9. Daire 1991/2374 E. , 1992/796 K.
"İçtihat Metni"
Daire : DOKUZUNCU DAİRE
Karar Yılı : 1992
Karar No : 796
Esas Yılı : 1991
Esas No : 2374
Karar Tarihi : 01/03/992
MÜDAHALE İSTEMİNİN İLK DERECE MAHKEMESİNDE DAVANIN GÖRÜLMESİ SIRASINDA YAPILABİLECEĞİ, TEMYİZ AŞAMASINDA MÜDAHALE İSTEMİNİN KABUL EDİLEMEYECEĞİ HK.
Uyuşmazlıkta, …'ın tanıtım ve Proje konularında müşavirliğini yapan ve …, … kuponlarının arka kısmında …'a ait reklamın yayınlanması konusunda … Teşkilatı Müdürlüğü ile sözleşme yapan firmanın, bu tarihten itibaren 7 hafta boyunca basılıp Türkiye Genelinde dağıtılan … adet kuponda yayınlanmış bulunan …'a ait reklamdan dolayı yasal süre içinde beyanname verip vergiyi ödememesi nedeniyle vergiyi beyan edip ödemekle yükümlü kabul edilen … adına yapılan kusur cezalı ilan ve reklam vergisi tarhiyatını onayan Vergi Mahkemesi kararının bozulmasıistenilmekte olup, uyuşmazlığın esasını, sözkonusu kuponların reklam mahiyetinde olup olmadıkları, verginin ödenmesinden kimin sorumlu olduğu ve vergi matrahının ne olacağı hususları teşkil etmektedir.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 12.maddesinde, belediye sınırları ile mücavir alanları içinde yapılan her türlü ilan ve reklamın, ilan ve reklam vergisine tabi olduğu, 15.maddesinin 5.bendinde, ilan ve reklam amacıyla dağıtılan broşür, katolg, duvar ve cep takvimleri, biblolar ve benzerlerinin her birinin tarifeye göre vergilendirileceği hükme bağlanmış, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 8.maddesinde vergi sorumlusu, verginin ödenmesi bakımından alacaklı vergi dairesine karşı muhatap olan kişi olarak tanımlandıktan sonra, aynı maddenin son fıkrasında bu Kanunun devamı maddelerinde geçen mükellef tabirinin vergi sorumlularına da şamil olacağı belirtilmiş, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 13.maddesinin 2.bendi ile, ilan ve reklam işlerini mutad meslek olarak ifa edenlerin başkaları adına yaptıkları ilan ve reklamlara ait vergileri mükellefler adına ilgili belediyeye yatırmaktan sorumlu olacakları kabul edilmiş, 16.maddesinde de, vergiye tabi ilan ve reklamlarda ilan ve reklam işinin mükellefce yapılması halinde ilan ve reklam işinin yapılmasından önce mükellef tarafından, ilan ve reklam işinin bu işi mutad meslek olarak ifa edenler tarafından yapılması halinde ilan ve reklam işini yapanlarca ilan ve reklamın yapıldığı ayı takip eden ayın 20.günü akşamına kadar verilecek beyanname üzerine tarh ve tahakkuk ettirileceği esas öngörülmüş bulunmaktadır.
Olayda, … ve … kuponlarının, büyük kitlelere ulaşması nedeniyle üzerlerinde yeralan reklamdan dolayı 2464 sayılı Kanununun 15.maddesinin 5.bendindeki ilan ve reklam amacıyla dağıtılan broşür, katalog, duvar ve cep takvimeleri ve bibloların benzerleri gibi kabul edilerek tarhiyata tabi tutulmalarında yasaya aykırılık görülmemiştir.
Ancak, tarhiyatın, Ankara Ticaret Odası Sicil kaydına göre her türlü reklam, tanıtım, pazarlama müşavirlik ve organizasyon ile yol, iş, hafriyat ve yol temizleme makinaları taahhüdü ve pazarlaması ile konu ile ilgili ithalat, ihracat işleriyle iştigal eden ve dosya içindeki belgelere göre …'ın tanıtım ve proje konularında müşavirliğini yürüten ve öte yandan, … Teşkilatı Müdürlüğü ile yaptığı sözleşmeye dayanarak … adına reklam yaptırması nedeniyle yukarda açıklanan yasa hükmü uyarınca verginin beyan edilip ödenmesinde sorumlu olan … firması adın yapılması gerekirken … adına yapılmasında yasaya uyarlık bulunmadığı gibi, ilan ve reklam vergisi tarhiyatında belediyelerin yetkilerinin, kendi sınırları ve mücavir alanları içinde yapılan ilan ve reklamlarla sınırlı olması nedeniyle belediyenin kendi yetki sınırları içinde basılmakla beraber bu yerde dağıtılıp kullanılmayan kuponların da matraha ilavesi suretiyle tarhiyat yapılmasında ve yapılan tarhiyatın vergi mahkemesince onanmasında yasal isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kabulü ile … Vergi Mahkemesinin … sayılı kararının bozulmasına karar verildi.
AYRIŞIK OY:
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 13.maddesine göre, başkaı adına ilan ve reklam yaptıran kişinin ilan ve reklam vergisinin beyan edilip ödenmesinden sorumlu tutulabilmesi için, ilan ve reklam yaptıran kişinin ilan ve reklam işini mutad meslek olarak ifa etmesi gerekli olup, olayda, … adlı firmanın iş konusu içinde her türlü tanıtım faaliyeti yer almakta ise de, bunun, iş hafriyat ve yol temizleme makinalarına ait tanıtım faaliyeti olarak kabulü gerektiğinden ve firmanın defter ve belgelerinden 1989 yılında dava konusu reklam dışında başkaca ilan ve reklam gelirinin olmadığı anlaşıldığından, ilan ve reklam işi … firmasının mutad mesleği olarak kabul edilemez.
Bu durumda, verginin matrahı yönünden çoğunluk kararına katılmakla birlikte, verginin mükellefinin … olması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına karşıyım.
KARAR:
Vergi Mahkemesi kararının bozulması istemiyle … Genel Müdürlüğü tarafından yapılan temyiz başvurusuna ilişkin dosyada bulunan dilekçeyle … adına … tarafından temyiz istemine müdahale talebinde bulunulduğu görülerek istek incelendi.
Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 54.maddesinde "Müdahale talebi muhakeme bitinceye kadar dermeyan olunabilir ve davayı asliyenin cereyanı talik olunur. Müdahale talebi arzuhal ile olur. Tahkikat bakımı tarafından tayin olunacak muhakeme günü arzuhale işaret edilerek suretleri iki tarafa tebliğ olunur." denildikten sonra 55.maddesinde "Tayin olunan günde iki taraftan herbiri müdahale talebine itiraz edebilir ve iş bu itiraz tahkikat hakimi tarafından bedimeler hakkındaki usule tevfikan tetkik ile karar verilir." kuralı getirilmiştir. Kanunda ayrıca temyiz safhasında taraflardan biri yanında uyuşmazlığa müdahale imkanı veren bu husus düzenleyen bir hüküm yer almamakla birlikte, mahkemece kararının bozulması halinde yeniden yargılama yapılacağından ilk derece mahkemesinde davaya müdahale talebinde bulunmak olanağı mevcuttur.
Açıklanan nedenlerle, temyiz aşamasında müdahale sözkonusu olamayacağından incelenme olanağı bulunmayan müdahale isteminin reddine karar verildi.