T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2024/2331
Karar No:2025/157
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Yetkili Müessese A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... Havalimanı için yapılmış olan mevcut kira sözleşmeleri kapsamındaki mevcut hak ve yükümlülüklerle kiracı olarak alınması talebinin ... Havalimanı İşletmesi A.Ş.'ce reddedilmesi nedeniyle uğranılan zararların, ... Havalimanı A.Ş.'ce tazmini amacıyla adli yargıda belirsiz alacak davası açılması talebiyle Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü'ne yapılan 12/02/2019 tarihli başvurunun zımnen reddi dolayısıyla uğranılan zararlara ilişkin olarak, fazlaya dair haklar saklı tutulmak kaydıyla şimdilik 200.000,00-TL maddi tazminatın ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; idare hukukuna hakim olan temel ilkeler gereğince, ihalelerde, sözleşme aşamasına kadar idarece alınan karar ve gerçekleştirilen işlemlerin iptali istemiyle açılan davaların idari yargı mercilerince, sözleşme yapıldıktan sonra sözleşme hükümlerinin uygulanması nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlıkların ise özel hukuk hükümlerine göre adli yargı mercilerince çözümlenmesi gerektiği; uyuşmazlığın, Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü ile dava dışı ... şirketi arasında imzalanan İstanbul Yeni Havalimanının Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılmasına İlişkin Uygulama Sözleşmesi'nin 32. maddesinin uygulanmasından kaynaklandığı anlaşıldığından, (her ne kadar davacı sözleşmenin tarafı olmasa da sözleşmenin uygulanmasından etkileneceği açık olup) sözleşme hükümlerinin uygulanması nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlığın, görevli adli yargı yerinde çözümlenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, kendilerinin Uygulama Sözleşmesi'nin tarafı olmadığı, Sözleşme kapsamında, Sözleşme hükümlerine dayanarak bir hak talebinde bulunulmadığı, davalının, idare olarak kusur ve kusursuz sorumluluğuna dayanan bir hak talebinde bulunulduğu, Uygulama Sözleşmesi'nin herhangi bir maddesinin davalı idareye sözleşmedeki bir yükümlülüğün ifasını sağlamak için ... şirketine karşı hukuken harekete geçme zorunluluğu getirmediği, bu zorunluluğun davalı idarenin bir kamu kurumu olmasından ileri gelen, sözleşme dışı sorumluluk ve görevlerinden kaynaklandığı, tazmin talebinin sözleşmenin bir maddesinin uygulanması veyahut uygulanmaması durumuna değil, davalı idarenin ... şirketine karşı hukuken harekete geçmemesine, iradesini bu yönde kullanmamasına dayandığı, söz konusu işleme karşı tam yargı davası değil de iptal davası açılsaydı, davanın idari yargıda görülmesi gerekecek iken, tazminat talebini içeren bir tam yargı davası açıldığında adli yargının görevli olduğunun kabulünün 2577 sayılı Kanun'a açıkça aykırı olduğu, davalı idarenin eylemsizlik yoluyla bir idari işlem ve karar tesis ettiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, temyiz edilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığı, görevli ve sorumlu olmadığı bir konuda sırf davacı şirketin talebi üzerine üçüncü bir kişi aleyhine tazminat davası açmamasının hizmet kusuru kavramı içerisinde değerlendirilemeyeceği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle görev yönünden reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 13/01/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.