5. Daire 1988/3012 E. , 1989/1580 K.
"İçtihat Metni"
Daire : BEŞİNCİ DAİRE
Karar Yılı : 1989
Karar No : 1580
Esas Yılı : 1988
Esas No : 3012
Karar Tarihi : 22/09/989
KAZANILMIŞ HAK AYLIKLARI 2182 SAYILI YASAYA GÖRE YÜKSELTİLENLER İLE
657 SAYILI YASANIN 67.MADDESİNE GÖRE YÜKSELTİLENLER ARASINDA YAN ÖDEMELER AÇISINDAN AYIRIM YAPILAMIYACAĞI HK.
Dava, Ortaokul mezunu olan, Defterdarlık Milli Emlak Müdürlüğü görevin de bulunan ve Genel İdare Hizmetleri Sınıfında 4.derecenin 9.kademesinden aylık alan davacının 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 43/B-a maddesi ile saptanan ek gösterge ve Bakanlar Kurulu Kararıyla bu derece için öngörülen özel hizmet tazminatından yararlandırılması isteğinin reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesi kararıyla; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 36. maddesinin "Orta Hükümler" başlıklı (A) fıkrasına göre ortaokul mezunlarının azami yükselebilecekleri derece 5.derecenin son kademesi isede, 2182 sayılı Yasayla bu kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibariyle
personelin kazanılmış hak aylığının öğrenim durumuna bakılmaksızın ve kadro koşulu aranmaksızın bir üst derecenin aynı kademesine yükseltileceği belirtilmek suretiyle istisnai bir hüküm getirildiğinden Ortaokul mezunu olmakla birlikte bu hükme göre 5.dereceden 4.dereceye yükseltilen davacıya bu derecenin karşılığı ek göstergenin verilmemesinde yasal isabet bulunmadığı gerekçesiyle işlemin ek göstergeye ilişkin kısmı iptal edilmiş; buna karşılık 86/11337 sayılı ve 87/12461 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamelerine ekli II sayılı cetvelde Genel İdare Hizmetleri Sınıfında 1.derece kadrodaki müdürler için özel hizmet tazminatı öngörüldüğünden 4.derece kadroda bulunan davacıya bu tazminatın verilemeyeceği gerekçesiyle davanın özel hizmet tazminatına ilişkin kısmı reddedilmiştir.
Davacı; Bakanlar Kurulunun 1987 ve 1988 yıllarına ait yan ödemeleri düzenleyen kararnamelerine ekli II sayılı cetvellerinde kadro derecesi veya görev ünvanı itibariyle diğer gruplara girmeyen 4.derecedeki kamu görevlileri içinde özel hizmet tazminatı öngörüldüğünü öne sürerek idare mahkemesi kararının bu yönden bozulmasını, davalı idare ise, öğrenim durumu itibariyle yükselebilecekleri derecenin üstüne ancak son altı yılda 90 puanın üzerinde sicil almak suretiyle yükselenlerin ek göstergeden yararlanabileceklerini 2182 sayılı Kanunla yükselenlerin
yararlanamayacaklarını öne sürerek idare mahkemesi kararının iptale ilişkin kısmının bozulmasını istemektedirler.
İdare ve Vergi Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49.maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkün olup, davalı idare tarafından öne sürülen nedenler bunlardan hiçbirisine uymamaktadır.
Davacının temyiz istemine gelince; 29.6.1987 günlü, 19502 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 87/11901 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesine ekli II sayılı cetvelin 8.grubunda; 1. ve 7.gruplara göre özel hizmet tazminatı alamayanlardan kurumların genel idare hizmetleri sınıfına dahil 4. ve daha yukarı dereceli kadrolarda bulunanlara % 5 oranında özel hizmet tazminatı verileceği, daha sonra 31.12.1987 günlü 19681 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmak suretiyle yürürlüğe giren 87/12461 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesine ekli II sayılı cetvelin 10.grubunda da 1. ve 9.gruplara göre özel hizmet tazminatı alamayanlardan kurumların genel idare hizmetleri sınıfına dahil 4. ve daha yukarı dereceli kadrolarda bulunanlara % 6 oranında
özel hizmet tazminatı verileceği hükme bağlanmıştır. Davacının öğrenim durumu itibariyle yükselebileceği dereceyi aşmış olmasının yukarda öngörülen tazminatı almasına engel teşkil edip etmeyeceği konusuna gelince;
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 243 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 10.maddesiyle değişik 67.maddesi" Diğer şartları taşımakla birlikte üst derecelerde boş kadro olmadığı için derece yükselmesi yapamayan memurların kazanılmış hak aylıkları öğrenim durumları itibariyle yükselebilecekleri dereceyi aşmamak şartıyla işgal etmekte oldukları kadroların bir üst derecesine yükseltilebilir" hükmünü, 31.12.1987 günlü, 87/12461 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 8.maddesi ise "Üst derecelerde boş kadro bulunmaması nedeniyle derece yükselmesi yapamayan ve kazanılmış hak aylıkları 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 67.maddesi uyarınca bir üst dereceye yükseltilen memurların, iş güçlüğü, iş riski, temininde güçlük zammı ve mali sorumluluk tazminatı ile özel hizmet tazminatları bulundukları kurumda aynı ünvanlı memurlar için öngörülen puan ve oranlar esas alınarak ödenir." hükmünü taşımaktadır. Boş kadro olmadığı için derece yükselmesi yapamayan memurlara kazanılmış hak aylığı olarak bir üst dereceden aylık ödenebileceğine ilişkin bulunan 67.maddenin, amacına uygun olarak, kararnamenin 8.maddesi ile de, bu durumda olan (kazanılmış hak aylıkları yükseltilen) memurların yan ödemelerinin de yükselinen derece ile öngörülen puan ve oranlar esas alınarak ödenmesi öngörülmektedir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununa Ek Geçici Maddeler Eklenmesi Hakkındaki 2182 sayılı Kanun, geçici nitelikte olup o tarihte Kanunun öngördüğü durumda bulunanlara bir derece verilmesini amirdir. Öğrenim durumuna bakılmaksızın ve kadro koşulu aranmaksızın bir üst dereceyi veren 2182 sayılı Kanun, 657 sayılı Kanunun 67.maddesine göre daha kapsamlı ve esasen 67.maddenin sağladığı olanağı ilgilisine sağlayan bir Kanun olduğundan, kazanılmış hak aylıkları 2182 sayılı Kanunla yükseltilenler ile 67.maddeye göre yükseltilenler arasında, yan ödemeler açısından bu şekilde ayrım yapılmasının yasal dayanağı bulunmamaktadır.
Belirtilen duruma göre, sözü edilen kararnamelere ekli II sayılı cetvelin 8. ve 10.grubundaki oranlar dahilinde davacının özel hizmet tazminatından yararlandırılması gerekmekte olup, yükselebileceği dereceyi aşmış olması hali bi tazminatdan yararlanmasına engel teşkil etmediğin
den Mahkeme kararının bu noktaya ilişkin kısmında hukuki isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle davalı idarenin temyiz isteminin reddine, davacının temyiz isteminin kabulüyle İdare Mahkemesi kararının özel hizmet tazminatına ilişkin kısmının 2577 sayılı Yasanın 49.maddesinin 1.fıkrasının (b) bendi uyarınca bozulmasına, uyuşmazlık hukuki noktalara ilişkin olduğundan aynı maddenin 2.fıkrası uyarınca davacının özel hizmet tazminatından yararlandırılmamasına ilişkin işlemin iptaline karar verildi.