T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2024/2623
Karar No:2024/3463
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Tarım Ticaret ve Pazarlama Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Burdur ili, Çavdır ilçesi, ... Kasabası, ... Caddesi, ... Mahallesi Paketleme Tesisleri ... ve ... no’lu dükkanları kiracı olarak kullanan davacı şirket tarafından, mülkiyeti davalı idareye ait olan söz konusu dükkanların 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 45. maddesi uyarınca açık artırma suretiyle kiralanması amacıyla 11/07/2024 tarihinde ihaleye çıkarılmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; mülkiyeti davalı idareye ait dükkanların 30/05/2014 tarihinde 10 yıllığına davacı şirkete kiraya verildiği, kira sözleşmesinin 30/05/2024 tarihinde dolacak olması nedeniyle davacının kullandığı 11 ve 12 no’lu dükkanlar ile birlikte 13 no’lu dükkan olmak üzere 3 adet dükkanın 10 yıllığına kiraya verilmesi için ihalesinin yapılması yönünde Söğüt Belediye Meclisi’nin ... tarih ve ... sayılı kararıyla Belediye Encümeni’ne yetki verildiği, her bir dükkanın 10 yıllık muhammen kira bedelinin KDV hariç 5.000.000,00-TL olarak belirlendiği, Belediye Encümeni’nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile ihalenin 2886 sayılı Kanun’un 45. maddesi uyarınca açık artırma suretiyle 11/07/2024 tarihinde yapılmasına karar verilmesi üzerine, bu işlemin iptali istemiyle 09/07/2024 tarihinde bakılan davanın açıldığı;
Dava konusu işlemin söz konusu dükkanların kiralanması için ihaleye çıkarılmasına ilişkin Belediye Encümeni kararının olduğu, söz konusu ihalenin dava açıldıktan sonra gerçekleştirildiği ve davacı şirketin iddialarının da ihalenin gerçekleştirilmesinden önceki aşamaya ilişkin olduğu dikkate alınarak uyuşmazlık bu kapsamda incelendiğinde; 30/05/2014 tarihinde 10 yıllığına davacı şirkete kiralanan dükkanlara ilişkin kira sözleşmesinin 30/05/2024 tarihinde süresinin dolduğu ve kira sözleşmesinin sona erdiği husunda herhangi bir uyuşmazlığın da bulunmadığı, dava konusu dükkanların kiralama süresinin 10 yıllık olması nedeniyle ihalenin yapılması için Belediye Meclisi’nce Belediye Encümeni’ne yetki verildiği, dava konusu Söğüt Belediye Encümeni’nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile ihalenin 2886 sayılı Kanun’un 45. maddesi uyarınca açık artırma suretiyle 11/07/2024 tarihinde yapılmasına karar verildiği (01/01/2024-31/12/2024 tarihleri arasında 2886 sayılı Kanun’un 45. maddesine göre yapılacak açık artırma usulünde parasal limitin 9.620.000,00-TL olduğu), Belediye Meclisi kararından sonra davalı idarece dükkanların 10 yıllık kiralama tahmini bedellerinin tespiti için piyasa araştırması yapılması için 3 kişilik personel görevlendirildiği, yapılan piyasa araştırması kapsamında 2 adet özel şirketten bilgi alındığı, ayrıca Burdur Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığı’ndan muhammen bedellerinin sorulduğu, Oda Başkanlığı tarafından dükkanların her biri için KDV hariç 3.900.000,00-TL bedelin bildirildiği, 2 özel şirket tarafından da KDV hariç 4.900.000,00-TL ve 4.950.000,00-TL tahmini bedellerin bildirildiği ve bu hususun 20/05/2024 tarihinde tutanak altına alındığı, dava konusu ihalenin 28/06/2024 tarihinde Burdur ili yerel internet sitelerinde, 29/06/2024 tarihinde genel internet sitelerinde ve Türkiye genelinde 100.000 üstü yayınlanan bir gazetede, 02/07/2024 tarihinde de 2. ilanın aynı şekilde yayınlatılması için Basın İlan Kurumu Antalya Şubesi’ne 2061 sayılı yazının gönderildiği ve karşılığında bu kurumun hesabına 27/06/2024 tarihinde 22.464,00-TL yayınlatma bedelinin