12. Daire 1995/9214 E. , 1998/2848 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No: 1995/9214
Karar No: 1998/2848
Temyiz İsteminde Bulunan (Davalı): …
Karşı Taraf: …
İsteğin Özeti: … İdare Mahkemesinin …günlü, E:…, K:… sayılı kararının dilekçede yazılı nedenlerle temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
Savunmanın Özeti: Savunma verilmemiştir.
Danıştay Tetkik Hakimi: …
Düşüncesi: İdare Mahkemesince verilen karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir neden de bulunmadığından anılan kararın onanması gerektiği düşünülmüştür.
Danıştay Savcısı: …
Düşüncesi: Milli Eğitim Bakanlığınca 16.7.1990 - 11.11.1990 tarihleri arasında Büro Makinaları Tamir ve Bakımı alanında eğitim görmek üzere yurtdışına gönderilen davacıya yurtdışına gönderilmeden önce 23.10.1989 - 23.3.1990 tarihleri arasındaki yabancı dil hizmet içi eğitimine katıldığı süre ile yurtdışında kaldığı sürece kendisine ödenmeyen eğitim öğretim tazminatı ile ek ders ücretinin ödenemiyeceği yolundaki işlemin iptaline ve söz konusu tazminat ve ek ders ücretlerinin ödenmesine ilişkin … İdare Mahkemesi kararının davalı idarece temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Davalı idarece ileri sürülen iddialar, temyizi istenilen kararın eğitim-öğretim tazminatına ilişkin kısmını kusurlandırıcak ve bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından bu hususa ilişkin davalı idare temyiz istemi yerinde görülmemiştir.
Ders ücretlerine ilişkin isteme gelince, 86/10340 sayılı B.K.K. ile yürürlüğe konulan Milli Eğitim Gençlik ve Spor Bakanlığı Öğretmen ve Yöneticilerinin Ücretli Ders Saatlerine Dair Esasların 24/b maddesinde, merkez ve taşra taşkilatında geçici görevle görevlendirilenler, her türlü eğitsel gezilerde, seminerlerde ve hizmet içi eğitim, kurs ve seminerlerinde yönetici ve öğretmen olarak görevlendirilenler, endüstri ve işyerleriyle işbirliği yapan eğitim kurumlarında bu işten sorumlu olanlar bu günlere rastlayan ücretli ders, ek ders, zorunlu ek ders ve egzersiz görevleri yapmış sayılırlar hükmü yer almış, 32.maddesinde de bu esaslar kapsamına girenlerin izinli ve raporlu bulundukları günlere ait ek ders ücretinin ödenmiyeceği belirtilmiştir.
Devlet Memurları Yabancı Dil Eğitim Merkezine kursiyer olarak katılan davacı eğitime devam ettiği sürelerde izinli sayıldığından ve yönetici ve öğretmen olmayıp öğrenci durumunda bulunduğundan adı geçenin durumunu 24'ncü madde kapsamında mütalaa etmek mümkün değildir.
Açıklanan nedenle, mahkeme kararının ek ders ücretine ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmadığından bu yoldaki davalı idare temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bu kısmının bozulması gerekeceği düşünülmüştür.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Onikinci Dairesince işin gereği düşünüldü:
Dava, … Ticaret Lisesi Öğretmeni olan davacının, yabancı dil hizmet içi eğitimine katıldığı 23.10.1989-23.3.1990 tarihleri ile, Milli Eğitim Bakanlığınca büro makinaları tamir ve bakımı alanında eğitim görmek üzere yurtdışına gönderildiği 16.7.1990-11.11.1990 tarihleri arasında kendisine ödenmeyen eğitim ve öğretim tazminatı, ücretli ders, ek ders, zorunlu ek ders ve egzersiz ücretlerinin ödenmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali ile sözkonusu tazminat ve ücretlerinin ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
… İdare Mahkemesinin, … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla; 2377 sayılı Öğretmenlere Eğitim Öğretim Tazminatı Ödenmesi Hakkında Kanunun 1.maddesinde; Kamu Kurumlarında 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfına dahil öğretmen ünvanlı kadrolarda görevli olup fiilen öğretmenlik yapanlara eğitim-öğretim tazminatı ödeneceğinin belirtildiği, adı geçen Kanunun 418 sayılı KHK'nin 45/c. maddesi ile 1.1.1991 tarihinden itibaren yürürlükten kaldırıldığı, ancak uyuşmazlık konusu edilen eğitim-öğretim tazminatı tutarlarının ait olduğu dönemde bu Kanun hükümlerinin uygulanması gerektiği, öte yandan 17.3.1986 günlü Resmi Gazetede yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen ve Yöneticilerinin Ücretli Ders Saatlerine Dair Esasların 24.maddesinin (b) bendinde, merkez ve taşra