3. Daire 1995/1874 E. , 1995/1594 K.
"İçtihat Metni"
Daire : ÜÇÜNCÜ DAİRE
Karar Yılı : 1995
Karar No : 1594
Esas Yılı : 1995
Esas No : 1874
Karar Tarihi : 22/05/995
MAHKEME KARARININ AÇIKLANMASI İSTEMİ ÜZERİNE MAHKEMECE DAHA ÖNCE VERİLEN HÜKMÜN DEĞİŞTİRİLMESİ VEYA YENİ BİR HÜKÜM VERİLMESİNİN SÖZ KONUSU OLMAMASI HALİNDE VERİLEN BU KARAR NİHAİ BİR KARAR NİTELİĞİ TAŞIMADIĞINDAN TEMYİZ YOLUYLA İNCELENMESİ OLANAĞI BULUNMADIĞI VE AÇIKLAMA İSTEMİNİN TEMYİZ SÜRESİNİ DURDURMAYACAĞI HK.
Davacı adına 1988 takvim yılı için re'sen salınan gelir vergisi, geçici veri ile kesilen kaçakçılık cezasına karşı açılan davayı kısmen kabul eden … Vergi Mahkemesinin … gün ve … sayılı kararının bozulması istemidir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 46.maddesinin 2.fıkrasında Danıştay dava daireleri ile İdare ve Vergi Mahkemelerinin nihai kararlarına karşı tebliğ tarihi izleyen otuz gün içinde Danıştay'da temyiz yoluna başvurulabileceği hükme bağlanmıştır. Aynı yasanın 29.maddesinin 1.fıkrasında, Danıştay, Bölge İdare Mahkeme leri, İdare ve Vergi Mahkemelerince verilen kararlar yeterince açık değilse, yahut birbirine aykırı hüküm fıkraları taşıyorsa, taraflardan herbirinin kararın açıklanmasını veya aykırılığın giderilmesini isteyebileceği belirtilmiştir. Kararın açıklanması ile güdülen amaç, kararın belirsiz ve açık olmayan taraflarını veya birbirine aykırı görünen hüküm fıkralarını ortadan kaldırmak ve onun gerçek anlamını meydana çıkarmak suretiyle yerine getirilmesini kolaylaştırmaktır.
Bu yolla kararın gerçek anlamından başka türlü yorumlanması, anlamının değiştirilmesi önlenmiş olur. Açıklama yolu ile daha önce verilen bir kararın değiştirilmesi olanağı yoktur. Esasen açıklama müessesesi 2577 sayılı Yasada bir kanun yolu olarak sayılmamıştır.
Açıklama isteğine ilişkin olarak verilen kararlar bu nitelikleri itibariyle, 2577 sayılı Yasanın 46.maddesinde sözü edilen ve temyize konu olabilecek nihai kararlardan değildir.
Ancak, açıklama isteği üzerine, daha önce verilen hüküm değiştirilmiş veya her ne suretle olursa olsun yeni bir hüküm verilmiş ise,bu karar nihai karar niteliğinde olduğundan temyiz yoluyla incelenmesi mümkündür.
Olayda, davacının 2577 sayılı Yasanın 29.maddesi uyarınca kararın açık lanması istemiyle yaptığı başvurunun, açıklamaya ilişkin maddede belirtilen açıklama nedenlerinden hiç birinin bulunmaması nedeniyle Vergi Mahkemesince reddedildiği, yani açıklama istemi üzerine, daha önce verilen hükmün değiştirilmesi veya yeni bir hüküm verilmesinin sözkonusu olmadığı anlaşılmakta olup, verilen bu karar nihai bir karar niteliği taşımadığından temyiz yoluyla incelenmesi olanaksızdır.
Nihai karar niteliğinde olan Vergi Mahkemesi kararı ise 8.11.1994 gününde davacıya tebliğ edilmiş olup,buna karşılık 20 günlük temyiz süresi geçtikten sonra 26.1.1995 tarihinde … Asliye Hukuk Mahkemesinın kaydına geçen dilekçe ile temyiz isteminde bulunulduğundan, istemin süre aşımı nedeniyle incelenmesizin reddine karar verildi.