T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2024/3312
Karar No:2025/541
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansı sahibi davacı şirketin bayisi olarak faaliyet gösteren ... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ait akaryakıt istasyonunda ... tarihinde yapılan denetimde bayisinin otomasyon sistemine müdahalesine ilişkin aykırılıkları Kuruma bildirmediğinin tespit edildiğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinin (2) numaralı alt bendi uyarınca 2.564.221,32-TL idari para cezası verilmesine ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul) ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dağıtıcı lisansına sahip olan davacı şirketin bayisine ait akaryakıt istasyonunda ... tarihinde yapılan denetimdeki tespitler ve bayi hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi suçu raporunun davalı idareye bildirilmesi üzerine denetim tutanakları ve raporda yer alan tespitler dikkate alınarak doğrudan soruşturmaya başlanıldığı, hazırlanan ... tarih ve ... sayılı soruşturma raporunun davacı şirkete bildirilerek savunmasının istenildiği, soruşturma raporu, dayanağı belgeler ile davacı şirketin savunması değerlendirilerek davacı şirketin, bayisinin otomasyon sistemine müdahalesine ilişkin aykırılıkları Kuruma bildirmemesinin 5015 sayılı Kanun'un 7. maddesinin 6. fıkrası ile 1240 sayılı Kurul kararının 4. maddesinin 1. fıkrasına ve 5. maddesinin 1. fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerine ve 6. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendine aykırı olduğundan bahisle anılan Kanun'un 19. maddesinin uyarınca dava konusu idari para cezasının verildiği;
Söz konusu soruşturma raporunda; ... tarihinde yapılan denetimde, bayiye ait akaryakıt istasyonunda 3 adet yeraltı tankının bulunduğu, ikisinin motorin, birinin benzin tankı olduğu, 1 numaralı motorin tankında ıslak ölçümde 174 cm yakıt olduğu ancak otomasyon sisteminde 15 cm yakıt görüldüğü, söz konusu farklılık üzerine yapılan incelemede sisteme bağlı vaziyette kutu içerisinde bir elektronik cihazın bulunduğunun tespit edildiği, akaryakıt dispenserinde tespit edilen elektronik cihazın bir enerji kablosu ile probe paralel kablo ve yazar kasaya çekilmiş olduğu, kontrol edildiğinde pompa içerisinde bulunan farklı kablolar ile bağlantılı olduğunun görüldüğü, tespiti yapılan cihazın otomasyon sistemine müdahale amaçlı olup dolum ve satışları gizlemeye yönelik olduğunun değerlendirildiği, yazar kasalar ve ÖKC'larda yapılan incelemede de ilgili sistemlere müdahale edildiği, versiyonlarının üretim dışı versiyonlar olduğu tespitlerine yer verildiği, bayilik lisansı sahibi nezdinde Kurum kayıtları üzerinden yapılan incelemede, denetim tarihindeki dağıtıcı lisansı sahibi ile sözleşmesinin 09/11/2021 tarihinde başladığı, ilgili döneme ilişkin olarak otomasyon kayıtları incelendiğinde, otomasyona müdahalenin tespit edildiği 1 numaralı motorin tankından 30/11/2021 tarihine kadar dolum ve satış yapıldığı, bu tarihten sonra 1 numaralı tank üzerinden herhangi bir dolum ve satışın yapılmadığının görüldüğü, dağıtıcı lisansı sahibinin söz konusu müdahale durumuna ilişkin olarak Kuruma herhangi bir aykırılık bildiriminde bulunmadığının ve bayiye yapılan satışları incelendiğinde, ilgili dönem aralığında 353.190,00 litre dağıtıcı satışının, 334.311,63 litre tank dolumunun ve 359.866,22 litre istasyon satışının bulunduğu, fatura bazlı ve dolum bazlı karşılaştırma yapılarak inceleme yapıldığında ise 15/11/2021 tarihinde 13.808 litre fatura miktarı bulunduğu, ancak 1 numaralı tanka 9.229 litre, 2 numaralı tanka 7.514,33 litre dolum yansıdığı ve bu miktarlar arasında 2.935 litre fark bulunduğu, 12/12/2021 tarihinde gerçekleşen 6.238 litre doluma ilişkin faturanın bulunmadığı, 13/12/2021 tarihinde 7.502 litre miktarlı fatura bulunmasına rağmen 1.337,13 litre dolum yapıldığı, 24/12/2021 tarihli 11.395 litre fatura bulunmasına rağmen herhangi bir dolumun bulunmadığı, 23/12/2021 tarihinde gün başı stokun 4.694,00 litre, satışın 4.657,32 litre, gün sonu stokun 10.241,17 litre olduğu, benzer bir durumun 25/12/2021 ve 26/12/2021 tarihlerinde de gerçekleştiği, 29/12/2021 tarihinde 12.945 litre miktarlı fatura bulunmasına rağmen fatura karşılığı dolum yapılmadığı tespitlerine yer verildiği;
Bu itibarla, davacı şirketin yetkili bayisi tarafından, kurulu otomasyon sistemine yansımayan akaryakıt satışı ve dolumu yapıldığının somut bir şekilde verilerle ilişkilendirilerek ortaya konulmuş olduğu ve anılan tespitlere konu bayinin dağıtıcısı olan davacı şirket tarafından bu aykırılıklara ilişkin Kuruma herhangi bildirim yapılmadığı anlaşıldığından, davacı şirkete idari para cezası verilmesine ilişkin davaya konu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dağıtıcı lisansı sahibi olarak tüm yükümlülüklerin yerine getirildiği, verilerin bayinin otomasyon sistemine düzgün yansıması için gerekli özenin gösterildiği, aksaklık tespit edildiğinde bayiye servis yönlendirildiği, her defasında kendilerine arızanın giderildiğinin bildirildiği, bu dönemler içerisinde bayiye satış yapılmadığı, otomasyon şirketinin akaryakıt istasyonunda herhangi bir düzenek bulunup bulunmadığını denetleme yetkisine sahip olmadığı, otomasyon sisteminin bir denetleme sistemi değil işletme sistemi olduğu, bayinin otomasyon sistemini açma kapama imkanı bulunduğu, bayinin kötü niyetli davranması durumunda, aykırılıkların otomasyon sistemi üzerinden tespit edilmesinin mümkün olmadığı, nitekim akaryakıt istasyonundaki söz konusu düzeneğin devlet gücüyle tespit edilebildiği, bayinin eylemi nedeniyle dağıtıcı lisansı sahibi olarak kendilerinin kusur durumu dikkate alınmaksızın bu denli yüksek tutarda uygulanan idari para cezasının hukuka uygun olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi halinde davacıya iadesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 03/02/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.