teşkilatında geçici görevle görevlendirilenlerin, her türlü eğitsel gezilerde, seminerlerde ve hizmet içi eğitim kurs ve seminerlerinde yönetici ve öğretmen olarak görevlendirilenlerin, endüstri ve işyerleriyle işbirliği yapan eğitim kurumlarında bu işten sorumlu olanların, bu günlere rastlayan ücretli ders, ek ders, zorunlu ders ve egzersiz görevlerini yapmış sayılacaklarının hükme bağlandığı, dosyanın incelenmesinden; davacının Milli Eğitim Bakanlığı … Dairesinin 23.10.1989 gün ve 89/882 sayılı onayına bağlı olarak T.C. Hükümeti ile Dünya Bankası arasında imzalanan … Projesi çerçevesinde yurtdışı eğitimine gönderilmek üzere 23.10.1989-23.3.1990 tarihleri arasında … Merkezinde İngilizce dil eğitimine alındığı, bu eğitimin tamamlanmasından sonra da Milli Eğitim Bakanlığının onayına bağlı olarak eğitim amacıyla yurtdışına gönderilmek amacıyla görevli izinli sayıldığının anlaşıldığı, uyuşmazlığın esasının, davacının gerek yurt içinde dil eğitim merkezinde bulunduğu süre içinde, gerekse yurt dışında bulunduğu süre içerisinde kesilen ve kendisine ödenmeyen eğitim ve öğretim tazminatı ile ek ders, zorunlu ek ders, egzersiz ücretlerinin fiilen öğretmenlik görevi yapmaması, … Merkezi İngilizci Dil Eğitim kursunun yukarıda yer verilen esasların 24/b maddesinde sayılan görevlendirmelerle ilgili olmaması nedenleriyle ödenmemesi hususunun oluşturduğu, davacının dil eğitim merkezinde ve yurt dışında bulunduğu sürelerde, 2377 sayılı Kanun uyarınca fiilen öğretmenlik görevi yapmadığı nedeni ile eğitim öğretim tazminatından yararlanamayacağı ileri sürülmekte ise de, gerek dil eğitim merkezine, gerekse yurtdışına kurumunun onayına bağlı olarak gittiği ve bu sürelerde görevli izinli sayıldığı, yasanın amaçladığı fiilen öğretmenlik yapma koşulu içinde, öğretmenlik kadro ve ünvanına sahip olmasının yanısıra öğretmenlik görevinin daha iyi yapılması için gereken eğitimin sağlanmasına yönelik görevlendirmelerin de yer alması gerektiğinin açık olduğu, nitekim 116 sayılı Devlet Memurları Genel Tebliğinde, yurt içi ve yurt dışı geçici görevlendirmelerde, hizmet içi eğitim, seminer ve kurslarda geçen sürelerde zam ve tazminatların ödenebilmesi için görevin fiilen yapılması şartının aranmayacağı açıklamalarına yer verildiği, diğer taraftan davacının yabancı dil eğitim merkezinde ve yurtdışında bulunduğu sürelerde görevli izinli sayılması ve bu görevinin öğretmenlik hizmetinin geliştirilmesine yönelik olduğunun anlaşılması karşısında, söz konusu görevlerde geçen sürelerde yukarıda anılan Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca ek ders, zorunlu ek ders ve egzersiz ücretlerinin ödenmesi gerekeceği sonucuna varıldığı gerekçesi ile dava konusu işlem iptal edilerek, yurtdışında ve hizmetiçi dil eğitim merkezinde bulunduğu sürelere ait olmak üzere, eğitim-öğretim tazminatı, ders, ek ders, zorunlu ek ders ve egzersiz ücretlerinin idarece hesaplanarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Davalı idare, hizmetiçi eğitim kurs ve seminerlerine kursiyer olarak katılanlara Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen ve Yöneticilerinin Ücretli Ders Saatlerine Dair Esasların 24/b maddesi ve 32. maddesi uyarınca ek ders ücretlerinin ödenemeyeceğini, ayrıca 2377 sayılı Kanunun 1. maddesi uyarınca eğitim-öğretim tazminatından yararlanılabilmesi için fiilen öğretmenlik görevi yapılmasının gerektiğini öne sürmekte ve İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir.
İdare ve Vergi Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49.maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkün olup, davalı idarece ileri sürülen hususlar kararın, eğitim-öğretim tazminatına ilişkin kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Mahkeme kararının ders ücretlerine ilişkin kısmına gelince;
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 89. maddesinde; "Her derecedeki eğitim ve öğretim kurumları ile Üniversite ve Akademi (Askeri Akademiler Dahil), okul kurs ve yaygın eğitim yapan kurumlarda ve benzeri kuruluşlarda öğretmen veya öğretim üyesi bulunmaması halinde öğretmenlere, öğretim üyelerine veya diğer memurlara veyahut açıktan atanacaklara ücret ile ek ders görevi verilebilir.
