10. Daire 1993/969 E. , 1994/5608 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 1993/969
Karar No : 1994/5608
Temyiz Eden (Davalı) : Ulaştırma Bakanlığı - ANKARA
Karşı Taraf (Davacı) : ...
Vekili : …
İstemin Özeti : Davacının, uluslararası taşımacılıkla ilgili C 2 yetki belgesinin iptaline ilişkin işlemin iptali istemiyle açtığı dava sonucunda, ... İdare Mahkemesince dava konusu işlemin iptali yolunda verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, davalı idare tarafından hukuka aykırı olduğu iddiasıyla temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Yerinde olmadığı ileri sürülen temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
D.Tetkik Hakimi : …
Düşüncesi : Dosyanın incelenmesinden, davacının öz malı ve kiralık araçlarında uyuşturucu ele geçirildiği, bu durumunda kaçakçılık fiilinin yetki belgesi sayesinde işlendiği anlaşıldığından, bu belgenin iptali yolundaki işlemde hukuka aykırılık bulunmayıp aksi yoldaki İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı : …
Düşüncesi : Davacı nakliyat şirketine ait TIR kamyonunda Almanya'nın Waidhaus şehrinde yapılan aramada 32 kilo eroin ele geçirildiğinin Alman İnterpolünce bildirilmesi sebebi ile 4.4.1991 ila 4.4.1993 geçerlilik süreli C 2 taşımacılık yetki belgesinin iptaline ilişkin Ulaştırma Bakanlığı Karaulaştırması Genel Müdürlüğü işlemi aleyhine açılan dava üzerine; eroin kaçakçılığının yetki belgesi sayesinde yapıldığının tesbit edilmediği gerekçesiyle dava konusu işlemi iptal eden … nci İdare Mahkemesi kararı; 32 kilo eroninin davacı firmaya ait yetki belgesinde kayıtlı TIR kamyonunda yakalandığından eroin kaçakçılığının bu yetki belgesi sayesinde işlendiği açık bulunduğu cihetle Karayoluyla Uluslararası Yolcu ve Eşya Taşımaları Hakkındaki Yönetmeliğin 44 ncü maddesi 8 nci bendi amir hüknüne aykırı bulunduğundan temyiz talebinin kabulü ile … nci İdare Mahkemesi kararının bozulması gerekeceği düşünülmüştür.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Onuncu Dairesince işin gereği düşünüldü:
4.4.1991-4.4.1993 tarihleri arasında geçerli olmak üzere, belirli bir zaman tarifesine uymaksızın eşya durumuna göre sefer düzenleyerek taşıma yapacaklara verilen C 2 yetki belgesine dayanarak faaliyetini sürdüren davacının özmalı yada kiralık araçlarında çeşitli tarihlerde uyuşturucu madde yakalandığının İçişleri Bakanlığınca davalı idareye bildirilerek C 2 yetki belgesinin iptali istenilmiş; dava konusu 4.8.1992 tarih ve 16663-25386 sayılı işlem ile de yetki belgesinin iptal edildiği davacıya bildirilmiştir.
İdare Mahkemesince, Mülga Karayoluyla Uluslararası Yolcu ve Eşya Taşımacılığı Hakkında Yönetmeliğin 44.maddesinde taşımacılık yetki belgesinin iptal edilebilmesinin belirli şartlara bağlandığı, suçun kiralık taşıt sahibi veya sürücü tarafından işlenmiş ve olay adli mercilere intikal etmişse yargı kararının sonucunun beklenmesinin öngörüldüğü, dosyanın incelenmesinden, kaçakçılık olayına karışan araçların kiralık olduğunun, sürücüler hakkında davacı tarafından savcılığa suç duyurusunda bulunulduğunun, kaçakçılık olayının yetki belgesine dayanılarak yapıldığının saptanamadığının anlaşıldığı, işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan yeni yönetmelik hükmünün uygulanarak yetki belgesinin iptal edilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Davalı idare tarafından, hukuka aykırı olduğu iddiasıyla anılan İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. 21.4.1982 tarih ve 17671 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan "Karayoluyla Uluslararası Yolcu ve Eşya Taşımaları Hakkında Yönetmeliğin 10.2.1982 tarih ve 19721 sayılı Yönetmelikle değişik 44.maddesi 8. bendinde, "Türk parasının koruma, vergi ve gümrük mevzuatı ile milli güvenliğe aykırı hareket eden yetki belgesi sahiplerinin yetki belgeleri, bu hareketleri yetki belgesi sayesinde yapıyorsa İçişleri Bakanlığı, Maliye ve Gümrük Bakanılğı ile Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığından birinin teklifi üzerine iptal edilir.