yatırıldığı, ayrıca Çavdır, Tefenni, Elmalı ve Gölhisar Kaymakamlıklarına gönderilen yazılarda ihale metninin hükümet konaklarının ilan panosuna asılmasının istenildiği, bu kapsamda yapılan duyurulara ilişkin ilan tutanaklarının ilgili Kaymakamlıklar tarafından davalı idareye gönderildiği, ayrıca ilan metninin ve şartnamenin davalı idarenin ilan tahtasında 27/06/2024 tarihinde askıya çıkarıldığı, 26/06/2024 tarihinde Belediye Başkanlığı tarafından İhale Onay Belgesi'nin düzenlendiği, bu onay belgesinde ihale konusunun, niteliğinin, muhammen bedelin, ihalenin şekli ve usulünün, şartname ve eklerinin bedelsiz olarak verileceğinin gösterildiği, dava konusu ihaleye ilişkin hazırlanan şartnamede ve ilan duyurusunda ihalesi yapılacak dükkanların bilgilerinin, ihalenin nerede, hangi tarih ve saatte ve hangi usulle yapılacağının, tahmini edilen bedelin ve geçici teminat miktarının, ihalenin yapılacağı adresin, isteklilerde aranılacak belgelerin neler olduğunun belirtildiği ve dava konusu ihalenin de işbu davanın açılmasından sonra gerçekleştiği;
Bu durumda; dava konusu dükkanların kiralanmasına ilişkin 30/05/2014-30/05/2024 tarihleri arasında geçerli olan 10 yıllık kira sözleşmesinin süresinin sona erdiği ve bu hususta uyuşmazlık bulunmadığı, yeni dönemde dava konusu dükkanların yeniden kiralanması için ihaleye çıkarılması noktasında idarenin mülk sahibi olarak takdir yetkisinin bulunduğu, kira süresi 10 yıllık olduğu için yetkili mercii olan Belediye Meclisi kararının bulunduğu, hazırlanan ihale şartnamesinin ve ihale ilan duyusunun mevzuatta öngörülen koşulları taşıdığı ve ayrıca ihale ilanının gerekli ve yeterli vasıtalarla duyurulduğu, kira bedelinin muhammen bedelinin belirlenmesine yönelik hazırlık işlemlerinin usulüne uygun olarak yürütüldüğü, her ne kadar davacı şirket tarafından her bir dükkan için 10 yıllık kira bedeli olarak belirlenen 5.000.000,00-TL muhammen bedelin fahiş olduğu ileri sürülmüşse de, davacının kullandığı 2 dükkanın dışındaki diğer 3. dükkanın da aynı bedel üzerinden belirlendiği, ayrıca yapılan muhammen bedel araştırmasında elde edilen değerler ile tespit edilen muhammen bedel arasında çelişkinin bulunmadığı, kaldı ki kamu menfaatini göz önünde bulundurmanın ve kaynaklarını verimli kullanmanın idarenin görevleri arasında olduğu, dava konusu dükkanların ihaleye çıkarılma sürecinde yapılan işlemlerin mevzuata ve kamu yararına aykırı olarak kullanıldığına yönelik herhangi bir bilgi ya da belgenin de bulunmadığı görüldüğünden, dava konusu dükkanların ihaleye çıkarılması konusunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, söz konusu dükkanların 30/05/2014 tarihinde 10 yıllığına 10.400,00-TL bedelle kiralandığı, dava konusu ihalede bölüm başına 5.000,000,00-TL+KDV (Aylık 41.666,66-TL) kira bedeli belirlendiği, ihale bedelinin fahiş olduğu, aynı hâl içerisinde bulunan 2 numaralı dükkanın 10 yıl süre ile 615.960,00-TL bedelle kiralandığı, emsal dükkanın kira bedeli ile karşılaştırıldığında %850 oranında artış yapıldığı, bu bedelin ekonomik şartlarla uyuşmadığı, Antalya bölgesindeki hal içerisinde bulunan dükkanların kirasının yıllık ortalama 50.000,00-TL civarında olduğu, Çorum Belediyesi tarafından kiracılara gönderilen ekteki yazıda görüleceği üzere dükkanların kiralanması için ihale çıkılmayacağının ve mevcut kiracılarla yeni kira sözleşmesinin yapılacağının duyurulduğu iddialarıyla temyize konu kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
6. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
7. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 23/09/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.