7. Daire 1996/170 E. , 1996/3288 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No: 1996/170
Karar No: 1996/3288
Temyiz İsteminde Bulunan : Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı
Karşı Taraf : PTT Genel Müdürlüğü
Vekili : Av. ...- Av. ...
İstemin Özeti : Atatürk Havalimanı Giriş Gümrük Müdürlüğünde tescilli 4.11.1985 gün ve … sayılı giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın ithali esnasında ayrıntılı faturanın ibraz edilmemesi nedeniyle idarece en yüksek tarife oranı esas alınarak yükümlü kurum adına salınan ek gümrük vergi ve resimlerini; yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporda, ithal edilen eşyaların, telefon ve telgraf makinelerinin imalinde kullanılan aksam ve parçalar olduğunun belirtildiği anlaşılmakla ve anılan rapor mahkemelerince de uygun görüldüğünden, yapılan tarhiyatta yasal isabet bulunmadığı gerekçesiyle terkin eden .... Vergi Mahkemesinin ... gün ve E:...; K:...sayılı kararının; ithal esnasında ayrıntılı fatura ibraz edilmemesi üzerine yükümlü kurumdan yeniden ayrıntılı fatura ibrazının istenildiği ve İstanbul Gümrükleri Başmüdürlüğünün 14.5.1990 günlü yazısı ekinde ibraz edilen ayrıntılı faturada, eşya kıymetinin ayrı ayrı belirtilmediğinin görüldüğü, bu durumda en yüksek tarife oranı esas alınarak ek tahakkuk yapılmasının yerinde olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.
Tetkik Hakimi ...'in Düşüncesi : Uyuşmazlık, 4.11.1985 tarihli giriş beyannamesi ile ithal edilen eşyalara ait ayrıntılı faturaların ithal esnasında ibraz edilmemesi nedeniyle idarece en yüksek tarife oranı esas alınarak yapılan ek tahakkuku terkin eden mahkeme kararının bozulması istemine ilişkindir.
Gümrük Yönetmeliğinin 233. maddesinin 3. fıkrasında, beyanın belgelendirilmesi için beyannameye eklenecek belgeler arasında ayrıntılı eşya faturası sayılmış olup aynı yönetmeliğin 256. maddesinde ise, ayrıntılı faturada yer alması gereken hususlar belirtilmiştir.
Bu nedenle ithal edilen eşya için düzenlenen ayrıntılı faturanın, Gümrük Yönetmeliğinin 256. maddesinde belirtilen hususları içerip içermediği belirtildikten sonra, ihtilaf hakkında bir karar verilmesi gerekirdi.
Açıklanan nedenle, temyiz isteminin kabul edilerek, mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı ...'ın Düşüncesi:Mükellef P.T.T. Genel Müdürlüğünün 4.11.1985 tarihli gümrük giriş beyannamesi ile gümrük giriş tarife cetvelinin 84.13.65 istatistik pozisyonuna tabi otomatik telefon santrallerinin aksam ve parçaları olarak beyan ederek % 1 gümrük vergisi ödemek suretiyle ithal ettiği cihazların gümrük tarife cetveli farklı istatistik pozisyonuna giren malzemeler olduğundan bahisle yapılan gümrük vergisi ek tarhiyatı aleyhine açılan dava üzerine; mahkeme ara kararına istinaden yaptırılan bilirkişi incelemesi sonunda verilen bilirkişi raporunda ihtilaf konusu eşyaların gümrük tarife cetvelinin 85.13.65 istatistik pozisyonuna giren otomatik telefon santralleri aksamı olduğu belirtildiğinden, gümrük vergisi ek tarhiyatını terkin eden ... Vergi Mahkemesi kararı, 1615 sayılı Gümrük Kanununun 4 üncü maddesi amir hükmüne uygun bulunduğundan, hukuki mesnedi bulunmayan temyiz talebinin reddi ile ... Vergi Mahkemesi kararının tasdiki gerekeceği düşünülmüştür.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Yedinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
Atatürk Havalimanı Giriş Gümrük Müdürlüğünde tescilli 4.11.1985 gün ve … sayılı giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın ithali esnasında ayrıntılı faturanın ibraz edilmemesi nedeniyle idarece en yüksek tarife oranı esas alınarak yapılan ek tahakkuku terkin eden mahkeme kararının bozulması istenilmektedir.
Gümrük Kanununun 54. maddesinde, "beyannamenin şekli, adedi ve ihtiva edeceği bilgiler ile beyanın tevsikine yarayan belgelerin mahiyet ve adetleri ve hangilerinin beyannameye ekleneceği ve sair hususların bakanlıkça tayin ve tespit olunacağı" hükmüne yer verilmiştir.
