T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2024/3021
Karar No:2024/5268
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Kurumu
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... Üniversitesi ... Daire Başkanlığınca ... tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "..." ihalesinin iptali yolundaki ihale komisyonu kararına yönelik ekonomik açıdan en avantajlı teklifi sunan davacı şirket tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddine ilişkin 14/08/2024 tarih ve 2024/UH.I-995 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; uyuşmazlık konusu işin "öğrenci, idari ve akademik personel yemeği ile hastane hasta ve personel yemeği alımı" olduğu, yaklaşık maliyetin 1.431.136.522,37-TL olarak belirlendiği, öğrenci öğle yemeği hizmet ödemesinin Sağlık Kültür ve Spor Dairesi Başkanlığının 2025 ve 2026 yılı bütçesinden, akademik ve idari personel yemeği hizmet alımı işinin ödemesinin İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı bünyesinde bulunan memur öğle yemeği yardımı komisyonunun 2025 ve 2026 yılı hesabından, Şahinbey Araştırma ve Uygulama Hastanesinin yemek çeşitleri hizmet alımı işinin ödemesinin ise hastaneye bağlı Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünün 2025 ve 2026 yılı bütçesinden karşılanacağının belirtildiği, 16/07/2024 tarihinde yapılan ihaleye 11 isteklinin katıldığı, 17/07/2024 tarihli ihale komisyonu kararı ile 3 isteklinin teklifinin yeterlik bilgileri tablosunda "e-gtm beyanı bulunmadığı" gerekçesiyle ve 1 isteklinin teklifinin ise "yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu" gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, davacı şirketin de içinde bulunduğu 8 isteklinin beyan ettiği bilgilerin ihalede istenilen kriterleri sağladığı tespit edilerek davacı şirketin ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak belirlendiği;
İhale komisyonunca, "teklif edilen birim yemek fiyatlarının diğer kurumlarca yapılan yemek ihalelerinde oluşan ortalama birim yemek fiyatlarının yemekler bazında %100 ila %150 oranlarında üzerinde olduğu, öğrenci yemeği ile idari ve akademik personel yemek bedelleri için 2025 yılında bütçeye konulan ödenek tutarının yaklaşık 4 ila 5 katı üzerinde bir ödeme tutarı oluşacağı ve yapılan çalışmalarda yeterli ilave ödenek temin edilemeyeceği, aynı şekilde 3-7 kalemler arası hastane hasta ve personel yemek tutarlarına bakıldığında zaten zor durumda olan Şahinbey Uygulama ve Araştırma Hastanesi döner sermaye bütçesinin de daha da zor durumda kalacağı ve sürdürülemez bir sürece gireceğinin değerlendirildiği, bu durumun 5018 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 4734 sayılı Kanun'un 5. ve 62. maddelerinde belirtilen 'ödeneği olmayan hiçbir iş için ihaleye çıkılamaz' hükmüne aykırı olduğu, ihalede sunulan fiyatlar ile yemekhane hizmetlerinin sürdürülebilir olmayacağının değerlendirildiği ve 5018 sayılı Kanun'un ödeneklerin etkili ekonomik ve verimli kullanılması ilkesi, kamu yaran ve tasarruf tedbirleri de dikkate alınarak bütün tekliflerin reddedilerek ihalenin iptal edilmesine" karar verildiği;
Davacı şirketin ihalenin iptaline yönelik itirazen şikayet başvurusunun, "...Yapılan incelemede, idarenin iptal kararında teklif edilen birim yemek fiyatlarının diğer kurumlarca yapılan yemek ihalelerinde oluşan ortalama birim yemek fiyatlarının yemekler bazında %100 ila %150 oranlarında üzerinde olduğu ifade edilmiş olmakla birlikte, her ihalenin kendine özgü şartları içinde değerlendirilmesi gerektiği, teklif edilen fiyatlar ile yaklaşık maliyeti benzer diğer ihalelerle karşılaştırmanın objektif bir değerlendirme olmadığı, kaldı ki söz konusu ihalede yaklaşık maliyetin piyasa fiyat araştırması ve diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar esas alınarak belirlendiği, idarece yaklaşık maliyetin hesabında tüm birim fiyatların ortalamaya dahil edildiği ve yaklaşık maliyetin hatalı hesaplandığına ilişkin bir tespitin de bulunmadığı, başvuru sahibinin teklifi dahil yaklaşık maliyetin altında 7 geçerli teklifin bulunduğu anlaşıldığından, idarenin bu yöndeki gerekçesinin yerinde olmadığı, (...) anılan belgeye göre kullanılabilir ödenek tutarının 552.749.000,00-TL (172.749.000,00-TL + 380.000.000,00-TL) olduğu, bu çerçevede işin süresine uygun olarak yıllar itibariyle ödeneğin bütçelerinde bulunmasını sağlamak üzere programlamanın yapılmamış olduğu ve ödenek miktarının yaklaşık maliyetin altında olduğu görülmüş olup, bu durumun 4734 sayılı Kanun’un 5 ve 62’nci maddelerine aykırı olduğu" gerekçesiyle dava konusu Kurul kararıyla reddedildiği;
İhale konusu işin 01/01/2025 - 31/12/2026 tarihleri arasını kapsadığı, yaklaşık maliyetin piyasa fiyat araştırması ve diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar esas alınarak 1.431.136.522,37-TL olarak belirlendiği, davacı şirketin 1.173.346.858,15-TL teklifte bulunduğu, söz konusu teklifin yaklaşık maliyetin altında bir tutar olduğu, kullanılabilir ödenek tutarının 552.749.000,00-TL olduğu, ihale konusu işin ilgili idarenin 2025 ve 2026 yılı bütçelerinden karşılanacağının belirtildiği, anılan bütçeler de henüz hazırlanmadığından kalan miktarın anılan bütçelere eklenebileceği, bütçenin hukuki sürecinin tamamlanarak kesinlik kazanmasıyla bütçede o işe tahsis edilmiş yeterli ödeneğin yer alması anlamına geleceği, ihaleye ilişkin yeterli ödeneğin bulunduğunun kabulü gerektiği anlaşıldığından, dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, bütçede bulunan ödeneğin yaklaşık maliyetin altında olduğu ve ödeneği bulunmayan ihaleye çıkılamayacağı, idarelerin ihalenin temel ilkelere uygun olarak yürütülmesi ve tasarruf tedbirlerine uyulması hususunda sorumluluğu bulunduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından süresinde savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
5. Kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi halinde davalı idareye iadesine,
6. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
7. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 05/12/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.