Olay mesnet teşkil eden suçun, kiralık taşıt sahibi veya sürücüsü tarafından işlenmişse taşımacıya bir ihtar cezası verilir. Olay adli mercilere intikal etmiş ise, adli mercilerden çıkacak karar sonucuna göre taşımacı hakkında ayrıca gerekli işlem yapılır.
Kiralık taşıt sahibi ve sürücüleri tarafından işlenen suçlardan dolayı üç ihtar cezası alan taşımacıların yetki belgesi iptal edilir." kuralı yer almıştır.
Dosyanın incelenmesinden, 1.8.1991 tarihinde Almanyada davacı firmaya ait … - … plakalı araçta 32 kilogram eroin ele geçirildiği, 18.1.1992 tarihinde yine Almanyada ele geçirilen 2 kilogram eroinle ilgili olarak yakalanan şahsın davacı firmada çalıştığının ve eroinin davacıya ait …/… plakalı araçla geldiğinin Alman Polis Makamlarınca belirlendiği, 20.9.l991 tarihinde İtalya'da davacının kiralık olarak çalıştırdığı … / … plakalı araçta eroin maddesi ele geçirildiğinin belirlendiği, bu olaylar üzerine İçişleri Bakanlığının teklifi üzerine davacıya cait C2 yetki belgesinin iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Kaçakçılık fiilinde kullanılan araçlardan … - … plakalı araç ile … - … plakalı araçların davacının C 2 yetki belgesi taşıt listesinde özmalı olarak kayıtlı bulunduğu, kaçakçılık fiilinin bu yetki belgesi sayesinde yurt dışına çıkan araçlarla yapıldığı açıktır.
Davacının, … - … plakalı aracı sürücüsüne kiraladığı, bu aracın özmalı olarak kabulünün imkansız olduğunu iddiası; yetki belgesi bulunmayan sürücünün kiraladığı aracı yurtdışı taşımacılığı işinde kullanamayacağı gibi, bu aracın davacının talebi ile yine davacıya ait yetki belgesi kullanılarak yurt dışına çıkarıldığı, ve aracın C 2 yetki belgesi taşıt listesinde özmalı olarak kayıtlı bulunduğu, davalı idare temyiz dilekçesi eki belgelerden anlaşıldığından yerinde görülmemiştir.
Bu itibarla, yukarıda anılan Yönetmeliğin 44/8.maddesi uyarınca, davacıya ait yetki belgesinin iptalinde hukuka aykırılık bulunmadığından aksi yoldaki İdare Mahkemesi kararında yasal isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, 2577 sayılı Yasanın 49.mamddesine uygun bulunan davalı idare temyiz isteminin kabulüne, ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın bozulmasına, dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere anılan mahkemeye gönderilmesine 9.11.1994 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
AZLIK OYU
Dosyanın incelenmesinden, davacı şirkete ait araçların taçakçılık olayına karıştığının İçişleri Bakanlığı tarafından davalı idareye bildirilmesi üzerine davacıya ait taşıma yetki belgesinin iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Yetki belgesinin iptaline neden olan Türk parasını koruma, vergi ve gümrük mevzuatı ve milli güvenliğe aykırı hareketin varlığı, kaçakçılık olayı ile ilgili olarak adli yargıda açılan kamu davası sonucunda verilecek bir karar ile ortaya çıkabileceğinden kamu davasının sonucu beklenmeden yetki belgesinin iptalinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Kaldıki; davacı şirket yöneticileri hakkkında bu yolda soruşturma bulunmadığıda görülmektedir.
Açıklanan nedenlerle, davalı idare temyiz isteminin reddiyle İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyoruz.