8. Daire 1992/3429 E. , 1993/4314 K.
"İçtihat Metni"
Daire : SEKİZİNCİ DAİRE
Karar Yılı : 1993
Karar No : 4314
Esas Yılı : 1992
Esas No : 3429
Karar Tarihi : 21/12/993
SINAVLARIN ZORUNLULUK OLMADIKÇA DERSİN ÖĞRETİM ÜYESİ VEYA GÖREVLİSİ TARAFINDAN YAPILMASI GEREKTİĞİ HK.
14.2.1991 günlü ve 20876 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan … Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Kayıt, Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi Hakkında Yönetmeliğin 2.maddesinin 5.fıkrasının iptali istemiyle açılan davayı; dersi veren öğretim üyesinin zorunlu bir nedenle sınavı yapamaması veya herhangi bir nedenle yapmaması halinde sınavın nasıl yapılacağının dava konusu düzenleyici işlem ile önceden objektif bir kural olarak yönetmelikte belerlenmesinde yasaya aykırılık bulunmadığı, bu kuralın kötüye kullanılabileceği ileri sürülmekte ise de, İdare Hukuku ilkelerine göre idarenin işlemlerinin hukuka uygunluk karinesi taşımaları nedeniyle, idarenin hukuka uygun olmayan işlemler tesis edileceğinin önceden kabulü mümkün olmadığı gibi, uygulamada dava konusu düzenlemeye dayanılarak hukuka uygun olmayan işlemler yapılması halinde, sözkonusu işlemlerin her zaman idari davayı konu edilebileceği, bu nedenle idari yönden sınavların yapılışında ortaya çıkması olası sorunların çözümünde uygulanacak objektif kriterleri ve sınavların biçimini önceden belirlemeye yönelik bulunan dava konusu yönetmelik hükmünde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle reddeden … günlü ... sayılı ... İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istemidir.
Dava konusu işlem ile yönetmeliğin 10.maddesi değiştirilmiş ve "Sınavlar dersi veren öğretim üyesi veya görevlisi tarafından yapılır. Dekanlıkça gerek görülen durumlarda Fakülte yönetim kurulu sınavın bir başka öğretim üyesi veya öğretim görevlisi tarafından yapılmasına karar verebilir" kuralı getirilmiştir.
Anılan yönetmelik değişikliğinde bir dersin sınavının öncelikle dersi veren öğretim üyesi veya görevlisi tarafından yapılacağı belirtildikten sonra, Dekanlıkça gerek görülen durumlarda Fakülte Yönetim Kurulunun sınavın bir başka öğretim görevlisi tarafından yapılmasına karar vereceği yolundaki düzenleme getirilerek bu konuda Dekanlığa geniş biryetki verilmiştir.
Bir sınavın, dersi veren öğretim üyesinden başkası tarafından yapılması dekanlıkça uygun görüldüğü zamanlarda değil, ancak zorunlu durumlarda olabilir. Bu zorunluluk halleride öğretim üyesinin sınavı yapmasını engelleyen hastalık, seyahat , ölüm, emeklilik vs hallerdir. Uygulamada ortaya çıkan mücbir sebepler nedeniyle sınavın ancak bir başka öğretim üyesi (veya görevlisi) tarafından yapılması olasıdır. Bu durumda dersi veren öğretim üyesinin geçerli ve Fakülte Yönetim Kurulunca kabul edilebilir bir özrünün varlığı halinde, sınavların bir başkası tarafından yapılabileceği yolunda bir düzenleme getirilebilir. Asıl öğretim üyesinin hiçbir mazereti bulunmaksızın Dekanlıkça gerek görülen durumlarda, sınavın bir başkası tarafından yapılmasına olanak tanıyan düzenleme, işin doğasına, kamu hizmetinin gereklerine, eğitim ve öğretim ilkelerine aykırılık oluşturur.
Aksi takdirde "Dekanlıkça gerek görülen durumlarda" şeklindeki düzenle me ile Dekanlığa çok geniş ve belirsiz bir takdir yetkisi verilmiş olur ki, gerek görülen durumun yargı yerlerince saptanması ve denetlenmesi mümkün olamaz.
Böylece, açıkca hukuka aykırılık teşkil eden düzenleyici işlemin iptali istemiyle açılan davayı reddeden İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle ...İdare Mahkemesi kararının bozulmasına ve dosyanın anılan mahkemeye gönderilmesine karar verildi.