8. Daire 1988/288 E. , 1989/751 K.
"İçtihat Metni"
Daire : SEKİZİNCİ DAİRE
Karar Yılı : 1989
Karar No : 751
Esas Yılı : 1988
Esas No : 288
Karar Tarihi : 10/10/989
ANLAŞMAZLIĞIN ÖZÜ MER'A VE ORMANDAN KAYNAKLANMASI NEDENİYLE YENİDEN SINIR ÇİZİMİNE GEREK OLMADIĞINA İLİŞKİN İL KARMA KURULU OLUMSUZ GÖRÜŞÜ VE İSTEMİ REDDEDEN VALİLİK İŞLEMİNE KARŞI AÇILAN DAVANIN, DAVA KONUSU İŞLEM BULUNMADIĞI NEDENİYLE REDDEDİLEMİYECEĞİ, ANLAŞMAZLIĞIN ÖZÜNÜN VE YENİDEN SINIR ÇİZİMİNİN GEREKİP GEREKMEYECEĞİNİN YERİNDE İNCELEME YAPILARAK SAPTANMASI GEREKECEĞİ HK.
Uyuşmazlık; … İli … İlçesi … Köyü ile … İlçesi … Köyü arasındaki sınırın yeniden çizilmesine ilişkin başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali isteğiyle açılan davayı, reddeden İdare Mahkemesi kararının bozulması isteminden ibarettir. 5442 sayılı yasada bucak, ilçe ve il sınırlarının nasıl değiştirileceği, 442 sayılı Köy yasasında 2 köy arası sınırın nasıl çizileceği açıklanmış, Sınır, Mülki Ayrılma-Birleşme ve Köy Kurulması-Kaldırılmasına İlişkin Yönetmelikte de sınır uyuşmazlıklarında anlaşmazlığın gerçek nedeninin orman, mer'a, otlak ve yaylaktan yararlanma veya su uyuşmazlığı niteliğide olduğu anlaşıldığında konunun 5442 sayılı İl İdaresi Yasası kapsamı dışında olduğunun ve sözü edilen konulara ilişkin yasalara göre işlem yapılması gerektiğinin taraflara duyurulacağı belirtilmiştir.
Olayda … İli … İlçeye bağlı … Köyü ile … ilçesine bağlı … Köyü arasında 1.12.1972 de kararname ile çizilen sınırın 9.5.1986 günlü başvuru ile değiştirilmesi ve yeni sınır çizilmesi istenmiş, anlaşmazlığın orman ve su uyuşmazlığı olduğu gerekçesiyle istem İl Karma Kurulunun olumsuz görüşü ve Valiliğin işlemi ile reddedilmiştir.
İdarenin her türlü işlem ve eylemlerinin açılan davalarda hukuka uygunluğunun araştırılması ve denetlenmesi yargının görevindedir.
Sınır Uyuşmazlıklarında iki köy arasındaki eski sınır değiştirilmesini gerektiren nedenlerin bulunup bulunmadığının, eski sınırın gereksinimlere yeterlilik durumunun, anlaşmazlığın özünün mera, orman yada su anlaşmazlığı olup olmadığının, sınır çizilecek idari birimlerin karşılaştırmalı sosyal ekonomik ve coğrafi durumlarının incelenmesi suretiyle bu konudaki idari işlemlerin hukuka uygunluğunun açılan dava sırasında denetlenmesi ve yargı yerince özel veya teknik bilgiyi gerektiren durumlarda da bilirkişi incelemesi yaptırılması doğal bulunmaktadır.
Dava dosyasının incelenmesinden anlaşıldığına göre Valilik işlemi ve dayanağı İl Karma Kurulu raporunun yukarıda açıklanan biçimde hukuka uygunluğu araştırılmamış, dava konusu edilecek işlem niteliğinde görülmeyerek davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Bu durumda yerinde inceleme yaptırılarak sonuca göre uyuşmazlığın esasının, sınır çizimine gerek olup olmadığının incelenmesi gerekirken davanın esası incelenmeden idari davaya konu edilecek işleme karşı açılmış bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddinde yasalara uyarlık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulmasına ve dosyanın anılan mahkemeye gönderilmesine karar verildi.