 2021/2608 esasına kaydedilen davada henüz karar verilmediği, yine söz konusu meclis kararı ve bu karar uyarınca belirlenen tarifenin iptali istemiyle ... İletişim Hizmetleri Anonim Şirketi tarafından açılan davada, Mahkemelerinin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile işlemlerin iptaline karar verildiği, istinaf başvurusunun ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile reddedildiği, kararın temyiz yoluna başvurulmayarak kesinleştiği,
Bu durumda, dava konusu meclis kararı ve eki tarife Mahkemelerince iptal edilmiş olduğundan, bu kısım yününden karar verilmesine yer olmadığı sonucuna varılmıştır.
2016 yılı outdor (yerüstü) montajlı kabinet saha dolabı kullanım bedeline ilişkin ... tarih ve ... sayılı tahakkuk icmali ve tahakkuk fişi yönünden yapılan incelemede;
Dava konusu tahakkuk icmali ve tahakkuk fişinin dayanağı olan Sorgun Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararının Mahkemelerince iptal edilmiş olması nedeniyle yasal dayanağının ortadan kalktığı, dayanağı iptal edilmiş olan dava konusu işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle kısmen dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, kısmen hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun ek 9. maddesi ile yıllık yer kullanım bedeline ilişkin yeni düzenleme yapıldığından, yani mevzuat değişikliğine gidildiğinden bakılan davanın bu gerekçe ile konusuz kaldığı, bu durumda tarafların haksızlığından söz edilemeyeceği, yargılama gideri ve vekalet ücretinden idarenin sorumlu tutulamayacağı, davanın ön inceleme aşamasında konusuz kaldığı bu nedenle vekalet ücretinin tamamına hükmedilmemesi gerektiği, davanın görevsiz mahkemede açılması nedeniyle yargılamanın uzun sürdüğü, davacıdan kaynaklanan bu durum nedeniyle yeni tarifeye göre vekalet ücretine hükmedilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı, aynı meclis kararına istinaden davacı adına 25 tahakkuk ve 25 ödeme emri işlemi tesis edildiği, bu işlemlerin hepsine dava açıldığı, bu davaların seri dava niteliğinde olduğu Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 22. maddesi uyarınca vekalet ücretinin yarısına hükmedilmesi gerektiği, ayrıca görevsiz yargı yeri olan Vergi Mahkemesinde açılan davada davalı idarece ödenen yürütmenin durdurulması kararına itiraz harcının Vergi Mahkemelerinde alınmadığından kararda iade edilmesi gerekirken davalı idare üzerinde bırakıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, bakılan davanın konusuz kalmadığı, dava konusu meclis kararı yargı kararıyla iptal edilmesine rağmen idarece işlemin geri alınmadığı, açılan davaların seri dava niteliğinde olmadığı, ayrı ayrı açılan her dava için farklı dilekçeler yazıldığı, tahakkuk ve ödeme emri işlemlerinin birbirinden tamamen farklı olduğu, Vergi Mahkemesinde verilen yürütmenin durdurulması kararına karşı haksız yere itirazda bulunan idarenin yargılama giderleri yönünden ileri sürdüğü iddianın yerinde olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 24. maddesinin (f) bendinde, kararlarda yargılama giderleri ve hangi tarafa yükletildiğinin belirtileceği; 31. maddesinde, yargılama giderleri hususunda Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanacağı kuralı yer almış; anılan madde ile atıfta bulunulan Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Yargılama giderlerinin kapsamı" başlıklı 323. maddesinin (a) bendinde, "Başvurma, karar ve ilam harçları" yargılama giderleri arasında sayılmış; 332. maddesinde ise yargılama giderlerine mahkemece re'sen hükmedileceği belirtilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 3. fıkrasında,"Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir."; "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir..."; "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin birinci fıkrasında, "Temyiz incelemesi sonunda Danıştay; a) Kararı hukuka uygun bulursa onar. Kararın sonucu hukuka uygun olmakla birlikte gösterilen gerekçeyi doğru bulmaz veya eksik bulursa, kararı, gerekçesini değiştirerek onar. b) Kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onar." kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare Mahkemesi kararının, kısmen karar verilmesine yer olmadığı, kısmen dava konusu işlemlerin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının incelenmesi:
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın anılan kısımları usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın anılan kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, vekalet ücretine ve yargılama giderlerine ilişkin kısmının incelenmesi;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca Danıştayın, temyiz incelemesi neticesinde temyize konu kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayabileceği kuşkusuzdur.
Davalı idarenin, davacı tarafından 25 ayrı tahakkuk ve 25 ayrı ödeme emri işleminin iptali istemiyle seri davalar açıldığı, bu nedenle Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 22. maddesi uyarınca vekalet ücretinin yarısına hükmedilmesi gerektiği iddiası, seri olduğu belirtilen davalara ilişkin ayrıntılı bir bilgi sunulmadığı gibi açılan davaların yıllar itibarıyla farklı dönemlere ve/veya farklı tahakkuk kalemlerine ilişkin olduğu anlaşıldığından bu iddiaya itibar edilmemiştir.
Davalı idarenin davanın ön inceleme aşamasında konusuz kaldığı bu nedenle vekalet ücretinin tamamına hükmedilmemesi gerektiği iddiasına da dosyanın tekemmül etmesi sonucunda kısmen iptal kısmen karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği ve iptal hükmüne bağlı olarak davalı aleyhine vekalet ücretine hükmedildiğinden itibar edilmemiştir.
Öte yandan, bakılan davanın, 28/01/2020 tarihinde ... Vergi Mahkemesinde açıldığı, Mahkemece 12/03/2020 tarihinde yürütmenin durdurulması isteminin kabulüne karar verildiği, bu karara karşı davalı idarece 22/06/2020 tarihinde yürütmenin durdurulması kararına itiraz dilekçesi sunulduğu ve 157,50-TL YD itiraz harcı yatırıldığı, ... Vergi Mahkemesince davanın esası hakkında verilen kararda, yürütmenin durdurulması kararına itiraz aşamasında davalı idareden yersiz olarak tahsil edilen 157,50-TL YD itiraz harcının davalı idareye iadesine karar verildiği, söz konusu kararın istinaf aşamasında kaldırılması üzerine Mahkemece davanın görev yönünden reddine karar verildiği ve dosyanın İdare Mahkemesine gönderildiği, ... İdare Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda kısmen karar verilmesine yer olmadığına, kısmen dava konusu işlemin iptaline ve davalı idarece yapılan yargılama giderlerinin idare üzerinde bırakılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife'de, vergi yargısı harçları düzenlenmiş, söz konusu tarifede yürütmenin durdurulması kararına itiraz harcına yer verilmemiştir. Bu durumda, kanunilik ilkesi gereğince davalı idareden yürütmenin durdurulması kararına itiraz harcı tahsil edilmemesi gerekirken yersiz olarak tahsil edildiği, harcın iadesinin ise nihai kararda hüküm altına alınmadığı anlaşıldığından, bu kısmın Bölge İdare Mahkemesince düzeltilmemesinde usul kurallarına uygunluk bulunmamaktadır.
Ancak, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının hüküm fıkrasında yer alan "istinaf isteminin reddine" ibaresinden sonra gelmek üzere, "2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan 'davalı idare tarafından yapılan 441,30-TL yargılama giderinin davalı idare üzerinde bırakılmasına' kısmının 'davalı idare tarafından yapılan 283,80-TL yargılama giderinin davalı idare üzerinde bırakılmasına, davalı idareden yersiz tahsil edilen 157,50-TL yürütmenin durdurulmasına itiraz harcının idareye iadesine' şeklinde düzeltilmesi suretiyle" ibaresi eklenerek düzeltilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Kısmen karar verilmesine yer olmadığına, kısmen dava konusu işlemlerin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın hüküm fıkrasında yer alan "istinaf isteminin reddine" ibaresinden sonra gelmek üzere, "2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan 'davalı idare tarafından yapılan 441,30-TL yargılama giderinin davalı idare üzerinde bırakılmasına' kısmının 'davalı idare tarafından yapılan 283,80-TL yargılama giderinin davalı idare üzerinde bırakılmasına, davalı idareden yersiz tahsil edilen 157,50-TL yürütmenin durdurulmasına itiraz harcının idareye iadesine' şeklinde düzeltilmesi suretiyle" ibaresi eklenerek DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 21/10/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.