5. Daire 1991/2299 E. , 1992/1346 K.
"İçtihat Metni"
Daire : BEŞİNCİ DAİRE
Karar Yılı : 1992
Karar No : 1346
Esas Yılı : 1991
Esas No : 2299
Karar Tarihi : 07/05/992
DAVA, GÖREVSİZ ADLİ YARGI MERCİİNDE SÜRESİNDE AÇILMIŞ OLDUĞUNA GÖRE MAHKEMENİN GÖREVSİZ YARGI YERİNDE İŞLEMİN TEBLİĞ TARİHİNDEN İTİBAREN 60 GÜN İÇİNDE AÇILMADIĞI GEREKÇESİYLE DAVAYI SÜRE YÖNÜNDEN REDDETMESİN DE HUKUKİ İSABET BULUNMADIĞI HK.
Dava, davacının hizmet sözleşmesinin feshine ilişkin işlemin iptali ve sekiz aylık net ücret tutarının yasal faiziyle ödenmesi istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesi kararıyla; hizmet sözleşmesinin feshine ilişkin işlemin 1.8.1988 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine davacının Asliye Hukuk Mahkemesinde 20.2.1989 tarihinde açtığı davanın Mahkemenin ... sayılı kararıyla görev yönünden reddedildiği, 2577 sayılı Yasanın 7. 9. 11. ve 12.maddelerinin açık hükümlerine karşın davacı görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren 30 gün içinde görevli yargı merciine başvurmadığı gibi, görevsiz yargı merciine 20.2.1989 günlü başvurusunun da sözleşmenin feshine ilişkin işlemin tebliğinden itibaren 60 gün içinde olmadığı, dolayısıyla 14.8.1990 tarihinde açılan davanın esastan incelenmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle dava süre yönünden reddedilmiştir.
Davacının temyiz istemi Danıştay Beşinci Dairesinin 1991/588 sayılı kararıyla reddedilerek mahkeme kararı onanmıştır.
Davacı; işlemin tesis edildiği tarihte adli yargı yeri görevli bulunduğundan, usulüne uygun olarak adli yargı yerinde dava açtığını, açılan dava adli yargıda görülmekte iken 308 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ... Mahkemesince iptal edilmesi ve sözleşmeden doğan davaların idari yargıda görülmesinin gerekmesi üzerine, adli yargının görevsizlik kararı vermesi ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununda belirtilen hükümler dahilinde idari yargıda süresinde ve usulüne uygun olarak dava açtığını ileri sürerek Dairemizce verilen kararın düzeltilmesini istemektedir.
Davacı tarafından ileri sürülen kararın düzeltilmesi nedenleri 2577 sayılı Yasanın 54.maddesi hükmüne uygun bulunduğundan Dairemizce verilen onama kararı kaldırılarak uyuşmazlığın esasına geçildi:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 9.maddesinin 1.fıkrası "çözümlenmesi Danıştay'ın, idare ve vergi mahkemelerinin görevlerine girdiği halde, adli ve askeri yargı yerlerine açılmış bulunan davaların görev noktasından reddi halinde, bu husustaki kararların kesinleşmesini izleyen günden itibaren otuz gün içinde görevli mahkemede dava açılabilir. Görevsiz yargı merciine başvurma tarihi, Danıştay'a, İdare ve vergi mahkemelerine başvurma tarihi olarak kabul edilir. hükmünü taşımaktadır.
8.6.1984 günlü, 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 18.1.1988 günlü, 19698 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 308 sayılı KHK. ile değişik 45.maddesinin 8.fıkrasında "Personelle aktedilecek sözleşmelerin uygulanmasından doğacak her türlü ihtilaflar adli yargı mercilerince karara bağlanır" hükmüne yer vermektedir. Davacının, hizmet sözleşmesinin 19.7.1988 tarihinde feshi nedeniyle uğradığı zararların tazmini istemiyle Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açtığı 20.2.1989 tarihinde sözü edilen 233 sayılı KHK. yürürlükte bulunduğuna ve dava bu KHK.nin değişik 45.maddesinin 8.fıkrası hükmüne uygun olarak görevli yargı yerinde ve Borçlar Kanununun 60. maddesinde öngörülen 1 yıllık zamanaşımı süresi içinde açılmış bulunduğuna göre uyuşmazlığın bu evresinin 2577 sayılı Yasanın 9.maddesinin 3622 sayılı Yasa ile değişik 1.fıkrasına göre değerlendirilemeyeceği açıktır.
Davanın görülmesi sırasında 233 sayılı KHK.nin 45.maddesinin sözü edilen 8.fıkrası Anayasa Mahkemesinin 1988/55 sayılı kararıyla idari sözleşmelerden doğan uyuşmazlıkların görüm ve çözümünün idari yargı mercilerine ait olduğu gerekçesiyle ve Anayasanın 37. 91. ve 155.maddelerine aykırı bulunarak iptal edilmiş; Resmi Gazete'de yayımlandığı 25.7.1989 tarihinden altı ay sonra yürürlüğe girmesi kararlaştırılan bu karar üzerine Asliye Hukuk Mahkemesince dava görev yönünden reddedilmiştir.
2577 sayılı Yasanın 9.maddesinin 2.fıkrası "Adli veya askeri yargı yerlerine açılan ve görevsizlik sebebiyle reddedilen davalarda, görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra birinci fıkrada yazılı otuz günlük süre geçirilmiş olsa dahi, idari dava açılması için öngörülen süre henüz dolmamış ise bu süre içinde idari dava açılabilir" hükmünü taşmaktadır.
Bakılan dava Asliye Hukuk Mahkemesinin 14.6.1990 günlü görevsizlik kararı üzerine görevli idari yargı merciinde 14.8.1990 gününde açılmış olduğuna göre Mahkemenin görevsizlik kararının tebliği tarihini araştırarak ve ... Mahkemesi kararının yayımı tarihini de gözönünde tutarak davanın sözü edilen 9.maddenin 2.fıkrasına göre süresinde olup olmadığını saptaması ve sonucuna göre karar vermesi gerekirken görevsiz yargı yerinde işlemin tebliğ tarihindene itibaren 60 gün içinde açılmadığı gerekçesiyle davanın süre aşımı yönünden reddedilmesinde hukuki isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle davacının temyiz isteminin kabulüyle ... İdare Mahkemesinin ...günlü, E: ..., K: ... sayılı kararının 2577 sayılı Yasanın 49.maddesinin 1/c.fıkrası uyarınca bozulmasına karar verildi.