T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2024/3585
Karar No:2025/382
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Gıda Petrol Ürünleri Pazarlama
Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Bayilik lisansı kapsamında faaliyet gösteren davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 23/07/2013 tarihinde yapılan denetimde, ilan panosunda belirtilenin üstünde bir fiyattan akaryakıt satıldığının tespit edildiğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin yedinci fıkrası uyarınca 70.000,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin... tarih ve... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacı şirkete ait istasyonda 23/07/2013 tarihinde ilan panosunda yer alan fiyatın üzerinde bir fiyatla akaryakıt satışının yapıldığı hususunun sabit olduğu görülmekle birlikte, anılan eylemin gerçekleşmesi halinde verilecek idari para cezası için alt ve üst sınır belirlenerek idareye takdir yetkisinin tanındığı, davalı idarece kendisine tanınan takdir yetkisinin fiilin haksızlık içeriği, davacının kusur durumu ve ekonomik büyüklüğü gibi kıstaslara göre bir değerlendirme yapılmaksızın, adil bir denge gözetmeden, adalet, hakkaniyet ve kamu yararı ölçütleri göz önünde tutulmadan kullanıldığı anlaşıldığından, davacıya üst sınırdan idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, Dairemizin 16/01/2024 tarih ve E:2019/931, K:2024/182 sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda; bayilik lisansı kapsamında faaliyette bulunan davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 23/07/2013 tarihinde yapılan denetimde düzenlenen tutanakta, ilan panosunda belirtilenin üstünde bir fiyattan akaryakıt satıldığının tespit edildiği görüldüğünden, dava konusu idari para cezası tesisine dayanak olan fiilin sabit olduğu;
Her ne kadar İdare Mahkemesi kararında, eylem nedeniyle verilecek idari para cezasına ilişkin düzenlemenin yer aldığı kanun maddesinde idari para cezası için alt ve üst sınır belirlenmiş olması ve idarenin takdir yetkisini üst sınırdan kullanarak idari para cezası verilmesi gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, petrol piyasasına ilişkin düzenlemeler yapmanın Kurul'un görevleri arasında olduğu, Kurul görevini yerine getirirken, tüketicilerin ve diğer piyasa aktörlerinin korunması ve piyasa faaliyetlerinin yapılan düzenlemelere uygun bir şekilde devamının sağlanması için gerektiğinde yaptırım uygulayabildiği; olayda da, bayilik lisansı sahibi davacı şirketin, 5015 sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuata uygun davranmadığının açık olduğu, bu nedenle sabit olduğu anlaşılan eylemin ağırlığı ve yürütülen faaliyetin niteliği göz önüne alınarak kanunda öngörülen üst sınırdan idari para cezası uygulanması yönünde idarece takdir yetkisinin kullanılmış olmasında ölçülülük ilkesine aykırılık görülmediği;
Davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 23/07/2013 tarihinde yapılan denetimde, satışa sunulan motorinin litre fiyatının fiyat ilan panosunda 4,07-TL, pompada yapılan kontrolde ise 4,47-TL olduğu tespit edildiği, Danıştay Onüçüncü Dairesinin 22/11/2023 tarihli ara kararı ile davalı idareden, "denetim tarihi olan 23/07/2013 tarihinde davacı şirketin bağlı olduğu dağıtım şirketince, davacı şirketin faaliyette bulunduğu bölgede belirlenen akaryakıt tavsiye fiyatları" istenildiği, davalı idare tarafından verilen cevapta, davacı şirketin denetim tarihi itibarıyla dağıtıcısı olan ... Petrol Ürünleri Pazarlama A.Ş. tarafından Ağrı ili özelinde Kurum'a bildirilen ve 23/07/2013 tarihinde geçerli olan tavsiye edilen akaryakıt satış fiyatının motorin için litre başına 4,36-TL olduğunun bildirildiği;
Bu durumda, davacı şirketin fiyat ilan panosunda yer alan fiyatın ve bağlı dağıtım şirketince fiil tarihi itibarıyla belirlenen tavsiye fiyatının üzerinde fiyatla akaryakıt satışı yaptığı, dolayısıyla davacı şirketin fiilinin ...tarih ve ...sayılı Kurul kararı ile niteliği itibarıyla düzeltme imkanı bulunan fiiller arasında sayılan "Fiyat ilan panosunda ilan edilen fiyatın üzerinde ancak bağlı dağıtım şirketince fiil tarihi itibarıyla belirlenen tavsiye fiyatının altında fiyatla akaryakıt satışı yapılması" kapsamında da olmadığı, bu sebeple 7164 sayılı Kanun'un 33. maddesi ile değiştirilen 5015 sayılı Kanun'un 20. maddesinde yer alan ihtar müessesesinin somut uyuşmazlıkta uygulanamayacağı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dava konusu işlemde herhangi bir gerekçe olmadan üst sınırdan ceza uygulaması yapıldığı, salt takdir yetkisinden hareketle bu işlemin hukuka uygun bulunduğunun açıklanamayacağı, soruşturma aşamasında davalı idareye verilen yazılı savunma dilekçesinde de açıklandığı üzere, olayda fiyat ilan panosunda ilan edilen fiyatın üzerinde kasten satış eylemi bulunmadığı, sehven rakam kayması nedeniyle motorinin pompa satış fiyatı 4,47 TL iken kuruşlar hanesindeki “4” rakamının hatalı olarak “0” olarak yazılması sonucu gerçekleşen olayda, 5015 sayılı Kanun'a aykırılıktan söz edilebilmesinin mümkün olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge İdare Mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Anılan Kanun'un 50. maddesinin 4. fıkrasında, "Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesi, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılır." hükmü bulunmaktadır.
Aktarılan kurallar göz önünde bulundurulduğunda, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri, Dairemizin bozma kararındaki esaslara uyularak verilen temyize konu kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılması ve davanın reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 22/01/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.