Ücretle okutulacak ders saatlerinin sayısı, ders görevi alacakların nitelikleri ve diğer hususlar ilgili Bakanlığın teklifi ve Bakanlar Kurulunun kararı ile tesbit olunur." hükmü yer almıştır.
Anılan yasa maddesi uyarınca 25.1.1986 günlü, 86/10340 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile tesbit olunan ve 17.3.1986 günlü, 19050 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Milli Eğitim Gençlik ve Spor Bakanlığı Öğretmen ve Yöneticilerinin Ücretli Ders Saatlerine Dair Esaslar"ın 16. maddesinde, lise, ortaokul, eğitilebilir çocuklar iş okulu ve 10. maddede sayılan kurumlarda görevli müdür yardımcılarına ve halk eğitimi merkezi rehber öğretmenlerine "zorunlu ders niteliğinde yönetim görevi" dahil, kendi kurumlarındaki benzer öğretmenlerin haftada alabilecekleri azami ücretli ek ders saatini dolduruncaya kadar, fiilen derse girmek kaydıyla, ücretle ek ders görevi verilebileceğine işaret edilmiş, 24. maddesinin (b) bendinde ise, merkez ve taşra teşkilatında geçici görevle görevlendirilenler, her türlü eğitsel gezilerde, seminerlerde ve hizmetiçi eğitim kurs ve seminerlerinde yönetici ve öğretmen olarak görevlendirilenler, endüstri ve işyerleriyle işbirliği yapan eğitim kurumlarında bu işten sorumlu olanların bu günlere rastlayan ücretli ders, ek ders, zorunlu ek ders ve egzersiz görevlerini yapmış sayılacağı, 32. maddesinde de, bu esaslar kapsamına girenlerin izinli ve raporlu bulundukları günlere ait ek ders ücretlerinin ödenmeyeceği hükme bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, davacının … Ticaret Lisesi öğretmeni iken Milli Eğitim Bakanlığı … Dairesinin 23.10.1989 günlü onayı ile … Projesi çerçevesinde yurtdışı eğitimine gönderilmek üzere 23.10.1989-23.3.1990 tarihleri arasında Uluslararası Dil Eğitim Merkezinde İngilizce Dil Eğitimi hizmetiçi programına alındığı, bu eğitimin tamamlanmasından sonra da 16.7.1990-11.11.1990 tarihleri arasında Milli Eğitim Bakanlığınca büro makinaları tamir ve bakım alanında eğitim görmek amacıyla yurtdışına gönderilmek üzere görevli izinli sayıldığı ve sözkonusu sürelere ilişkin eğitim-öğretim tazminatı ve ders ücretlerinin kesildiği, davacının 14.11.1990 tarihli dilekçe ile idareye başvurarak, anılan tarihler arasındaki eğitim-öğretim tazminatı ve ders ücretlerinin ödenmesini istediği, bu isteğinin reddedilmesi üzerine bakılan davayı açtığı anlaşılmıştır.
Belirtilen bu duruma göre, yukarıda sözü edilen 25.1.1986 günlü 86/10340 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla tesbit edilen esasların 24/b maddesinde; her türlü eğitsel gezilere, seminerlere, hizmet içi eğitim kurs ve seminere sadece "yönetici ve öğretmen" olarak katılanlara, bu günlere tekabül eden ücretli ders, ek ders, zorunlu ek ders ve egzersiz görevi ücretlerinin ödenmesi olanaklı kılınmış, bunun dışındaki katılımlar nedeniyle ilgililere anılan ücretlerin ödeneceği yolunda idareye bir yükümlülük getirilmemiştir.
Davacının, hizmetiçi dil eğitimi programı ve yurtdışı mesleki eğitimine "yönetici ve öğretmen" olarak katılmadığı, sadece kursiyer olarak katıldığı açık olduğundan, İdare Mahkemesince bu hususlar gözetilmeden ek ders, zorunlu ek ders ve egzersiz ücretlerinin davacıya ödenmemesine ilişkin işlemin iptal edilmesinde hukuki isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararının, davacıya eğitim-öğretim tazminatının ödenmesine ilişkin kısmına yönelik davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile kararın bu kısmının onanmasına, ücretli ders, ders, ek ders, zorunlu ek ders ve egzersiz ücretlerinin ödenmesine ilişkin kısmına yönelik davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile kararın bu kısmının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49.maddesinin 1/b fıkrası uyarınca bozulmasına, aynı maddenin 3622 sayılı Kanunla değişik 3.fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar gözetilerek bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, 24.11.1998 tarihinde oybirliği ile karar verildi.