5. Daire 1988/1840 E. , 1989/1278 K.
"İçtihat Metni"
Daire : BEŞİNCİ DAİRE
Karar Yılı : 1989
Karar No : 1278
Esas Yılı : 1988
Esas No : 1840
Karar Tarihi : 08/06/989
SIKIYÖNETİM KOMUTANININ İSTEMİ ÜZERİNE BİR BAŞKA YERE NAKLEDİLEN DAVACININ, SIKIYÖNETİMİN KALKMASINDAN SONRA, İSTEĞİ HALİNDE, GEREKLİ KOŞULLARI TAŞIMASI VE BOŞ KADRO BULUNMASU KOŞULUYLA ÖNCELİKLE ESKİ GÖREV YERİNE ATANMASI GEREKTİĞİ HK.
Dava, İlköğretim müfettişi iken sıkıyönetim komutanlığının isteği üzerine 11.12.1981 tarihinde aynı ilde … ortaokulu rehberlik servisi eğitim uzman yardımcılığına atanan ve daha sonra bu ilden alınarak ... ilindeki bir ortaokula aynı ünvanla 28.6.1983 tarihinde nakledilen davacının, Sıkıyönetimin sona ermesi üzerine eski görevine iadesi için yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesi kararıyla, kamu görevlilerinin hangi görevde istihdam edileceklerinin mevzuat yanında idarenin takdirine bağlı olarak belirleneceği, davacının yeniden ilköğretim müfettişliğine atanmamasının, başvurduğu sırada 179 ve 190 sayılı Kanun hükmüne Kararnamelerle Teftiş Kurulunun yeniden düzenlenme çalışmaları ve bu nedenle çıkarılacak tüzük yürürlüğe girinceye kadar ilköğretim müfettişliğine yapılacak bütün atamaların durdurulması sebebine dayandığı, işlemde bu yönden mevzuata aykırılık bulunmadığı gibi davacı hakkındaki sakıncanın da kaldırılmamış bulunduğu gerekçesiyle dava reddedilmiştir.
Davacı tüzük çalışmalarının bahane edildiğini, tüzük çalışmasının tamamlanmadığı halde aynı anda 300 tane ilköğretim müfettişinin atamasının yapıldığını ileri sürmekte ve sözkonusu mahkeme kararının temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir.
İlköğretim müfettişi olan davacının 11.12.1981 günlü kararname ile ... Ortaokulu Eğitim Uzman Yardımcılığına atandığı, ... ilinde Sıkıyönetimin 19.11.1985 tarihinde kalkması üzerine adı geçenin eski görevine iadesi için 8.1.1986 günlü dilekçesi ile başvurduğu ancak isteminin ilköğretim müfettişliğine atamaların durdurulduğu gerekçesiyle reddedildiği dosyadaki belgelerin incelenmesinden anlaşılmaktadır.
Sıkıyönetim dayanağını Anayasadan ve Anayasanın üstünlüğü ilkesinden alan hukuksal bir kurum olup Sıkıyönetimin ilanını gerektiren hallere bağlı olarak yürürlüğe konulan ve bu hallerin ortadan kalkması durumunda sona eren geçici bir rejimdir. Sıkıyönetim rejiminin bu niteliği,
sıkıyönetim idaresince alınan önlemlerin sıkıyönetimin kalkmasıyla, birlikte sona erdiğinin kabulünü de zorunlu kılar. Başka bir ifadeyle, sıkıyönetim düzenine özgü yetkilerin ve bu yetkilere dayanılarak alınan önlemlerden bir bölümünün bu dönemin bitmesinden sonra da uygulama alanında kalması bu rejimin "geçicilik" niteliğiyle bağdaştırılamayacağı gibi Anayasa'nın 13. ve 122.maddeleri hükümlerine göre de mümkün değildir.
Sıkıyönetim Komutanlığının istemi üzerine ... ilköğretim müfettişliğinden alınan davacının ...'da sıkıyönetimin kaldırılmasından sonra yeniden ilköğretim müfettişliği görevine atanması istemiyle idareye başvurması üzerine bu görev için gerekli olan koşullara halen taşıyıp taşımadığının incelenmesi ve taöıdığının saptanması halinde boş kadro bulunduğu takdirde eski görev yerine, boş kadro bulunmadığı takdirde ise bir başka yere ilköğretim müfettişi olarak atanması Sıkıyönetimin geçicilik vasfından kaynaklanan hukuki bir zorunluktur. Davalı idarece
boş kadro olmadığı da ileri sürülmediğine göre davacının isteğinin ilk öğretim müfettişliğine atamaların durdurulduğu ve hakkındaki sakıncanın kaldırılmadığı gerekçesiyle reddedilmesinde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle davacının temyiz isteminin kabulüyle İdare Mahkemesi kararının 2577 sayılı Kanunun 49.maddesinin 1.fıkrasının )b) bendi uyarınca bozulmasına, uyuşmazlık sadece hukuki noktalara ilişkin bulunduğundan ve dosyadaki bilgi ve belgeler esas hakkında karar verilmesine yeterli olduğundan aynı maddenin 2.fıkrası uyarınca dava konusu işlemin iptaline karar verildi.
KARŞI OY: Davacı İlköğretim müfettişi iken Sıkıyönetim Komutanlığının talebi üzerine önce ... İlİ ... ortaokulu Rehberlik Servisi Eğitim Uzman Yardımcılığına atanmış daha sonra ... ilinde ortaokula aynı ünvanla 28.6.1988 tarihinde nakledilmiştir.
Dava tekrar ... iline ilköğretim müfettişi olarak atanması isteminin reddi üzerine açılmış bulunmaktadır.
İdare Kamu görevlilerini mevzuat, hizmet durumu ve ihtiyaç, kıdem gibi nitelikleri dikkate alarak çalıştırmakta takdir yetkisine sahip olup, yargı yoluyla zorlanamaz.
Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden davacı hakkında uygulanan işlem hakkında, mahkemece verilen karar yerinde olup onanması gerekir iken aksine verilen çoğunluk kararına karşıyım.