Gümrük Yönetmeliğinin "Beyanın belgelendirilmesi zorunluluğu ve beyannameye eklenecek belgeler" başlıklı 233. maddesinin 3. fıkrasında, beyan sahiplerinin beyanlarını belgelemek ve inceleme, kontrol ve muayeneyi kolaylaştırmak üzere, tescilden önce eşyanın, gerektiğinde ayrıntılı eşya faturası (spesifikasyonları) ve çeki listesini, giriş beyannameleriyle birlikte idareye ibraz ve vermekle zorunlu oldukları belirtilmiş olup, "Ayrıntılı fatura (spesifikasyon)" başlıklı 256. maddesinde, yönetmeliğin 233 üncü maddesi hükmünce, gerektiğinde giriş beyannamesine eklenmesi zorunlu olan ayrıntılı faturanın (spesifikasyonun), kıymetleri üzerinden vergiye tabi eşya, birden ziyade kap içinde geldiği ve aynı zamanda çeşitli cins ve kıymette bulunduğu takdirde, her kabın içinde aynı cins veya kıymette ne miktar eşya bulunduğunu gösteren ve orijinal faturaya uygun olarak ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiş bir belge olduğu, ayrıntılı faturanın, kıymetleri üzerinden vergiye tabi olup da, birden ziyade kap içinde gelen ve aynı zamanda çeşitli cins ve kıymette olan eşyadan, her kapta aynı cins ve kıymette ne miktar eşya bulunduğunu gösteren ve orijinal faturaya uygun bir şekilde, satıcı veya gönderici tarafından mahallinde düzenlenmiş bir belge olduğu, orijinal faturalarda her kabın içinde satış birimine göre ne miktar eşya bulunduğu gösterilmediği takdirde, ayrıntılı faturanın, yönetmeliğin 233 üncü maddesinde de açıklandığı gibi beyanname ile birlikte idareye verilmesinin zorunlu olduğu, 7. maddesinin 3. fıkrasının (c) bendinde ise, tarifedeki yeri (a) ve (b) kaidelerine göre tayin edilemeyen eşyanın, ilgili pozisyonlarından vergi haddinin en yüksek olanına verileceği, hükme bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, yükümlü kurum tarafından 4.11.1985 gün ve … sayılı gümrük giriş beyannamesi ile 84.13.65 tarife pozisyonunda "otomatik telefon santrallerinin aksam ve parçaları" isimli eşyanın 5 kap ve 2 takım halinde ithal edildiği ve ithal esnasında ibrazı gereken ayrıntılı faturanın ibraz edilmemesi nedeniyle, ithalin gerçekleşmesinden sonra ayrıntılı fatura ibrazının istenilmesi üzerine, ibraz edilen ayrıntılı faturada ithal edilen eşyanın kıymetinin ve miktarının gösterilmediğinden bahisle idarece 85.13.21 tarife pozisyonuna ait tarife oranı esas alınarak ek tahakkuk yapıldığı anlaşılmaktadır.
İthal edilen eşyalara hangi vergi oranlarının uygulanacağı, söz konusu eşyaların dahil bulunduğu tarife ve istatistik pozisyonunun belirlenmesine bağlıdır. Bu belirleme ise, Gümrük Giriş Tarife İzahnamesindeki açıklamalar dikkate alınmak suretiyle yapılmalıdır. Bu da ancak ayrıntılı faturanın incelenmesi suretiyle tespit edilebileceğinden, ithal esnasında ayrıntılı fatura ibrazı zorunludur.
Yönetmeliğin 256. maddesinde açıklandığı üzere, birden fazla kap içinde ithal edilen eşya için düzenlenen ayrıntılı faturada, eşyanın miktarı, kıymeti ve cinsi belirtilmelidir. Ayrıntılı fatura incelenerek, Gümrük Giriş Tarife İzahnamesinde belirtilen açıklamalar çerçevesinde eşyaların tek tek ele alınıp nitelikleri itibarıyla hangi pozisyonda yer alacağı, hakim tarafından, teknik bilgi eksikliği nedeniyle belirlenemez ise, bu durumda bilirkişilik müessesesine başvurulmalıdır. Olayda 5 kap ve 2 takım olarak ithal edilen eşyaya ilişkin ayrıntılı fatura ibrazının istenilmesi üzerine, idareye ibraz edilen ayrıntılı faturanın mahkemece incelenmek suretiyle yukarıda anılan yönetmelikte öngörülen nitelikleri taşıyıp taşımadığının açığa kavuşturulması gerekmekte olup, bilirkişi incelemesine gerek yoktur.
Bu itibarla, 85.13.65 pozisyonunda beyan ve ithal edilen muhtelif eşyaların 85.13.21 pozisyonuna göre vergilendirilmesi gerektiğinden bahisle yapılan ek tahakkuku, söz konusu eşyaların hangi pozisyonda yer alacağı hususunda yaptırdığı bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen raporu dikkate almak suretiyle terkin eden mahkeme kararında yasal isabet bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin kabulüne, belirtilen hususlar değerlendirilerek bir karar verilmek üzere mahkeme kararının bozulmasına, bozma kararı üzerine yeniden verilecek kararla birlikte yargılama giderleri de hüküm altına alınacağından, bu hususta ayrıca hüküm tesisine gerek bulunmadığına, 25.9.1996 gününde oybirliği ile karar verildi.