9. Daire 1987/3863 E. , 1989/191 K.
"İçtihat Metni"
Daire : DOKUZUNCU DAİRE
Karar Yılı : 1989
Karar No : 191
Esas Yılı : 1987
Esas No : 3863
Karar Tarihi : 24/01/989
ÖDEME EMRİ NİTELİĞİ TAŞIMAYAN ÖDEMEYE ÇAĞRI MEKTUBUNUN İPTALİ GEREKİRKEN, DAVANIN İNCELENMEKSİZİN REDDİNDE İSABET BULUNMADIĞI HK.
Uyuşmazlık, gecikme zammının bir yazı ile istenip istenmeyeceğine ilişkin bulunmaktadır.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanununun 1.maddesinde; Devlete, vilayet hususi idarelerine ve belediyelere ait vergi resim, harç, ceza tahkik ve takiplerine ait muhakeme masrafı, vergi cezası, para cezası gibi asli, gecikme zammı, faiz gibi fer'i amme alacakları... hakkında bu kanun hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiş, 51.maddesinde de, kamu alacağının ödeme süresi içinde ödenmeyen kısmına gecikme zammı uygulanacağı hükme bağlanmış olup, 54.maddesinde, ödeme müddeti içinde ödenmeyen amme alacağının tahsil dairesince cebren tahsil olunacağı öngörülmüş, 55.maddesinde ise ödeme emrinin nasıl düzenleneceği, hangi hususları kapsayacağı açıklanmıştır.
Anılan kanunun 54.maddesinden başlıyan ve "Amme alacağının cebren tahsili" başlığını taşıyan cebri tahsil yöntemlerinin ilk aşamasını "ödeme emri" oluşturmakta ve ödeme emri düzenlenip tebliğ edilmedikçe diğer zor kullanma yollarına başvurma olanağı bulunmamaktadır.
Her ne kadar 6183 sayılı Kanunun 52.maddesinin 3.fıkrasında, gecikme zammının önceden borçluya bildirilmesinin gerekmediği belirtilmiş ise de bu hükmün, kamu alacağının tahsili sırasında hesaplanıp alınması gereken gecikme zamları hakkında geçerli olacağını kabul etmek gerekir.
Maddenin 4.fıkrasında yer alan "aslı ödenmiş olması gecikme zammının takip ve tahsiline mani değildir." şeklindeki hüküm bunu doğrulamaktadır.
Bu durumda, gecikme zammının ödenmesi gerektiğinin ilgiliye önceden ve 55.maddede öngörülen biçimde düzenlenecek bir ödeme emri ile duyurulması gerekmektedir.
Olayda, Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından tesis edilen işlem ile yargı harçlarının süresinde ödenmemesi nedeniyle istenen gecikme zammının ödenmesi hususu yükümlü belediyeye kesin olarak bildirilmiş bulunmaktadır.
Ancak söz konusu yazının 6183 sayılı Kanunun 55.maddesinde belirtilen ödeme emri niteliğinde tanzim edilmemiş olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda, ihtilaf konusu olan kesin ve uyulması icabeden bu işlemin kanunda öngörüldüğü şekilde tanzim ve tesis edilmemiş olması nedeniyle iptali gerekirken, vergi mahkemesince davanın incelenmeksizin reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kabulü ile Vergi Mahkemesi karararının bozulmasına Vergi Dairesi Müdürlüğü yazısının iptaline karar verildi.